Plik:Hungarianpraymanuscript1192-1195.jpg Górna ilustracja z Kodeksu Praya (1192-1195) ukazuje pogrzeb Chrystusa oraz Jego ciało na długim materiale. Widać tylko 4 palce na każdej z rąk. Dolna ilustracja, przedstawiająca pusty grób po zmartwychwstaniu, pokazuje również długą rozłożoną tkaninę z jodełkowym splotem, a obok leży chusta ( Całun z Manoppello?). Kodeks Praya (węg. Pray-kódex) – kodeks opracowany w latach 1192-1195 po łacinie i węgiersku. Został nazwany od imienia Györgya Praya (1723-1801), który jako pierwszy go odkrył i zbadał. Styl kodeksu wskazuje, że służył on jako sakramentarz (dawny mszał). Prawdopodobnie był wykonany w węgierskim opactwie Boldva[1]. Kodeks jest również jednym z pierwszych znanych zabytków w którym tekst zapisano w języku węgierskim.
Kodeks jest przechowywany w Bibliotece Narodowej w Budapeszcie[2].
W kodeksie znajduje się również Rocznik pożoński[3].
Znaczenie dla autentyczności Całunu Turyńskiego
{{#invoke:Ikona|szablon}} Osobny artykuł: Całun Turyński.
Jedna z miniatur w nim zawartych przedstawia złożenie Chrystusa w grobie a następnie ukazanie się niewiastom anioła oznajmiającego zmartwychwstanie Jezusa (widoczny jest pusty całun pogrzebowy). Jest ona bardzo zbieżna z wizerunkiem Jezusa ukazanym na Całunie Turyńskim:
- Artysta przedstawił nietypowy jodełkowy splot tkaniny,
- Charakterystyczne dla Całunu ułożenie ciała Jezusa
- Charakterystyczne dla Całunu cechy anatomiczne, np. na każdej z rąk są widoczne tylko cztery palce, kciuki są bowiem cofnięte do wnętrza dłoni - wynikało to z przybicia rąk do krzyża na wysokości nadgarstków. Gwóźdź rani wówczas częściowo nerw środkowy, co powoduje skurcz kciuka do części dłoni.
- Płótno na ilustracji ma identyczny wzór powtarzających się otworów w kształcie litery L, które można znaleźć również na Całunie Turyńskim.
- Na innej miniaturze, która ukazuje zmartwychwstałego Chrystusa trzymającego krzyż jeden z gwoździ przebija prawy nadgarstek, a drugi wewnętrzną część lewej dłoni. Na Całunie Turyńskim widoczna jest tylko rana na prawym nadgarstku, natomiast lewy nadgarstek jest ukryty (właśnie tę ranę artysta przedstawił zgodnie z tradycją ikonograficzną).
Istnieje hipoteza, że ilustrator Kodeksu Praya przebywał w Konstantynopolu (gdzie miał możliwość zobaczyć Całun Turyński) wraz z przyszłym królem Węgier Belą III. Król Bela III Węgierski w latach 1164 – 1172 pobierał edukację na dworze cesarza bizantyjskiego Manuela I Komnena, aby potem objąć jego tron, do czego nie doszło w związku z narodzinami prawowitego potomka. Po śmierci swojego brata Stefana III przybył na Węgry, gdzie panował w latach 1173–1196, a więc w czasie powstania kodeksu.
Przypisy
- ↑ Madas Edit: Pray-kódex
- ↑ Grzegorz Górny, Świadkowe tajemnicy. Rosikon Press, Warszawa 2012. s. 22.
- ↑ Stanisław A. Sroka: Węgry. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 2015, s. 351, seria: Początki państw.{{#invoke:Sprawdź|Parametry
|=problemy-w-cytuj
| nazwisko = | imię = | autor = | autor link =
| nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 =
| nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 =
| nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 =
| nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 =
| nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 =
| nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 =
| nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 =
| nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 =
| nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 =
| nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 =
| nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 =
| nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 =
| nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 =
| nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 =
| tytuł = txt! | url =
| inni =
| wydanie =
| wydawca =
| miejsce =
| data = | rok = | miesiąc =
| strony = | kolumny =
| rozdział = | adres rozdziału =
| nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link =
| nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link =
| nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link =
| tom = | tytuł tomu =
| część = | tytuł części =
| seria =
| id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn =
| cytat =
| język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 =
| data dostępu =
| odn =
}}gołe linki: {{#invoke:Sprawdź|pola z gołymi linkami|url=|adres rozdziału=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=Sprawdź autora rozdziału:|po=.}}
Linki zewnętrzne
|
