Kun Erzsébet

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Kun Erzsébet (pol. Elżbieta Kumańska) (* 1240, †1290/5), kumańska księżniczka, królowa Węgier jako żona Stefana V, matka Władysłąwa IV.

Kun Erzsébet (12401290-95 között) magyar királyné, V. István felesége, IV. László anyja. 

Życiorys

Nieznanego pochodzenia, prawdopodobnie córka księcia Sejhana [1] [2]. W 1254 r. wyszła za mąż za Stefana V. W 1270 r. została koronowana na królową. Gdy jej mąż Stefan otrzymał tytuł rex iunior w 1262 roku, Erzsébet zrobiła to samo: w 1264 roku potwierdziła darowiznę majątku w komitacie Borsod i działała jako Elisabeth Dei gratia junior regina Hungariae (stąd młodsza królowa).

Ismeretlen, valószínűleg Szejhán[1][2] kun fejedelem leánya. 1254-ben V. Istvánnal lépett házasságra, 1270-ben királynévá koronázták. Mivel 1262-ben férje V. István felvette az ifjabb király (rex iunior) címét, Erzsébet is így tette: 1264-ben megerősített egy birtokadományt Borsod megyében és  úgy szerepelt mint Elisabeth Dei gratia junior regina Hungariae (tehát ifjabb királyné). 

Po nagłej śmierci męża w 1272 r. jej syn Władysław, jako spadkobierca, przejął tron, ale nie był w stanie powstrzymać ani przeciwdziałać oligarchii. W 1273 roku Erzsébet wraz z synem została pojmana przez Fintę Abę i zamknięta w zamku Turóc. W 1274 roku został ponownie pojmana w Budzie. Po wyzwoleniu, w latach 1280–1284, rządziła banatami Maczwy i Bośni, a od 1282 r. nosiła imię ducissa totius Sclavonie (księżnej całej Slawonii). Był w ciągłej walce ze swoim synem i różnymi partiami oligarchicznymi, a Joachim Gutkeled był jej zaufanym doradcą.

Férje hirtelen halála után, 1272-ben fia, a kiskorú IV. László gyámjaként uralomhoz jutott, de az oligarchiát sem megfékezni, sem ellensúlyozni nem tudta. 1273-ban fiával együtt Aba Finta elfogta és Turóc várába záratta. 1274-ben Budán újból elfogták. Kiszabadulása után, 1280 és 1284 között a macsói és boszniai bánságot kormányozta, 1282-től az „Egész Szlavónia hercegnője” (ducissa totius Sclavonie) címével szerepelt. Fiával és különböző oligarchapártokkal állandó viszályban élt, bizalmas tanácsadója Gutkeled Joachim volt. 

Potomstwo


Przypisy

  1. Kristó Gyula - Makk Károly: Az Árpád-házi uralkodók. Budapest : Interpress, 1988., 283. p.
  2. Kristó Gyula: Magyarország története 895-1301. Budapest : Osiris, 2003, 308. p.

További információk

Kun Erzsébet

księżniczka Kumanów
Królowa Węgier
Regent Węgier
Ban Maczwy
Elżbieta Kumanka królowa
Elżbieta Kumanka królowa
księżniczka Kumanów
Królowa Węgier
Ban Maczwy
Okres od 1279
do 1284
Poprzednik Csák III. Ugrin
Następca Dragutin István
Dane biograficzne
Klan Kun
Państwo Królestwo Węgier
w unii personalnej
z Królestwem Chorwacji
Urodziny ok.1240
Śmierć ok.1290/95
Ojciec Köten lub Seyhan
Matka nieznana
Mąż V. István
Dzieci Elżbieta / Erzsébet
Katarzyna / Katalin
Maria / Mária
Anna
Władysław IV Kumańczyk / IV. László Crown of Saint Stephen.svg
Andrzej / András