Udvarhelyszék

Strona	Autorzy	Nota
[1]	[2]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Udvarhelyszék címer címer Inne nazwy Scaunul Odorhei Istnienie 12. század - 1876 Państwo Románia Románia, Székelyföld Centrum Székelyudvarhely Główne osady Székelykeresztúr, Szentegyháza Populacja Populacja 121 586 Religia református, római katolikus, unitárius Dane geograficzne Powierzchnia 2900  km² Udvarhelyszék był jednym z krzeseł Szeklerów, czyli jednostek administracyjnych historycznego regionu Szeklerland. Tradycyjne centrum Szeklerland od wieków, z centrum Odorheiu Secuiesc. [1] Szeklerowie zwołali tu kilka zgromadzeń narodowych. Chociaż niektórzy kwestionują tradycyjną centralną rolę Udvarhely, nie występuje to w przypadku profesjonalistów zajmujących się Szeklerland lub specjalnym prawem Szekler. Wśród wnikliwych znajomości tematu warto wspomnieć o opracowaniach György'ego Bodora i György Bónisa. W Karcie Szeklera można znaleźć również: Wśród uchwał zebrania w Zaboli w 1466 r. „Strona niezadowolona z wyroku może odwołać się do sądu, a jeśli zechce, do małżonka Szeklera, a następnie do królewskiego z nawyku, idź. Należy dodać, że każdy wnosi sprawę do własnego sądu, a nie gdzie indziej ”. (SzO. III. 83-86) W dniu 20 listopada 1505 roku Zgromadzenie Narodowe Szeklera podjęło decyzję o skorygowaniu wymiaru sprawiedliwości i sądownictwa Szeklera, mając na celu uniknięcie dotychczasowych niedociągnięć, i zdecydowało o powołaniu sądu powszechnego obejmującego całość Szeklerland. Zgromadzenie Narodowe Szeklera, zwołane w Odorheiu Secuiesc w kwietniu 1555 r., Podjęło działalność kodyfikacyjną o znaczeniu epokowym, przyjmując Kodeks Postępowania i Procedury Szeklera. Znajduje się w centralnej części Szeklerland, w dolinach strumieni Kis- i Nagy-Homoród, Vargyas oraz Nagy-Küküllő i Fehér-Nyikó, a także wzdłuż dopływów wymienionych wód. Udvarhelyszék zostało założone w pierwszej połowie XII wieku przez Szeklerów, którzy przybyli tu z Bihar. Według innych historyków Szeklerowie mieszkali na obecnym obszarze, jak mówią nazwy topograficzne i geograficzne, takie jak lasy Harghita, Réka, Kadicsa, Máré, Zete, Rapsonné, Tartod, Firtos i Budvár. Mówią o tym także nazwy miejscowości. Udvarhelyszék egyike volt a székely székeknek, vagyis a történelmi Székelyföld közigazgatási egységeinek. Székelyföld hagyományos központja évszázadokon keresztül, Székelyudvarhely központtal. Számos nemzetgyűlést tartottak itt a székelyek. Egyesek ugyan megkérdőjelezik Udvarhely hagyományos központi szerepét, de a Székelyfölddel vagy a sajátos székely joggal foglalkozó szakembereknél ez nem merül fel. A téma alapos ismerői közül érdemes megemlíteni Bodor György és Bónis György tanulmányait. A Székely oklevéltárban is fellelhető az alábbi: Az 1466. évi zabolai gyűlés határozatai közül meg lehet említeni: „az ítéletükkel elégedetlen fél fellebbezés útján Udvarhelyszékhez, és végül, ha akar, a székelyek ispánjához, és azután a királyi felség jelenlétéhez, e részben a régi szokást fenntartván, mehessen. Hozzáteendő, hogy saját ügyét mindenki a saját törvényszékén vigye, s ne másutt.” (SzO. III. 83-86) 1505. november 20-i székely nemzetgyűlés döntöttek a székely igazságszolgáltatás és bíráskodás kijavításáról, azzal a céllal, hogy el lehessen kerülni az eddigi hiányosságokat és elhatározták az egész Székelyföldre kiterjedő főtörvényszék felállítását. A Székelyudvarhelyen 1555 áprilisában összeült székely nemzetgyűlés korszakalkotó jelentőségű kodifikációs tevékenységet vitt véghez, amikor elfogadta a székely perrendtartási és eljárásjog kódexét. Székelyföld középső részén fekszik, a Kis- és Nagy-Homoród, a Vargyas patakok, valamint a Nagy-Küküllő és a Fehér-Nyikó völgyében, illetve a fölsorolt vizek mellék patakainak mentén. Udvarhelyszéket a 12. század első felében alapították a Biharból ide érkező székelyek. Más történészek szerint a székelyek korábban is a jelenlegi területen éltek, hiszen erről beszélnek a helyrajzi, földrajzi nevek, mint amilyen a Hargita, Réka erdeje, Kadicsa, Máré, Zete, Rapsonné, Tartod, Firtos és Budvár várak. Erről beszélnek a települések nevei is. W 1870 r. Liczyło 98.224 mieszkańców, z czego 36272 (36,9%) było reformowanych, 34729 (35,4%) było rzymskokatolikami, 22770 (23,2%) było unitarianami, 1942 (2%) było grekokatolikami, 1873 (1,9%) ) Prawosławie i 638 innych religii. 95,5% to Węgrzy i 3,9% Rumuni. 1870-ben 98.224 lakosa volt, melyből 36.272 (36,9%) református, 34.729 (35,4%) római katolikus, 22.770 (23,2%) unitárius, 1.942 (2%) görög katolikus, 1.873 (1,9%) ortodox és 638 egyéb vallású. 95,5% magyar és 3,9% román nemzetiségű. Udvarhelyszék został zniesiony w 1876 roku systemu powiatowego. Zamiast tego utworzono hrabstwo Udvarhely. Dziś jest w dużej mierze częścią hrabstwa Harghita. Udvarhelyszék az 1876-os megyerendezés során szűnt meg. Helyette Udvarhely vármegyét hozták létre. Ma nagyrészt Hargita megye része. Tájegységei Erdővidék (egy része) Homoród mente Nyikó mente Sóvidék (egy része) Źródła Szablon:MNéprLex Szekeres Lukács Sándor: Székely Mózes Erdély székely fejedelme Przypisy