Bitwa nad rzeką Lech

https://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_nad_rzek%C4%85_Lech_(955)

Bitwa na Lechowym Polu Bitwa nad rzeką Lech w ilustracji Hektora Mülicha (1415-1490), z kroniki Norymbergi z 1457 r. autorstwa Sigmunda Meisterlina (Staatsbibliothek Augsburg) Bitwa nad rzeką Lech w ilustracji Hektora Mülicha (1415-1490), z kroniki Norymbergi z 1457 r. autorstwa Sigmunda Meisterlina (Staatsbibliothek Augsburg) Czas 10–12 sierpnia 955 roku Miejsce opodal Augsburga w Bawarii Przyczyna łupieżcze wyprawy Węgrów na kraje Europy Zachodniej Wynik decydujące zwycięstwo Niemców Strony konfliktu Państwo wschodniofrankijskie Węgrzy Dowódcy Otton I Wielki harka Bulcsú i książę Lél Zaangażowane jednostki {{{jednostki1}}} {{{jednostki2}}} Siły ok. 10 tys. ciężkiej jazdy ok. 50 tys. lekkiej jazdy Straty ok. 3 tys. ok. 35–40 tys. {{{lokalizacja}}} [[Plik:{{{mapa}}}|240x240px|alt=ilustracja|{{{opis mapy}}}]] {{{opis mapy}}}

Plik:Bulcs Litho 2.jpg

Madziarski wojewoda Bulcsú

Bitwa na Lechowym Polu (niem. Lechfeld) lub nad rzeką Lech – bitwa stoczona w dniach 10–12 sierpnia 955 roku nad rzeką Lech między Augsburgiem i Landsberg am Lech, pomiędzy rycerstwem niemieckim pod wodzą króla niemieckiego Ottona I (posiłkowanym przez Czechów) a wojskami Węgrów (Madziarów). Jedna z najważniejszych bitew w dziejach Europy.

Wprowadzenie

Po usadowieniu się na obszarze Kotliny Karpackiej w 895 r., Węgrzy w ciągu pierwszej połowy X wieku regularnie najeżdżali Europę Zachodnią, docierając ze swymi łupieżczymi najazdami na terytorium Niemiec, północnych Włoch (Lombardii), a nawet do Hiszpanii i Normandii. Ze szczególną intensywnością najeżdżali tereny Bawarii. Władcy europejscy przez długi czas byli całkowicie bezradni wobec tych powtarzających się napaści. Jedynie w 933 r. w bitwie nad Unstrutą udało się Henrykowi I pokonać Węgrów, ale dopiero bitwa nad rzeką Lech zakończyła pięćdziesięcioletni okres węgierskich inwazji.

Działania poprzedzające

W pierwszych dniach lipca 955 roku armia węgierska przekroczyła rzekę Anizę, rozpoczynając kampanię wojenną na terenie Bawarii. Posuwając się w kierunku zachodnim, pod koniec lipca Madziarzy pod wodzą Bulcsú, Léla i Súra sforsowali rzekę Lech, tym samym rozszerzając zasięg najazdu dodatkowo na Szwabię. Z początkiem sierpnia plądrujące Bawarię i Szwabię zagony ich jazdy zaczęły gromadzić się pod miastem Augsburg nad rzeką Lech. Po koncentracji wszystkich sił Węgrzy oblegli Augsburg i w dniach 8–9 sierpnia prowadzili nieustanne szturmy na miasto, którego obroną kierował biskup Ulryk. Na wieść o zbliżaniu się Niemców od zachodu szlakiem z Ulm, Węgrzy odstąpili wieczorem 9 sierpnia od oblężenia i skierowali wszystkie siły przeciw nadchodzącym wojskom Ottona I.

Bitwa

Do spotkania obu armii doszło wczesnym rankiem 10 sierpnia na południowy zachód od Augsburga, na obszarze pomiędzy rzeką Lech i szerokim na 7 km kompleksem leśnym zwanym Rauher Forst. Bitwę zapoczątkowały oddziały madziarskie, zaatakowawszy na zachodnich obrzeżach Rauher Forst tylną kolumnę Niemców złożoną z taborów i czeskich posiłków. Początkowo Węgrzy odnieśli sukces, rozgramiając kolejno Czechów, dwa oddziały szwabskie i grabiąc tabory. Ostatecznie starcie zakończył zwycięsko dla Niemców kontratak konnicy frankijskiej dowodzonej przez księcia Konrada Czerwonego. Po powrocie Franków oraz resztek oddziałów czeskich i szwabskich na wschodnią stronę lasu i połączeniu z resztą sił, Otton rzucił całe wojsko do ataku na zgromadzoną naprzeciwko armię węgierską. W trakcie bitwy walczące wojska przetoczyły się od lasu do rzeki Lech. Bitwa przeciągnęła się do późnego południa i zakończyła zwycięstwem Niemców.

Przez dwa następne dni, do 12 sierpnia, niedobitki Madziarów usiłowały opuścić Bawarię, lecz zostały ostatecznie rozgromione w wielu pomniejszych utarczkach. Podczas odwrotu zginęły tysiące Węgrów, wielu zaś potopiło się w rzece. Rycerze niemieccy zabili setki jeńców. Padło też kilkuset rycerzy Ottona, spośród dostojników zginął m.in. książę Konrad Czerwony. Dowodzący wojskami węgierskimi książę Lél (Lehel) i wojewoda (węg. harka) Bulcsú wpadli w ręce zwycięzców i zostali publicznie powieszeni.

Zwycięstwo Ottona doprowadziło do całkowitego zaprzestania łupieżczych najazdów węgierskich na obszary Europy Zachodniej.

Bibliografia

• Robert F. Barkowski: Lechowe Pole 955. Warszawa: Bellona, 2016. {{#invoke:ISBN|link|978-83-11-14231-2}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry

|=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}gołe linki: {{#invoke:Sprawdź|pola z gołymi linkami|url=|adres rozdziału=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=Sprawdź autora rozdziału:|po=.}}

• Wojny średniowiecznego świata. Techniki walki. Brian Todd Carey, Joshua B. Allfree, John Cairns (red.). Warszawa: Bellona, 2008, s. 77–85. {{#invoke:ISBN|link|978-83-11-11158-5}}.{{#invoke:Sprawdź|Parametry

|=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}gołe linki: {{#invoke:Sprawdź|pola z gołymi linkami|url=|adres rozdziału=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=Sprawdź autora rozdziału:|po=.}}

• Krzysztof Kowaleski: Otton I na Lechowym Polu 10 sierpnia 955 r., w cyklu: „Batalie i wodzowie wszech czasów” nr 11 (29 marca 2008), dodatek „Rzeczpospolitej”.
• Andrzej Michałek: Słowianie Zachodni. Początki państwowości. Warszawa: Bellona, 2006, s. 124–143. {{#invoke:ISBN|link|978-83-11-10560-7}}. OCLC 169873070.{{#invoke:Sprawdź|Parametry

|=problemy-w-cytuj | nazwisko = | imię = | autor = | autor link = | nazwisko2 = | imię2 = | autor2 = | autor link2 = | nazwisko3 = | imię3 = | autor3 = | autor link3 = | nazwisko4 = | imię4 = | autor4 = | autor link4 = | nazwisko5 = | imię5 = | autor5 = | autor link5 = | nazwisko6 = | imię6 = | autor6 = | autor link6 = | nazwisko7 = | imię7 = | autor7 = | autor link7 = | nazwisko8 = | imię8 = | autor8 = | autor link8 = | nazwisko9 = | imię9 = | autor9 = | autor link9 = | nazwisko10 = | imię10 = | autor10 = | autor link10 = | nazwisko11 = | imię11 = | autor11 = | autor link11 = | nazwisko12 = | imię12 = | autor12 = | autor link12 = | nazwisko13 = | imię13 = | autor13 = | autor link13 = | nazwisko14 = | imię14 = | autor14 = | autor link14 = | nazwisko15 = | imię15 = | autor15 = | autor link15 = | tytuł = txt! | url = | inni = | wydanie = | wydawca = | miejsce = | data = | rok = | miesiąc = | strony = | kolumny = | rozdział = | adres rozdziału = | nazwisko r = | imię r = | autor r = | autor r link = | nazwisko2 r = | imię2 r = | autor2 r = | autor r2 link = | nazwisko3 r = | imię3 r = | autor3 r = | autor r3 link = | tom = | tytuł tomu = | część = | tytuł części = | seria = | id = | isbn = | oclc = | lccn = | doi = | issn = | cytat = | język = | język2 = | język3 = | język4 = | język5 = | język6 = | język7 = | język8 = | język9 = | język10 = | data dostępu = | odn = }}gołe linki: {{#invoke:Sprawdź|pola z gołymi linkami|url=|adres rozdziału=}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=15|nazwisko=nazwisko#|imię=imię#|autor=autor#|link=autor link#|przed=Sprawdź autora:|po=.}}{{#invoke:Sprawdź|pola z autorami|max=4|nazwisko=nazwisko# r|imię=imię# r|autor=autor# r|link=autor r# link|przed=Sprawdź autora rozdziału:|po=.}}

Przypisy

1. Norman Davies: Europa. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2010, s. 350.
2. R F Barkowski Lechowe Pole">R.F. Barkowski: Lechowe Pole 955, s. 105–106.
3. R F Barkowski Lechowe Pole2">R.F. Barkowski: Lechowe Pole 955, s. 118–123.
4. R F Barkowski Lechowe Pole3">R.F. Barkowski: Lechowe Pole 955, s. 138.
5. R F Barkowski Lechowe Pole4">R.F. Barkowski: Lechowe Pole 955, s. 142–159.
7. Norman Davies: Europa. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2010, s. 350.