Erdélyi-szigethegység i Erdélyi-medence

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Erdélyi-szigethegység i Erdélyi-medence (pol. Góry Zachodniorumuńskie i Wyżyna Transylwańska) – prowincja fizycznogeograficzna Regionu Karpackiego, część właściwych Karpat. Leży w całości na obszarze Rumunii. Stanowi centrum historycznego Siedmiogrodu.

Prowincja składa się z dwóch sąsiadujących regionów – Erdélyi-medence (Gór Zachodniorumuńskich) i Erdélyi-szigethegység (Wyżyny Transylwańskiej). O podobieństwie tych regionów stanowi ich wyżynno-górski charakter (Wyżyna – 600-700 m n.p.m., Góry – do 1847 m n.p.m.), budowa geologiczna i położenie – wewnątrz łuku Karpat.

Erdélyi-szigethegység (Góry Zachodniorumuńskie) mają postać zwartego masywu skały krystalicznego otoczonego młodszymi skałami osadowymi z dużym udziałem młodych skał magmowych. Z kolei Erdélyi-medence (Wyżyna Transylwańska) jest zbudowana ze skał osadowych (do 2500 m miąższości) na podłożu krystalicznym i stanowi dawne dno morskie (później jeziorne). Pod koniec pliocenu i w plejstocenie masyw i dno zostały wypiętrzone wraz z całym blokiem Karpat – masyw uległ odnowieniu, a dno jeziora zmieniło się w wyżynę. Następnie obie jednostki zostały poddane intensywnej erozji rzecznej, wcinającej się do 250-300 m w głąb pierwotnej powierzchni.

Podziały

Dzielą się na makroregiony:

Bibliografia

  • Krystyna Jawecka (red.) Mapa przeglądowa Europy. Rumunia. Skala 1:1 000 000, PPWK Warszawa-Wrocław 1983/84
  • Jerzy Kondracki Fizycznogeograficzna regionalizacja Czech, Słowacji, Węgier i Rumunii w układzie dziesiętnym, "Przegląd Geograficzny", tom LXVIII, z. 3-4, 1996, s. 457-466
  • Jerzy Kondracki Karpaty, wydanie drugie poprawione, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1989, ISBN 83-02-04067-3
  • Andrzej Maryański Rumunia, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1973

Erdélyi-szigethegység
i Erdélyi-medence
Góry Zachodniorumuńskie (pol.)
i Wyżyna Transylwańska (pol.)

Plik:Carpathians Apuseni Transylvanian.svg
Megaregion Region Karpacki
Prowincja Góry Zachodniorumuńskie i Wyżyna Transylwańska
Zajmowane
jednostki
administracyjne
Rumunia
okręg Bihor
okręg Sălaj
okręg Kluż
okręg Bistriţa-Năsăud
okręg Arad
okręg Hunedoara
okręg Alba
okręg Mureş
okręg Harghita
okręg Sybin
okręg Braszów