Supetarski kartular
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Plik:Sumpcart1pg.jpg Karta z manuskryptu Kartularz supetarski (chor. Supetarski kartular) – liczący 30 pergaminowych kart kodeks przechowywany w archiwum kapitulnym przy katedrze w Splicie. Na supetarski kartularz składają się sporządzone pomiędzy między XII a XIV wiekiem odpisy i regesty w sumie 106 dokumentów z lat 1080-1187, dotyczących dóbr dawnego benedyktyńskiego klasztoru św. Piotra w Splicie[1]. Poszczególne fragmenty manuskryptu pisane są minuskułą karolińską, benewentaną oraz pismem gotyckim. Kodeks ma znaczenie w badaniach paleograficznych i onomastycznych dla obszaru średniowiecznej Dalmacji[1]. Kartoteka Supetar lub Sumpetar to kartografia z XII wieku, która zawiera karty od lat 1080 do 1187.[2] Chociaż w samym słowniku wymieniono tylko dobytek klasztoru św. Piotra w Poljicach w Chorwacji oraz sposoby ich pozyskania (np. Zakup lub dotacje), zawiera on także kilka ważnych uwag historycznych. Jest zachowany w oryginalnej formie. Na jego podstawie jest to właściwie kronika klasztoru benedyktynów, który został założony około 1080 roku przez chorwackiego dostojnika i właściciela niewolników Petara Crniego (Piotra Czarnego).[3] Dziś jest przechowywany w skarbcu katedry Świętego Domniusa w Splicie. OpisKartoteka śledzi powstanie klasztoru Świętego Piotra w Poljicach, niedaleko Splitu, 11 października 1080 r., Za panowania króla Demetriusza Zvonimira. Został założony przez miejscowego szlachcica Petara Crniego, syna Gumaja i jego żony Marii. Dokument stanowi ważny wgląd w sytuację społeczną i gospodarczą oraz okoliczności w XI-wiecznej Chorwacji i Dalmacji. Chronologicznie wymienia wymiany gruntów, a co ważniejsze, nabywanie niewolników, co było zyskownym handlem w regionie.[4] Zawiera bogaty materiał onomastyczny. Oprócz osobistych nazw pochodzenia słowiańskiego, rzymskiego i chrześcijańskiego, zawiera także pseudonimy ludowe, takie jak Platichleb (plati + hleb, „kup chleb”), Tilstacossa (Tusta kosa, gęste włosy), Urascana (Vraškonja) i tak dalej.[5] Kartoteka zawiera również informacje na temat sytuacji politycznej w Chorwacji pod koniec XI wieku, wymieniając rodziny feudalne, z których wybierano zakazy (wicekróle) i inne, które kwalifikowały się do bycia żupanami, i stwierdza, że w przypadku, gdy panujący król Chorwacji umiera bez spadkobiercy, nowy król jest wybierany przez zakazy, dając pierwszeństwo zakazom Chorwacji, Slawonii i Bośni. Przypisy
Czytaj również
|
