Ampod fia Dénes: Różnice pomiędzy wersjami
(Utworzono nową stronę "Kategoria:Red {{Uwaga| |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Denis,_son_of_Ampud |autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Denis,_son_of_Ampud&action=...") |
|||
| Linia 39: | Linia 39: | ||
|} | |} | ||
| − | '''Dénes''' (pol. ''Denis'') († zmarł 1236 | + | '''Dénes''' ''fia Dénes'' (pol. ''Denis, syn Ampuda'') († zmarł 1236), węgierski szlachcic. <ref>Berend 2006, str. 120.</ref> [[Skarbnik królewski]] między 1216 a 1224, <ref>Zsoldos 2011, str. 62.</ref>[[ispán]] co najmniej trzech komitatów <ref>Zsoldos 2011, str. 62.</ref>, [[palatyn]] [4] za panowania króla Węgier [[II. András|Andrzeja II]]. |
<small><small>'''Denis, son of Ampud''', also '''Denis, son of Apod''' ({{lang-hu|Ampod fia Dénes}}; died 1236), was an influential baron in the [[Kingdom of Hungary]] in the first decades of the 13th century.{{sfn|Berend|2006|p=120}} He was [[Master of the treasury]] between 1216 and 1224.{{sfn|Zsoldos|2011|p=62}} He was also ''[[ispán]]'' of at least three [[County (Kingdom of Hungary)|counties]].{{sfn|Zsoldos|2011|p=62}} </small></small> | <small><small>'''Denis, son of Ampud''', also '''Denis, son of Apod''' ({{lang-hu|Ampod fia Dénes}}; died 1236), was an influential baron in the [[Kingdom of Hungary]] in the first decades of the 13th century.{{sfn|Berend|2006|p=120}} He was [[Master of the treasury]] between 1216 and 1224.{{sfn|Zsoldos|2011|p=62}} He was also ''[[ispán]]'' of at least three [[County (Kingdom of Hungary)|counties]].{{sfn|Zsoldos|2011|p=62}} </small></small> | ||
| − | |||
| − | |||
<small><small>'''Dénes''' magyarországi főember volt a [[13. század]] első felében, [[II. András magyar király|II. András]] uralkodása idején, [[tárnokmester]]ként az új gazdaságpolitika megalkotója, majd [[nádor]].<ref name="Korai magyar">{{cite book|title=Korai magyar történeti lexikon |editor=Kristó Gyula (főszerk.), Engel Pál, Makk Ferenc |publisher=Akadémiai Kiadó, Budapest |year=1994 |isbn=963-05-6722-9}}</ref> </small></small> | <small><small>'''Dénes''' magyarországi főember volt a [[13. század]] első felében, [[II. András magyar király|II. András]] uralkodása idején, [[tárnokmester]]ként az új gazdaságpolitika megalkotója, majd [[nádor]].<ref name="Korai magyar">{{cite book|title=Korai magyar történeti lexikon |editor=Kristó Gyula (főszerk.), Engel Pál, Makk Ferenc |publisher=Akadémiai Kiadó, Budapest |year=1994 |isbn=963-05-6722-9}}</ref> </small></small> | ||
| Linia 49: | Linia 47: | ||
== Życiorys == | == Życiorys == | ||
| − | Apod (Ampod) był synem [[ispán]]a | + | Apod (Ampod) był synem [[ispán]]a komitatu [[Szolnok]], jego majątki znajdowały się w regionie Drawy. Od 1216 do 1222 r. po krótkiej przerwie został [[skarbnik|skarbnikiem królewskim]] do 1224 r. Był także [[ispán]]em komitatów: [[Szepes]] w 1216 r., [[Abaúj]] w 1216–19 r., [[Bács]] w 1220–22 r. jako skarbnik odegrał znaczącą rolę w rozwoju polityki gospodarczej opartej na '''eksploatacji''' starych królewskich majątków, a nie na nowych królewskich '''podatkach''' (regales) [4]. |
<small><small>Apod (Ampod) szolnoki ispán fia volt, birtokai a [[Dráva]] vidékén feküdtek. 1216–22-ig, majd rövid megszakítás után 1224-ig [[tárnokmester]] volt. Emellett 1216-ban szepesi, 1216–19-ig abaúji, 1220–22-ig bácsi ispán is. | <small><small>Apod (Ampod) szolnoki ispán fia volt, birtokai a [[Dráva]] vidékén feküdtek. 1216–22-ig, majd rövid megszakítás után 1224-ig [[tárnokmester]] volt. Emellett 1216-ban szepesi, 1216–19-ig abaúji, 1220–22-ig bácsi ispán is. | ||
Tárnokmesterként nagy szerepe volt a régi királyi birtokokra ([[királyi udvarház]]) épülő gazdaságpolitika helyett az új királyi pénzjövedelmekre ([[regálé]]k) alapuló gazdaságpolitika megalkotásában.<ref name="Korai magyar"/> </small></small> | Tárnokmesterként nagy szerepe volt a régi királyi birtokokra ([[királyi udvarház]]) épülő gazdaságpolitika helyett az új királyi pénzjövedelmekre ([[regálé]]k) alapuló gazdaságpolitika megalkotásában.<ref name="Korai magyar"/> </small></small> | ||
| − | W latach 1231–1234 był [[palatyn]]em. Ponieważ faworyzował Żydów i Ismaelitów, został ekskomunikowany przez [[Róbert]]a arcybiskupa | + | W latach 1231–1234 był [[palatyn]]em. Ponieważ faworyzował Żydów i Ismaelitów, został ekskomunikowany przez [[Róbert]]a [[Arcybiskup Ostrzyhomia|arcybiskupa Ostrzyhomia w dniu 25 lutego 1232 r. Następnie w maju był jednym z posłów Andrzeja II w Rzymie. Gdy tron Węgier objął [[IV. Béla|Bela IV]], po 1235 r., '''oślepiony przez Bélę''' [4] Dénes został oskarżony o posiadanie dziecka z trzecią żoną Andrzeja II, [[Beatrycze d’Este|Beatrycze]]. Beatrycze uciekła za granicę, aby urodzić [[Stefan Pogrobowiec|Stefana Pogrobowca]], ojca [[III. András|Andrzeja III]]. |
<small><small>[[1231]] és [[1234]] között nádor volt. Mivel kedvezett a zsidóknak és izmaelitáknak, [[Róbert esztergomi érsek]] [[1232]]. [[február 25.|február 25]]-én kiközösítette. Ezután májusban II. András egyik követeként Rómában járt. | <small><small>[[1231]] és [[1234]] között nádor volt. Mivel kedvezett a zsidóknak és izmaelitáknak, [[Róbert esztergomi érsek]] [[1232]]. [[február 25.|február 25]]-én kiközösítette. Ezután májusban II. András egyik követeként Rómában járt. | ||
Wersja z 12:19, 7 kwi 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Dénes fia Dénes (pol. Denis, syn Ampuda) († zmarł 1236), węgierski szlachcic. [1] Skarbnik królewski między 1216 a 1224, [2]ispán co najmniej trzech komitatów [3], palatyn [4] za panowania króla Węgier Andrzeja II. Denis, son of Ampud, also Denis, son of Apod (; died 1236), was an influential baron in the Kingdom of Hungary in the first decades of the 13th century.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} He was Master of the treasury between 1216 and 1224.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} He was also ispán of at least three counties.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} Dénes magyarországi főember volt a 13. század első felében, II. András uralkodása idején, tárnokmesterként az új gazdaságpolitika megalkotója, majd nádor.[4] ŻyciorysApod (Ampod) był synem ispána komitatu Szolnok, jego majątki znajdowały się w regionie Drawy. Od 1216 do 1222 r. po krótkiej przerwie został skarbnikiem królewskim do 1224 r. Był także ispánem komitatów: Szepes w 1216 r., Abaúj w 1216–19 r., Bács w 1220–22 r. jako skarbnik odegrał znaczącą rolę w rozwoju polityki gospodarczej opartej na eksploatacji starych królewskich majątków, a nie na nowych królewskich podatkach (regales) [4]. Apod (Ampod) szolnoki ispán fia volt, birtokai a Dráva vidékén feküdtek. 1216–22-ig, majd rövid megszakítás után 1224-ig tárnokmester volt. Emellett 1216-ban szepesi, 1216–19-ig abaúji, 1220–22-ig bácsi ispán is. Tárnokmesterként nagy szerepe volt a régi királyi birtokokra (királyi udvarház) épülő gazdaságpolitika helyett az új királyi pénzjövedelmekre (regálék) alapuló gazdaságpolitika megalkotásában.[4] W latach 1231–1234 był palatynem. Ponieważ faworyzował Żydów i Ismaelitów, został ekskomunikowany przez Róberta [[Arcybiskup Ostrzyhomia|arcybiskupa Ostrzyhomia w dniu 25 lutego 1232 r. Następnie w maju był jednym z posłów Andrzeja II w Rzymie. Gdy tron Węgier objął Bela IV, po 1235 r., oślepiony przez Bélę [4] Dénes został oskarżony o posiadanie dziecka z trzecią żoną Andrzeja II, Beatrycze. Beatrycze uciekła za granicę, aby urodzić Stefana Pogrobowca, ojca Andrzeja III. 1231 és 1234 között nádor volt. Mivel kedvezett a zsidóknak és izmaelitáknak, Róbert esztergomi érsek 1232. február 25-én kiközösítette. Ezután májusban II. András egyik követeként Rómában járt. IV. Béla magyar király trónra lépése, 1235 után kegyvesztett lett, Béla megvakíttatta.[4] Azzal vádolták, hogy II. András harmadik feleségének, Beatrixnak a gyermeke valójában tőle van. Beatrix külföldre menekülve szülte meg fiát, Istvánt, aki III. András apja lett. Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||