Fraxinetumi csata: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 12 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:1a]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
Linia 15: Linia 15:
 
  |
 
  |
  
{{Infobox military conflict
+
'''Fraxinetumi csata''' (pol. ''Bitwa pod Fraxinet'' lub ''Bitwa pod Fraxinetum'') została rozegrana około 20 maja 942 r. pomiędzy węgierską armią najeźdźczą a muzułmańskim państwem granicznym Fraxinet i zakończyła się zwycięstwem Węgier<ref>Makk 2009, str. 207.</ref>.
|conflict=Fraxineti csata
 
|epoka = średniowiecze
 
|partof=[[Węgierskie najazdy na Europę]]
 
|image=
 
|caption=
 
|date=ok. 20 maja 942
 
|place=[[Fraxinet]], [[Francja]]
 
| territory =
 
| casus =
 
|result=Zwycięstwo Węgier
 
|combatant1=[[Węgrzy]]<br />[[Kabarowie]] wojska pomocnicze
 
|combatant2=[https://pl.wikipedia.org/wiki/Muzu%C5%82manin Muzułmanie] (lub [https://pl.wikipedia.org/wiki/Saraceni Saraceni])
 
|commander1=
 
|commander2=
 
| units1 =
 
| units2 = 
 
|strength1=
 
|strength2=
 
|casualties1=Nieistotne
 
|casualties2=Stosunkowo wysokie
 
| lokalizacja =
 
| mapa =
 
| opis mapy = 
 
}}
 
{{Campaignbox Hungarian invasions of Europe}}
 
 
 
<small><small><small><small>The '''Battle of Fraxinet''' or '''Fraxinetum''' was fought around 20 May 942, between a [[Hungarian invasions of Europe|Hungarian raiding army]] and the [[Muslim]] frontier state of [[Fraxinet]], and ended with a Hungarian victory.{{sfn|Makk|2009|p=207}} </small></small></small></small>
 
  
 
== Tło ==
 
== Tło ==
  
{{Further information|Hungarian raid in Spain (942)}}
+
Jak utrzymywał [https://en.wikipedia.org/wiki/Ibn_Hayyan Ibn Ḥayyān] w swojej pracy ''Kitāb al-Muqtabis fī tarīkh al-Andalus'', Węgrzy (lub Madziarowie) w 942 r. przeszli przez [https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Italy_(Holy_Roman_Empire) Królestwo Longobardów] (północne Włochy), a następnie przez południową Francję, walcząc po drodze. Następnie najechali ''Thaghr al-Aqṣā'' („Najodleglejszą Marchię”), północno-zachodnią prowincję graniczną [https://pl.wikipedia.org/wiki/Kalifat_Kordoby kalifatu Kordoby].<ref>Róna-Tas 1999, str. 73.</ref>
  
<small><small><small><small>As [[Ibn Ḥayyān]] preserved in his work ''Kitāb al-Muqtabis fī tarīkh al-Andalus'', the Hungarians (or Magyars), in 942, passed through the [[Kingdom of Italy (Holy Roman Empire)|Kingdom of the Lombards]] (northern Italy) and then through southern [[West Francia|France]], skirmishing along the way. They then invaded ''Thaghr al-Aqṣā'' ("Furthest March"), the northwestern frontier province of the [[Caliphate of Córdoba]].{{sfn|Róna-Tas|1999|p=73}} </small></small></small></small>
+
Przez ziemie [[Akwilea|Akwilei]] Węgrzy z wojskami pomocniczymi [[Kabarowie|Kabarów]] dotarli do Włoch wiosną 942 r. Tam [https://pl.wikipedia.org/wiki/Hugo_z_Arles Hugo], król Włoch, zapłacił wcześniej ustaloną roczną kwotę podatku (dziesięć buszli złota), a następnie wysłał ich do Hiszpanii, według relacji [[Liutprand|Liutpranda z Cremony].<ref>Makk 2009, str. 209.</ref> Jak twierdzi historyk [[Makk Ferenc|Ferenc Makk]], Hugo zatrudnił Węgrów do kampanii wojskowej zorientowanej na zachód z powodu ciągłych najazdów muzułmanów z Fraxinet na jego królestwo, w tym Prowansję. Ponadto Hugo wezwał flotę z [[Bizancjum|Cesarstwa Bizantyjskiego]] w celu zniszczenia przybrzeżnych fortów we Fraxinet.<ref>Makk 2009, str. 210.</ref>
 
 
<small><small><small><small>Through the land of [[Aquileia]], the Hungarians with [[Kabar]] auxiliary troops arrived to Italy by the spring of 942. There [[Hugh of Italy]] paid the previously agreed annual amount of tax (ten bushels of gold) then sent them to [[Hispania]], according to the account of [[Liutprand of Cremona]].{{sfn|Makk|2009|p=209}} As historian Ferenc Makk claims Hugh hired the Hungarians to a west oriented military campaign because of the Muslims of Fraxinet's continuous raids against his kingdom, including [[Provence]]. In addition, Hugh summoned a fleet from the [[Byzantine Empire]] in order to destroy the coastal forts in Fraxinet.{{sfn|Makk|2009|p=210}} </small></small></small></small>
 
  
 
== Bitwa ==
 
== Bitwa ==
  
<small><small><small><small>In early May 942, the Hungarian forces left [[Pavia]] for southern France. Just before 20 May, they arrived at Fraxinet, where the battle took place against the Muslims. As friar [[Ekkehard IV|Ekkehard]] wrote in his chronicle ''[[Casus Sancti Galli]]'' (first half of 11th century) among the events from 926 to 937, the skirmish ended when [[Conrad I of Burgundy]] (r. 937–993) sent envoys to both armies warning them of the other. The envoys offered Burgundian aid to each invader against the other and then informed them of the other's whereabouts. When the Magyars and Saracens met, the Burgundians held back and only attacked when the opposing forces were spent.{{sfn|Ballan|2010|p=31}} In this way, both invading armies were destroyed and the captives sold into slavery in [[Arles]].{{sfn|Makk|2009|p=211}} </small></small></small></small>
+
Na początku maja 942 r. wojska węgierskie opuściły Pawię i udały się do południowej Francji. Tuż przed 20 maja dotarli do Fraxinet, gdzie miała miejsce bitwa z muzułmanami. Jak pisał o. [https://pl.wikipedia.org/wiki/Ekkehard_IV Ekkehard] w swojej kronice ''Casus Sancti Galli'' (pierwsza połowa XI wieku) pośród wydarzeń od 926 do 937, potyczka zakończyła się, gdy [https://pl.wikipedia.org/wiki/Konrad_I_Spokojny Konrad I Spokojny] z Burgundii wysłał posłów do obu armii, ostrzegając jednych przed drugimi. Wysłannicy zaoferowali każdemu najeźdźcy pomoc burgundzką przeciwko drugiemu, a następnie poinformowali ich o miejscu pobytu drugiego. Kiedy Madziarowie i Saraceni spotkali się, Burgundowie powstrzymali się i zaatakowali tylko wtedy, gdy siły przeciwnika zostały zużyte.<ref>Ballan 2010, str. 31.</ref> W ten sposób obie najeźdźcze armie zostały zniszczone, a jeńców sprzedano do niewoli w Arles.
  
<small><small><small><small>Several historians do not accept the above account as credible. Italian historian Gina Fasoli considered that Ekkehard mistakenly confused Hugh with Conrad. Other scholars dated the event to 924, 926, 937, 943, 951 or 954.{{sfn|Makk|2009|p=211}} Makk argues the battle bound to happen during the rule of Conrad, excluding the years 924 and 926. He adds, the minor Conrad resided in the court of [[Otto I, Holy Roman Emperor|Otto I of Germany]] until early 943, which excludes his role in 937 or 942. The Hungarians led a campaign against the Byzantines in 943, omitting the western military raids. Makk also emphasizes, Conrad did not participate in any major struggles against the Muslims of Fraxinet, including the decisive [[Battle of Tourtour]] in 973. However Hugh's victorious naval campaign of 942 against the "Saracens" is well known in historiography, and during that time, he was in a political-military alliance with the Magyars.{{sfn|Makk|2009|p=211}} </small></small></small></small>
+
Kilku historyków nie akceptuje powyższej relacji jako wiarygodnej. Włoska historyczka Gina Fasoli uważała, że ​​Ekkehard pomylił Hugo z Konradem. Inni uczeni datowali to wydarzenie na 924, 926, 937, 943, 951 lub 954. <ref name=Makk211> Makk 2009, p. 211.</ref> Twierdzi, że bitwa miała się wydarzyć za panowania Konrada, z wyłączeniem lat 924 i 926. Dodaje, że młodszy Konrad mieszkał na dworze [[Otto I. (HRR)|Ottona I]] w Niemczech do początku 943 r., co wyklucza jego rolę w 937 lub 942 r. Węgrzy prowadzili kampanię przeciwko Bizantyjczykom w 943 r., pomijając zachodnie napady wojskowe. Makk podkreśla również, że Konrad nie brał udziału w żadnych większych walkach przeciwko muzułmanom z Fraxinet, w tym w decydującej [https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Tourtour bitwie pod Tourtour] w 973 r. Jednak zwycięska kampania morska Hugo z 942 r. przeciwko „Saracenom” jest dobrze znana w historiografii i w tym czasie był w sojuszu polityczno-wojskowym z Madziarami.<ref name=Makk211/>
  
<small><small><small><small>In Hungarian history, this was the first documented skirmish against a Muslim enemy. The Magyars defeated the "Saracens" and they continued on their way to Hispania. Their victory laid the foundation of a successful Italian–Byzantine campaign against the Muslims in the [[Mediterranean Sea]].{{sfn|Makk|2009|p=212}} </small></small></small></small>
+
W historii Węgier była to pierwsza udokumentowana potyczka z muzułmańskim wrogiem. Madziarowie pokonali „Saracenów” i kontynuowali rajd po Hiszpanii. Ich zwycięstwo położyło podwaliny pod udaną włosko-bizantyjską kampanię przeciwko muzułmanom na Morzu Śródziemnym.<ref name=Makk211/>
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
{{reflist|2}}
+
{{izvori}}
  
 
== Źródło ==
 
== Źródło ==
 +
 
* Ballan, Mohamad (2010). "Fraxinetum: An Islamic Frontier State in Tenth Century Provence". ''Comitatus: A Journal of Medieval and Renaissance Studies''. '''41''': str. 23–76.
 
* Ballan, Mohamad (2010). "Fraxinetum: An Islamic Frontier State in Tenth Century Provence". ''Comitatus: A Journal of Medieval and Renaissance Studies''. '''41''': str. 23–76.
  
Linia 70: Linia 42:
 
* Róna-Tas, András (1999). ''Hungarians and Europe in the Early Middle Ages: An Introduction to Early Hungarian History''. Budapest: Central European University Press.
 
* Róna-Tas, András (1999). ''Hungarians and Europe in the Early Middle Ages: An Introduction to Early Hungarian History''. Budapest: Central European University Press.
  
{{SORTUJ:Fraxineti csata}}
+
|
 +
{{Infobox military conflict
 +
|conflict=Fraxineti csata
 +
|epoka = średniowiecze
 +
|partof=[[Węgierskie najazdy na Europę]]
 +
|image=
 +
|caption=
 +
|date=ok. 20 maja 942
 +
|place=[[Fraxinet]], [[Francja]]
 +
| territory =
 +
| casus =
 +
|result=Zwycięstwo Węgier
 +
|combatant1=[[Węgrzy]]<br />[[Kabarowie]] – wojska pomocnicze
 +
|combatant2=[https://pl.wikipedia.org/wiki/Muzu%C5%82manin Muzułmanie]<br>(lub [https://pl.wikipedia.org/wiki/Saraceni Saraceni])
 +
|commander1=Nieznani
 +
|commander2=Nieznani
 +
| units1 = Nieznane
 +
| units2 =  Nieznane
 +
|strength1=Nieznane
 +
|strength2=Nieznane
 +
|casualties1=Nieistotne
 +
|casualties2=Stosunkowo wysokie
 +
| lokalizacja =
 +
| mapa =
 +
| opis mapy = 
 +
}}
 +
{|
 +
|
 +
|}
 +
{{Węgierskie najazdy na Europę}}
 +
|}
 +
 
 +
{{SORTUJ:Fraxinet, csata}}
  
 
[[Kategoria:Bitwy]]
 
[[Kategoria:Bitwy]]
[[Kategoria:Bitwy Węgrów]]
+
[[Kategoria:Bitwy w historii Węgier]]
[[Kategoria:Bitwy Węgrów podczas inwazji Europy]]
+
[[Kategoria:Bitwy Węgrów podczas inwazji na Europę]]

Aktualna wersja na dzień 06:15, 17 sie 2020

Fraxinetumi csata (pol. Bitwa pod Fraxinet lub Bitwa pod Fraxinetum) została rozegrana około 20 maja 942 r. pomiędzy węgierską armią najeźdźczą a muzułmańskim państwem granicznym Fraxinet i zakończyła się zwycięstwem Węgier[1].

Tło

Jak utrzymywał Ibn Ḥayyān w swojej pracy Kitāb al-Muqtabis fī tarīkh al-Andalus, Węgrzy (lub Madziarowie) w 942 r. przeszli przez Królestwo Longobardów (północne Włochy), a następnie przez południową Francję, walcząc po drodze. Następnie najechali Thaghr al-Aqṣā („Najodleglejszą Marchię”), północno-zachodnią prowincję graniczną kalifatu Kordoby.[2]

Przez ziemie Akwilei Węgrzy z wojskami pomocniczymi Kabarów dotarli do Włoch wiosną 942 r. Tam Hugo, król Włoch, zapłacił wcześniej ustaloną roczną kwotę podatku (dziesięć buszli złota), a następnie wysłał ich do Hiszpanii, według relacji [[Liutprand|Liutpranda z Cremony].[3] Jak twierdzi historyk Ferenc Makk, Hugo zatrudnił Węgrów do kampanii wojskowej zorientowanej na zachód z powodu ciągłych najazdów muzułmanów z Fraxinet na jego królestwo, w tym Prowansję. Ponadto Hugo wezwał flotę z Cesarstwa Bizantyjskiego w celu zniszczenia przybrzeżnych fortów we Fraxinet.[4]

Bitwa

Na początku maja 942 r. wojska węgierskie opuściły Pawię i udały się do południowej Francji. Tuż przed 20 maja dotarli do Fraxinet, gdzie miała miejsce bitwa z muzułmanami. Jak pisał o. Ekkehard w swojej kronice Casus Sancti Galli (pierwsza połowa XI wieku) pośród wydarzeń od 926 do 937, potyczka zakończyła się, gdy Konrad I Spokojny z Burgundii wysłał posłów do obu armii, ostrzegając jednych przed drugimi. Wysłannicy zaoferowali każdemu najeźdźcy pomoc burgundzką przeciwko drugiemu, a następnie poinformowali ich o miejscu pobytu drugiego. Kiedy Madziarowie i Saraceni spotkali się, Burgundowie powstrzymali się i zaatakowali tylko wtedy, gdy siły przeciwnika zostały zużyte.[5] W ten sposób obie najeźdźcze armie zostały zniszczone, a jeńców sprzedano do niewoli w Arles.

Kilku historyków nie akceptuje powyższej relacji jako wiarygodnej. Włoska historyczka Gina Fasoli uważała, że ​​Ekkehard pomylił Hugo z Konradem. Inni uczeni datowali to wydarzenie na 924, 926, 937, 943, 951 lub 954. [6] Twierdzi, że bitwa miała się wydarzyć za panowania Konrada, z wyłączeniem lat 924 i 926. Dodaje, że młodszy Konrad mieszkał na dworze Ottona I w Niemczech do początku 943 r., co wyklucza jego rolę w 937 lub 942 r. Węgrzy prowadzili kampanię przeciwko Bizantyjczykom w 943 r., pomijając zachodnie napady wojskowe. Makk podkreśla również, że Konrad nie brał udziału w żadnych większych walkach przeciwko muzułmanom z Fraxinet, w tym w decydującej bitwie pod Tourtour w 973 r. Jednak zwycięska kampania morska Hugo z 942 r. przeciwko „Saracenom” jest dobrze znana w historiografii i w tym czasie był w sojuszu polityczno-wojskowym z Madziarami.[6]

W historii Węgier była to pierwsza udokumentowana potyczka z muzułmańskim wrogiem. Madziarowie pokonali „Saracenów” i kontynuowali rajd po Hiszpanii. Ich zwycięstwo położyło podwaliny pod udaną włosko-bizantyjską kampanię przeciwko muzułmanom na Morzu Śródziemnym.[6]

Przypisy

  1. Makk 2009, str. 207.
  2. Róna-Tas 1999, str. 73.
  3. Makk 2009, str. 209.
  4. Makk 2009, str. 210.
  5. Ballan 2010, str. 31.
  6. 6,0 6,1 6,2 Makk 2009, p. 211.

Źródło

  • Ballan, Mohamad (2010). "Fraxinetum: An Islamic Frontier State in Tenth Century Provence". Comitatus: A Journal of Medieval and Renaissance Studies. 41: str. 23–76.
  • Makk, Ferenc (2009). A fraxinetumi csata[Bitwa pod Fraxinet]. W: Körmendi, Tamás; Thoroczkay, Gábor (wyd.). Auxilium Historiae. Tanulmányok a hetvenesztendős Bertényi Iván tiszteletére. Faculty of Arts, Eötvös Loránd University. str. 207–213. ISBN 978-963-284-105-2.
  • Róna-Tas, András (1999). Hungarians and Europe in the Early Middle Ages: An Introduction to Early Hungarian History. Budapest: Central European University Press.

Fraxineti csata

Węgierskie najazdy na Europę
Czas ok. 20 maja 942
Miejsce Fraxinet, Francja
Wynik Zwycięstwo Węgier
Strony konfliktu
Węgrzy
Kabarowie – wojska pomocnicze
Muzułmanie
(lub Saraceni)
Dowódcy
Nieznani Nieznani
Zaangażowane jednostki
Nieznane Nieznane
Siły
Nieznane Nieznane
Straty
Nieistotne Stosunkowo wysokie

{{{notes}}}
Węgierskie najazdy na Europę

Południowy Bug (896)  ♦  Brenta (899)  ♦  Pozsonyi (907)  ♦  Eisenach (908)  ♦  Lechfeld (910)  ♦  Rednit (910)  ♦  Aschbach (913)  ♦  Anchialos (917)  ♦  Püchen (919)  ♦  Bitwa nad Drawą (925 (?))  ♦  Riade (933)  ♦  W.l.n.d.r (934)  ♦  Fraxinet (942)  ♦  Hiszpania (942)  ♦  Wels (943)  ♦  Augsburg (955)  ♦  Bitwa nad Driną (ok.960)  ♦  Syrmia (ok.960)  ♦  Wojna bułgarsko-węgierska (880–1380)  ♦  Arcadiopolis (970)