Szalkai László: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 16 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
Linia 14: Linia 14:
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |
 
  |
−
 
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
Linia 22: Linia 21:
 
|następca          = [[Várdai Pál]]
 
|następca          = [[Várdai Pál]]
 
}}
 
}}
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Várdai Ferenc]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Biskup Vác]]<br>(1514–1520)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Országh János]]
 +
}}
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Estei Hippolit]]|
 +
|gl_članak_funkcija = [[Biskup Egeru]]<br>(1522–1524)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Várdai Pál]]
 +
}}
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Szatmári György]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Arcybiskup Ostrzyhomia]]<br>(1524–1526)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Várdai Pál]]
 +
}}
 +
{|
 +
|
 +
|}
  
−
{{Püspök infobox
+
'''Szalkai László''' (* [[1475]] w [[Mátészalka]], † 29 sierpnia [[1526]] pod [[Mohacz]]em, węgierski duchowny, [[arcybiskup Ostrzyhomia]] (1524-1526)
−
| név = Szalkai László
 
−
| püspöki székhely = Eger, majd Esztergom
 
−
| kép =
 
−
| képméret = 220px
 
−
| képaláírás =
 
−
| eredeti neve =
 
−
| születési dátum = [[1475]]
 
−
| születési hely = [[Mátészalka]]
 
−
| halál dátuma = [[1526]]. [[augusztus 29.]] {{életkor-holt|1475|0|0|1526|8|29}}
 
−
| halál helye = [[Mohács]]
 
−
| nemzetisége =
 
−
| uralkodás_kezdete = [[1522]]
 
−
| uralkodás_vége = [[1524]]<br><small>(Eger)
 
−
| uralkodás_kezdete2 = [[1524]]. [[május 6.]] előtt
 
−
| uralkodás_vége2 = [[1526]]. [[augusztus 29.]]
 
−
| uralkodás_kezdete3 =
 
−
| uralkodás_vége3 =
 
−
| előző püspök = [[Szatmári György (esztergomi érsek)|Szatmári György]]
 
−
| következő püspök = [[Várdai Pál]]
 
−
| aláírás =
 
−
| megjegyzés =
 
−
}}
 
  
−
'''Szalkai László''' ([[Mátészalka]], [[1475]] – [[Mohács]], [[1526]]. [[augusztus 29.]]) [[esztergomi érsek]].
+
== Kariera ==
  
−
==Életpályája ==
+
Urodził się w Zalkán (Mátészalka) w komitacie [[Szatmár]] w rodzinie chłopskiej, jako syn prostego szewca. Uczył się w Sárospatak, w szkole parafialnej pod kierunkiem Jánosa Kisvárdai. Jego mistrz z Uniwersytetu Krakowskiego przywiózł ze sobą łaciński program nauczania, który studenci wcześniej przepisywali do swoich zeszytów i uzupełniali na lekcjach wyjaśnieniami mistrza. Notatki szkolne László Szalkai przechowuje ''Esztergom Cathedral Library'', tzw. ''Szalkai Codex''.<ref>Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972. str. 340.</ref>
  
−
A Szatmár megyei Zalkán (Mátészalka) született [[1475]]-ben jobbágycsaládban, egyszerű varga fiaként. [[Sárospatak]]on, a plébániai iskolában tanult, Kisvárdai János vezetése alatt. Mestere a [[Jagelló Egyetem|Krakkói Egyetemről]] hozta magával azt a latin tananyagot, melyet növendékek füzeteikbe előre kimásoltak és az órákon kiegészítették a mester magyarázataival. Szalkai László iskolás jegyzeteit az Esztergomi Főszékesegyházi Könyvtár őrzi, az ún. Szalkai-kódexet.<ref>Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972. 340 p.</ref>
+
Na dwórze królewskim pojawił się w 1494 roku. W 1500 roku dołączył do [[Bornemissza János|Jana Bornemisszy]], potem stopniowo piął się po stopniach kariery.
 
   
 
   
−
[[1494]]-ben került a királyi udvarba. [[1500]]-ban [[Bornemissza János (főispán)|Bornemissza János]] szolgálatába állt, majd pályája fokozatosan emelkedett.  
+
W latach 1513-1522 był [[Biskup Vác|biskupem Vác]], w latach 1516-1525 [[skarbnik|skarbnikiem królewskim]] i [[Kanclerz|kanclerzem]] (1518−1526). Wejście do Królewskiej Kancelarii zwróciło uwagę [[II. Lajos|Ludwika II]]. W 1520 r. został [[Arcybiskup Kalocsa|arcybiskupem Kalocsa]], potem był [[Biskup Egeru|biskupem Egeru]] (1522–1524), a od 6 maja 1524 do śmierci [[Arcybiskup Ostrzyhomia|arcybiskupem Ostrzyhomia]] i [[kanclerz]]em. Po nominacji na arcybiskupa został wyświęcony przez kardynała [https://pl.wikipedia.org/wiki/Lorenzo_Campeggio Laurentio de Campeggio], legata papieskiego.
  
−
1513-tól 1522-ig [[váci püspök]], 1516–1525-ben kincstárnok lett. 1518-tól 1526-ig kancellár. A királyi kancelláriába jutva [[II. Lajos magyar király|II. Lajos]] figyelmét is felkeltette. 1520-ban [[kalocsai érsek]], 1522–1524-ben [[egri püspök]], 1524. május 6-ától 1526-ig pedig [[esztergomi érsek]] és főkancellár volt. Érsekké való kinevezése után szentelte őt föl [[Laurentio de Campeggio]] bibornok, pápai legátus áldozópappá és püspökké.
+
W kampanii Ludwika II przeciwko Turkom dowodził znaczącym oddziałem. [[Mohacz|Zmarł 29 sierpnia 1526 r. pod Mohaczem]] − poległ wraz z [[Tomori Pál|Pálem Tomorim]].
  
−
A törökök elleni hadjáratban jelentékeny csapat élén kísérte [[II. Lajos magyar király|II. Lajos]] királyt. [[1526]]. augusztus 29-én halt meg [[Mohácsi csata|Mohácsnál]], [[Tomori Pál]]lal együtt esett el.
+
== Przypisy ==
 +
{{izvori}}
  
−
==Jegyzetek==
+
== Źródła ==
−
{{jegyzetek}}
+
* Bokor József (szerk.). ''[http://mek.oszk.hu/00000/00060/html/108/pc010866.html#4 Zalka László (Ladislaus de Zalca)]''. A Pallas nagy lexikona. Arcanum: FolioNET (1893–1897, 1998.). ISBN 963 85923 2 X
−
==Források==
+
* Zelliger Alajos: Egyh.írók Csarn.Nagyszombat 1893.
−
* {{Forrásjelzés-Pallas|szócikk=Zalka László (Ladislaus de Zalca)|url=http://mek.oszk.hu/00000/00060/html/108/pc010866.html#4}}
+
* Szinnyei József: ''[http://mek.oszk.hu/03600/03630/html/sz/sz25603.htm Magyar írók élete és munkái XIII. (Steiner–Télfy)]''. Budapest: Hornyánszky. 1909.
−
*Zelliger Alajos: Egyh.írók Csarn.Nagyszombat 1893.
 
−
*{{Szinnyei|13||sz/sz25603.htm}}
 
 
* [http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC14240/14460.htm Magyar életrajzi lexikon]
 
* [http://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC14240/14460.htm Magyar életrajzi lexikon]
−
*Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972.
+
* Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972.
  
−
{{clear}}
+
|
−
{{uralkodó
+
{{Biskup infobox
−
|címer=
+
|imię i nazwisko            = Szalkai László (węg.)
−
|cim=Váci püspök
+
|imię i nazwisko oryginalne =
−
|link=Váci püspökök listája
+
|imię przybrane            =
−
|elozo=[[Várdai Ferenc]]
+
|imię przybrane oryginalne  =
−
|kovetkezo=[[Országh János]]
+
|tytuł                      =
−
|évek=1514–1520
+
|grafika                    =
−
|előzőfelirat=Előde
+
|opis grafiki              =
−
|következőfelirat=Utóda
+
|herb                      = COA_archbishop_HU_Szalkai_Laszlo.png
−
}}
+
|opis herbu =
−
{{uralkodó|cim=Egri püspök|
+
|dewiza                    =
−
|link=Egri püspökök listája|
+
|dewiza - j. polski        =
−
|elozo=[[Estei Hippolit]]|
+
|faksymile = Signature_szalkai_laszlo.gif
−
|kovetkezo=[[Várdai Pál]]|
+
|opis faksymile = Podpis László Szalkai
−
|évek=1522–1524
+
|państwo                    =  
−
|előzőfelirat=Előde
+
|wariant flagi              =  
−
|következőfelirat=Utóda
+
|data urodzenia            = [[1475]]
−
}}
+
|miejsce urodzenia          = [[Mátészalka]]
−
{{Esztergomi érsek
+
|data śmierci              = 29 sierpnia [[1374]]
−
|előző=[[Szatmári György (esztergomi érsek)|Szatmári György]]
+
|miejsce śmierci            = [[Mohacz]]
−
|következő=[[Várdai Pál]]
+
|przyczyna śmierci =
−
|évek=1524–1526
+
|miejsce spoczynku =
 +
|1. funkcja                = [[Biskup Vác]]
 +
|1. funkcja - okres        = 1514–1520
 +
|2. funkcja                = [[Biskup Egeru]]
 +
|2. funkcja - okres        = 1522–1524
 +
|3. funkcja                = [[Arcybiskup Ostrzyhomia]]
 +
|3. funkcja - okres        = 1524–1526
 +
|wyznanie                  = [[katolicyzm]]
 +
|kościół                    = [[Kościół łaciński|rzymskokatolicki]]
 +
|inkardynacja              =
 +
|data ślubów zakonnych      =
 +
|data diakonatu            =
 +
|data ordynacji            =
 +
|data święceń              =
 +
|data nominacji            =
 +
|data sakry                =
 +
|data patriarchatu          =
 +
|data kreacji              =
 +
|papież kreujący            =
 +
|kościół tytularny          =
 +
|data pontyfikatu          =
 +
|utrata stanu duchownego    =
 +
|data laicyzacji =
 +
|grafika 2 =
 +
|opis grafiki 2 =
 +
 
 +
|podpis                    =  
 +
|odznaczenia                =
 +
|commons                    =
 +
|wikiźródła                =  
 +
|wikicytaty                =
 +
|wikinews                  =  
 +
|www                        =  
 
}}
 
}}
 +
|}
 +
  
−
{{Nemzetközi katalógusok}}
+
{{SORTUJ:Szalkai Laszlo}}
−
{{Portál|Történelem||Vallás}}
 
−
{{DEFAULTSORT:Szalkai Laszlo}}
 
−
[[Kategória:Esztergomi érsekek]]
 
−
[[Kategória:Mátészalkaiak]]
 
−
[[Kategória:1475-ben született személyek]]
 
−
[[Kategória:1526-ban elhunyt személyek]]
 
  
−
[[Kategoria:Rodziny]]
+
[[Kategoria:Arcybiskupi]]
−
[[Kategoria:Szalkai]]
+
[[Kategoria:Arcybiskupi Ostrzyhomia]]
 +
[[Kategoria:Biskupi]]
 +
[[Kategoria:Biskupi Egeru]]
 +
[[Kategoria:Biskupi Vác]]
 
[[Kategoria:Skarbnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Skarbnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy duchowni]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
−
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
−
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
+
[[Kategoria:Urodzeni w 1475]]
−
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
+
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w 1526]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 +
[[Kategoria:Polegli w bitwie]]

Aktualna wersja na dzień 20:05, 16 sty 2021

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Poprzednik: Skarbnik królewski
(1516 – 1517) 		Następca:
Beriszló Péter Várdai Pál
Poprzednik: Biskup Vác
(1514–1520) 		Następca:
Várdai Ferenc Országh János
Poprzednik: Biskup Egeru
(1522–1524) 		Następca:
Estei Hippolit Várdai Pál
Poprzednik: Arcybiskup Ostrzyhomia
(1524–1526) 		Następca:
Szatmári György Várdai Pál

Szalkai László (* 1475 w Mátészalka, † 29 sierpnia 1526 pod Mohaczem, węgierski duchowny, arcybiskup Ostrzyhomia (1524-1526)

Kariera

Urodził się w Zalkán (Mátészalka) w komitacie Szatmár w rodzinie chłopskiej, jako syn prostego szewca. Uczył się w Sárospatak, w szkole parafialnej pod kierunkiem Jánosa Kisvárdai. Jego mistrz z Uniwersytetu Krakowskiego przywiózł ze sobą łaciński program nauczania, który studenci wcześniej przepisywali do swoich zeszytów i uzupełniali na lekcjach wyjaśnieniami mistrza. Notatki szkolne László Szalkai przechowuje Esztergom Cathedral Library, tzw. Szalkai Codex.[1]

Na dwórze królewskim pojawił się w 1494 roku. W 1500 roku dołączył do Jana Bornemisszy, potem stopniowo piął się po stopniach kariery.

W latach 1513-1522 był biskupem Vác, w latach 1516-1525 skarbnikiem królewskim i kanclerzem (1518−1526). Wejście do Królewskiej Kancelarii zwróciło uwagę Ludwika II. W 1520 r. został arcybiskupem Kalocsa, potem był biskupem Egeru (1522–1524), a od 6 maja 1524 do śmierci arcybiskupem Ostrzyhomia i kanclerzem. Po nominacji na arcybiskupa został wyświęcony przez kardynała Laurentio de Campeggio, legata papieskiego.

W kampanii Ludwika II przeciwko Turkom dowodził znaczącym oddziałem. Zmarł 29 sierpnia 1526 r. pod Mohaczem − poległ wraz z Pálem Tomorim.

Przypisy

  1. ↑ Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972. str. 340.

Źródła
Szalkai László (węg.)
Plik:COA archbishop HU Szalkai Laszlo.png
Podpis László Szalkai
Podpis László Szalkai
Państwo WD: {{#property:P17}}
Urodziny 1475
Miejsce Mátészalka
Śmierć 29 sierpnia 1374
Miejsce Mohacz
Biskup Vác
Okres sprawowania 1514–1520
Biskup Egeru
Okres sprawowania 1522–1524
Arcybiskup Ostrzyhomia
Okres sprawowania 1524–1526
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Szalkai_László&oldid=47323”