Szalkai László: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 5 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:1w]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
Linia 43: Linia 43:
 
|}
 
|}
  
'''Szalkai László''' (* [[1475]] w ([[Mátészalka]], † 29 sierpnia [[1526]] pod [[Mohacz]]em, węgierski duchowny, arcybiskup Ostrzyhomia (1524-1526)
+
'''Szalkai László''' (* [[1475]] w [[Mátészalka]], † 29 sierpnia [[1526]] pod [[Mohacz]]em, węgierski duchowny, [[arcybiskup Ostrzyhomia]] (1524-1526)
  
 
== Kariera ==
 
== Kariera ==
  
Urodził się w Zalkán (Mátészalka) w powiecie Satu Mare w 1475 r. W rodzinie chłopskiej, syn prostego varga. Uczył się w Sárospatak, w szkole parafialnej pod kierunkiem Jánosa Kisvárdai. Jego mistrz z Uniwersytetu Krakowskiego przywiózł ze sobą łaciński program nauczania, który studenci wcześniej przepisywali do swoich zeszytów i uzupełniali na lekcjach wyjaśnieniami mistrza. Notatki szkolne László Szalkai przechowuje Esztergom Cathedral Library, tzw. Szalkai Codex. [1]
+
Urodził się w Zalkán (Mátészalka) w komitacie [[Szatmár]] w rodzinie chłopskiej, jako syn prostego szewca. Uczył się w Sárospatak, w szkole parafialnej pod kierunkiem Jánosa Kisvárdai. Jego mistrz z Uniwersytetu Krakowskiego przywiózł ze sobą łaciński program nauczania, który studenci wcześniej przepisywali do swoich zeszytów i uzupełniali na lekcjach wyjaśnieniami mistrza. Notatki szkolne László Szalkai przechowuje ''Esztergom Cathedral Library'', tzw. ''Szalkai Codex''.<ref>Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972. str. 340.</ref>
  
<small><small><small><small>A Szatmár megyei Zalkán (Mátészalka) született [[1475]]-ben jobbágycsaládban, egyszerű varga fiaként. [[Sárospatak]]on, a plébániai iskolában tanult, Kisvárdai János vezetése alatt. Mestere a [[Jagelló Egyetem|Krakkói Egyetemről]] hozta magával azt a latin tananyagot, melyet növendékek füzeteikbe előre kimásoltak és az órákon kiegészítették a mester magyarázataival. Szalkai László iskolás jegyzeteit az Esztergomi Főszékesegyházi Könyvtár őrzi, az ún. Szalkai-kódexet.<ref>Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972. 340 p.</ref> </small></small></small></small>
+
Na dwórze królewskim pojawił się w 1494 roku. W 1500 roku dołączył do [[Bornemissza János|Jana Bornemisszy]], potem stopniowo piął się po stopniach kariery.
 
 
Na dwór królewski wszedł w 1494 roku. W 1500 roku dołączył do Jánosa Bornemisszy, potem jego kariera stopniowo rosła.
 
 
   
 
   
<small><small><small><small>[[1494]]-ben került a királyi udvarba. [[1500]]-ban [[Bornemissza János (főispán)|Bornemissza János]] szolgálatába állt, majd pályája fokozatosan emelkedett.  </small></small></small></small>
+
W latach 1513-1522 był [[Biskup Vác|biskupem Vác]], w latach 1516-1525 [[skarbnik|skarbnikiem królewskim]] i [[Kanclerz|kanclerzem]] (1518−1526). Wejście do Królewskiej Kancelarii zwróciło uwagę [[II. Lajos|Ludwika II]]. W 1520 r. został [[Arcybiskup Kalocsa|arcybiskupem Kalocsa]], potem był [[Biskup Egeru|biskupem Egeru]] (1522–1524), a od 6 maja 1524 do śmierci [[Arcybiskup Ostrzyhomia|arcybiskupem Ostrzyhomia]] i [[kanclerz]]em. Po nominacji na arcybiskupa został wyświęcony przez kardynała [https://pl.wikipedia.org/wiki/Lorenzo_Campeggio Laurentio de Campeggio], legata papieskiego.
 
 
W latach 1513-1522 był biskupem Vác, w latach 1516-1525 skarbnikiem. Kanclerz od 1518 do 1526. Przybycie do Królewskiej Kancelarii II. Zwrócił też uwagę Louisa. W 1520 r. Był arcybiskupem Kalocsa, w latach 1522–1524 biskupem Egeru, a od 6 maja 1524–1526 arcybiskupem i kanclerzem Ostrzyhomia. Po nominacji na arcybiskupa został wyświęcony przez kardynała Laurentio de Campeggio, legata papieskiego, kapłana ofiarnego i biskupa.
 
 
 
<small><small><small><small>1513-tól 1522-ig [[váci püspök]], 1516–1525-ben kincstárnok lett. 1518-tól 1526-ig kancellár. A királyi kancelláriába jutva [[II. Lajos magyar király|II. Lajos]] figyelmét is felkeltette. 1520-ban [[kalocsai érsek]], 1522–1524-ben [[egri püspök]], 1524. május 6-ától 1526-ig pedig [[esztergomi érsek]] és főkancellár volt. Érsekké való kinevezése után szentelte őt föl [[Laurentio de Campeggio]] bibornok, pápai legátus áldozópappá és püspökké. </small></small></small></small>
 
 
 
Towarzyszył mu znaczący zespół w kampanii przeciwko Turkom. King Louis. Zmarł 29 sierpnia 1526 r. Pod Mohaczem i poległ wraz z Pálem Tomori.
 
  
<small><small><small><small>A törökök elleni hadjáratban jelentékeny csapat élén kísérte [[II. Lajos magyar király|II. Lajos]] királyt. [[1526]]. augusztus 29-én halt meg [[Mohácsi csata|Mohácsnál]], [[Tomori Pál]]lal együtt esett el. </small></small></small></small>
+
W kampanii Ludwika II przeciwko Turkom dowodził znaczącym oddziałem. [[Mohacz|Zmarł 29 sierpnia 1526 r. pod Mohaczem]] − poległ wraz z [[Tomori Pál|Pálem Tomorim]].
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
Linia 75: Linia 67:
 
|
 
|
 
{{Biskup infobox
 
{{Biskup infobox
  |imię i nazwisko            = Szalkai László
+
  |imię i nazwisko            = Szalkai László (węg.)
 
  |imię i nazwisko oryginalne =  
 
  |imię i nazwisko oryginalne =  
 
  |imię przybrane            =  
 
  |imię przybrane            =  
Linia 92: Linia 84:
 
  |data urodzenia            = [[1475]]
 
  |data urodzenia            = [[1475]]
 
  |miejsce urodzenia          = [[Mátészalka]]
 
  |miejsce urodzenia          = [[Mátészalka]]
  |data śmierci              = 29 sierpnia 1374
+
  |data śmierci              = 29 sierpnia [[1374]]
 
  |miejsce śmierci            = [[Mohacz]]
 
  |miejsce śmierci            = [[Mohacz]]
 
  |przyczyna śmierci =
 
  |przyczyna śmierci =
Linia 134: Linia 126:
 
{{SORTUJ:Szalkai Laszlo}}
 
{{SORTUJ:Szalkai Laszlo}}
  
 +
[[Kategoria:Arcybiskupi]]
 
[[Kategoria:Arcybiskupi Ostrzyhomia]]
 
[[Kategoria:Arcybiskupi Ostrzyhomia]]
[[Kategoria:Rodziny]]
+
[[Kategoria:Biskupi]]
[[Kategoria:Szalkai]]
+
[[Kategoria:Biskupi Egeru]]
 +
[[Kategoria:Biskupi Vác]]
 
[[Kategoria:Skarbnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Skarbnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
Linia 146: Linia 140:
 
[[Kategoria:Zmarli w 1526]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1526]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 +
[[Kategoria:Polegli w bitwie]]

Aktualna wersja na dzień 20:05, 16 sty 2021

Szalkai László (* 1475 w Mátészalka, † 29 sierpnia 1526 pod Mohaczem, węgierski duchowny, arcybiskup Ostrzyhomia (1524-1526)

Kariera

Urodził się w Zalkán (Mátészalka) w komitacie Szatmár w rodzinie chłopskiej, jako syn prostego szewca. Uczył się w Sárospatak, w szkole parafialnej pod kierunkiem Jánosa Kisvárdai. Jego mistrz z Uniwersytetu Krakowskiego przywiózł ze sobą łaciński program nauczania, który studenci wcześniej przepisywali do swoich zeszytów i uzupełniali na lekcjach wyjaśnieniami mistrza. Notatki szkolne László Szalkai przechowuje Esztergom Cathedral Library, tzw. Szalkai Codex.[1]

Na dwórze królewskim pojawił się w 1494 roku. W 1500 roku dołączył do Jana Bornemisszy, potem stopniowo piął się po stopniach kariery.

W latach 1513-1522 był biskupem Vác, w latach 1516-1525 skarbnikiem królewskim i kanclerzem (1518−1526). Wejście do Królewskiej Kancelarii zwróciło uwagę Ludwika II. W 1520 r. został arcybiskupem Kalocsa, potem był biskupem Egeru (1522–1524), a od 6 maja 1524 do śmierci arcybiskupem Ostrzyhomia i kanclerzem. Po nominacji na arcybiskupa został wyświęcony przez kardynała Laurentio de Campeggio, legata papieskiego.

W kampanii Ludwika II przeciwko Turkom dowodził znaczącym oddziałem. Zmarł 29 sierpnia 1526 r. pod Mohaczem − poległ wraz z Pálem Tomorim.

Przypisy

  1. Mészáros István: A Szalkai-kódex és a XV. század végi sárospataki iskola. Budapest, Akadémiai kiadó, 1972. str. 340.

Źródła

Szalkai László (węg.)
Plik:COA archbishop HU Szalkai Laszlo.png
Podpis László Szalkai
Podpis László Szalkai
Państwo WD: {{#property:P17}}
Urodziny 1475
Miejsce Mátészalka
Śmierć 29 sierpnia 1374
Miejsce Mohacz
Biskup Vác
Okres sprawowania 1514–1520
Biskup Egeru
Okres sprawowania 1522–1524
Arcybiskup Ostrzyhomia
Okres sprawowania 1524–1526
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki