Banowie Jajce: Różnice pomiędzy wersjami
| (Nie pokazano 44 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
[[Kategoria:Strony skompilowane]] | [[Kategoria:Strony skompilowane]] | ||
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]] | ||
| Linia 24: | Linia 24: | ||
== Lista banów == | == Lista banów == | ||
| + | |||
| + | === XV wiek === | ||
{| class="wikitable" style="text-align:center" width=100% | {| class="wikitable" style="text-align:center" width=100% | ||
| Linia 72: | Linia 74: | ||
|- | |- | ||
| | | | ||
| − | |'''[[???]]'''<br>[[Blaž Raškaj]]<ref name="Kukuljević Sakcinski"> | + | |'''[[???]]'''<br>[[Blaž Raškaj]]<ref name="Kukuljević Sakcinski">Ivan Kukuljević Sakcinski: Priorat vranski</ref> |
|1490 | |1490 | ||
|bd | |bd | ||
| Linia 88: | Linia 90: | ||
|1493 | |1493 | ||
|do 9 września 1493 | |do 9 września 1493 | ||
| − | | align="left"| | + | | align="left"| '''†''' [[Mihajlo Patku]]<br>schwytany w [[Bitwa na Krbavskim Polu|bitwie pod Krbavą]] |
| − | | rowspan="21" bgcolor=#EEEEEE|'''[[II. Ulászló]]'''<br />[[File:Vladislaus_II_of_Bohemia_and_Hungary.jpg|frameless|90x90px]]<br> | + | | rowspan="21" bgcolor=#EEEEEE|'''[[II. Ulászló]]'''<br />[[File:Vladislaus_II_of_Bohemia_and_Hungary.jpg|frameless|90x90px]]<br>[[II. Ulászló[[<br /><small>(1490–1516)</small> |
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 95: | Linia 97: | ||
|1494<ref name="bibirbhr">[http://bib.irb.hr/prikazi-rad?lang=en&rad=150085 Hrvatska znanstvena bibliografija] Marija Karbić, Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, sažetak rada</ref> | |1494<ref name="bibirbhr">[http://bib.irb.hr/prikazi-rad?lang=en&rad=150085 Hrvatska znanstvena bibliografija] Marija Karbić, Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, sažetak rada</ref> | ||
| | | | ||
| − | | align="left"|razem Baltazar Baćan<ref name="Karbić73-74">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 73 | + | | align="left"|razem Baltazar Baćan<ref name="Karbić73-74">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 73-74.</ref> |
|- | |- | ||
| Linia 105: | Linia 107: | ||
|- | |- | ||
| | | | ||
| − | |'''[[Kanizsai László]]'''<br>[[Ladislav Kaniški]] | + | |'''[[Kanizsai III. László]]'''<br>[[Ladislav Kaniški]] |
|1494 | |1494 | ||
|czerwiec 1495 | |czerwiec 1495 | ||
| − | | align="left"|razem Ivan Bebek Janoš | + | | align="left"|razem z [[Ivan Bebek]] (Bebek Janoš) |
|- | |- | ||
| | | | ||
| − | |'''[[Bebek Janoš]]'''<br>[[Ivan Bebek]]<ref name=" | + | |'''[[Bebek Janoš]]'''<br>[[Ivan Bebek]]<ref name="Karbić73-74"/> |
|1494 | |1494 | ||
|czerwiec 1495 | |czerwiec 1495 | ||
| − | | align="left"|razem z Ladislav Kaniški<ref name="Karbić73-74"/> | + | | align="left"|Po raz pierwszy<br>razem z [[Kanizsai III. László|Ladislav Kaniški]]<ref name="Karbić73-74"/> |
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 139: | Linia 141: | ||
|1501 | |1501 | ||
| align="left"|Po raz drugi | | align="left"|Po raz drugi | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | {| class="wikitable" style="width: 100%" | ||
| + | |- | ||
| + | ! scope="col" width="19%" | Data | ||
| + | ! scope="col" width="25%" | Osoba | ||
| + | ! scope="col" width="9%" | Monarcha | ||
| + | ! scope="col" width="33%" | Uwagi | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | czerwiec 1495-1505 | ||
| + | | [[Kanizsai III. László|Ladislav Kaniški]] | ||
| + | | | ||
| + | | wraz z [[Bebek János|Ivanem Bebkiem]]<ref name="Karbić73-74"/> | ||
| + | |- | ||
| + | | czerwiec 1495-1505 | ||
| + | | [[Ivan Bebek]]<ref name="Karbić73-74"/> | ||
| + | | | ||
| + | | wraz z [[Kanizsai III. László|Ladislavem Kaniškim]]<ref name="Karbić73-74"/> | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | === XVI wiek === | ||
| + | |||
| + | [[Bartol Berisavić]] 1507<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Berislavi%C4%87_family_of_Grabarje</ref> | ||
| + | |||
| + | {| class="wikitable" style="width: 100%" | ||
| + | |- | ||
| + | ! scope="col" width="19%" | Data | ||
| + | ! scope="col" width="25%" | Osoba | ||
| + | ! scope="col" width="9%" | Monarcha | ||
| + | ! scope="col" width="33%" | Uwagi | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | 1505-1510 | ||
| + | | [[Juraj Stražemanski]] <ref name = "Andric"> [http://hrcak.srce.hr/file/92055 Scrinia slavonica 9 (2009)] Stanko Andric: Podgorica Papuk i Krndije w średniowieczu. Wkład w historię lokalną. </ref> (Zthresley, de Strasemlye, deZthreslye, Stresemley, Zthresley) <ref name = "Klaić" /> | ||
| + | | | ||
| + | | ban [[Banat Srebrenicy|ban Srebrnički]] 1494-1495 | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | 1511-1513 | ||
| + | | [[Baltazar Alapić]]<ref name="Karbić73-74"/> | ||
| + | | | ||
| + | | [[Ivaniš Berislavić]], ([[Ivaniš Berislavić]]), kuzyn Franjo Berislavica (Francis był wówczas jego zastępcą <ref name="bibirbhr" /> i kolega z banku [[Juraj Stražemanski]] <ref name="Karbić73-74"/>) | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | {| class="wikitable" style="text-align:center" width=100% | ||
| + | ! width=5%| Portrait | ||
| + | ! width=20%| Nazwisko<small><br />(Urodziny–Śmierć)</small> | ||
| + | ! width=12%| Początek | ||
| + | ! width=12%| Koniec | ||
| + | ! width=30%| Uwagi | ||
| + | ! width=15%|Monarcha<br /><small>(Król)</small> | ||
| + | |||
| + | |||
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 150: | Linia 206: | ||
|1503 | |1503 | ||
| | | | ||
| − | | align="left"|Po raz trzeci | + | | align="left"|Po raz trzeci<br>wraz z Baltazarem Bacanem <ref name="Karbić73-74"/> |
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 156: | Linia 212: | ||
|1505 | |1505 | ||
| | | | ||
| − | | align="left"|razem z Juraj Stražemanski | + | | align="left"|Po raz drugi<br>razem z [[Juraj Stražemanski]] |
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 174: | Linia 230: | ||
|1508 | |1508 | ||
| | | | ||
| − | | align="left"|Po raz drugi | + | | align="left"|Po raz drugi<br>[[ban Srebrenicy]] (1494-1495) |
|- | |- | ||
| | | | ||
| − | |'''[[Székely | + | |'''[[Székely Miklós]]'''<br>[[Nikola Sekelj]]<ref name="Karbić78">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 78.</ref> |
|1508 | |1508 | ||
| | | | ||
| Linia 192: | Linia 248: | ||
| 1511 | | 1511 | ||
| początek 1513 | | początek 1513 | ||
| − | | align="left"|Po raz drugi<br>Razem z: Juraj Stražemanski i Franjo Berislavić | + | | align="left"|Po raz drugi<br>Razem z: [[Juraj Stražemanski]] i [[Franjo Berislavić]] |
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 198: | Linia 254: | ||
| 1511 | | 1511 | ||
| początek 1513 | | początek 1513 | ||
| − | | align="left"|Po raz czwarty<br>Razem z: Ivaniš Berislavić Franjo Berislavić | + | | align="left"|Po raz czwarty<br>Razem z: [[Ivaniš Berislavić]] i [[Franjo Berislavić]] |
|- | |- | ||
| | | | ||
| Linia 204: | Linia 260: | ||
| 1511 | | 1511 | ||
| początek 1513 | | początek 1513 | ||
| − | | align="left"|Po raz czwarty<br>Razem z: Juraj Stražemanski i Ivaniš Berislavić | + | | align="left"|Po raz czwarty<br>Razem z: [[Juraj Stražemanski]] i [[Ivaniš Berislavić]] |
|- | |- | ||
| Linia 236: | Linia 292: | ||
| 1528 | | 1528 | ||
| | | | ||
| − | | | + | | align="left"|poległ w obronie zamku |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
|} | |} | ||
| Linia 306: | Linia 301: | ||
Powyższa lista to lista współrządzących z Janem i okresy jego panowania. | Powyższa lista to lista współrządzących z Janem i okresy jego panowania. | ||
| − | == Upadek | + | == Upadek władz banatu == |
| − | Po śmierci | + | Po śmierci Jánosa Korwina w 1504 r. rozpoczęła się walka o władzy. W Jajce u władzy dominuje slawońsko-bośniacka rodzina [[Berislavić]]. Każdy z banów rządził 4 razy, bunty przeciwko tym władcom osłabiały banat Jajce. Turcy skorzystali z tego i zaatakowali osłabioną prowincję. Jeden z głównych najazdów miał miejsce w 1522 r., gdy Turcy skorzystali z głodu w Jajce i oblegli go. Jovan Tahi i Petar Keplević tchórzliwie uciekli i słabo zaopatrzone miasto pozostawili same sobie. Na szczęście w ostatniej chwili miasto uratował austriacki arcyksiążę [[Ferdynand I|Ferdynand I]] [[Habsburg]] wraz ze swoimi wojskami, który nigdy nie przyszedłby z pomocą, gdyby Ferdynand nie zawarł traktatu z królem węgierskim [[II. Lajos|Ludwikiem II Jagiellończykiem]], zgodnie z który przejął pod swoje panowanie całą Chorwację Piotra. |
== Upadek banatu Jajce == | == Upadek banatu Jajce == | ||
| Linia 329: | Linia 324: | ||
== Źródła == | == Źródła == | ||
| − | * | + | * Milan Kruhek: Granice Hrvatskog Kraljevstva u međunarodnim državnim ugovorima, Povijesni prilozi 10/1991., str.37-79 |
* [http://grgic.de/grafik/podmilacje/PovijestZupePodmilacje.pdf Povijest župe Podmilačje] | * [http://grgic.de/grafik/podmilacje/PovijestZupePodmilacje.pdf Povijest župe Podmilačje] | ||
| − | * [http://www.crohis.com/ssrkulj2/mohac.htm Crohis.com] | + | * [http://www.crohis.com/ssrkulj2/mohac.htm Crohis.com] Stjepan Srkulj: Hrvatska uoči bitke na Mohaču 1526. godine |
==Przypisy == | ==Przypisy == | ||
| Linia 338: | Linia 333: | ||
{{SORTUJ:Banat, Jajce}} | {{SORTUJ:Banat, Jajce}} | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:Listy banów]] |
| + | [[Kategoria:Urzędnicy]] | ||
| + | [[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | ||
| + | [[Kategoria:Historia]] | ||
[[Kategoria:Historia Bośni]] | [[Kategoria:Historia Bośni]] | ||
| + | [[Kategoria:Historia Węgier]] | ||
Aktualna wersja na dzień 15:04, 1 lut 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackam. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackam są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku serbskam. Treści pochodzące z Wikipedii w języku serbskam są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Spis treściLista banówXV wiek
XVI wiekBartol Berisavić 1507[5]
Panowanie Jana KorwinaJan Korwin był tytularnym królem bośniackim z siedzibą w Jajce. Przez całe swoje panowanie Jan rządził z banami. Powyższa lista to lista współrządzących z Janem i okresy jego panowania. Upadek władz banatuPo śmierci Jánosa Korwina w 1504 r. rozpoczęła się walka o władzy. W Jajce u władzy dominuje slawońsko-bośniacka rodzina Berislavić. Każdy z banów rządził 4 razy, bunty przeciwko tym władcom osłabiały banat Jajce. Turcy skorzystali z tego i zaatakowali osłabioną prowincję. Jeden z głównych najazdów miał miejsce w 1522 r., gdy Turcy skorzystali z głodu w Jajce i oblegli go. Jovan Tahi i Petar Keplević tchórzliwie uciekli i słabo zaopatrzone miasto pozostawili same sobie. Na szczęście w ostatniej chwili miasto uratował austriacki arcyksiążę Ferdynand I Habsburg wraz ze swoimi wojskami, który nigdy nie przyszedłby z pomocą, gdyby Ferdynand nie zawarł traktatu z królem węgierskim Ludwikiem II Jagiellończykiem, zgodnie z który przejął pod swoje panowanie całą Chorwację Piotra. Upadek banatu Jajce11 stycznia 1525 roku Turcy oblegli Jajce, ale oblężenie zakończył chorwacki ban Krsto Frankopan 11 czerwca. Po bitwie pod Mohaczem 29 sierpnia 1526 r. Petar Keplević przekazał miasto Ferdynandowi, a ten mianował Stefana Grbonoga na swojego dowódcę z małą armią najemników złych żołnierzy niemieckich. Bośniacki dowódca Usref-pasza skorzystał z wojny Habsburgów z Zapolje i w styczniu 1528 r. oblegał Jajce. Na początku 1529 r. Stefan ze względu na osobiste interesy poddał miasto. Po zdobyciu miasta Turcy bez problemu podbili Banja Lukę, a wkrótce resztki banatu. Literatura
Linki zewnętrzne
Źródła
Przypisy
|