Drágffy II. János: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "Źródło: [https://hu.wikipedia.org/wiki/Dr%C3%A1gffy_J%C3%A1nos Kategoria:Nieprzetłumaczone z węgierskiego {{Uwaga| |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Dr...")
 
 
(Nie pokazano 29 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
Źródło: [https://hu.wikipedia.org/wiki/Dr%C3%A1gffy_J%C3%A1nos
+
[[Kategoria:2]]
 
 
[[Kategoria:Nieprzetłumaczone z węgierskiego]]
 
 
 
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Dr%C3%A1gffy_J%C3%A1nos
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Dr%C3%A1gffy_J%C3%A1nos
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dr%C3%A1gffy_J%C3%A1nos&action=history
+
|autorzy = https://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Dr%C3%A1gffy_J%C3%A1nos&action=history
|nota    = wegierski
+
|nota    = węgierski
 
}}
 
}}
  
Linia 19: Linia 16:
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
 
|poprzednik        = [[Sárkány Ambrus]]
 
|poprzednik        = [[Sárkány Ambrus]]
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia królewski]]<br>(1525-1526)
+
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia królewski]]<br>([[1525]]-[[1526]])
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
 
|następca          = [[Thurzó Elek]]
 
|następca          = [[Thurzó Elek]]
 
}}
 
}}
 
  
 
{|  
 
{|  
Linia 29: Linia 25:
 
|}
 
|}
  
[[Plik:POL COA Sas.JPG|thumb|200px|left|''bélteki'' [[Drágffy György]] és testvére Drágffy János [[1507]]. március 28-án Budán [[II. Ulászló magyar király]]tól kapott bárói rangot és ezt a címert]]
+
[[Plik:POL COA Sas.JPG|thumb|200px|left|28 marca 1507 roku w Budzie II. Ulászló nadał tytuł barona i herb Györgyemu i jego bratu Jánosowi Bélteki Drágffym.]]
[[Plik:Dragffyvegrelolap.jpg|thumb|200px|left|[[Drágffy János végrendelete|Drágffy János országbíró 1526. augusztus 27-én, Mohácson kelt végrendelete.]]]]
+
[[Plik:Dragffyvegrelolap.jpg|thumb|200px|left|Wola [[Drágffy János|Jánosa Drágffy'ego]] z 27 sierpnia 1526 r. W Mohaczach.]]
Bélteki '''Drágffy János''' másutt ''Drágfi'' (? – [[Mohács]], [[1526]]. [[augusztus 29.]]) [[Magyarország]] [[országbíró]]ja [[1525]] és [[1526]] között.
 
 
 
==Élete==
 
A [[Drágffy család]] tagja. Édesapja Bélteki [[Drágffy Bertalan]] [[erdély]]i vajda volt, aki Hédervári Dorottyát vette feleségül. Egy fiútestvére volt.
 
 
 
[[1507]]-ben [[II. Ulászló magyar király|II. Ulászló]] királytól kapott örökös báróságot, s feleségül vette Drugeth Katalint, akitől három gyermeke, egy fiú és két lány született. [[1508]]-tól Ulászló [[pohárnokmester]]e volt, amely tisztségét [[1513]]-ig látta el. Rendkívül művelt főúr volt, kapcsolatban állt a [[gyulafehérvár]]i [[humanizmus|humanista]] körrel. [[1514]]-ben részt vett a [[Dózsa György]] vezette parasztháborúban a parasztok ellen. [[Heves vármegye|Heves vármegyében]], [[Debrő]] közelében vereséget mért egy parasztseregre és ő verte [[Mészáros Lőrinc (ferences szerzetes)|Lőrinc pap]] hadát [[Kolozsvár]]nál. Nem sokkal a parasztháború leverése után [[Róma|Rómába]] küldték [[X. Leó pápa|X. Leó pápához]], a török-elleni segítség ügyén.
 
 
 
[[1518]]-ban megkapta a [[tárnokmester|főtárnokmesteri]] címet és így volt tagja egy újabb római küldöttségnek [[1521]]-ben, amikor is kitört a [[magyar–török háború (1521–26)|magyar-török háború]]. A [[Belgrád|Nándorfehérvár]] visszafoglalására készülő [[II. Lajos magyar király|II. Lajos]] király megparancsolta neki, hogy [[Báthori István (nádor)|Báthory István nádor]] hadát ő vezesse a [[Báta|bata]]i táborba, mivel Báthory nem akart [[I. János magyar király|Szapolyai János]] erdélyi vajdával közösen hadakozni.<br />
 
[[1522]]-ben [[Nürnberg]]ben járt egy másik magyar küldöttséggel [[V. Károly német-római császár]]nál, ahol a törökök elleni háborúhoz tizenhétezer katonát kértek a német fejedelmektől, de csak háromezret irányítottak Magyarországra.
 
 
 
[[1525]] [[július]]ában a [[Hatvan]]ban tartott országgyűlésen [[országbíró]]vá választották, noha II. Lajos ennek megtartását megtiltotta.
 
 
 
Részt vett a [[mohácsi csata|mohácsi csatában]], ahol az ország [[zászló|zászlaját]] vitte. A harcban ő is életét vesztette és a zászló is odalett.
 
 
 
Hagyatékában maradt levelei és egyéb iratai, a [[magyar nyelv]] legkorábbi levéltári emlékeihez tartoznak. A birtokához tartozó [[Szilágycseh]]ben ő építettetett templomot.
 
{{-}}
 
 
 
==Dokumentum==
 
 
 
<div class="keretbal" style="width:45%; border:1px; background-color:#F5CCC0">
 
 
 
1525. február 15., Buda
 
 
 
Drágffy János temesi ispán VII. Kelemen pápának Segr. Stato, Principi, 3, f. 35.
 
 
 
Legszentebb főpap urunknak, legkegyelmesebb uramnak
 
 
 
Legboldogabb atya és úr, nekem legkegyelmesebb uram!
 
 
 
Szentségtek lábának csókolása és szolgálatom alázatos ajánlása után. Bízva abban az egyedülálló jóságban, amellyel engem valamikor, amikor a Városban zarándoklás végett voltam, Szentségtek kísért, megkértem ezt a barátomat, a királyi követ urat, hogy Szentségtekhez a nevemben egy nem igazán nagy dologért (amit mégis én Szentségtektől elérni legfőképpen kívánok) esedezzék. Esedezem tehát a legalázatosabban Szentségtekhez, legkegyelmesebb uramhoz, méltóztassék azzal kapcsolatban kéréseimet meghallgatni. Szentségtek kegyébe legalázatosabb szolgálatomat esedezve ajánlom. Szentségteket Isten épnek és sértetlennek őrizze.
 
  
Budán, február 15-én, az Úr 1525. évében.
+
'''Podczaszy ?'''
  
Szentségtek hű nagyságos Drágffy Jánosa, temesi ispán, a magyar királyság főembere és bárója tulajdon kezével
+
'''''Bélteki''''' '''Drágffy János''', także ''Drágfi'' (* nieznana, † 29 sierpnia [[1526]] po Mohaczem), węgierski szlachcic, [[sędzia królewski]] w latach 1525-1526.
  
:A temesi ispánnak Budán, 1525. február 15-én kelt levele magyarul.
+
== Życiorys ==
</div>
 
<div class="keretjobb" style="width:45%; border:1px; background-color:#F5CCC0">
 
  
1525. 15. Februarii, Budae
+
Członek rodziny [[Drágffy]]. Syn [[Drágffy Bertalan|Bertalana]] Bélteki i [[Hédervári Dorottya|Doroty Hédervári]].
  
Johannes Drágffy comes Themesiensis Clementi papae VII. Segr. Stato, Principi, 3, f. 35.
+
W 1507 otrzymał od króla Węgier [[II. Ulászló|Władysława II]] wieczystą baronię. Poślubił [[Drugeth Katalin|Katarzynę Drugeth]], z która miała troje dzieci, jednego chłopca i dwie dziewczynki. Od 1508 r. był [[Podczaszy|podczaszym królewskim]] króla Władysława, któremu służył do 151] r. Był doskonale wykształcon i utrzymywał kontakt z kręgiem humanistycznym w Gyulafehérvár. W 1514 r. wziął udział w wojnie chłopskiej prowadzonej przez [[Dózsa György|Jerzego Dożę]] przeciwko chłopom. W komitacie [[Heves]], niedaleko [[Debrő]], pokonał armię chłopską, później pokonał armię [[Mészáros Lőrinc|kapłana Lőrinca]] w [[Kolozsvár]]. Krótko po stłumieniu wojny chłopskiej został wysłany do Rzymu do papieża [[Leon X|Leona X]] z prośbą o pomoc przeciw Turkom.
  
Sanctissimo domino nostro pontifici maximo, domino meo clementissimo
+
W 1518 r. otrzymał tytuł [[mistrz skarbu|mistrza skarbu]] i był członkiem kolejnej delegacji do Rzymu w 1521 r., gdy wybuchła wojna węgiersko-turecka. Król [[II. Lajos|Ludwik II]] nakazał mu przejąć dowództwo nad [[Báthori III. István|Stefanem III Batorym]] w obozie Báth, ponieważ Batory nie chciał walczyć pod dowództwem [[Szapolyai János|Jana Zápolyai]], [[Wojewoda Siedmiogrodu|wojewody Siedmiogrodu]].
  
Beatissime pater et domine, domine mihi clementissime!
+
W 1522 roku był z kolejną delegacją węgierską w Norymberdze u cesarza [[Karol V|Karola V]], gdzie prosił cesarza o 17.000 żołnierzy niemieckich książąt na wojnę przeciwko Turkom, ale tylko 3.000 wysłano na Węgry.
  
Post oscula pedum Vestre Sanctitatis et mee servitutis humilem commendacionem. Confisus in illa singulari benignitate, qua me aliquando, dum in urbe peregrinandi gracia essem, Vestra Sanctitas fuit prosequuta, rogavi hunc amicum meum, dominum oratorem regium, ut Vestre Sanctitati nomine meo pro re non valde quidem magna (quam tamen ego a Vestra Sanctitate consequi summopere desidero) supplicaret. Supplico igitur humillime Vestre Sanctitati, domino meo clementissimo, dignetur in eo preces meas exaudire. In cuius graciam servitutem meam humillimam supplex commendo.
+
W lipcu 1525 roku został wybrany [[Sędzia królewski|sędzią królewskim]] w parlamencie [[Hatvan]], chociaż Ludwik II zabronił tego.
Quam Deus salvam et incolumem conservet.
 
  
Bude XV Februarii, anno Domini 1525.
+
Brał udział w [[mohácsi csata|bitwie pod Mohaczem]], gdzie nosił flagę narodową. W bitwie poległ, a flaga upadła.
  
Eiusdem Sanctitatis Vestre fidelis magnificus Johannes Dragffy, comes Themesiensis, primas et baro regni Hungariae manu propria
+
Jego listy i inne dokumenty w jego majątku należą do najwcześniejszych archiwalnych dokumentów w języku węgierskim. Zbudował świątynię w swoim majątku w [[Szilágycseh]].
  
:A temesi ispánnak Budán, 1525. február 15-én kelt levele latinul.
+
== Zasoby ==
</div>
 
{{-}}
 
 
 
== Források ==
 
 
* [http://genealogy.euweb.cz/hung/dragfi.html Drágfi de Béltek family]
 
* [http://genealogy.euweb.cz/hung/dragfi.html Drágfi de Béltek family]
* Joódy Pál - Cercetarea calitắţii de nobil in comitatul Maramures. Anii 1749-1769, Editura societắţii culturale Pro Maramures „Dragos Vodắ”, Cluj-Napoca, 2003
+
* Joódy Pál Cercetarea calitắţii de nobil in comitatul Maramures. Anii 1749-1769, Editura societắţii culturale Pro Maramures „Dragos Vodắ”, Cluj-Napoca, 2003
* Joan cavaler de Puscariu - Date istorice privitoare la familiile nobile romắne.Editura societắţii culturale Pro Maramures „Dragos Vodắ”, Cluj-Napoca, 2003
+
* Joan cavaler de Puscariu Date istorice privitoare la familiile nobile romắne.Editura societắţii culturale Pro Maramures „Dragos Vodắ”, Cluj-Napoca, 2003
* Alexandru Filipascu de Dolha si Petrova - Istoria Maramuresului, Editura „Gutinul” Baia Mare, 1997.
+
* Alexandru Filipascu de Dolha si Petrova Istoria Maramuresului, Editura „Gutinul” Baia Mare, 1997.
* Wyrostek, Ludwik - Rod Dragow-Sasow na Wegrzech i Rusi Halickiej. RTH t. XI/1931-1932
+
* Wyrostek, Ludwik Rod Dragow-Sasow na Wegrzech i Rusi Halickiej. RTH t. XI/1931-1932
  
==Kapcsolódó szócikkek==
+
== Powiązane artykuły ==
* [[Drágffy Mária kelengyelajstroma]]
+
* [https://hu.wikipedia.org/wiki/Dr%C3%A1gffy_M%C3%A1ria_kelengyelajstroma Drágffy Mária kelengyelajstroma]
* [[Mohácsi csata]]
+
* [[Mohacz|Bitwa pod Mohaczem]]
  
 
==Dowiedz się więcej==
 
==Dowiedz się więcej==
Linia 108: Linia 67:
 
  |urzędnik          = Drágffy János
 
  |urzędnik          = Drágffy János
 
  |imiona            =  
 
  |imiona            =  
  |tytulatura        = Sędzia królewski
+
  |tytulatura        = [[Sędzia królewski]]
  |grafika          =  
+
  |grafika          = POL COA Sas.JPG
 
  |opis grafiki      =  
 
  |opis grafiki      =  
 
  |herb              =  
 
  |herb              =  
Linia 117: Linia 76:
 
  |dewiza            =  
 
  |dewiza            =  
 
  |1. tytuł          = [[Sędzia królewski]]
 
  |1. tytuł          = [[Sędzia królewski]]
  |1. od            = 1525
+
  |1. od            = [[1525]]
  |1. do            = 26 sierpnia 1526
+
  |1. do            = 26 sierpnia [[1526]]
 
  |1. powołanie      =  
 
  |1. powołanie      =  
 
  |1. poprzednik    = [[Sárkány Ambrus]]
 
  |1. poprzednik    = [[Sárkány Ambrus]]
Linia 127: Linia 86:
 
  |rodzina          =  
 
  |rodzina          =  
 
  |pochodzenie      = węgierskie
 
  |pochodzenie      = węgierskie
  |państwo          = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]]
+
  |państwo          = [[Królestwo Węgier]]
  |data urodzenia    = dta nieznana
+
  |data urodzenia    = data nieznana
 
  |miejsce urodzenia =  
 
  |miejsce urodzenia =  
  |data śmierci      = 26 sierpnia 1526
+
  |data śmierci      = 26 sierpnia [[1526]]
 
  |miejsce śmierci  = Mohacz
 
  |miejsce śmierci  = Mohacz
 
  |przyczyna śmierci = śmierć po bitwie
 
  |przyczyna śmierci = śmierć po bitwie
 
  |miejsce spoczynku =  
 
  |miejsce spoczynku =  
  |ojciec            = Drágffy Bertalan
+
  |ojciec            = [[Drágffy Bertalan]]
  |matka            = Hédervári Dorottya  
+
  |matka            = [[Hédervári Dorottya]]
 
  |rodzeństwo        = Imre<br>György<br>Anna  
 
  |rodzeństwo        = Imre<br>György<br>Anna  
 
  |1. związek        = żona
 
  |1. związek        = żona
  |1. związek z      = Drugeth Katalin
+
  |1. związek z      = [[Drugeth Katalin]]
 
  |1. związek od    =  
 
  |1. związek od    =  
 
  |1. związek do    =  
 
  |1. związek do    =  
Linia 152: Linia 111:
 
{{SORTUJ:Dragffy, Janos 02}}
 
{{SORTUJ:Dragffy, Janos 02}}
  
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
+
[[Kategoria: Drágffy]]
[[Kategoria:Rody]]
 
[[Kategoria:Ród Drágffy]]
 
 
[[Kategoria:Sędziowie królewscy]]
 
[[Kategoria:Sędziowie królewscy]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
Linia 161: Linia 118:
 
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 +
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
 +
[[Kategoria:Urodzeni w XV wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1526]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1526]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]

Aktualna wersja na dzień 10:03, 28 lut 2021

Plik:POL COA Sas.JPG
28 marca 1507 roku w Budzie II. Ulászló nadał tytuł barona i herb Györgyemu i jego bratu Jánosowi Bélteki Drágffym.
Plik:Dragffyvegrelolap.jpg
Wola Jánosa Drágffy'ego z 27 sierpnia 1526 r. W Mohaczach.

Podczaszy ?

Bélteki Drágffy János, także Drágfi (* nieznana, † 29 sierpnia 1526 po Mohaczem), węgierski szlachcic, sędzia królewski w latach 1525-1526.

Życiorys

Członek rodziny Drágffy. Syn Bertalana Bélteki i Doroty Hédervári.

W 1507 otrzymał od króla Węgier Władysława II wieczystą baronię. Poślubił Katarzynę Drugeth, z która miała troje dzieci, jednego chłopca i dwie dziewczynki. Od 1508 r. był podczaszym królewskim króla Władysława, któremu służył do 151] r. Był doskonale wykształcon i utrzymywał kontakt z kręgiem humanistycznym w Gyulafehérvár. W 1514 r. wziął udział w wojnie chłopskiej prowadzonej przez Jerzego Dożę przeciwko chłopom. W komitacie Heves, niedaleko Debrő, pokonał armię chłopską, później pokonał armię kapłana Lőrinca w Kolozsvár. Krótko po stłumieniu wojny chłopskiej został wysłany do Rzymu do papieża Leona X z prośbą o pomoc przeciw Turkom.

W 1518 r. otrzymał tytuł mistrza skarbu i był członkiem kolejnej delegacji do Rzymu w 1521 r., gdy wybuchła wojna węgiersko-turecka. Król Ludwik II nakazał mu przejąć dowództwo nad Stefanem III Batorym w obozie Báth, ponieważ Batory nie chciał walczyć pod dowództwem Jana Zápolyai, wojewody Siedmiogrodu.

W 1522 roku był z kolejną delegacją węgierską w Norymberdze u cesarza Karola V, gdzie prosił cesarza o 17.000 żołnierzy niemieckich książąt na wojnę przeciwko Turkom, ale tylko 3.000 wysłano na Węgry.

W lipcu 1525 roku został wybrany sędzią królewskim w parlamencie Hatvan, chociaż Ludwik II zabronił tego.

Brał udział w bitwie pod Mohaczem, gdzie nosił flagę narodową. W bitwie poległ, a flaga upadła.

Jego listy i inne dokumenty w jego majątku należą do najwcześniejszych archiwalnych dokumentów w języku węgierskim. Zbudował świątynię w swoim majątku w Szilágycseh.

Zasoby

  • Drágfi de Béltek family
  • Joódy Pál – Cercetarea calitắţii de nobil in comitatul Maramures. Anii 1749-1769, Editura societắţii culturale Pro Maramures „Dragos Vodắ”, Cluj-Napoca, 2003
  • Joan cavaler de Puscariu – Date istorice privitoare la familiile nobile romắne.Editura societắţii culturale Pro Maramures „Dragos Vodắ”, Cluj-Napoca, 2003
  • Alexandru Filipascu de Dolha si Petrova – Istoria Maramuresului, Editura „Gutinul” Baia Mare, 1997.
  • Wyrostek, Ludwik – Rod Dragow-Sasow na Wegrzech i Rusi Halickiej. RTH t. XI/1931-1932

Powiązane artykuły

Dowiedz się więcej

  • Markó László: A Magyar Állam Főméltóságai Szent Istvántól napjainkig, Magyar Könyvklub, Budapest 1999.
  • Csorba Csaba – Estók János – Salamon Konrád: Magyarország képes története, Magyar Könyvklub, Budapest 1999.

Drágffy János

Sędzia królewski
Plik:POL COA Sas.JPG
Sędzia królewski
Okres od 1525
do 26 sierpnia 1526
Poprzednik Sárkány Ambrus
Następca Thurzó Elek
Dane biograficzne
Ród Drágffy
Pochodzenie węgierskie
Państwo Królestwo Węgier
Urodziny data nieznana
Śmierć 26 sierpnia 1526
Miejsce Mohacz
Przyczyna śmierć po bitwie
Ojciec Drágffy Bertalan
Matka Hédervári Dorottya
Rodzeństwo Imre
György
Anna
Żona Drugeth Katalin
Dzieci Gáspár
Boldizsár
András
Farkas
Magdolna
Zsófia