Monoszló I. Tamás: Różnice pomiędzy wersjami
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej") |
|||
| (Nie pokazano 19 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Thomas_Monoszl%C3%B3 | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Thomas_Monoszl%C3%B3 | ||
| Linia 16: | Linia 17: | ||
{{Redoslijed| | {{Redoslijed| | ||
|poprzednik = [[Atyusz Salamon]] | |poprzednik = [[Atyusz Salamon]] | ||
| − | |gl_članak_funkcija = [[Ban | + | |gl_članak_funkcija = [[Ban całej Slawonii]]<br>(1228-1229) |
|współrządzący = | |współrządzący = | ||
|następca = [[Kán I. Gyula]] | |następca = [[Kán I. Gyula]] | ||
| Linia 25: | Linia 26: | ||
|} | |} | ||
| − | '''Monoszló I. Tamás''' ( | + | '''Monoszló I. Tamás''' (* nieznana, † 1231÷37), węgierski szlachcic, [[ban całej Slawonii]] od 1228 do 1229 roku. |
| − | |||
| − | |||
== Rodzina == | == Rodzina == | ||
| − | Tamás urodził się w rodzinie Monoszló jako syn [[Makarije Moslavački|Makariusa I]], który działał jako [[ispán]] komitatu [[Szolnok]] w latach 1192–1193. [ | + | Tamás urodził się w rodzinie [[Monoszló]] jako syn [[Makarije Moslavački|Makariusa I]], który działał jako ''[[ispán]]'' komitatu [[Szolnok]] w latach 1192–1193.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archeologia Węgier, 1000–1301''] (po węgiersku). História, MTA Történettudományi Intézete. str. 209, 219. ISBN 978-963-9627-38-3.</ref> Jego matka była niezidentyfikowaną córką Piotra Győra z gałęzi [[Szenterzsébet]].<ref name="Karácsonyi">Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. II. kötet'' [''Rody węgierskie do połowy XIV wieku'', Vol. 2] (po węgiersku). str. 377-378, 381-382. Hungarian Academy of Sciences.</ref> Miał dwóch braci, Mikołaja I i Stefana I, którzy pozostali jedynie mniejszymi szlacheckimi właścicielami ziemskimi bez znaczenia politycznego<ref name="Karácsonyi" />. |
| − | + | == Rodzina == | |
| − | Z nieznaną z imienia żoną miał pięcioro znanych dzieci | + | Z nieznaną z imienia żoną miał pięcioro znanych dzieci |
| − | + | * [[Grgur II. Moslavački|Grzegorz II]] służył jako ''[[ispán]]'' komitatu [[Krassó]] około 1255 roku i był ojcem trzech znamienitych ''baronów'': | |
| + | ** [[Monoszló II. Egyed|Egyeda II]], | ||
| + | ** [[Monoszló III. Gergely|Grzegorza III]] i | ||
| + | ** prałata [[Monoszló III. Peter|Piotra II]]<ref name="Karácsonyi" />. | ||
| + | * Tomasz II, pozostawał marginalny wśród współczesnych, ale wpływowa rodzina [[Csupor]]ów z XIV-XV wieku wywodziła się z jego linii (wnuk III. István "Csupor" / Stjepan III. Čupor) | ||
| + | ** co najmniej niezidentyfikowane trzy córki oraz | ||
| + | ** [[Monoszló Nabut|Nabut]], żona Jakuba z klanu [[Héder]], prawnuka [[palatyn]]a [[Héder Henrik|Henryka Héder]], żyła jeszcze w 1283 r.<ref name="Karácsonyi" /> | ||
== Kariera == | == Kariera == | ||
| − | Tamás był wieloletnim stronnikiem księcia [[II. András|Andrzeja]], który kilkakrotnie zbuntował się przeciwko | + | Tamás był wieloletnim stronnikiem księcia [[II. András|Andrzeja]], który kilkakrotnie zbuntował się przeciwko królewskiemu bratu, królowi [[Imre|Emerykowi]]. Był obecny, gdy Andrzej planował nowy bunt przeciwko Emerykowi, ale król wszedł do obozu brata bez broni i pojmał ich bez oporu w pobliżu [[Varaždin]]a w październiku 1203 roku. Wraz z Andrzejem Tamás był trzymany w niewoli przez wiele miesięcy, ale zwolennicy księcia wypuścili ich na początku 1204.<ref name="Karácsonyi" /> Po wstąpieniu Andrzeja na tron węgierski w maju 1205 r. Tamás został awansowany na rycerza królewskiego. Brał udział i został poważnie ranny w jednej z wojskowych kampanii Andrzeja przeciwko [Halicz]owi pod ok. roku 1210.<ref name="Markó">Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig: Életrajzi Lexikon'' [Wielcy urzędnicy państwa na Węgrzech od króla Świętego Stefana do naszych dni: Encyklopedia Biograficzna] (po węgiersku). str. 458.Helikon Kiadó. ISBN 963-208-970-7.</ref> Gdy Andrzej II poprowadził [[V krucjata|Piątą Krucjatę]] do Ziemi Świętej w latach 1217–1218, grupa ''baronów'' skorzystała z tej sytuacji i zbuntowała się przeciwko królowi, ale Tamás pozostał lojalny wobec Andrzeja, gdy królestwo znajdowało się w ciągłej anarchii podczas nieobecności króla.<ref name="Karácsonyi" />. |
| − | |||
| − | |||
| − | Tamás służył jako [[ispán]] komitatu [[Valkó]] w 1221 roku. [ | + | Tamás służył jako ''[[ispán]]'' komitatu [[Valkó]] w 1221 roku.<ref>Kovács, Mihai (2015). ''[http://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 ""Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur". Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai ["Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur" Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania]"]'' (PDF). ''Erdélyi Múzeum'' (po węgiersku). '''77''' (1): str. 1–13. [dostęp:2016-12-25].</ref> Jednak już w następnym roku sprawował tę funkcję [[Kozma]]<ref name="Zsoldos" />. Tamás walczył w kampanii [[koloman Halicki|Kolomana]] przeciwko [[Księstwo Halickie|Księstwu Halickiemu]], która zakończyła się porażką.<ref name="Karácsonyi" /> W latach 1228–1229 Tamás działał jako [[Ban całej Slawonii|ban całej Slawonii]] za panowania Kolomana, który przyjął tytuł [[Książę Slawonii|Księcia Slawonii]] wcześniej w 1226 r.<ref name="Markó" /> Za swoje zasługi Tamás otrzymał ziemie w komitatach: [[Bács]], [[Csanád]] i [[Valkó]], a także lukratywny staw rybny w Zagrzebiu. Jako jedyny świecki szlachcic, Tamás otrzymał również pozwolenie od Andrzeja II na handel solą z sześcioma łodziami rzecznymi na rzece Mureș trzy razy w roku<ref name="Karácsonyi" />. W 1231 r. Tamás wydzielił swoje ziemie z majątku krewnych.{{odn|Karácsonyi|1901|p=382}} Zmarł przed 1237 r., Kiedy jego cztery córki były jeszcze dziewczynkami.<ref name="Karácsonyi" /> |
| − | |||
| − | |||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
| − | + | {{izvori}} | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
== Źródła == | == Źródła == | ||
| − | * Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. II. kötet'' [ | + | * Karácsonyi, János (1901). ''A magyar nemzetségek a XIV. század közepéig. II. kötet'' [Rody węgierskie do połowy XIV wieku, Vol. 2] (po węgiersku). Hungarian Academy of Sciences. |
| − | * Kovács, Mihai (2015). ''[http://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 ""Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur". Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai ["Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur" Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania]"]'' (PDF). ''Erdélyi Múzeum'' (po węgiersku). '''77''' (1): 1–13. | + | * Kovács, Mihai (2015). ''[http://eda.eme.ro/bitstream/handle/10598/29498/EME_EM_2015-1_001_KovacsMihai_MonoszloPeter.pdf?sequence=1 ""Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur". Monoszló nb. Péter erdélyi püspök társadalmi és politikai kapcsolatai ["Semper meliora prospiciuntur et utiliora attenduntur" Political and Social Relationships of Peter Monoszló Bishop of Transylvania]"]'' (PDF). ''Erdélyi Múzeum'' (po węgiersku). '''77''' (1): 1–13. [dostęp:2016-12-25]. |
| − | * Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig: Életrajzi Lexikon'' [Wielcy | + | * Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig: Életrajzi Lexikon'' [Wielcy urzędnicy państwa na Węgrzech od króla Świętego Stefana do naszych dni: Encyklopedia Biograficzna] (po węgiersku). Helikon Kiadó. ISBN 963-208-970-7. |
* Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [Świecka Archeologia Węgier, 1000–1301] (po węgiersku). História, MTA Történettudományi Intézete. ISBN 978-963-9627-38-3. | * Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [Świecka Archeologia Węgier, 1000–1301] (po węgiersku). História, MTA Történettudományi Intézete. ISBN 978-963-9627-38-3. | ||
| | | | ||
{{Urzędnik infobox | {{Urzędnik infobox | ||
| − | |urzędnik = Monoszló I. Tamás | + | |urzędnik = Monoszló I. Tamás (węg.) |
|imiona = | |imiona = | ||
|tytulatura = [[Ban całej Slawonii]] | |tytulatura = [[Ban całej Slawonii]] | ||
| Linia 110: | Linia 104: | ||
|1. związek od = | |1. związek od = | ||
|1. związek do = | |1. związek do = | ||
| − | |1. dzieci = [[Monoszló II. Gergely|Gergely]]<br>[[Monoszló II. Tamás|II. Tamás]]<br>[[Monoszló Nabut|Nabut]] | + | |1. dzieci = [[Monoszló II. Gergely|Gergely]]<br>[[Monoszló II. Tamás|II. Tamás]]<br>[[Monoszló Nabut|Nabut]]<br>trzy córki |
|2. związek = | |2. związek = | ||
| Linia 126: | Linia 120: | ||
|} | |} | ||
| + | {{SORTUJ:Monoszlo, Tamas 01}} | ||
| − | + | [[Kategoria:Monoszló]] | |
| − | + | [[Kategoria:Banowie]] | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
[[Kategoria:Banowie całej Slawonii]] | [[Kategoria:Banowie całej Slawonii]] | ||
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
| + | [[Kategoria:Urodzeni w XII wieku]] | ||
| + | [[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]] | ||
[[Kategoria:Nieznana data śmierci]] | [[Kategoria:Nieznana data śmierci]] | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
Aktualna wersja na dzień 14:52, 7 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Monoszló I. Tamás (* nieznana, † 1231÷37), węgierski szlachcic, ban całej Slawonii od 1228 do 1229 roku. Spis treściRodzinaTamás urodził się w rodzinie Monoszló jako syn Makariusa I, który działał jako ispán komitatu Szolnok w latach 1192–1193.[1] Jego matka była niezidentyfikowaną córką Piotra Győra z gałęzi Szenterzsébet.[2] Miał dwóch braci, Mikołaja I i Stefana I, którzy pozostali jedynie mniejszymi szlacheckimi właścicielami ziemskimi bez znaczenia politycznego[2]. RodzinaZ nieznaną z imienia żoną miał pięcioro znanych dzieci
KarieraTamás był wieloletnim stronnikiem księcia Andrzeja, który kilkakrotnie zbuntował się przeciwko królewskiemu bratu, królowi Emerykowi. Był obecny, gdy Andrzej planował nowy bunt przeciwko Emerykowi, ale król wszedł do obozu brata bez broni i pojmał ich bez oporu w pobliżu Varaždina w październiku 1203 roku. Wraz z Andrzejem Tamás był trzymany w niewoli przez wiele miesięcy, ale zwolennicy księcia wypuścili ich na początku 1204.[2] Po wstąpieniu Andrzeja na tron węgierski w maju 1205 r. Tamás został awansowany na rycerza królewskiego. Brał udział i został poważnie ranny w jednej z wojskowych kampanii Andrzeja przeciwko [Halicz]owi pod ok. roku 1210.[3] Gdy Andrzej II poprowadził Piątą Krucjatę do Ziemi Świętej w latach 1217–1218, grupa baronów skorzystała z tej sytuacji i zbuntowała się przeciwko królowi, ale Tamás pozostał lojalny wobec Andrzeja, gdy królestwo znajdowało się w ciągłej anarchii podczas nieobecności króla.[2]. Tamás służył jako ispán komitatu Valkó w 1221 roku.[4] Jednak już w następnym roku sprawował tę funkcję Kozma[1]. Tamás walczył w kampanii Kolomana przeciwko Księstwu Halickiemu, która zakończyła się porażką.[2] W latach 1228–1229 Tamás działał jako ban całej Slawonii za panowania Kolomana, który przyjął tytuł Księcia Slawonii wcześniej w 1226 r.[3] Za swoje zasługi Tamás otrzymał ziemie w komitatach: Bács, Csanád i Valkó, a także lukratywny staw rybny w Zagrzebiu. Jako jedyny świecki szlachcic, Tamás otrzymał również pozwolenie od Andrzeja II na handel solą z sześcioma łodziami rzecznymi na rzece Mureș trzy razy w roku[2]. W 1231 r. Tamás wydzielił swoje ziemie z majątku krewnych.[5] Zmarł przed 1237 r., Kiedy jego cztery córki były jeszcze dziewczynkami.[2] Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||