Udvarhelyszék: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
| (Nie pokazano 7 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
[[Kategoria:1sek]] | [[Kategoria:1sek]] | ||
| + | [[Kategoria:Strony skompilowane]] | ||
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | ||
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z holenderskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Udvarhelysz%C3%A9k | |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Udvarhelysz%C3%A9k | ||
|autorzy = https://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Udvarhelysz%C3%A9k&action=history | |autorzy = https://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Udvarhelysz%C3%A9k&action=history | ||
|nota = węgierski | |nota = węgierski | ||
| + | }} | ||
| + | {| | ||
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | {{Uwaga| | ||
| + | |strona = https://nl.wikipedia.org/wiki/Udvarhelysz%C3%A9k | ||
| + | |autorzy = https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Udvarhelysz%C3%A9k&action=history | ||
| + | |nota = holenderski | ||
}} | }} | ||
| Linia 10: | Linia 20: | ||
| | | | ||
|} | |} | ||
| − | |||
{| | {| | ||
|-style="vertical-align:top;" | |-style="vertical-align:top;" | ||
| | | | ||
| − | + | [[File:Szeklerland-planned_seats.png|thumb|left|500px|Udvarhelyszék - kolor zielony]] | |
| − | |||
| − | | | ||
| − | | | ||
| − | | | ||
| − | | | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | '''Udvarhelyszék''' (pol. ''Lokacja Udvarhely'') była jedną z [[lokac]]ji [[Sekler]]ów, czyli jednostek administracyjnych historycznego regionu [[Székelyföld]]. Tradycyjne centrum Székelyföld od wieków, z centrum [[Székelyudvarhely]] (rum. ''Odorheiu Secuiesc'').<ref>Konrad Gündisch. ''„Hauptstädte” – in Siebenbürgen'' (po niemiecku). Böhlau Verlag Wien, str. 61. (1998). ISBN 3205989015</ref> Seklerowie zwoływali tu kilka zgromadzeń narodowych. Chociaż niektórzy kwestionują tradycyjną centralną rolę [[Udvarhely]], nie występuje to w przypadku profesjonalistów zajmujących się [[Székelyföld]] lub specjalnym prawem seklerskim. Wśród wnikliwych opracowań tematu warto wspomnieć o opracowaniach György'ego Bodora i György Bónisa. W ''Karcie Seklera'' można znaleźć również: | |
| + | <blockquote> | ||
| + | ''Wśród uchwał zebrania w Zaboli w 1466 r. „Strona niezadowolona z wyroku może odwołać się do sądu, a jeśli zechce, do małżonka Seklera, a następnie do królewskiego z nawyku, idź. Należy dodać, że każdy wnosi sprawę do własnego sądu, a nie gdzie indziej''”. (SzO. III. 83-86) | ||
| + | </blockquote> | ||
| − | [[ | + | W dniu 20 listopada 1505 roku Zgromadzenie Narodowe Seklerów podjęło decyzję o skorygowaniu wymiaru sprawiedliwości i sądownictwa Seklerów, mając na celu uniknięcie dotychczasowych niedociągnięć i zdecydowało o powołaniu sądu powszechnego obejmującego całość [[Székelyföld]]. Zgromadzenie Narodowe Seklerów, zwołane w [[Székelyudvarhely]] w kwietniu 1555 r., podjęło działalność kodyfikacyjną o znaczeniu epokowym, przyjmując ''Kodeks Postępowania i Procedur Seklera''. |
| − | + | == Lokalizacja == | |
| − | + | Znajduje się w centralnej części Székelyföld, w dolinach strumieni [[Kis-Homoród|Kis-]] i [[Nagy-Homoród]], [[Vargyas patakok|Vargyas]] oraz [[Nagy-Küküllő (folyó)|Nagy-Küküllő]] i [[Fehér-Nyikó]], a także wzdłuż dopływów wymienionych cieków. Udvarhelyszék zostało założone w pierwszej połowie XII wieku przez Seklerów, którzy przybyli tu z [[Bihar]]. Według innych historyków Seklerowie mieszkali na obecnym obszarze, jak mówią nazwy topograficzne i geograficzne, takie jak lasy Harghita, Réka, Kadicsa, Máré, Zete, Rapsonné, Tartod, Firtos i Budvár. Mówią o tym także nazwy miejscowości. | |
| − | + | Udvarhelyszék został zniesiony w 1876 roku w związku z nowym systemem komitatów. Zamiast tego utworzono komitat [[Udvarhely vármegye]]. Dziś jest w dużej mierze częścią okręgu [[Hargita megye|Harghita]]. | |
| − | + | == Populacja 1870 r. == | |
| + | Obszar zamieszkiwało wówczas 98.224 mieszkańców, | ||
| − | + | === Skład narodowościowy === | |
| + | * Węgrzy − 95,5%, | ||
| + | * Rumuni − 3,9%. | ||
| − | == | + | === Skład wyznaniowy === |
| − | + | * reformowani − 36.272 (36,9%), | |
| + | * rzymscy katolicy − 34.729 (35,4%), | ||
| + | * unitarianie − 22.770 (23,2%), | ||
| + | * grekokatolicy − 1.942 (2%), | ||
| + | * prawosławni − 1.873 (1,9%) | ||
| + | * inne religie − 638 | ||
| + | |||
| + | == Populacja 2002 r. == | ||
| + | |||
| + | Obszar zamieszkiwało wówczas 121.586 mieszkańców. Struktura demograficzna przedstawiała się następująco: | ||
=== Skład narodowościowy === | === Skład narodowościowy === | ||
| − | * Węgrzy − | + | * Węgrzy − 96,86%, |
| − | * Rumuni − | + | * Rumuni − 1,57%, |
| + | * Romowie − 1,43%, | ||
| + | * Niemcy − 0,03%, | ||
| + | * inni − 0,11%, | ||
| − | == | + | === Wyznania === |
| + | * Rzymscy katolicy − 49,78% | ||
| + | * Reformowani − 28,90% | ||
| + | * Unitarianie − 18,05% | ||
| + | * Rumuński Kościół Prawosławny − 1,36% | ||
| + | == Populacja 2011 r. == | ||
| + | Obszar zamieszkiwało wówczas 117.555 mieszkańców, w tym: | ||
| − | * | + | * Węgrów − 112.853 (96,00%), |
| − | * | + | * Rumunów − 1.785 (1,52%), |
| − | * | + | * Romów − 2.863 (2,44%) i |
| − | + | * inne narodowości − 54 (0,04%). | |
| − | * | ||
| − | |||
== [[Udvarhelyszék]] == | == [[Udvarhelyszék]] == | ||
| Linia 363: | Linia 378: | ||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
{{izvori}} | {{izvori}} | ||
| + | |||
| + | | | ||
| + | {{Történelmi régió infobox | ||
| + | | név = Udvarhelyszék (węg.)<br><small>Lokacja Udvarhely</small> | ||
| + | | zászló = | ||
| + | | zászló felirat = | ||
| + | | címer = Coa Romania Seat Udvarhely v2.svg|120px | ||
| + | | címer felirat = herb | ||
| + | | egyéb nevei = Scaunul Odorhei | ||
| + | | fennállás = [[XII]] wiek - [[1876]] | ||
| + | | ország = {{Zászló|Románia}} [[Rumunia]], [[Székelyföld]] | ||
| + | | terület = 2.900 | ||
| + | | lakosság = 121.586 | ||
| + | | nemzetiségek = [[Seklerzy]] | ||
| + | | vallás = [[rzymskokatolicka]], [[zreformowana]], [[unitarianie]] | ||
| + | | központ = [[Székelyudvarhely]] | ||
| + | | főbb települések = [[Székelykeresztúr]], [[Szentegyháza]] | ||
| + | | térkép = | ||
| + | | térkép felirat = | ||
| + | }} | ||
| + | {| | ||
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | {{Székelyföldi székek}} | ||
| + | |} | ||
[[Kategoria:Seklerzy]] | [[Kategoria:Seklerzy]] | ||
Aktualna wersja na dzień 07:51, 17 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku holenderskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku holenderskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Plik:Szeklerland-planned seats.png Udvarhelyszék - kolor zielony Udvarhelyszék (pol. Lokacja Udvarhely) była jedną z lokacji Seklerów, czyli jednostek administracyjnych historycznego regionu Székelyföld. Tradycyjne centrum Székelyföld od wieków, z centrum Székelyudvarhely (rum. Odorheiu Secuiesc).[1] Seklerowie zwoływali tu kilka zgromadzeń narodowych. Chociaż niektórzy kwestionują tradycyjną centralną rolę Udvarhely, nie występuje to w przypadku profesjonalistów zajmujących się Székelyföld lub specjalnym prawem seklerskim. Wśród wnikliwych opracowań tematu warto wspomnieć o opracowaniach György'ego Bodora i György Bónisa. W Karcie Seklera można znaleźć również:
W dniu 20 listopada 1505 roku Zgromadzenie Narodowe Seklerów podjęło decyzję o skorygowaniu wymiaru sprawiedliwości i sądownictwa Seklerów, mając na celu uniknięcie dotychczasowych niedociągnięć i zdecydowało o powołaniu sądu powszechnego obejmującego całość Székelyföld. Zgromadzenie Narodowe Seklerów, zwołane w Székelyudvarhely w kwietniu 1555 r., podjęło działalność kodyfikacyjną o znaczeniu epokowym, przyjmując Kodeks Postępowania i Procedur Seklera. Spis treściLokalizacjaZnajduje się w centralnej części Székelyföld, w dolinach strumieni Kis- i Nagy-Homoród, Vargyas oraz Nagy-Küküllő i Fehér-Nyikó, a także wzdłuż dopływów wymienionych cieków. Udvarhelyszék zostało założone w pierwszej połowie XII wieku przez Seklerów, którzy przybyli tu z Bihar. Według innych historyków Seklerowie mieszkali na obecnym obszarze, jak mówią nazwy topograficzne i geograficzne, takie jak lasy Harghita, Réka, Kadicsa, Máré, Zete, Rapsonné, Tartod, Firtos i Budvár. Mówią o tym także nazwy miejscowości. Udvarhelyszék został zniesiony w 1876 roku w związku z nowym systemem komitatów. Zamiast tego utworzono komitat Udvarhely vármegye. Dziś jest w dużej mierze częścią okręgu Harghita. Populacja 1870 r.Obszar zamieszkiwało wówczas 98.224 mieszkańców, Skład narodowościowy
Skład wyznaniowy
Populacja 2002 r.Obszar zamieszkiwało wówczas 121.586 mieszkańców. Struktura demograficzna przedstawiała się następująco: Skład narodowościowy
Wyznania
Populacja 2011 r.Obszar zamieszkiwało wówczas 117.555 mieszkańców, w tym:
Udvarhelyszék
Tájegységei
Źródła
Przypisy
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
