Syrmia: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "https://en.wikipedia.org/wiki/Realm_of_Stefan_Dragutin {{more footnotes|date=February 2013}} {{Infobox country |conventional_long_name = Realm of Stefan Dragutin |nat...")
 
 
(Nie pokazano 111 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
https://en.wikipedia.org/wiki/Realm_of_Stefan_Dragutin
+
[[Kategoria:1]]
 +
{{Uwaga|
 +
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Realm_of_Stefan_Dragutin
 +
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Realm_of_Stefan_Dragutin&action=history
 +
|nota    = angielski
 +
}}
 +
{{Uwaga|
 +
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Syrmia_County_(medieval)
 +
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Syrmia_County_(medieval)&action=history
 +
|nota    = angielski
 +
}}
  
{{more footnotes|date=February 2013}}
+
{|
{{Infobox country
 
|conventional_long_name  = Realm of Stefan Dragutin
 
|native_name              = Област Стефана Драгутина<br>''Oblast Stefana Dragutina''
 
|common_name              = Syrmia
 
|era                      = Middle Ages
 
|status                  = initially vassal kingdom of the [[Kingdom of Hungary (1000–1301)|Kingdom of Hungary]],{{sfn|Fine|1994|p=220}} later an independent [[monarchy|kingdom]]
 
|nation                  =
 
|year_start  = 1282
 
|year_end    = 1325
 
|date_start              =
 
|date_end                =
 
|event_start              =
 
|event_end                =
 
|religion                =
 
|currency                =
 
 
|
 
|
|p1          = Banate of Macsó
+
|}
|flag_p1    = Hungary Arms.svg
+
 
|p2          = Banate of Ózora
+
{|
|flag_p2    = Hungary Arms.svg
+
|-style="vertical-align:top;"
|p3          = Banate of
+
|
|flag_p3    = Hungary Arms.svg
+
 
|p4          = Realm of Darman and Kudelin
+
[[Image:Kingdom of syrmia according to stanoje stanojevic.png|thumb|400px|Królestwo Syrmii Stefana Dragutina z granicami obejmującymi Górną Syrmię (według serbskiego historyka Stanoje Stanojevića)]]
|flag_p4    =
+
 
|p5          = Kingdom of Serbia (medieval)
+
'''Syrmia''' to nazwa większego obszaru wokół rzeki Sawy. Część na północy Sawy znana była jako '''''Górna Syrmia''''' (dzisiejsza Syrmia), podczas gdy obszar na południe od rzeki był znany jako '''''Dolna Syrmia''''' (dzisiejsza Machva).  
|flag_p5    = Flag of Serbia 1281.svg
+
 
|s1          = Banate of Macsó
+
Okręg Syrmia był w średniowieczu podziałem administracyjnym Królestwa Węgier. Został założony w XIII wieku i obejmował większość dzisiejszej Syrmii Serbskiej. Podlegał [[Banat Maczwy|bantowi Maczwy]]. Syrmia została podbita przez Turków w 1526 roku.
|flag_s1    = Hungary Arms.svg
+
 
|s2          = Banate of Bosnia
+
== Historia ==
|s3          = Kingdom of Serbia (medieval)
+
 
|flag_s3    = Flag of Serbia 1281.svg
+
[[File:Koh administrative 1370 01.png|thumb|left|Jednostki administracyjne na południu Królestwa Węgier w 1370 r. Syrmia w centrum na niebiesko.]]
|
+
 
|image_flag              =
+
[https://en.wikipedia.org/wiki/Sirmium_(theme) Temat Sirmium] został przejęty przez Węgrów pod koniec XI wieku, a Syrmia stała się przedmiotem sporu między Bizantyjczykami a Węgrami przez cały wiek. [[Manuel I Komnenos]] odzyskał Syrmię w 1162 r.,<ref>Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526''. I.B. Tauris Publishers. s. 53 ISBN 1-86064-061-3.</ref> obronił ją w 1167 r.,<ref>Makk, Ferenc (1989). ''The Árpáds and the Comneni: Political Relations between Hungary and Byzantium in the 12th century (Tłumacz: György Novák)''. Akadémiai Kiadó. str. 89-90 ISBN 963-05-5268-X.</ref>, ale ostatecznie stracił ją na rzecz Węgier króla [[III. Béla|Beli III]] w 1180 roku.<ref name="Fine1994">Fine, John Van Antwerp, Jr. (1994). ''[https://books.google.com/books?id=Hh0Bu8C66TsC The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest]''. Ann Arbor: University of Michigan Press. s. 7.ISBN 978-0-472-08260-5.</ref> Jej zarząd przejął w XIII wieku [[ban Maczwy]].
|image_coat              =
+
 
|image_map                = Srem04-en.png
+
Do stycznia 1229 r. Syrmia była w sensie kościelnym podporządkowane [[Arcybiskup Kalocsa|arcybiskupstwu Kalocsa]].<ref name="Istorisko1931">[https://en.wikipedia.org/wiki/Syrmia_County_(medieval)#CITEREFIstorisko_dru%C5%A1tvo_NR_Srbije1931 Istorisko društvo NR Srbije 1931], str. 6, 11.</ref> Następnie papież [[Grzegorz IX]] zezwolił na ustanowienie nowego biskupstwa z siedzibą w Bánmonostor (współczesny Banoštor).<ref name="Istorisko1931" />
|image_map_caption              = Kingdom of Syrmia of Stefan Dragutin (1291-1316)
 
|common_languages        =
 
|capital                  = [[Debrc]] and [[Belgrade]]
 
|today = [[Serbia]], [[Bosnia and Herzegovina]], [[Croatia]]
 
|national_anthem  =
 
|government_type = [[monarchy|kingdom]]  
 
|leader1      =
 
|year_leader1 =
 
|leader2      =
 
|year_leader2 =
 
|leader3      =
 
|year_leader3 =
 
|leader4      =
 
|year_leader4 =
 
|leader5      =
 
|year_leader5 =
 
|title_leader =
 
|title_deputy =
 
|deputy1      =  
 
|year_deputy1 =
 
|deputy2      =
 
|year_deputy2 =
 
|stat_year1  =
 
|stat_area1  = 
 
|stat_pop1    =
 
|footnotes    = }}
 
  
The '''Realm of Stefan Dragutin'''{{Cref2|a}} ({{lang-sr|Област Стефана Драгутина}} / ''Oblast Stefana Dragutina'') was a medieval [[Serbs|Serb]] kingdom. Initially, it was a vassal kingdom of the [[Kingdom of Hungary (1000–1301)|Kingdom of Hungary]],{{sfn|Fine|1994|p=220}} but subsequently became an independent kingdom, after the collapse of the central power in the Kingdom of Hungary. It was ruled by the Serbian kings [[Stephen Dragutin of Serbia|Stefan Dragutin]] (1282–1316) and his son [[Stephen Vladislav II of Syrmia|Stefan Vladislav II]] (1316–1325). The kingdom was centered in the region of ''[[Lower Syrmia]]'' (today known as  [[Mačva]]) and its first capital was [[Debrc]] (between [[Belgrade]] and [[Šabac]]), while residence of the king was later moved to [[Belgrade]].
+
Królestwo [[Stefan Dragutin|Stefana Dragutina]] (serb. Стефан Драгутин) było średniowiecznym królestwem Serbów. Stefan Dragutin był początkowo królem Serbii od 1276 do 1282. W 1282 złamał nogę podczas polowania i zachorował; przekazał tron ​​swojemu młodszemu bratu Stefanowi Milutinowi podczas soboru w Dieżewie w 1282 r., zachowując dla siebie niektóre północne części kraju (kopalnię i części parafii Podrinje). Ponieważ jego syn Władysław poślubił krewną króla węgierskiego, Dragutin w 1284 r. Dragutin od króla Węgier [[IV. László|Władysława IV]] nabył [[banat Só]] (Soli),[[banat Ózora]] (Usora) i [[banat Maczwy]] (Mačva) z Belgradem, co było znane jako ''ulterior Sirmia'' w dokumentach papieskich.<ref name="Istorisko1931" /> Dragutin był znany jako „król Syrmii”.<ref name="Popović">Popović, Dušan J. (1990). [https://books.google.com/books?id=P-4JAQAAIAAJ Srbi u Vojvodini]. '''1'''. Matica srpska. s. 53.</ref> Okręg Syrmia był często wymieniany w węgierskich dokumentach jako ''hrabstwo'', w którym królowie nadawali majątki swojej szlachcie.<ref name="Istorisko1931" /> W czasie, gdy okręg Syrmii znajdował się pod rządami Serbii, węgierski [[Karol I]] był w nim aktywny dwukrotnie, wydając dokumenty 1 września 1308 r. w Pétervárad (dzisiejszy Petrovaradin), oraz w lutym 1314 roku w Szávaszentdemeter (dzisiejsza Sremska Mitrovica) i Pétervárad.<ref name="Istorisko1931" /> Stefan początkowo rządził jako wasal węgierski, aż do upadku władzy centralnej w Królestwie Węgier. Pierwszą stolicą jego państwa był Debrc (między Belgradem a Sabacem), a później przeniósł swoją rezydencję do Belgradu. Dragutin był pierwszym serbskim władcą, który rządził z Belgradu jako stolicą.
  
==Territory==
+
Około 1291 r. I przy pomocy [[Milutin]]a Dragutin rozszerzył swoje terytorium, aneksując regiony Branicevo i Kucevo, których bułgarscy władcy [[Darman i Kudelin]] niedawno uniezależnili się od Królestwa Węgier<ref>Vásáry, István (2005). ''[https://books.google.com/books?id=7DJWyg97IggC Cumans and Tatars: Oriental Military in the Pre-Ottoman Balkans, 1185-1365]''. Cambridge University Press. s. 104. ISBN 9780521837569.</ref>. Po raz pierwszy region ten stał się częścią państwa serbskiego<ref name="Fine1994" />. Ta akcja prawdopodobnie spowodowała wojnę między bułgarskim despotą [https://pl.wikipedia.org/wiki/Szyszman Szyszmanem] z Widyna i Milutin.
{{see also|Syrmia County (medieval)}}
 
[[Image:Kingdom of syrmia according to stanoje stanojevic.png|thumb|left|200px|Kingdom of Syrmia of Stefan Dragutin with borders that are including [[Syrmia|Upper Syrmia]] (according to Serbian historian [[Stanoje Stanojević]])]]
 
In the Middle Ages, "[[Syrmia]]" was the name for a larger area around the river [[Sava]]. The part in the north of Sava was known as ''Upper Syrmia'' (present-day Syrmia), while the area south of the river was known as ''Lower Syrmia'' (present-day Mačva). The kingdom was centered in [[Mačva]], but also included [[Belgrade]], part of [[Šumadija]] with [[Rudnik (Gornji Milanovac)|Rudnik]], and the counties (''[[župe]]'') of [[Podrinje]], [[Usora (province)|Usora]], [[Soli (province)|Soli]], [[Braničevo (region)|Braničevo]] and [[Kučevo]]. According to several Serbian historians (Dejan Mikavica, Stanoje Stanojević, Aleksa Ivić, Milojko Brusin, etc.), the kingdom also included Upper Syrmia (modern Syrmia).
 
  
==History==
+
Pod koniec życia Stefan Dragutin oddzielił się od węgierskich przyjaciół i zacieśnił kontakty w Serbii. Później złożył śluby zakonne i zmarł w 1316 r., Pochowany w klasztorze filarów Đurđevi w pobliżu Novi Pazar.
[[Stefan Dragutin]] was initially the [[Kingdom of Serbia (medieval)|king of Serbia]] from 1276 to 1282. In 1282 he broke his leg while hunting and became ill; he passed the throne to his younger brother [[Stefan Milutin]] at the council at [[Deževa|Deževo]] in 1282, while keeping for himself some northern parts of the country (Rudnik and parts of Župa of Podrinje). Since his son [[Vladislav, King of Syrmia|Vladislav]] married a relative of the Hungarian king, Dragutin in 1284 gained from [[Ladislaus IV of Hungary|Ladislaus IV]] the [[Ban (title)|Banates]] of [[Banate of Só|Só]] (Soli), [[Banate of Ózora|Ózora]] (Usora) and [[Banate of Macsó|Macsó]] (Mačva) with Belgrade, which he initially ruled as a Hungarian vassal, until the collapse of the central power in the Kingdom of Hungary. The first capital of his state was Debrc (between Belgrade and Šabac), and later he moved his residence to Belgrade. Dragutin was the first [[List of Serbian monarchs|Serb ruler]] who ruled from Belgrade as the capital.
 
  
In roughly 1291 and with the help of Milutin, Dragutin expanded his territory by annexing regions of [[Braničevo (region)|Braničevo]] and [[Kučevo]], whose Bulgarian rulers [[Darman and Kudelin]] recently became independent from the Kingdom of Hungary.<ref name="Vásáry">{{cite book|last=Vásáry|first=István|title=Cumans and Tatars: Oriental Military in the Pre-Ottoman Balkans, 1185-1365|year=2005|publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521837569|page=104|url=https://books.google.com/books?id=7DJWyg97IggC}}</ref> For the first time, that region became part of the Serbian state.{{sfn|Fine|1994|p=220}} This action probably caused the war between the Bulgarian despot [[Shishman of Vidin|Shishman]] of [[Vidin]] and Milutin.
+
Po śmierci króla Dragutina jego syn [[Стефан Владислав II|Władysław]] objął aportaż ojca. Jednak w 1319 r. serbski król Milutin II, stryj Władysława, zaatakował, pokonał i uwięził Władysława. Kiedy Milutin zmarł w 1321 r., Nowo uwolniony Władysław odzyskał ziemie ojca, korzystając z pomocy Węgrów i [[Stjepan II Kotromanić|Stefana II]], [[Ban Bośni|bana Bośni]]<ref><sup>'''Uwaga 1:'''</sup> Matka Władysława była córką króla Węgier [[István|Stefana V]]. Żona Władysława była ciotką króla Węgier [[III. András|Andrzeja III]]. Ban [[Stjepan II Kotromanić|Stefan II]] był synem siostry Władysława.</ref>.
  
Near the end of his life Stefan Dragutin separated from his Hungarian friends and strengthened his connections in Serbia. He later took monastic vows, and died 1316, buried at the [[Đurđevi stupovi]] monastery near [[Novi Pazar]].
+
Po ponownym pobiciu przez zwolenników [https://pl.wikipedia.org/wiki/Stefan_Urosz_III_Decza%C5%84ski Stefana Dečańskiego] (następcy Milutina) Władysław wycofał się do Królestwa Węgier w 1324 r. Siostrzeniec Władysława, ban Stefan II, ponownie wcielił Soli i Usorę do Bośni. Belgrad i północna część banatu Maczwy wzdłuż rzeki Sawy pozostały pod rządami Królestwa Węgier, natomiast Branicevo i południowa część Maczwy pozostały w Serbii. Królestwa Serbii i Węgier będą walczyć o Maczwe w następnym wieku.
  
After king Dragutin died, his son [[Vladislav, King of Syrmia|Vladislav]] assumed his father's appanage.  However, in 1319, Serbian king Milutin, Vladislav's uncle, invaded, defeated and imprisoned Vladislav. When Milutin died in 1321, the newly freed Vladislav recovered his father's lands, with the help of the Hungarians and [[Stephen II, Ban of Bosnia]].{{Cref2|b}}
+
== Finał ==
  
After having been beaten again by supporters of [[Stefan Dečanski]] (successor of Milutin), Vladislav retreated to the Kingdom of Hungary in 1324. Vladislav's nephew, Ban Stephen II, reincorporated Soli and Usora into Bosnia. Belgrade and the northern part of Banate of Macsó along the river Sava remained under the rule of the Kingdom of Hungary, while Braničevo and the southern part of Mačva remained Serbian. The kingdoms of [[Kingdom of Serbia (medieval)|Serbia]] and [[Kingdom of Hungary (1301–1526)|Hungary]] would contest Mačva for the next century.
+
Syrmia została podbita przez Turków trzy dekady po podbiciu Maczwy w 1496 r., po [[Mohacz|bitwie pod Mohaczem]] (1526), ​​która doprowadziła do upadku Węgier i panowania osmańskiego w Panonii, a następnie w dalszej Europie.
  
==Rulers==
+
== Królowie ==
 
{|class="wikitable sortable" style="text-align:center"
 
{|class="wikitable sortable" style="text-align:center"
 
|-
 
|-
! Monarch
+
! Monarcha
! Reign
+
! Panowanie
 
|-
 
|-
|[[File:StefanDragutin.jpg|50px]]<br>[[Stefan Dragutin]]
+
|[[File:StefanDragutin.jpg|50px]]<br>[[Stefan Dragutin|Стефан Драгутин]]
 
|1282–1316
 
|1282–1316
 
|-
 
|-
|[[File:Loza Nemanjica Decani d 3 2.jpg|50px]]<br>[[Vladislav, King of Syrmia|Vladislav]]
+
|[[File:Loza Nemanjica Decani d 3 2.jpg|50px]]<br>[[Стефан Владислав II]]
 
|1316–1325
 
|1316–1325
 
|}
 
|}
  
==Annotations==
+
== Władcy ==
{{Cnote2 Begin|liststyle=upper-alpha}}
 
{{Cnote2|a|The state was called "the Syrmian Land" ({{lang-sr|Сремска земља}} / ''Sremska zemlja'') or "Syrmian Lands" (Serbian: Сремске земље / ''Sremske zemlje'').{{sfn|Ćirković|Mihaljčić|1999|p=167}}{{sfn|Mrgić|Živković|2008|p=368}} Serbian Archbishop [[Danilo II, Archbishop of Serbs|Danilo II]] (s. 1324–37) called it the "state in the Syrmian land".<ref>{{cite book|author1=Smilja Marjanović-Dušanić|author2=Sima M. Ćirković|title=Vladarske insignije i državna simbolika u Srbiji od XIII do XV veka|url=https://books.google.com/books?id=yNO7AAAAIAAJ|year=1994|publisher=Srpska akademija nauka i umetnosti|p=25|quote=а Драгутин у „престо своје владавине, у државу сремске земље"}}</ref> Ragusan chronicler [[Mavro Orbini]] (1563–1614) called it the "Land of King Stefan" ({{lang-it|terra del Rè Stefano}}, {{lang-sr|Земља краља Стефана}} / ''Zemlja kralja Stefana'').{{sfn|Dinić|1978|p=124}}{{sfn|Орбин|1968|p=24}} Scarcer historiographical names include "Dragutin's State" (Serbian: Драгутинова држава / ''Dragutinova država'').}}
 
{{Cnote2|b|[[Catherine of Hungary, Queen of Serbia|Vladislav's mother]] was the daughter of former Hungarian King [[Stephen V of Hungary|Stephen V]]. [[Morosini family|Vladislav's wife]] was the aunt of former Hungarian King [[Andrew III of Hungary|Andrew III]]. Ban Stephen II was the son of [[Elizabeth of Serbia|Vladislav's sister]].}}
 
{{Cnote2 End}}
 
  
==References==
+
{| class="wikitable" style="width: 80%"
{{Reflist}}
+
|-
 +
! Władca/władcy tytułowani: ''[[ispán]]'' (slawoński: ''[[župan]]'') — hrabia (''comes'')
 +
! Monarcha
 +
|-
 +
| [[Garai Pál]]  (1323–1328)
 +
| [[I. Károly]]
 +
|-
 +
| [[Alsáni János]] (1328–1334)
 +
| [[I. Károly]]
 +
|-
 +
| [[Ostffy Miklós]] (1335–1339)
 +
| [[I. Károly]]
 +
|-
 +
| [[Ostffy Domonkos]] (1340–1353)
 +
| [[I. Károly]], [[I. Lajos]]
 +
|-
 +
| [[Lackfi András]] (1353–1354)<sup>[[potrzebny cytat]]</sup>
 +
| [[I. Lajos]]
 +
|-
 +
| [[Csák Miklós]] (1354–1359)
 +
| [[I. Lajos]]
 +
|-
 +
| [[Garai I. Miklós]] (1359–1375)
 +
| [[I. Lajos]]
 +
|-
 +
| [[Horvat János]] (1375–1381)
 +
| [[I. Lajos]]
 +
|-
 +
| [[Liszkói Pál]] (1381–1382)
 +
| [[I. Lajos]]
 +
|-
 +
| [[Kórógyi István]] (1382–1385)
 +
| [[I. Mária]]
 +
|-
 +
| [[Horvat János]] (1385–1386)
 +
| [[I. Mária]], [[II. Károly]]
 +
|-
 +
| [[Bánffy I. János]] Bánfi ''de Alsólendva'' (1386–1387)
 +
| [[I. Mária]]
 +
|-
 +
| [[Garai II. Miklós]] (1387–1390)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Losonci István]] (1390–1392)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Lackfi György]] (1392–1393)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Garai II. Miklós]] (1394)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Treutel I. Miklós]] i [[Kórógyi István]] (1394–1397)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Perényi Péter]] i [[Maróti János]] (1397)<sup>[[potrzebny cytat]]</sup>
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Bebek Ferenc]] (1397–1400) i [[Maróti János]] (1398–1402)<br>[[Perényi Péter]] (1400–1401)<sup>[[potrzebny cytat]]</sup>
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Ludányi István]] i [[Ludányi Tamás]] (1402)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Újlaki László]] (1402–1403) i [[Maróti János]] (1402–1410)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Újlaki László]] i [[Újlaki Imre]] (1410–1418)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Garai Dezső]] (1419–1427) '''??'''
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Maróti János]] (1427–1428)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Lévai Cseh Péter]] (1427–1431) i [[Újlaki István]] (1429–1430)
 +
| [[Zsigmond]]
 +
|-
 +
| [[Garai László]] (1431–1441) i [[Garai Dezső]] '''??''' (1431–1438) i [[Újlaki Miklós]] (1438–1458) '''??'''
 +
| [[Zsigmond]], [[Habsburg Albert|Albert]]
 +
|}
  
==Sources==
+
[[Kategoria:Listy]]
* {{Cite book|ref=harv|editor-last=Bataković|editor-first=Dušan T.|editor-link=Dušan T. Bataković|title=Histoire du peuple serbe|trans-title=History of the Serbian People|language=French|date=2005|location=Lausanne|publisher=L’Age d’Homme|url=https://books.google.com/books?id=a0jA_LdH6nsC}}
+
[[Kategoria:Władcy]]
* {{cite book|last1=Ćirković|first1=Sima|authorlink1=Sima Ćirković|last2=Mihaljčić|first2=Rade|authorlink2=Rade Mihaljčić|script-title=sr:Лексикон српског средњег века|url=https://books.google.com/books?id=AypYAAAAMAAJ|year=1999|publisher=Knowledge|ref=harv}}
+
[[Kategoria:Historia]]
* {{cite book|last=Dinić|first=Mihailo|title=Српске земље у средњем веку: историјско-географске студије|url=https://books.google.com/books?id=fnTTjgEACAAJ|year=1978|publisher=Српска књижевна задруга|ref=harv}}
+
[[Kategoria:Historia Węgier]]
* {{cite book | last=Fine |first=John Van Antwerp, Jr. |authorlink=John Van Antwerp Fine Jr. |title = The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest | publisher = [[University of Michigan Press]]| place =Ann Arbor | year = 1994 | isbn = 978-0-472-08260-5 | url = https://books.google.com/books?id=Hh0Bu8C66TsC|ref=harv}}
+
[[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]]
* {{cite book|last1=Mrgić|first1=Jelena|last2=Živković|first2=Tibor|title=Северна Босна: 13-16. век|url=https://books.google.com/books?id=hRoUAQAAMAAJ|year=2008|publisher=Историјски институт|ref=harv}}
+
[[Kategoria:Syrmia]]
* {{Cite book|ref=harv|last=Orbini|first=Mauro|authorlink=Mauro Orbini|year=1601|title=Il Regno de gli Slavi hoggi corrottamente detti Schiavoni|location=Pesaro|publisher=Apresso Girolamo Concordia|url=https://books.google.com/books?id=Fx3OntcdUkQC}}
+
 
* {{Cite book|ref=harv|last=Орбин|first=Мавро|authorlink=Mauro Orbini|year=1968|title=Краљевство Словена|location=Београд|publisher=Српска књижевна задруга|url=https://books.google.com/books?id=MduZAAAAIAAJ}}
+
== Zobacz także ==
 +
*[https://en.wikipedia.org/wiki/Syrmia_County Syrmia]
 +
 
 +
==Źródła==
 +
* Bataković, Dušan T., ed. (2005). ''[https://books.google.com/books?id=a0jA_LdH6nsC Histoire du peuple serbe]'' [Historia narodu serbskiego] (po francusku). Lausanne: L’Age d’Homme.
 +
* Ćirković, Sima; Mihaljčić, Rade (1999). [https://books.google.com/books?id=AypYAAAAMAAJ Лексикон српског средњег века].
 +
* Dinić, Mihailo (1978). ''[https://books.google.com/books?id=fnTTjgEACAAJ Српске земље у средњем веку: историјско-географске студије]''. Српска књижевна задруга.
 +
* Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526''. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3.
 +
* Fine, John Van Antwerp, Jr. (1994). ''[https://books.google.com/books?id=Hh0Bu8C66TsC The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest]''. Ann Arbor: University of Michigan Press. ISBN 978-0-472-08260-5.
 +
* Istorisko društvo NR Srbije (1931). Stanoje Stanojević (ed.). ''[https://books.google.com/books?id=cWRaiQHaVH0C Glasnik]''. '''4'''. str. 11.
 +
* Makk, Ferenc (1989). ''The Árpáds and the Comneni: Political Relations between Hungary and Byzantium in the 12th century (Tłumacz: György Novák)''. Akadémiai Kiadó. ISBN 963-05-5268-X.
 +
* Mrgić, Jelena; Živković, Tibor (2008). ''[https://books.google.com/books?id=hRoUAQAAMAAJ Северна Босна: 13-16. век]''. Историјски институт.
 +
* Orbini, Mauro (1601). ''[https://books.google.com/books?id=Fx3OntcdUkQC Il Regno de gli Slavi hoggi corrottamente detti Schiavoni]''. Pesaro: Apresso Girolamo Concordia.
 +
* Орбин, Мавро (1968). ''[https://books.google.com/books?id=MduZAAAAIAAJ Краљевство Словена]''. Београд: Српска књижевна задруга.
 +
* Popović, Dušan J. (1990). ''[https://books.google.com/books?id=P-4JAQAAIAAJ Srbi u Vojvodini]''. '''1'''. Matica srpska. str. 53.
 +
 
 +
== Linki zewnętrzne ==
 +
*[http://www.arhiva.srbija.gov.rs/g3/images/dragutin_i_milutin_drzava.jpg Mapa państwa Dragutina i Milutina], na stronie archiwum rządu serbskiego
 +
*[http://www.conflicts.rem33.com/images/Ungarn/Ungarn%20Anjou%20XIV.jpg Mapa królestwa Stephana Dragutina], na mapie „Korony Aragońskiej i domu Andegaweńskiego w średniowieczu (do ok. 1380 r.)”
 +
*[http://mek.niif.hu/00900/00940/html/img/nagy/420e.jpg Mapa królestwa Dragutina Istvana], na mapie „węgierskich oligarchów” 1301–1310
 +
*[http://mek.oszk.hu/00800/00893/html/img/nagy/1ed1.jpg Mapa „Tulso Szeremseg”], na mapie Królestwa Węgier w XIII wieku
 +
 
 +
|
 +
{{Ficha de estado desaparecido
 +
|nombre_oficial = Област Стефана Драгутина<br>(Oblast Stefana Dragutina)<br>Państwo Stefana Dragutina
 +
|nombre_completo = Syrmia
 +
|nombre_común = Syr
 +
|status = początkowo wasalne królestwo [[Królestwo Węgier|Królestwa Węgier]],<ref name="Fine1994" /> później niezależne królestwo
 +
|status_texto =  
 +
|imperio =  
 +
 
 +
<!-- p1, p2, etc. son países predecesores -->
 +
|p1 = Banat Maczwy
 +
|bandera_p1 = Hungary Arms.svg
 +
|imagen_p1 =
 +
|año_p1 =
 +
|p2 = Banat Ozory
 +
|bandera_p2 = Hungary Arms.svg
 +
|imagen_p2 =
 +
|año_p2 =
 +
|p3          = Banat Só
 +
|bandera_p3  = Hungary Arms.svg
 +
|p4          = Darman i Kudelin
 +
 
 +
|p5          = Serbia
 +
|bandera_p5  = Flag of Serbia 1281.svg
 +
 
 +
<!-- s1, s2, etc. son países sucesores -->
 +
|s1 = Banat Maczwy
 +
|bandera_s1 = Hungary Arms.svg
 +
|imagen_s1 =
 +
|año_s1 =
 +
|s2          = Banat Bośni
 +
 
 +
|s3          = Serbia
 +
|bandera_s3  = Flag of Serbia 1281.svg
 +
 
 +
|imagen_bandera = Coat_of_arms_of_Cumania.svg
 +
|bandera =
 +
|imagen_escudo =
 +
|símbolo =
 +
 
 +
|mapa = Koh administrative 1370 01.png
 +
 
 +
|aclaración_mapa = Jednostki administracyjne na południu Królestwa Węgier w 1370 r. Syrmia w centrum na niebiesko
 +
 
 +
|lema_nacional =
 +
|himno_nacional =
 +
|capital =
 +
[[Debrc]]
 +
 
 +
|capital-en-exilio = Belgrad
 +
|idioma =
 +
|idioma_principal =
 +
|idioma_no_oficial =
 +
|religión = ???
 +
|latd =
 +
|latm =
 +
|latNS =
 +
|longd =
 +
|longm =
 +
|longEW =
 +
|area =
 +
|forma_de_gobierno = [[królestwo]]
 +
|título_líder = wódz
 +
|líder1 = wódz 1
 +
|año_líder1 = [[Años 820]]-c. [[855]]
 +
|líder2 = wódz 2
 +
|año_líder2 = [[949]]-[[961]]
 +
|título_gobernante =
 +
|gobernante1 =
 +
|año_gobernante1 =
 +
|gobernante2 =
 +
|año_gobernante2 =
 +
|gobernante3 =
 +
|año_gobernante3 =
 +
|gobernante4 =
 +
|año_gobernante4 =
 +
|título_gobernante2 =
 +
|gobernante1 =
 +
|año_gobernante1 =
 +
|gobernante2 =
 +
|año_gobernante2 =
 +
|legislatura =
 +
|legislatura1 =
 +
|legislatura2 =
 +
|era = [[średniowiecze]]
 +
 
 +
|evento1 =
 +
|fecha_evento1 =
 +
|evento_anterior1 =
 +
|fecha_evento_anterior1 =
 +
|año_evento_anterior1 =
 +
|evento_inicio = Utworzenie
 +
|fecha_inicio =
 +
|año_inicio = [[1282]]
 +
|año_evento1 =
 +
 
 +
|evento2 = 
 +
|año_evento2 =  ble-ble
 +
|fecha_evento2 =
 +
 
 +
|evento3 = ble
 +
|año_evento3 = lata 40. XV wieku
 +
|fecha_evento3 =
 +
 
 +
|evento4 = Zniesione na mocy <br>[[Traktat z Szatmár|Traktatu z Szatmár]]
 +
|año_evento4 = 1711
 +
|fecha_evento4 =
 +
 
 +
|evento5 = Sprzedane [[Teutonic Order]]
 +
|año_evento5 = 1702
 +
|fecha_evento5 =
 +
 
 +
|evento6 = coś
 +
|año_evento6 = 1745
 +
|fecha_evento6 =
 +
 
 +
|evento_fin = Rozwiązanie
 +
|fecha_fin =
 +
|año_fin = [[1325]]
 +
|evento_posterior1 =
 +
|fecha_posterior1 =
 +
|año_posterior1 =
 +
|datos_año1 =
 +
|datos_población1 =
 +
|datos_superficie1 =
 +
|datos_año2 =  
 +
|datos_población2 =  
 +
|datos_superficie2 =  
 +
|moneda =  
 +
|miembro_de =  
 +
|notas =  
 +
 
 +
|dzisiaj część =  
 +
<small><small>
 +
[[Plik:Flag_of_Bosnia_and_Herzegovina.svg|23px]] Bośnia i Hercegowina<br>
 +
[[Plik:Flag_of_Croatia.svg|23px]] Chorwacja
 +
</small></small>
 +
}}
 +
|}
  
==External links==
+
==Przypisy==
*[http://www.arhiva.srbija.gov.rs/g3/images/dragutin_i_milutin_drzava.jpg Map of Dragutin's and Milutin's state], at the [[Serbian Government]] archive web site
+
{{izvori}}
*[http://www.conflicts.rem33.com/images/Ungarn/Ungarn%20Anjou%20XIV.jpg Map of the realm of Stephan Dragutin], on a map of ''the crown of Aragon and the house of Anjou in the Middle Ages (up to ca. 1380)"
 
*[http://mek.niif.hu/00900/00940/html/img/nagy/420e.jpg Map of the realm of Dragutin Istvan], on a map of "Hungarian oligarchs" 1301-1310
 
*[http://mek.oszk.hu/00800/00893/html/img/nagy/1ed1.jpg Map of "Tulso Szeremseg"], on a map of the Kingdom of Hungary in the 13th century
 
*{{webarchive |url=https://web.archive.org/web/*/http://img42.imageshack.us/img42/8927/1353.png |date=* |title=Map of the "Statelet of Stefan Dragutin" }} ([http://www.hercegbosna.org/forum/povijest/hrvatska-povijest-u-kartama-t1419.html from book "Hrvatska povijest u 25 karata", written by Stjepan Srkulj and Josip Lučić])
 
  
{{Serbian states}}
+
{{SORTUJ:Syrmia}}
{{coord missing|Europe}}
 
  
[[Category:Former countries in the Balkans]]
+
[[Kategoria:Listy]]
[[Category:Medieval Serbia]]
+
[[Kategoria:Archontologia]]
[[Category:Mačva]]
+
[[Kategoria:Nemanjić]]
[[Category:History of Syrmia]]
+
[[Kategoria:Banowie]]
[[Category:Medieval history of Vojvodina]]
+
[[Kategoria:Banaty Królestwa Węgier]]
[[Category:History of Belgrade]]
+
[[Kategoria:Banat Bośni]]
[[Category:Banate of Bosnia]]
+
[[Kategoria:Banat Maczwy]]
[[Category:13th century in Serbia]]
+
[[Kategoria:Historia Syrmii]]
[[Category:14th century in Serbia]]
+
[[Kategoria:Królestwo Serbii]]
[[Category:Kingdom of Serbia (medieval)]]
+
[[Kategoria:Królestwa]]
[[Category:Nemanjić dynasty]]
 

Aktualna wersja na dzień 10:29, 3 lut 2021

Plik:Kingdom of syrmia according to stanoje stanojevic.png
Królestwo Syrmii Stefana Dragutina z granicami obejmującymi Górną Syrmię (według serbskiego historyka Stanoje Stanojevića)

Syrmia to nazwa większego obszaru wokół rzeki Sawy. Część na północy Sawy znana była jako Górna Syrmia (dzisiejsza Syrmia), podczas gdy obszar na południe od rzeki był znany jako Dolna Syrmia (dzisiejsza Machva).

Okręg Syrmia był w średniowieczu podziałem administracyjnym Królestwa Węgier. Został założony w XIII wieku i obejmował większość dzisiejszej Syrmii Serbskiej. Podlegał bantowi Maczwy. Syrmia została podbita przez Turków w 1526 roku.

Historia

Plik:Koh administrative 1370 01.png
Jednostki administracyjne na południu Królestwa Węgier w 1370 r. Syrmia w centrum na niebiesko.

Temat Sirmium został przejęty przez Węgrów pod koniec XI wieku, a Syrmia stała się przedmiotem sporu między Bizantyjczykami a Węgrami przez cały wiek. Manuel I Komnenos odzyskał Syrmię w 1162 r.,[1] obronił ją w 1167 r.,[2], ale ostatecznie stracił ją na rzecz Węgier króla Beli III w 1180 roku.[3] Jej zarząd przejął w XIII wieku ban Maczwy.

Do stycznia 1229 r. Syrmia była w sensie kościelnym podporządkowane arcybiskupstwu Kalocsa.[4] Następnie papież Grzegorz IX zezwolił na ustanowienie nowego biskupstwa z siedzibą w Bánmonostor (współczesny Banoštor).[4]

Królestwo Stefana Dragutina (serb. Стефан Драгутин) było średniowiecznym królestwem Serbów. Stefan Dragutin był początkowo królem Serbii od 1276 do 1282. W 1282 złamał nogę podczas polowania i zachorował; przekazał tron ​​swojemu młodszemu bratu Stefanowi Milutinowi podczas soboru w Dieżewie w 1282 r., zachowując dla siebie niektóre północne części kraju (kopalnię i części parafii Podrinje). Ponieważ jego syn Władysław poślubił krewną króla węgierskiego, Dragutin w 1284 r. Dragutin od króla Węgier Władysława IV nabył banat Só (Soli),banat Ózora (Usora) i banat Maczwy (Mačva) z Belgradem, co było znane jako ulterior Sirmia w dokumentach papieskich.[4] Dragutin był znany jako „król Syrmii”.[5] Okręg Syrmia był często wymieniany w węgierskich dokumentach jako hrabstwo, w którym królowie nadawali majątki swojej szlachcie.[4] W czasie, gdy okręg Syrmii znajdował się pod rządami Serbii, węgierski Karol I był w nim aktywny dwukrotnie, wydając dokumenty 1 września 1308 r. w Pétervárad (dzisiejszy Petrovaradin), oraz w lutym 1314 roku w Szávaszentdemeter (dzisiejsza Sremska Mitrovica) i Pétervárad.[4] Stefan początkowo rządził jako wasal węgierski, aż do upadku władzy centralnej w Królestwie Węgier. Pierwszą stolicą jego państwa był Debrc (między Belgradem a Sabacem), a później przeniósł swoją rezydencję do Belgradu. Dragutin był pierwszym serbskim władcą, który rządził z Belgradu jako stolicą.

Około 1291 r. I przy pomocy Milutina Dragutin rozszerzył swoje terytorium, aneksując regiony Branicevo i Kucevo, których bułgarscy władcy Darman i Kudelin niedawno uniezależnili się od Królestwa Węgier[6]. Po raz pierwszy region ten stał się częścią państwa serbskiego[3]. Ta akcja prawdopodobnie spowodowała wojnę między bułgarskim despotą Szyszmanem z Widyna i Milutin.

Pod koniec życia Stefan Dragutin oddzielił się od węgierskich przyjaciół i zacieśnił kontakty w Serbii. Później złożył śluby zakonne i zmarł w 1316 r., Pochowany w klasztorze filarów Đurđevi w pobliżu Novi Pazar.

Po śmierci króla Dragutina jego syn Władysław objął aportaż ojca. Jednak w 1319 r. serbski król Milutin II, stryj Władysława, zaatakował, pokonał i uwięził Władysława. Kiedy Milutin zmarł w 1321 r., Nowo uwolniony Władysław odzyskał ziemie ojca, korzystając z pomocy Węgrów i Stefana II, bana Bośni[7].

Po ponownym pobiciu przez zwolenników Stefana Dečańskiego (następcy Milutina) Władysław wycofał się do Królestwa Węgier w 1324 r. Siostrzeniec Władysława, ban Stefan II, ponownie wcielił Soli i Usorę do Bośni. Belgrad i północna część banatu Maczwy wzdłuż rzeki Sawy pozostały pod rządami Królestwa Węgier, natomiast Branicevo i południowa część Maczwy pozostały w Serbii. Królestwa Serbii i Węgier będą walczyć o Maczwe w następnym wieku.

Finał

Syrmia została podbita przez Turków trzy dekady po podbiciu Maczwy w 1496 r., po bitwie pod Mohaczem (1526), ​​która doprowadziła do upadku Węgier i panowania osmańskiego w Panonii, a następnie w dalszej Europie.

Królowie

Monarcha Panowanie
50px
Стефан Драгутин
1282–1316
50px
Стефан Владислав II
1316–1325

Władcy

Władca/władcy tytułowani: ispán (slawoński: župan) — hrabia (comes) Monarcha
Garai Pál (1323–1328) I. Károly
Alsáni János (1328–1334) I. Károly
Ostffy Miklós (1335–1339) I. Károly
Ostffy Domonkos (1340–1353) I. Károly, I. Lajos
Lackfi András (1353–1354)potrzebny cytat I. Lajos
Csák Miklós (1354–1359) I. Lajos
Garai I. Miklós (1359–1375) I. Lajos
Horvat János (1375–1381) I. Lajos
Liszkói Pál (1381–1382) I. Lajos
Kórógyi István (1382–1385) I. Mária
Horvat János (1385–1386) I. Mária, II. Károly
Bánffy I. János Bánfi de Alsólendva (1386–1387) I. Mária
Garai II. Miklós (1387–1390) Zsigmond
Losonci István (1390–1392) Zsigmond
Lackfi György (1392–1393) Zsigmond
Garai II. Miklós (1394) Zsigmond
Treutel I. Miklós i Kórógyi István (1394–1397) Zsigmond
Perényi Péter i Maróti János (1397)potrzebny cytat Zsigmond
Bebek Ferenc (1397–1400) i Maróti János (1398–1402)
Perényi Péter (1400–1401)potrzebny cytat
Zsigmond
Ludányi István i Ludányi Tamás (1402) Zsigmond
Újlaki László (1402–1403) i Maróti János (1402–1410) Zsigmond
Újlaki László i Újlaki Imre (1410–1418) Zsigmond
Garai Dezső (1419–1427) ?? Zsigmond
Maróti János (1427–1428) Zsigmond
Lévai Cseh Péter (1427–1431) i Újlaki István (1429–1430) Zsigmond
Garai László (1431–1441) i Garai Dezső ?? (1431–1438) i Újlaki Miklós (1438–1458) ?? Zsigmond, Albert

Zobacz także

Źródła

Linki zewnętrzne

Област Стефана Драгутина
(Oblast Stefana Dragutina)
Państwo Stefana Dragutina
Syrmia

początkowo wasalne królestwo Królestwa Węgier,[3] później niezależne królestwo

30px
30px
30px
Bandera
30px

1282-1325

30px
Bandera
30px

Plik:Coat of arms of Cumania.svg

Bandera

Jednostki administracyjne na południu Królestwa Węgier w 1370 r. Syrmia w centrum na niebiesko
Stolica Debrc
Capital en exilio Belgrad
Religia ???
Rząd królestwo
wódz
 • Años 820-c. 855 wódz 1
 • 949-961 wódz 2
Historia średniowiecze
 • Utworzenie 1282
 • ble
lata 40. XV wieku
 • Zniesione na mocy
Traktatu z Szatmár
1711
 • Sprzedane Teutonic Order
1702
 • coś
1745
 • Rozwiązanie 1325
Dzisiaj część

23px Bośnia i Hercegowina
23px Chorwacja


Przypisy

  1. Engel, Pál (2001). The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526. I.B. Tauris Publishers. s. 53 ISBN 1-86064-061-3.
  2. Makk, Ferenc (1989). The Árpáds and the Comneni: Political Relations between Hungary and Byzantium in the 12th century (Tłumacz: György Novák). Akadémiai Kiadó. str. 89-90 ISBN 963-05-5268-X.
  3. 3,0 3,1 3,2 Fine, John Van Antwerp, Jr. (1994). The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest. Ann Arbor: University of Michigan Press. s. 7.ISBN 978-0-472-08260-5.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Istorisko društvo NR Srbije 1931, str. 6, 11.
  5. Popović, Dušan J. (1990). Srbi u Vojvodini. 1. Matica srpska. s. 53.
  6. Vásáry, István (2005). Cumans and Tatars: Oriental Military in the Pre-Ottoman Balkans, 1185-1365. Cambridge University Press. s. 104. ISBN 9780521837569.
  7. Uwaga 1: Matka Władysława była córką króla Węgier Stefana V. Żona Władysława była ciotką króla Węgier Andrzeja III. Ban Stefan II był synem siostry Władysława.