Hrvoje Vukčić Hrvatinić: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "Strony importowane z węgierskiej Wikipedii" na "Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii")
 
(Nie pokazano 31 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
[[Kategoria:1]]
+
[[Kategoria:0]]
 +
[[Kategoria:Strony skompilowane]]
 +
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 +
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga polska|
 
{{Uwaga polska|
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Hrvoje_Vuk%C4%8Di%C4%87_Hrvatini%C4%87
 
|strona  = https://pl.wikipedia.org/wiki/Hrvoje_Vuk%C4%8Di%C4%87_Hrvatini%C4%87
Linia 5: Linia 8:
 
|nota    = polski
 
|nota    = polski
 
}}
 
}}
−
 
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Hrvoje_Vuk%C4%8Di%C4%87_Hrvatini%C4%87
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Hrvoje_Vuk%C4%8Di%C4%87_Hrvatini%C4%87
Linia 21: Linia 23:
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
−
|poprzednik        = brak informacji
+
|poprzednik        = [[brak informacji]]
 
|gl_članak_funkcija = [[Ban Dalmacji i Chorwacji]]<br>(1409-1410) ?
 
|gl_članak_funkcija = [[Ban Dalmacji i Chorwacji]]<br>(1409-1410) ?
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
−
|następca          = brak informacji
+
|następca          = [[brak informacji]]
 
}}
 
}}
  
Linia 34: Linia 36:
 
[[Plik:A_Magyar_Királyság_a_14._század_közepén.JPG|thumb|[[Królestwo Węgier]] w poł. XIV w.]]
 
[[Plik:A_Magyar_Királyság_a_14._század_közepén.JPG|thumb|[[Królestwo Węgier]] w poł. XIV w.]]
  
−
'''Hrvoje Vukčić Hrvatinić''' (ur. ok. [[1350]], zm. [[1416]]) – [[Ban Dalmacji i Chorwacji]], [[wojewoda (tytuł)|wojewoda]] [[Split]]u, wielki wojewoda Bośni i książę regionu ''Donji kraji''.
+
'''Hrvoje Vukčić Hrvatinić''' (węg. ''Hrvoje Vukčić Hrvatinić'', bos. ''Hrvoje Vukčić Hrvatinić'', serb. ''Хрвоје Вукчић Хрватинић'') (* ok.[[1350]],&nbsp;† [[1416]]) – [[Ban Dalmacji i Chorwacji]], [[wojewoda (tytuł)|wojewoda]] [[Split]]u, wielki wojewoda Bośni i książę regionu [[Donji Kraji]].
  
 
== Życiorys ==
 
== Życiorys ==
Linia 40: Linia 42:
 
[[Plik:Realm_of_Hrvoje_Vukčić_Hrvatinić.png|thumb|left|Królestwo Hrvoje Vukčić na początku XV wieku]]
 
[[Plik:Realm_of_Hrvoje_Vukčić_Hrvatinić.png|thumb|left|Królestwo Hrvoje Vukčić na początku XV wieku]]
  
−
Hrvoje Vukčić Hrvatinić urodził się ok. 1350 roku jako najstarszy syn wojewody Vukaca Hrvatinića<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>.
+
Hrvoje Vukčić Hrvatinić urodził się ok. 1350 roku jako najstarszy syn wojewody Vukaca Hrvatinića<ref name="Hrvatinić">Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr.</ref>.
−
 
 
−
Po raz pierwszy wzmiankowany jest w dokumencie z 1376 roku jako książę i wierny rycerz króla [[Ludwik Węgierski|Ludwika Węgierskiego]] (1326–1382)<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>. W 1380 roku król Bośni [[Tvrtko I Kotromanić]] (1338–1391) nadał mu tytuł wielkiego wojewody Bośni oraz ziemie parafii Lašva<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref><ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>.
 
−
 
 
−
== 1 ==
 
−
 
 
−
Po śmierci [[I. Lajos|Ludwika Wielkiego]], Hrvoje opowiedział się po stronie [[Władysław I (król Neapolu)|Władysława I]] (1376–1414) w konflikcie o sukcesję z [[Zygmunt Luksemburski|Zygmuntem Luksemburskim]] (1368–1437)<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref><ref>Robert Stallaerts: ''[https://books.google.be/books?id=NSjRbIz4iDkC&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false Historical Dictionary of Croatia]''. Scarecrow Press, 2009, s. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6. [dostęp 2017-03-28]. (ang.)</ref>. W 1391 roku Władysław I powierzył mu administrację [[Dalmacja|Dalmacji]] i [[Chorwacja|Chorwacji]]
 
−
<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>. Siedem lat później Hrvoje uczestniczył w wyborze [[Stefan Ostoja Kotromanić|Stefana Ostoi Kotromanića]] na króla Bośni<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>. Po koronacji na króla Węgier w [[Zadar]]ze w 1403 roku, Władysław I mianował Hrvoja swoim namiestnikiem na terenach Węgier, Chorwacji, Dalmacji i Bośni, a także [[wojewoda (tytuł)|wojewodą]] [[Split]]u<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref><ref>Robert Stallaerts: ''[https://books.google.be/books?id=NSjRbIz4iDkC&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false Historical Dictionary of Croatia]''. Scarecrow Press, 2009, s. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6. [dostęp 2017-03-28]. (ang.)</ref>, a natomiast sam powrócił do [[Neapol]]u<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>. Hrvoje otrzymał wówczas również wyspy [[Brač]], [[Hvar (wyspa)|Hvar]] i [[Korčula|Korčulę]]<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>. Odtąd nosił tytuł wojewody Splitu, [[Bana Dalmacji i Chorwacji]], wielkiego wojewody Bośni i księcia regionu ''Donji kraji''<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>. Hrvoje rezydował w miejscowości [[Jajce]] w Bośni oraz w Splicie<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>. Ożenił się z [[Jelena Nelipić|Jeleną Nelipić]], z którą miał syna Balšę<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>. Bił własne monety, a za jego panowania powstały bogato iluminowane rękopiśmienne księgi [[głagolica|głagolickie]]: [[mszał Hrvoja]] i [[kodeks Hrvoja]]<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>.
 
−
 
 
−
== 2 ==
 
−
 
 
−
[[Zygmunt Luksemburski]] wielokrotnie wyprawiał się zbrojnie na Bośnię, by usunąć Hrvoja<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>. Po tym jak [[Stjepan Ostoja|Stefan Kotromanić]] sprzymierzył się z Zygmuntem, Hrvoje uczestniczył w spisku, który doprowadził do obalenia [[Stjepan Ostoja|Kotromanića]] i wyboru nowego króla w 1404 roku – [[Tvrtko II Kotromanić|Tvrtki II Kotromanića]]<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>. Razem z tym monarchą zapoczątkował ruch przeciwko Luksemburczykowi. Jednak po wojskowej interwencji Zygmunta i maskarze armii bośniackiej w 1408 roku, sprzymierzył się z dotychczasowym przeciwnikiem i utrzymał swoją pozycję<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>.
 
  
−
== 3 ==
+
Po raz pierwszy wzmiankowany jest w dokumencie z 1376 roku jako książę i wierny rycerz króla [[Ludwik Węgierski|Ludwika Węgierskiego]] (1326–1382)<ref name="Hrvatinić" />. W 1380 roku król Bośni [[Tvrtko I Kotromanić]] (1338–1391) nadał mu tytuł wielkiego wojewody Bośni oraz ziemie parafii Lašva<ref name="Hrvatinić" /><ref name="Cuvalo">Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, str. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7.</ref>.
  
−
Po inwazji na sąsiednie ziemie [[Zahumle|Zahumla]] w posiadaniu Sandalja Hranića, który wspierał Zygmunta w walce z Turkami, Hrvoje ściągnął na siebie gniew Luksemburczyka<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>. W 1413 roku został ogłoszony rebeliantem i heretykiem, a jego dobra skonfiskowano<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>. Zwrócił się wówczas do bośniackich szlachciców oraz [[Imperium Osmańskie|Turków osmańskich]] i z ich pomocą pokonał armię węgierską w 1415 roku pod Lašvą, co otworzyło drogę do inwazji tureckiej na tereny Bośni i Chorwacji<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>
+
Po śmierci [[I. Lajos|Ludwika Wielkiego]], Hrvoje opowiedział się po stronie [[Władysław I (król Neapolu)|Władysława I]] (1376–1414) w konflikcie o sukcesję z [[Zygmunt Luksemburski|Zygmuntem Luksemburskim]] (1368–1437)<ref name="Hrvatinić" /><ref name="Stallaerts">Robert Stallaerts: ''[https://books.google.be/books?id=NSjRbIz4iDkC&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false Historical Dictionary of Croatia]''. Scarecrow Press, 2009, str. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6. [dostęp:2017-03-28].</ref>. W 1391 roku Władysław I powierzył mu administrację [[Dalmacja|Dalmacji]] i [[Chorwacja|Chorwacji]]
−
<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>
+
<ref name="Hrvatinić" />. Siedem lat później Hrvoje uczestniczył w wyborze [[Stefan Ostoja Kotromanić|Stefana Ostoi Kotromanića]] na króla Bośni<ref name="Hrvatinić" />. Po koronacji na króla Węgier w [[Zadar]]ze w 1403 roku, Władysław I mianował Hrvoja swoim namiestnikiem na terenach Węgier, Chorwacji, Dalmacji i Bośni, a także [[wojewoda (tytuł)|wojewodą]] [[Split]]u<ref name="Hrvatinić" /><ref name="Stallaerts" />, a natomiast sam powrócił do [[Neapol]]u<ref name="Cuvalo" />. Hrvoje otrzymał wówczas również wyspy [[Brač]], [[Hvar (wyspa)|Hvar]] i [[Korčula|Korčulę]]<ref name="Hrvatinić" />. Odtąd nosił tytuł wojewody Splitu, [[Bana Dalmacji i Chorwacji]], wielkiego wojewody Bośni i księcia regionu ''Donji kraji''<ref name="Hrvatinić" />. Hrvoje rezydował w miejscowości [[Jajce]] w Bośni oraz w Splicie<ref name="Cuvalo" />. Ożenił się z [[Jelena Nelipić|Jeleną Nelipić]], z którą miał syna Balšę<ref name="Cuvalo" />. Bił własne monety, a za jego panowania powstały bogato iluminowane rękopiśmienne księgi [[głagolica|głagolickie]]: [[mszał Hrvoja]] i [[kodeks Hrvoja]]<ref name="Hrvatinić" />.
−
<ref>Robert Stallaerts: ''[https://books.google.be/books?id=NSjRbIz4iDkC&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false Historical Dictionary of Croatia]''. Scarecrow Press, 2009, s. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6. [dostęp 2017-03-28]. (ang.)</ref>. Hrvoje odzyskał władzę, lecz na krótko – zmarł po roku<ref>Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp 2017-03-28].</ref>
 
−
<ref>Ante Cuvalo: ''[https://books.google.be/books?id=mIlCCwAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=nl#v=onepage&q&f=false The A to Z of Bosnia and Herzegovina]''. Scarecrow Press, 2010, s. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7. [dostęp 2017-03-26]. (ang.)</ref>.
 
  
−
== Hervoja nemzetségének családfája ==
+
[[Zygmunt Luksemburski]] wielokrotnie wyprawiał się zbrojnie na Bośnię, by usunąć Hrvoja<ref name="Cuvalo" />. Po tym jak [[Stjepan Ostoja|Stefan Kotromanić]] sprzymierzył się z Zygmuntem, Hrvoje uczestniczył w spisku, który doprowadził do obalenia [[Stjepan Ostoja|Kotromanića]] i wyboru nowego króla w 1404 roku – [[Tvrtko II Kotromanić|Tvrtki II Kotromanića]]<ref name="Hrvatinić" />. Razem z tym monarchą zapoczątkował ruch przeciwko Luksemburczykowi. Jednak po wojskowej interwencji Zygmunta i maskarze armii bośniackiej w 1408 roku, sprzymierzył się z dotychczasowym przeciwnikiem i utrzymał swoją pozycję<ref name="Hrvatinić" />.
−
 
 
−
[[Plik:Hervoja_családi_címere.jpg|Herb rodziny Hervoja]]
 
−
{{-}}
 
−
* '''''István knez'''''  (meghalt 1301 előtt)
 
−
** '''''Hrvatin'''''  (1299-1305)
 
−
*** '''''Vlkoslav'''''  (1315-1326)
 
−
**** '''''Vlatko'''''  (1326-1380)
 
−
*****{{-}}
 
−
**** '''''Pál'''''  (1326-1367) 
 
−
*****{{-}}
 
−
****  '''''Vlk''''' (meghalt 1331 előtt)
 
−
*** ''''' zemlniki Pál'''''  (1323-1332)
 
−
****{{-}}
 
−
*** '''''Vlkac'''''  (1357-1379)
 
−
**** '''''Hervoja'''''
 
−
***** '''''Balša'''''
 
−
**** '''''Vuk'''''
 
−
*****{{-}}
 
−
**** '''''Dragisa'''''
 
−
*****{{-}}
 
−
**** '''''Vojslav'''''
 
−
*****{{-}}
 
−
**'''''Gergely (Stipanić)''''' (1323-)
 
−
{{-}}
 
  
 +
Po inwazji na sąsiednie ziemie [[Zahumle|Zahumla]] w posiadaniu Sandalja Hranića, który wspierał Zygmunta w walce z Turkami, Hrvoje ściągnął na siebie gniew Luksemburczyka<ref name="Cuvalo" />. W 1413 roku został ogłoszony rebeliantem i heretykiem, a jego dobra skonfiskowano<ref name="Cuvalo" />. Zwrócił się wówczas do bośniackich szlachciców oraz [[Imperium Osmańskie|Turków osmańskich]] i z ich pomocą pokonał armię węgierską w 1415 roku pod Lašvą, co otworzyło drogę do inwazji tureckiej na tereny Bośni i Chorwacji<ref name="Hrvatinić" />
 +
<ref name="Cuvalo" />
 +
<ref name="Stallaerts" />. Hrvoje odzyskał władzę, lecz na krótko – zmarł po roku<ref name="Hrvatinić" />
 +
<ref name="Cuvalo" />.
  
 
== Zobacz też ==
 
== Zobacz też ==
Linia 92: Linia 61:
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
 
{{izvori}}
 
{{izvori}}
 +
 +
== Źródła ==
 +
* Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp:2017-03-28].
 +
* Ante Cuvalo: ''The A to Z of Bosnia and Herzegovina''. Scarecrow Press, 2010, str. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7.
 +
*. Robert Stallaerts: ''Historical Dictionary of Croatia''. Scarecrow Press, 2009, str. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6.
  
 
|
 
|
 
{{Władca infobox
 
{{Władca infobox
−
  |władca            = Hrvoje Vukčić Hrvatinić
+
  |władca            = Hrvoje Vukčić Hrvatinić (chor.)<br>Hrvoje Vukčić Hrvatinić (węg.)<br>Hrvoje Vukčić Hrvatinić (bos.)<br>Хрвоје Вукчић Хрватинић (serb.)
 
  |imiona            =  
 
  |imiona            =  
−
  |tytulatura        = [[Ban Dalmacji i Chorwacji]]<br>Wojewoda Splitu]]
+
  |tytulatura        = [[Ban Dalmacji i Chorwacji]]<br>[[Wojewoda Splitu]]
 
  |grafika          = Hrvoje Vukcic Hrvatinic.jpg
 
  |grafika          = Hrvoje Vukcic Hrvatinic.jpg
 
  |opis grafiki      = Hrvoje Vukčić Hrvatinić, <br />[[mszał Hrvoja]], pocz. XV w.
 
  |opis grafiki      = Hrvoje Vukčić Hrvatinić, <br />[[mszał Hrvoja]], pocz. XV w.
 
  |herb              = Hrvoje_vukcic_misal_CoA.png
 
  |herb              = Hrvoje_vukcic_misal_CoA.png
−
  |opis herbu        = Herb Hrvoje Vukčića
+
  |opis herbu        = Herb Hrvoje Vukčića Hrvatinića<br>Wielkiego Księcia Bośni
 
  |faksymile        =  
 
  |faksymile        =  
 
  |opis faksymile    =  
 
  |opis faksymile    =  
Linia 111: Linia 85:
 
  |1. poprzednik    =  
 
  |1. poprzednik    =  
 
  |1. następca      =  
 
  |1. następca      =  
−
  |dynastia          =  
+
  |dynastia          = [[Hrvatinić]]
 
  |data urodzenia    =  ok. [[1350]]
 
  |data urodzenia    =  ok. [[1350]]
 
  |miejsce urodzenia =  
 
  |miejsce urodzenia =  
Linia 121: Linia 95:
 
  |matka            =  
 
  |matka            =  
 
  |rodzeństwo        =  
 
  |rodzeństwo        =  
−
  |1. związek z      = [[Jelena Nelipčić]]
+
  |1. związek z      = [https://en.wikipedia.org/wiki/Jelena_Nelipi%C4%87 Jelena Nelipčić]
 
  |1. związek od    =  
 
  |1. związek od    =  
 
  |1. związek do    =  
 
  |1. związek do    =  
Linia 130: Linia 104:
 
  |wikicytaty        =  
 
  |wikicytaty        =  
 
}}
 
}}
 +
[[Plik:Hervoja_családi_címere.jpg|Herb rodziny Hervoja]]
 
|}
 
|}
  
 +
{{SORTUJ:Hrvatinić, Hrvoje Vukčić}}
  
−
[[Kategoria:Banowie Chorwacji]]
+
[[Kategoria:Hrvatinić]]
 +
[[Kategoria:Banowie]]
 +
[[Kategoria:Banowie Dalmacji i Chorwacji]]
 +
[[Kategoria:Chorwaccy szlachcice]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 +
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XIV wieku]]
 
[[Kategoria:Urodzeni w XIV wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1416]]
 
[[Kategoria:Zmarli w 1416]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
 
[[Kategoria:Zmarli w XVI wieku]]
−
[[Kategoria:Importowane]]
 

Aktualna wersja na dzień 13:14, 4 lut 2021

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Strona Autorzy Nota
[3] [4] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Poprzednik: Ban Dalmacji i Chorwacji
(1409-1410) ? 		Następca:
brak informacji brak informacji
Plik:Bosnia around 1412.png
Ziemie Hrvoje Vukčića
Plik:A Magyar Királyság a 14. század közepén.JPG
Królestwo Węgier w poł. XIV w.

Hrvoje Vukčić Hrvatinić (węg. Hrvoje Vukčić Hrvatinić, bos. Hrvoje Vukčić Hrvatinić, serb. Хрвоје Вукчић Хрватинић) (* ok.1350, † 1416) – Ban Dalmacji i Chorwacji, wojewoda Splitu, wielki wojewoda Bośni i książę regionu Donji Kraji.

Życiorys

Plik:Realm of Hrvoje Vukčić Hrvatinić.png
Królestwo Hrvoje Vukčić na początku XV wieku

Hrvoje Vukčić Hrvatinić urodził się ok. 1350 roku jako najstarszy syn wojewody Vukaca Hrvatinića[1].

Po raz pierwszy wzmiankowany jest w dokumencie z 1376 roku jako książę i wierny rycerz króla Ludwika Węgierskiego (1326–1382)[1]. W 1380 roku król Bośni Tvrtko I Kotromanić (1338–1391) nadał mu tytuł wielkiego wojewody Bośni oraz ziemie parafii Lašva[1][2].

Po śmierci Ludwika Wielkiego, Hrvoje opowiedział się po stronie Władysława I (1376–1414) w konflikcie o sukcesję z Zygmuntem Luksemburskim (1368–1437)[1][3]. W 1391 roku Władysław I powierzył mu administrację Dalmacji i Chorwacji [1]. Siedem lat później Hrvoje uczestniczył w wyborze Stefana Ostoi Kotromanića na króla Bośni[1]. Po koronacji na króla Węgier w Zadarze w 1403 roku, Władysław I mianował Hrvoja swoim namiestnikiem na terenach Węgier, Chorwacji, Dalmacji i Bośni, a także wojewodą Splitu[1][3], a natomiast sam powrócił do Neapolu[2]. Hrvoje otrzymał wówczas również wyspy Brač, Hvar i Korčulę[1]. Odtąd nosił tytuł wojewody Splitu, Bana Dalmacji i Chorwacji, wielkiego wojewody Bośni i księcia regionu Donji kraji[1]. Hrvoje rezydował w miejscowości Jajce w Bośni oraz w Splicie[2]. Ożenił się z Jeleną Nelipić, z którą miał syna Balšę[2]. Bił własne monety, a za jego panowania powstały bogato iluminowane rękopiśmienne księgi głagolickie: mszał Hrvoja i kodeks Hrvoja[1].

Zygmunt Luksemburski wielokrotnie wyprawiał się zbrojnie na Bośnię, by usunąć Hrvoja[2]. Po tym jak Stefan Kotromanić sprzymierzył się z Zygmuntem, Hrvoje uczestniczył w spisku, który doprowadził do obalenia Kotromanića i wyboru nowego króla w 1404 roku – Tvrtki II Kotromanića[1]. Razem z tym monarchą zapoczątkował ruch przeciwko Luksemburczykowi. Jednak po wojskowej interwencji Zygmunta i maskarze armii bośniackiej w 1408 roku, sprzymierzył się z dotychczasowym przeciwnikiem i utrzymał swoją pozycję[1].

Po inwazji na sąsiednie ziemie Zahumla w posiadaniu Sandalja Hranića, który wspierał Zygmunta w walce z Turkami, Hrvoje ściągnął na siebie gniew Luksemburczyka[2]. W 1413 roku został ogłoszony rebeliantem i heretykiem, a jego dobra skonfiskowano[2]. Zwrócił się wówczas do bośniackich szlachciców oraz Turków osmańskich i z ich pomocą pokonał armię węgierską w 1415 roku pod Lašvą, co otworzyło drogę do inwazji tureckiej na tereny Bośni i Chorwacji[1] [2] [3]. Hrvoje odzyskał władzę, lecz na krótko – zmarł po roku[1] [2].

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 Ante Cuvalo: The A to Z of Bosnia and Herzegovina. Scarecrow Press, 2010, str. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 Robert Stallaerts: Historical Dictionary of Croatia. Scarecrow Press, 2009, str. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6. [dostęp:2017-03-28].

Źródła

  • Hrvatinić, Hrvoje Vukčić (chorw.). enciklopedija.hr. [dostęp:2017-03-28].
  • Ante Cuvalo: The A to Z of Bosnia and Herzegovina. Scarecrow Press, 2010, str. 252–253. ISBN 978-1-4616-7178-7.
  • . Robert Stallaerts: Historical Dictionary of Croatia. Scarecrow Press, 2009, str. 337. ISBN 978-0-8108-7363-6.

Hrvoje Vukčić Hrvatinić (chor.)
Hrvoje Vukčić Hrvatinić (węg.)
Hrvoje Vukčić Hrvatinić (bos.)
Хрвоје Вукчић Хрватинић (serb.)

— Ban Dalmacji i Chorwacji
Wojewoda Splitu		 —
Hrvoje Vukčić Hrvatinić, mszał Hrvoja, pocz. XV w.
Hrvoje Vukčić Hrvatinić,
mszał Hrvoja, pocz. XV w.
Herb Hrvoje Vukčića Hrvatinića Wielkiego Księcia Bośni
Herb Hrvoje Vukčića Hrvatinića
Wielkiego Księcia Bośni
Ban Dalmacji i Chorwacji
Okres od 1391
do 1413
Dane biograficzne
Dynastia Hrvatinić
Państwo {{{państwo}}}
Urodziny ok. 1350
Śmierć 1416
Małżeństwo Jelena Nelipčić
Multimedia w Wikimedia Commons

Herb rodziny Hervoja

Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Hrvoje_Vukčić_Hrvatinić&oldid=48877”