Eszék ostroma: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 20 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:1w]]
+
[[Kategoria:0]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Esz%C3%A9k_ostroma_(1526)
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Esz%C3%A9k_ostroma_(1526)
Linia 24: Linia 24:
 
W 1526 r. [[Sulejman I]] rozpoczął wielką kampanię przeciwko Królestwu Węgier. Organizacja obrony była przez wojnę zaniedbywana przez węgierskie kierownictwo wojskowe, ponieważ w 1521 r. upadł [[Nándorfehérvár elfoglalása|Nándorfehérvár]] i [[Szabács ostroma|Szabács]], a w 1522 r. upadł [[Knin bevétele|Knin]] i [[Szkardona]]. Inne mniejsze zamki poddały się bez walki.
 
W 1526 r. [[Sulejman I]] rozpoczął wielką kampanię przeciwko Królestwu Węgier. Organizacja obrony była przez wojnę zaniedbywana przez węgierskie kierownictwo wojskowe, ponieważ w 1521 r. upadł [[Nándorfehérvár elfoglalása|Nándorfehérvár]] i [[Szabács ostroma|Szabács]], a w 1522 r. upadł [[Knin bevétele|Knin]] i [[Szkardona]]. Inne mniejsze zamki poddały się bez walki.
  
Zamek Eszék (dziś Osijek) był chroniony przez kilkuset żołnierzy. Około 2 lipca [[arcybiskup Ostrzyhomia]] [[Szalkai László|László Szalkai]] wysłał 200 żołnierzy, aby wzmocnili podejście pod zamek. Opat Szekszárd przybył z kolejną setkę, a biskup Peczu przywiódł 87 jeźdźców. Kolejny korpus węgierski pod dowództwem [[Ráskay Gáspár|Gáspára Ráskaya]] i [[Török Bálint|Bálinta Töröka]] rozbił obóz pod zamkiem. Żołnierze komitatu [[Baranya]] nie wycofali się, '''przygotowując się do obozu króla''' (''ők a király táborába készülődtek''.).
+
Zamek Eszék (dziś Osijek) był chroniony przez kilkuset żołnierzy. Około 2 lipca [[arcybiskup Ostrzyhomia]] [[Szalkai László|László Szalkai]] wysłał 200 żołnierzy, aby wzmocnili podejście pod zamek. Opat Szekszárd przybył z kolejną setkę, a biskup Peczu przywiódł 87 jeźdźców. Kolejny korpus węgierski pod dowództwem [https://hu.wikipedia.org/wiki/R%C3%A1skai_G%C3%A1sp%C3%A1r Gáspára Ráskaya] i [https://en.wikipedia.org/wiki/B%C3%A1lint_T%C3%B6r%C3%B6k Bálinta Töröka] rozbił obóz pod zamkiem. Żołnierze komitatu [[Baranya]] nie wycofali się, lecz udali się do królewskiego obozu.
  
 
== Walki ==
 
== Walki ==
Linia 32: Linia 32:
 
W międzyczasie armia sułtana maszerowała do [[Szalánkeménig]], opuszczonego przez ludność i wojsko od 1521 r. Armia osmańska obozowała tam do 9 lipca, ale nie doświadczyła żadnego znaczącego ruchu wojsk przeciwnika, a nawet sułtan dowiedział się, że król wciąż jest w Budzie, a wojska chorwackie w Zagrzebiu.
 
W międzyczasie armia sułtana maszerowała do [[Szalánkeménig]], opuszczonego przez ludność i wojsko od 1521 r. Armia osmańska obozowała tam do 9 lipca, ale nie doświadczyła żadnego znaczącego ruchu wojsk przeciwnika, a nawet sułtan dowiedział się, że król wciąż jest w Budzie, a wojska chorwackie w Zagrzebiu.
  
Podczas gdy koło Eszéku toczyły się potyczki, rozpoczęło się tureckie [[Pétervárad elfoglalása|oblężenie Péterváradu]]. Po tygodniowej walce upadł Újlak. Tymczasem w sierpniu mniejsze umocnione miasta, takie jak: Suazi, Dimitrofcsa (obecnie ''Mitrovica'', Serbia), Cserög (obecnie ''Čerević''), Racsa (dziś ''Sremska Rača''), Berkasz (''Barka''), Gurguricsa, Nogaj, Dunabökény (obecnie ''Mladenovo''), Szata (obecnie ''Sotin'', Horvátország), Valkó (''Vukovár'), Borovó, Ireg i Erdőd (obecnie Erdut) wpadły w ręce Osmanów bez walki.
+
Podczas gdy koło Eszéku toczyły się potyczki, rozpoczęło się tureckie [[Pétervárad elfoglalása|oblężenie Péterváradu]]. Po tygodniowej walce upadł Újlak. Tymczasem w sierpniu mniejsze umocnione miasta, takie jak: Suazi, Dimitrofcsa (obecnie ''Mitrovica'', Serbia), Cserög (obecnie ''Čerević''), Racsa (dziś ''Sremska Rača''), Berkasz (''Barka''), Gurguricsa, Nogaj, Dunabökény (obecnie ''Mladenovo''), Szata (obecnie ''Sotin'', Horvátország), Valkó (''Vukovár''), Borovó, Ireg i Erdőd (obecnie Erdut) wpadły w ręce Osmanów bez walki.
  
14 sierpnia przybyło wzmocnienie armii sułtana. Ze względu na dużą siłę wojska chorwacko-węgierskie '''wycofały się z promu''' (''túlerő miatt a révtől''). Osijek nie oparł się pozornie beznadziejnemu oporowi i wycofał się z zamku.
+
14 sierpnia przybyło wzmocnienie armii sułtana. Ze względu na dużą siłę wojsk wroga siły chorwacko-węgierskie wycofały się obrony przeprawy. Osijek nie poddał się przekonaniu o beznadziejności oporowi i wycofał się do zamku.
  
 
Wkrótce potem przybył sułtan, ale nie spotkał żadnych wojsk węgierskich po tej stronie rzeki Drawy.
 
Wkrótce potem przybył sułtan, ale nie spotkał żadnych wojsk węgierskich po tej stronie rzeki Drawy.
Linia 40: Linia 40:
 
== Więcej wydarzeń ==
 
== Więcej wydarzeń ==
  
Tego samego dnia siły [[Tomori Pál]] przekroczyły Transdanubię z Wielkiej Niziny i pomaszerowały w celu ochrony promu Osijek. Z Tolny na Drawie znajdowały się również wojska. Armia króla ruszyła, ale Batan ponownie rozbił obóz i pozostał tam przez osiem dni.
+
Tego samego dnia siły [[Tomori Pál|Pawła Tomoriego]] pomaszerowały z [[Alföld|Niziny]] do [[Dunántúl]] w celu ochrony przeprawy w Eszéku. Nad Drawe wyruszyły również wojska z komitatu [[Tolna]]. Armia króla ruszyła, ale w Báta ponownie rozbiła obóz i pozostała tam przez osiem dni.
  
<small><small>Ugyanezen a napon [[Tomori Pál]] erői az [[Alföld]]ről jövet átkelt a [[Dunántúl]]ra, s az eszéki rév védelmére vonult. [[Tolna vármegye|Tolnából]] szintén csapatok indultak a Dráva felé. A király sereg is útra kelt, de [[Báta|Bátán]] ismét tábort ütött és nyolc napig ott is maradt. </small></small>
+
15 czerwca Sulejman zarządził budowę mostu. W tym czasie pojawił się mały zespół rozpoznawczy liczący około dwudziestu lub trzydziestu ludzi, ale wkrótce wycofał się. Tymczasem sułtan i major [https://pl.wikipedia.org/wiki/Pargal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pasza Pargalı İbrahim Pasza] nadzorowali budowę mostu na prawym brzegu rzeki Drawy, a następnego dnia grupa Turków przekroczyła rzekę, gdzie mocno okopali się.
 
 
15 czerwca Suleiman zarządził budowę mostu. W tym czasie pojawił się mały zespół rozpoznawczy liczący około dwudziestu lub trzydziestu osób, ale wkrótce wycofał się. Tymczasem sułtan i major Vesgali Pargali Ibrahim nadzorowali budowę mostu na prawym brzegu rzeki Drawy, a następnego dnia grupa Turków przekroczyła rzekę, gdzie mocno kupili sobie nogi.
 
 
 
<small><small>Szulejmán 15-én adta parancsba a híd építését. Ekkor egy kisebb felderítő csapata, úgy húszan-harmincan bukkantak fel, de hamar elvonultak. Ezalatt a szultán és [[Pargali Ibrahim]] nagyvezír felügyelték a híd építését a Dráva jobb partján és másnap egy csapat török átkelt a folyón túlsó partjára, ahol szilárdan megvették a lábukat. </small></small>
 
  
 
Armia główna rozpoczęła przeprawę 17 sierpnia, ale most został ukończony dopiero dwa dni później.
 
Armia główna rozpoczęła przeprawę 17 sierpnia, ale most został ukończony dopiero dwa dni później.
  
<small><small>Az átkelést a fősereg [[augusztus 17.|augusztus 17]]-én kezdte meg, de a híd csak két nap múlva készült el teljesen. </small></small>
+
Tomori planował zająć silną pozycję przy moście i nie dopuścić do przebicia się wojsk osmańskich, ale po upadku [[Pétervárad elfoglalása|Péterváradu]] przeniósł się na północny zachód na drugą stronę Dunaju. Przez pewien czas był prześladowany przez wojewodę kurdyjskiego z Belgradu, chwytając niektórych ludzi Tomoriego. 24 sierpnia, w taborze, Tomori odniósł niewielkie zwycięstwo nad Turkami w [[Krassói csata|bitwie nad Karašką]].
 
 
Tomori planował zająć silną pozycję na moście i nie dopuścić do przebicia się przez wojska osmańskie, ale po upadku Petersburga przeniósł się na północny zachód na drugą stronę Dunaju. Kurdyjski wojewoda kurdyjski Belgrad prześladował przez pewien czas, chwytając niektórych swoich ludzi, ale Tomori odniósł niewielkie zwycięstwo nad Turkami w bitwie pod Caracas w obozie wozów 24 sierpnia.
 
  
<small><small>Tomori azt tervezte, hogy erős állást foglal a híd előtt és nem engedi áttörni az oszmán csapatokat, de Pétervárad eleste után északnyugatnak vonult a [[Duna]] túlpartjára. Kurd belgrádi vajda egy darabig üldözte, néhány emberét el is fogta, de Tomori a [[krassói csata|krassói csatában]], szekértáborban [[augusztus 24.|augusztus 24]]-én kisebb győzelmet aratott a törökökön. </small></small>
+
Sułtan po przejściu zniszczył most.
  
<small><small>A szultán az átkelést követően a hidat elpusztította. </small></small>
+
== Źródła ==
 
+
* ''[https://www.regikonyvek.hu/kiadas/magyarorszag-hadtortenete-i-ii-kotet-1985-zrinyi-katonai-kiado  Magyarország hadtörténete]'' [''Wojskowa historia Węgier''], Zrínyi katonai kiadó, Budapest 1985. wyd.: Liptai Ervin. ISBN 9633263379.
==Források==
 
* '''Magyarország hadtörténete''', Zrínyi katonai kiadó, [[Budapest]] [[1985]]. szerk.: Liptai Ervin {{ISBN|9633263379}}
 
 
*[http://gyorkos.uw.hu/1526-1528/1526-1528.htm 1526-1528-ig tartó korszak eseményei Magyarországon]
 
*[http://gyorkos.uw.hu/1526-1528/1526-1528.htm 1526-1528-ig tartó korszak eseményei Magyarországon]
  
Linia 69: Linia 61:
 
  |grafika      =  
 
  |grafika      =  
 
  |opis grafiki =  
 
  |opis grafiki =  
  |czas        = 5 lipca - 14 sierpnia [[1526]]
+
  |czas        = 5 lipca 14 sierpnia [[1526]]
  |miejsce      = Osijek (dziś Osijek, Chorwacja), nad brzegiem rzeki Drawy
+
  |miejsce      = Osijek (dziś Osijek, Chorwacja),<br>nad brzegiem rzeki Drawy
 
  |terytorium  = [[Królestwo Węgier]]
 
  |terytorium  = [[Królestwo Węgier]]
 
  |przyczyna    =  
 
  |przyczyna    =  
Linia 76: Linia 68:
 
  |strona1      = [[Image:Armoiries Hongrie ancien.svg|25px]] [[Królestwo Węgier]]
 
  |strona1      = [[Image:Armoiries Hongrie ancien.svg|25px]] [[Królestwo Węgier]]
 
  |strona2      = [[File:War Flag of the Ottoman Empire (c. 1500–1793).svg|25px]] [[Imperium Ottomańskie]]
 
  |strona2      = [[File:War Flag of the Ottoman Empire (c. 1500–1793).svg|25px]] [[Imperium Ottomańskie]]
  |dowódca1    = [[File:Coa Hungary Country History (15th century).svg|25px]] [[Enying]]i [[Török Bálint (hadvezér)|Török Bálint]]<br>[[Ráskay Gáspár]]
+
  |dowódca1    = [[File:Coa Hungary Country History (15th century).svg|25px]] [https://en.wikipedia.org/wiki/B%C3%A1lint_T%C3%B6r%C3%B6k Török Bálint]<br>[[File:Coa Hungary Country History (15th century).svg|25px]] [https://hu.wikipedia.org/wiki/R%C3%A1skai_G%C3%A1sp%C3%A1r Ráskay Gáspár]
  |dowódca2    = [[File:War Flag of the Ottoman Empire (c. 1500–1793).svg|25px]] [[I. Szulejmán oszmán szultán|I. Szulejmán]]
+
  |dowódca2    = [[File:War Flag of the Ottoman Empire (c. 1500–1793).svg|25px]] [[Sulejman I]]
 
  |jednostki1  =  
 
  |jednostki1  =  
 
  |jednostki2  =  
 
  |jednostki2  =  
Linia 89: Linia 81:
 
  |commons      =  
 
  |commons      =  
 
}}
 
}}
{{Magyar–török háború (1521–26)}}
+
{|
 +
|
 +
|}
 +
{{Wojna węgiersko-turecka (1521–26)}}
 
|}
 
|}
  

Aktualna wersja na dzień 08:55, 11 sty 2021

Eszék ostroma (pol. Oblężenie Osijeku) miało miejsce między 5 lipca a 14 sierpnia 1526 r. Zamek był skutecznie broniony był przed Turkami przez żołnierzy węgierskich i chorwackich, lecz gdy tylko przybyła armia pod wodza sułtana, obrońcy opuścili go.

Historia

W 1526 r. Sulejman I rozpoczął wielką kampanię przeciwko Królestwu Węgier. Organizacja obrony była przez wojnę zaniedbywana przez węgierskie kierownictwo wojskowe, ponieważ w 1521 r. upadł Nándorfehérvár i Szabács, a w 1522 r. upadł Knin i Szkardona. Inne mniejsze zamki poddały się bez walki.

Zamek Eszék (dziś Osijek) był chroniony przez kilkuset żołnierzy. Około 2 lipca arcybiskup Ostrzyhomia László Szalkai wysłał 200 żołnierzy, aby wzmocnili podejście pod zamek. Opat Szekszárd przybył z kolejną setkę, a biskup Peczu przywiódł 87 jeźdźców. Kolejny korpus węgierski pod dowództwem Gáspára Ráskaya i Bálinta Töröka rozbił obóz pod zamkiem. Żołnierze komitatu Baranya nie wycofali się, lecz udali się do królewskiego obozu.

Walki

Do 5 lipca armia Sulejmana zbudowała most pod Nándorfehérvárem, przeprawiając wojsk przeciwko Eszékowi przez Drawę.

W międzyczasie armia sułtana maszerowała do Szalánkeménig, opuszczonego przez ludność i wojsko od 1521 r. Armia osmańska obozowała tam do 9 lipca, ale nie doświadczyła żadnego znaczącego ruchu wojsk przeciwnika, a nawet sułtan dowiedział się, że król wciąż jest w Budzie, a wojska chorwackie w Zagrzebiu.

Podczas gdy koło Eszéku toczyły się potyczki, rozpoczęło się tureckie oblężenie Péterváradu. Po tygodniowej walce upadł Újlak. Tymczasem w sierpniu mniejsze umocnione miasta, takie jak: Suazi, Dimitrofcsa (obecnie Mitrovica, Serbia), Cserög (obecnie Čerević), Racsa (dziś Sremska Rača), Berkasz (Barka), Gurguricsa, Nogaj, Dunabökény (obecnie Mladenovo), Szata (obecnie Sotin, Horvátország), Valkó (Vukovár), Borovó, Ireg i Erdőd (obecnie Erdut) wpadły w ręce Osmanów bez walki.

14 sierpnia przybyło wzmocnienie armii sułtana. Ze względu na dużą siłę wojsk wroga siły chorwacko-węgierskie wycofały się obrony przeprawy. Osijek nie poddał się przekonaniu o beznadziejności oporowi i wycofał się do zamku.

Wkrótce potem przybył sułtan, ale nie spotkał żadnych wojsk węgierskich po tej stronie rzeki Drawy.

Więcej wydarzeń

Tego samego dnia siły Pawła Tomoriego pomaszerowały z Niziny do Dunántúl w celu ochrony przeprawy w Eszéku. Nad Drawe wyruszyły również wojska z komitatu Tolna. Armia króla ruszyła, ale w Báta ponownie rozbiła obóz i pozostała tam przez osiem dni.

15 czerwca Sulejman zarządził budowę mostu. W tym czasie pojawił się mały zespół rozpoznawczy liczący około dwudziestu lub trzydziestu ludzi, ale wkrótce wycofał się. Tymczasem sułtan i major Pargalı İbrahim Pasza nadzorowali budowę mostu na prawym brzegu rzeki Drawy, a następnego dnia grupa Turków przekroczyła rzekę, gdzie mocno okopali się.

Armia główna rozpoczęła przeprawę 17 sierpnia, ale most został ukończony dopiero dwa dni później.

Tomori planował zająć silną pozycję przy moście i nie dopuścić do przebicia się wojsk osmańskich, ale po upadku Péterváradu przeniósł się na północny zachód na drugą stronę Dunaju. Przez pewien czas był prześladowany przez wojewodę kurdyjskiego z Belgradu, chwytając niektórych ludzi Tomoriego. 24 sierpnia, w taborze, Tomori odniósł niewielkie zwycięstwo nad Turkami w bitwie nad Karašką.

Sułtan po przejściu zniszczył most.

Źródła

Eszék ostroma (węg.)
Oblężenie Osijaku (pol.)

Podboje Turcji Osmańskiej
Czas 5 lipca – 14 sierpnia 1526
Miejsce Osijek (dziś Osijek, Chorwacja),
nad brzegiem rzeki Drawy
Terytorium Królestwo Węgier
Wynik Zajęcie opuszczonego zamku, po uprzednie obronie
Strony konfliktu
25px Królestwo Węgier 25px Imperium Ottomańskie
Dowódcy
25px Török Bálint
25px Ráskay Gáspár
25px Sulejman I
18px Wojna węgiersko-turecka (1521–26) 20px

Oblężenie Szabács (1521)  ♦  Upadek Belgradu (1521)  ♦  Oblężenie Zimony (1521)  ♦  Oblężenie Severin (1521)  ♦  Oblężenie Jajce (1522)  ♦  Oblężenie Knina (1522)  ♦  Oblężenia Klisa (1522)  ♦  Oblężenie Ostrovicy (1523)  ♦  Bitwa o Szávaszentdemeter (1523)  ♦  Oblężenie Severin (1524)  ♦  Oblężenie Klisa (1524)  ♦  Oblężenie Jajce (1525)  ♦  Upadek Petrovaradina (1526)  ♦  Upadek Újlaku (1526)  ♦  Oblężenie Osijaku (1526)  ♦  Bitwa nad Karašką (1526)  ♦  Bitwa pod Mohaczem (1526)  ♦  Bitwa pod Pusztamarót (1526)  ♦  Mátrai harcok  ♦  Bácsi harcok  ♦  Bitwa pod Péterváradem (1526)