Kőhalomszék: Różnice pomiędzy wersjami
(Utworzono nową stronę "Kategoria:3w Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii {{Uwaga| |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/K%C5%91halomsz%C3%A9k |autorzy = https:/...") |
|||
| (Nie pokazano 14 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:1s]] |
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
| Linia 14: | Linia 14: | ||
|-style="vertical-align:top;" | |-style="vertical-align:top;" | ||
| | | | ||
| − | |||
| − | + | [[Plik:Scaunul Rupea CoA.png|thumb|left|150px|Herb Kőhalomszék]] | |
| + | [[Plik:Repser Stuhl.svg|right|400px|thumb|700px|Kőhalomszék” w XV wieku]] | ||
| + | [[Plik:Repser Stuhl - Scaunul Rupea, Josephinische Landesaufnahme 1769-73 cut.jpg|thumb|700px|Mapa Kőhalomszék]] | ||
| − | + | '''Kőhalomszék''', inaczej '''''Kőhalom szék''''', '''''Kőhalom-szék''''' lub '''''Kosd szék'''' (pol. ''lokacja Reps'', niem. ''Stuhl Reps'', sax. ''Stuhl Räppes'', rum. ''Scaunul Rupea'') była specjalną jednostką administracyjną w [[Królestwo|Królestwie Węgier]] w [[Siedmiogrod]]zie; była to jedna z [[sas]]kich lokacji w Siedmiogrodzie od XIV wieku do 1876 roku. Miał powierzchnię 619 km², ludność w 1891 roku wynosiła 21 387, a jego siedziba znajdowała się w [[Kőhalom]] (rum. ''Rupea''). | |
| − | |||
| − | |||
| − | == | + | == Lokalizacja == |
| − | |||
| − | |||
| − | + | Graniczy w południowo-wschodniej części Siedmiogrodu, od północy z [[Udvarhelyszék]], od wschodu z komitatem [[Felső-Fehér vármegye]], od południa z regionem [[Fogarasföld]], od zachodu z [[Nagysinkszék]], komitatem [[Felső-Fehér vármegye]] i [[Segesvárszék]]. | |
| − | + | == Historia == | |
| − | [[ | + | [[Plik:Kőhalom.jpg|thumb|left|250px|[[Kőhalom]], centrum dawnego Kőhalomszék]] |
| − | + | Przed reformacją należał do kapituły Kosd. | |
| − | + | Jej nazwa została po raz pierwszy wymieniona w 1512 roku wraz z dyplomem w związku ze starszymi wioski Kőhalomszék: „''Symone Gereb in Ugra Nicolao similiter Gereb et Luca Zygyartho w Thykus, Petro Biro in dicta Kyralhalma et altero Petro Thorda in eadem Kyralhalma''” (TT 1891. 629. Maylát | |
| − | + | Została prawdopodobnie zorganizowana wokół zamku królewskiego w [[Kőhalom]], który by oblegany w 1324 roku w związku z buntem [[sas]]kiego ''[[ispán]]a'' Henning (czyli mieszkańca zamku), skierowanym przeciwko królowi [[Karol Robert|Karolowi Robertowi]]. Zamek był modernizowany w latach 1691-1699, w latach 1704-1708 należał do Kuruców, później zaczął niszczeć, a do XIX wieku pozostały tylko ruiny. | |
| − | + | Sasi, którzy przybyli do Kőhalom za czasów [[Arpadowie|Arpadów]], w XV-XVII wieku stali się po reformacji luteranami, a także właścicielami warownych kościołów z XVI wieku. | |
| − | + | Około 1786-1790 za panowania Józefa II została przyłączona do komitatu [[Fogaras vármegye]], lecz po śmierci króla odzyskał niezależność. | |
| − | + | W 1787 r. liczba mieszkańców wynosiła 17 256, przy 3 773 domach i 4 119 rodzinach. | |
| − | |||
| − | + | Na podstawie artykułu prawnego XXXIII z 1876 r. została przyłączona do nowo utworzonego komitatu [[Nagy-Küküllő vármegye]]. | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | == | + | W 1870 r. Liczyło 21 387 mieszkańców, w tym |
| − | * {{ | + | |
| + | == Populacja == | ||
| + | |||
| + | === Skład narodowościowy === | ||
| + | |||
| + | * Niemcy − 50%, | ||
| + | * Rumuni − 43,5% i | ||
| + | * Węgrzy − 6,5%. | ||
| + | |||
| + | === Wyznania === | ||
| + | * luteranie − 10 620 (49,7%), | ||
| + | * prawosławni − 7 307 (34,2%), | ||
| + | * grekokatolicy − 2 044 (9,6%), | ||
| + | * reformowani − 1003 (4,7%), | ||
| + | * katolicy − 337 (1,6%)% i | ||
| + | * inni − 76 (główni unitarianie) | ||
| + | |||
| + | == Miejscowości lokacji == | ||
| + | |||
| + | {| {{széptáblázat}} | ||
| + | ! Nazwa rumuńska | ||
| + | ! Nazwa niemiecka | ||
| + | ! Nazwa lokalna | ||
| + | ! Nazwa węgierska | ||
| + | ! Nazwa łacińska | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Cața]]'' || ''[[Katzendorf]]'' || ''[[Kazenderf]]<br>[[Katsndref]]'' || ''[[Kaca]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Cobor]]''<br>poprzednio<br>''[[Covor]]'' || ''[[Kiwern]]<br>[[Küwern]]<br>[[Buchorn]]<br>[[Kobern]]'' || ''[[Kîwern]]<br>[[Kuivern]]<br>[[Kuevern]]'' || ''[[Kóbor]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Dacia]]''<br>poprzednio<br>''[[Ștenea]]'' || ''[[Stein]]'' || ''[[Ste]]<br>[[Stin]]<br>[[Štîn]]'' || ''[[Garat]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Drăușeni]]''<br>poprzednio<br>''[[Draușeni]]<br>[[Draos]]<br>[[Draoș]]<br>[[Dras]]<br>[[Drasu]]'' || ''[[Draas]]<br>[[Drausz]]<br>[[Draes]]<br>[[Dräss]]<br>[[Drauß]]'' || ''[[Dras]]<br>[[Drâts]]<br>[[Drauz]]'' || ''[[Homoróddaróc]]<br>[[Daróc]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Felmer]]'' || ''[[Felmern]]'' || ''[[Fälmern]]'' || ''[[Felmér]]''<ref>[http://dictionar.referinte.transindex.ro/index.php3?action=betu&betu=f&co=nemet Dicționar de localități din Transilvania]</ref> || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Fișer]]''<br>poprzednio<br>''[[Fișeriu]]<br>[[Cișer]]<br>[[Șoveniu]]'' || ''[[Schweischer]]<br>[[Schweisser]]'' || || ''[[Sövénység]]<br>[[Sövényszeg]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Hălmeag]]'' || ''[[Halmagen]]'' || ''[[Halmajen]]'' || ''[[Halmágy]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Homorod]]'' || ''[[Hamruden]]<br>[[Hameruden]]<br>[[Hammeroden]]<br>[[Homoroden]]<br>[[Homrod]]'' || || ''[[Homoród]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Jibert]]''<br>poprzednio<br>''[[Șibert]]<br>[[Șiberga]]<br>[[Jibergu]]'' || ''[[Seiburg]]<br>[[Sibricht]]'' || ''[[Soeibrig]]<br>[[Seibrig]]<br>[[Zeibriχ]]'' || ''[[Zsiberk]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Jimbor]]'' || ''[[Sommerburg]]'' || ''[[Sommerburch]]'' || ''[[Székelyzsombor]]''<br>do 1899<br>''[[Zsombor]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Lovnic]]'' || ''[[Leblang]]<br>[[Löweneck]]<br>[[Löwlingen]]'' || ''[[Lihwleng]]<br>[[Lieflengk]]'' || ''[[Lemnek]]<br>[[Lebnek]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Mercheașa]]'' || ''[[Streitforth]]<br>[[Steritforth]]'' || ''[[Streitfert]]<br>[[Štret'tfert]]'' || ''[[Mirkvásár]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Rupea]]<br>poprzednio<br>''[[Cohalm, Holuma]]'' || ''[[Reps]]<br>[[Rupes]]<br>[[Kuhalme]]'' || ''[[Räppes]]'' || ''[[Kőhalom]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Șona]]'' || ''[[Schönen]]<br>[[Schona]]<br>[[Schöner]]<br>[[Schönau]]'' || ''[[Schinen, Šînen]]'' || ''[[Sona]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Ticușu Nou]]''<br>formalnie znany jako<br>''[[Ticușul Românesc]]'' || ''[[Konradsdorf]]<br>[[Walachisch Tekes]]<br>[[Rumänisch Tekes]]'' || ''[[Blesch-Tâkes]]'' || ''[[Felsőtyukos]]<br>[[Oláhtyukos]]'' || ''[[Valachiex Tikos]]'' | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Ticușu Vechi]]''<br>poprzednio<br>''[[Tecușul Vechi]]<br>[[Ticușul Săsesc]]<br>[[Ticușul Sașilor]]<br>[[Găinar]]'' || ''[[Deutsch-Tekes]]'' || ''[[Täkes]]<br>[[Täckes]]'' || ''[[Szástayukos]]<br>[[Tyukos]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Ungra]]'' || ''[[Galt]]'' || || ''[[Ungra]]<br>[[Szászugra]]'' || | ||
| + | |- | ||
| + | | ''[[Viscri]]''<br>poprzednio<br>''[[Giscriu]]'' || ''[[Deutsch-Weißkirch]]<br>[[Deutschweißkirch]]'' || ''[[Weiskirich]]<br>[[Veiskiriχ]]<br>[[Veeskirχ]]'' || ''[[Fehéregyháza]]<br>[[Szászfejéregyház]]<br>[[Szászfehéregyháza]]''<br>tłum.<br>''Saski Biały Kościół'' || | ||
| + | |- | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | == Przypisy == | ||
| + | {{izvori}} | ||
| + | |||
| + | == Źródła == | ||
| + | * Tekintő. ''[https://web.archive.org/web/20110710231100/http://www.fatornyosfalunk.com/html/erdelyi_helynevkonyv.html Erdélyi helynévkönyv]''. Opracowanie: Vistai András János. [Bez miejsca i roku, publikowane tylko w sieci WWW.] Tom 1–3. (kötet). | ||
* Magyar katolikus lexikon | * Magyar katolikus lexikon | ||
* [[A Pallas nagy lexikona]] | * [[A Pallas nagy lexikona]] | ||
| − | + | [[Kategoria:Geografia]] | |
| − | + | [[Kategoria:Siedmiogród]] | |
| − | [[ | + | [[Kategoria:Historia]] |
| + | [[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]] | ||
| + | [[Kategoria:Sasi Siedmiogrodzcy]] | ||
| + | [[Kategoria:Niemcy w Królestwie Węgier]] | ||
| + | [[Kategoria:Niemcy w Rumunii]] | ||
| + | [[Kategoria:Királyföld]] | ||
Aktualna wersja na dzień 11:18, 17 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Plik:Scaunul Rupea CoA.png Herb Kőhalomszék Plik:Repser Stuhl.svg Kőhalomszék” w XV wieku Kőhalomszék, inaczej Kőhalom szék, Kőhalom-szék lub Kosd szék' (pol. lokacja Reps, niem. Stuhl Reps, sax. Stuhl Räppes, rum. Scaunul Rupea) była specjalną jednostką administracyjną w Królestwie Węgier w Siedmiogrodzie; była to jedna z saskich lokacji w Siedmiogrodzie od XIV wieku do 1876 roku. Miał powierzchnię 619 km², ludność w 1891 roku wynosiła 21 387, a jego siedziba znajdowała się w Kőhalom (rum. Rupea). Spis treściLokalizacjaGraniczy w południowo-wschodniej części Siedmiogrodu, od północy z Udvarhelyszék, od wschodu z komitatem Felső-Fehér vármegye, od południa z regionem Fogarasföld, od zachodu z Nagysinkszék, komitatem Felső-Fehér vármegye i Segesvárszék. HistoriaPlik:Kőhalom.jpg Kőhalom, centrum dawnego Kőhalomszék Przed reformacją należał do kapituły Kosd. Jej nazwa została po raz pierwszy wymieniona w 1512 roku wraz z dyplomem w związku ze starszymi wioski Kőhalomszék: „Symone Gereb in Ugra Nicolao similiter Gereb et Luca Zygyartho w Thykus, Petro Biro in dicta Kyralhalma et altero Petro Thorda in eadem Kyralhalma” (TT 1891. 629. Maylát Została prawdopodobnie zorganizowana wokół zamku królewskiego w Kőhalom, który by oblegany w 1324 roku w związku z buntem saskiego ispána Henning (czyli mieszkańca zamku), skierowanym przeciwko królowi Karolowi Robertowi. Zamek był modernizowany w latach 1691-1699, w latach 1704-1708 należał do Kuruców, później zaczął niszczeć, a do XIX wieku pozostały tylko ruiny. Sasi, którzy przybyli do Kőhalom za czasów Arpadów, w XV-XVII wieku stali się po reformacji luteranami, a także właścicielami warownych kościołów z XVI wieku. Około 1786-1790 za panowania Józefa II została przyłączona do komitatu Fogaras vármegye, lecz po śmierci króla odzyskał niezależność. W 1787 r. liczba mieszkańców wynosiła 17 256, przy 3 773 domach i 4 119 rodzinach. Na podstawie artykułu prawnego XXXIII z 1876 r. została przyłączona do nowo utworzonego komitatu Nagy-Küküllő vármegye. W 1870 r. Liczyło 21 387 mieszkańców, w tym PopulacjaSkład narodowościowy
Wyznania
Miejscowości lokacjiPrzypisyŹródła
|