Nagysinkszék

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Plik:Grossschenker Stuhl.svg
Nagysinkszék w XV wieku

Nagysinkszék (pol. lokacja Gross-Schenk, niem. Stuhl Gross-Schenk, rum. Scaunul Cincului) była jedną z lokacji saskich w Siedmiogrodzie.

Lokalizacja

Graniczyła od zachodu z komitatem Fehér vármegye, od południa z Fogarasföld, od wschodu z Kőhalomszék, a od północy z Segesvárszék (rum. Sighisoarą).

Historia

Nagysinkszék była saską lokacją utworzonym w XIII wieku w Królestwie Węgier, w południowej części Siedmiogrodu, między Nagysink (Nagy-Sink), w środkowej części dorzecza rzeki Hortobágy i Olt (rum. Aluta). Ma powierzchnię 638,82 km² i liczyła 23 970 mieszkańców według danych z 1870 roku.

Jej nazwa po raz pierwszy pojawiło się w statucie z 26 czerwca 1478 roku w postaci lokacji Margondor Senk (KmJkv 2268).

Lokacja składała się z wiosek saskich zasiedlonych w Królestwie, później w części zwanej przez Sasów Altland. Sprowadzeni stąd osadnicy zorganizowali później sąsiednie lokacje, które razem utworzyły Hétszék (Siedem Lokacji): na północy Medgyes w Felső-Fehér vármegye; na północnym wschodzie graniczyło lokacją Segesvár (rum. Sighisoara'), na wschodzie z komitatem Felső-Fehér vármegye, z lokacją Kőhalom, na południu z regionem Fogaras vidék, od zachodu z lokacją Újegyház, komitatem Felső-Fehér vármegy i lokacją Medgyes, a w 1413 przez Fogarasa.

W 1469 roku król Maciej Korwin przyłączył dystrykt Fagaras do komitatu [Fehér vármegye]], w którym to czasie mógł powstać jego obszar rodowy.

W 1486 r., gdy przywileje Andreanum zostały przedłużone, była to jedna 7 saskich lokacji. W okresie reformacji, pod wpływem Braszowa, szerzyły się tu także idee luterańskie.


1 listopada 1540 r. w jedynej diecie odbywającej się tutaj obecni Sasi złożyli przysięgę na wierność Ferdynandowi Habsburgowi, ale 25 maja 1541 r. na rozkaz sułtana Sulejmana I za władcę uznano Jana Zygmunta.

W 1553 roku Nagysink był stolica luterańskiego kościoła saskiego. Józef II przyłączył go do okręgu Sibiu i dopiero w 1790 roku odzyskał niepodległość.

W latach 1860–1876 był samodzielny, w 1876 r. podporządkowany komitatowi Nagy-Küküllő vármegye, gdzie najpierw stał się częścią powiatu Nagysinki, a w latach 1890–1918 stał się częścią powiatu Szentágota.

Populacja

W 1870 r. liczyła 23.970 mieszkańców, w tym:

Skład narodowościowy

  • Niemcy − 53%,
  • Rumuni − 46% i
  • Węgrzy − 1%.

Wyznania

  • luteranie − 12.621 (52,7%),
  • ortodoksi − 9.790 (40,8%),
  • grekokatolicy − 1.230 (5,1%) i
  • inni (głównie rzymscy katolicy) − 329.

Miejscowości lokacji

Nazwa
rumuńska
Nazwa
niemiecka
Nazwa
lokalna
Nazwa
węgierska
Nazwa
łacińska
Agnita Agneteln Szentágota
tłum.
Święta Agata
alternatywnie
Szászágota
Saska Agata
lub „Agota
Bărcuț Bekokten
Brekokten
Brekolten
Báránykút
tłum.
Fontanna Baranka
Boholț
poprzednio:
Boholța
Bucholz Bachelz
Baxelts
Boholc
Bruiu Braller Brulya
Brullya
Braller
Broller
Calbor Kaltbrunnen
Kaltenbrunnen
Kaltbrannen Kálbor
Cincșor
poprzednio:
Cincu Mic
Kleinschenk Kli-Schink
Klišink
Kissink Parvum
Promontorium
Cincu
poprzednio:
Cincul-mare
Șinca Mare
Șincul Mare
Großschenk
Groß-Schenk
Großschenk
Grossschenk

tłum.
Hanul Mare
Gris-Schink Nagysink
Dealu Frumos
poprzednio:
Șulumberg
Șulemberg
Schönberg
tłum.
Piękne wzgórze
Schinebärch
Šinebarχ
Lesses
Leses
Gherdeal Gürteln
Gürtelen
Gürtlen
Girteln
Girtle Gerdály
Iakobeni
poprzednio:
Iacășdorf
Jacobsdorf
Jakobsdorf
Jakeschdorf
Jakosdref
Jôkestref
Giukestref
Giukesdrêf
Jakabfalva
Merghindeal Mergenthal
Mergeln
Märgeln
Merglen
Mergental
Marienthal

tłum.
Dolina Maryi
alternatywnie
Mergeln
Märjeln
Maerjln
Morgonda
Movile
poprzednio:
Hundrubechiu
Hundertbüchlen
Hundertbücheln
Hanjdertbächeln
Hangderbäχeln
Szászhalom
Noiștat
poprzednio:
Nouștat
Neustadt
tłum.
Nowe Miasto
Naerscht Újvaros
Rodbav
poprzednio:
Rotbav
Rorbaca
Rohrbach Rirbich
Rîrbiχ
Nádpatak
Nádaspatak
Ruja Roseln
Rosslen
Rosental
Riseln
Rîzeln
Rizln
Rozsonda
Seliștat Seligstadt
Gross-Alisch
Gross-Alesch
Olesch
Sailijescht
Zělijeršt
Zeliješt
Boldgváros
Stejărișu
Proștea
Proști
Probstdorf
tłum.
Wieś proboszcza
Priusterf
Pristref'
Prepostfalva
Șoarș
poprzednio:
Șaroșa
Șoarșiu
Scharosch
Schars
Scharesch
Schuarsch
Šuerš
Saros
Nagysáros

tłum.
Błoto
Șomartin
poprzednio:
Șomărtin
Șomortin
Martinsberg
Märtelsberg
Mirtesbärch
Mětesberχ
Miertesbarχ
Mártonhegy
Mártonhegye
Toarcla
poprzednio:
Preșmer
Tarteln
Tertlen
Tartlau
Tôrteln Prázsmár
Kisprázsmár

tłum.
Mały Prejmer
Vărd
poprzednio:
Vordu
Werd Wierd
Viert
Vérd
Veseud
poprzednio:
Vesăud
Veseud-Agnita
Zied
Ziedt
Tsît Szászvessződ
Vessződ

Wielki Krzesło Cynkowe powstało w 1876 roku. XXXIII. Okręg Nagy-Küküllő.

Nagysinkszéket az 1876. XXXIII. törvénycikk Nagy-Küküllő vármegyéhez csatolta.

Żródła