Ákos I. Mojs: Różnice pomiędzy wersjami
| (Nie pokazano 40 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | + | [[Kategoria:0]] | |
| + | {{Uwaga| | ||
| + | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Mojs_I_%C3%81kos | ||
| + | |autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Mojs_I_%C3%81kos&action=history | ||
| + | |nota = angielski | ||
| + | }} | ||
| − | + | {| | |
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | {| | ||
| + | |-style="vertical-align:top;" | ||
| + | | | ||
{{Redoslijed| | {{Redoslijed| | ||
| − | |poprzednik = [[ | + | |poprzednik = [[Borsa Loránd]] |
| − | |gl_članak_funkcija = [[ | + | |gl_članak_funkcija = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>(1287-1288) |
|współrządzący = | |współrządzący = | ||
| − | |następca = [[ | + | |następca = [[Borsa Loránd]] |
}} | }} | ||
| + | {{Redoslijed| | ||
| + | |poprzednik = [[Ludány Bogomer]] | ||
| + | |gl_članak_funkcija = [[Przywódca Seklerów]]<br>(1291) | ||
| + | |współrządzący = | ||
| + | |następca = [[Bő Péter]] | ||
| + | }} | ||
| + | {{Redoslijed| | ||
| + | |poprzednik = [[Kőszegi Iván]] | ||
| + | |gl_članak_funkcija = [[Mistrz skarbu]]<br>(1291) ? | ||
| + | |współrządzący = | ||
| + | |następca = [[Rátót I. Domokos]] | ||
| + | }} | ||
| + | |||
| + | {| | ||
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | '''Ákos I. Mojs''' (także ''Moys'', ''Majs'' lub ''Majos'' (* nieznana, † po 1299), węgierski baron, [[mistrz skarbu]] w 1291 r. | ||
| − | + | ==Rodzina== | |
| − | + | ||
| − | | | + | Jego imię pochodzi od łacińskiego wariantu (Moyses) biblijnego imienia Mojżesza<ref name="Kordé">Kordé, Zoltán (2001). ''A székely ispáni méltóság kezdeteiről'' [''O pochodzeniu urzędu przywódcy Seklerów'']. W: Barbu, Violeta; Tüdős S., Kinga (red.). ''Historia manet. Volum omagial. Demény Lajos emlékkönyv''. Editura Kriterion. str. 203, 205.</ref>. Mojs urodził się w rodzie [[Ernye]] klanu [[Ákos]] jako syn [[Ákos Albert|Alberta Wielkiego]], [[koniuszy królewski|koniuszego królewskiego]] (1270-1272) i [[Ban Severin|bana Severin]] (1272).<ref name="Markó">Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon'' [''Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs – Encyklopedia biograficzna''] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. str. 415.</ref> Mojs miał dwóch młodszych braci, Jana i Ákosa. Jego stryj [[Ákos Ernye|Ernye Ákos]] był [[sędzia|sędzią królewskim]], więc Mojs był także kuzynem oligarchy [[Ákos István|Stefana Ákosa]]. |
| − | | | + | |
| − | | | + | Mojs miał co najmniej troje dzieci z nieznaną z imienia i pochodzenia żoną: |
| − | | | + | * [[Mojs II. Ákos|II. Mojs]]a, który zawarł sojusz z oligarchą [[Borsa Jakab|Jakubem Borsą]] i synami zmarłego [[Kán III. László|Władysława Kana]] w 1315 roku i spowodował bunt przeciwko [[I. Károly|Karolowi I]]; |
| − | + | * ''magister'' Ellősa, który zmarł przed 1329 r. | |
| − | + | * córkę nieznaną z imienia, która wyszła za mąż za [[Sárpataki András|Andrzeja Sárpataka]].<ref>Engel: ''Genealógia'' (Genus Ákos 3., Erne - gałąź)</ref> | |
| − | + | ||
| − | | | + | ==Kariera== |
| − | | | + | |
| − | + | Po raz pierwszy wspomniano o nim we współczesnych mu aktach w 1278 roku. W 1284 roku był ''[[ispán]]em'' komitatu [[Ung]].<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 40, 64, 69, 209, 218, 239.</ref> Według nieautentycznego dokumentu z 1289 r.był [[Wojewoda Siedmiogrodu|wojewodą Siedmiogrodu]] (1287-1288).<ref>Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526''. I.B. Tauris Publishers. str. 382.</ref> Chociaż dokument ten jest zdecydowanie fałszerstwem, należy wziąć pod uwagę, że nie ma informacji o drugim wojewodowaniu [[Borsa Loránd|Rolanda Borsy]] w okresie od lata 1285 do 1288.<ref name="Zsoldos" /> Jeśli Mojs I faktycznie sprawował urząd, był on również w tym samym okresie [[ispán]]em komitatu [[Szolnok]]<ref name="Zsoldos" />. | |
| − | + | ||
| − | + | Na polecenie [[Lodomer]]a, [[Arcybiskup Ostrzyhomia|arcybiskupa Ostrzyhomia]] i synodu arcybiskupiego, Árbóc (krewny matki króla Węgier [[IV. László|Władysława IV]] i Mojs zostali aresztowani i uwięzieni przez [[Monoszló Péter|Piotra Monoszló]], [[Biskup Siedmiogrodu|biskupa Siedmiogrodu]] w 1288 r., ponieważ Lodomer błędnie sądził, że planowali udać się do Mongołów jako wysłannicy Władysława IV, którego stosunki z kościołem Katolickim były bardzo napięte. Zostali jednak uwolnieni wkrótce.<ref name="Markó" /> | |
| − | + | ||
| − | + | Do 1291 r. Mojs I został mianowany [[Przywódca Seklerów|przywódcą Seklerów]]<ref name="Markó" />. Wystąpił z tym tytułem (jako pierwszy znany urzędnik od 1228 r., gdy [[Ludány Bogomer|Bogomer Ludány]] sprawował urząd) 12 marca 1291 r., gdy król Węgier [[III. András|Andrzej III]] potwierdził darowizny ziemskie swojego poprzednika Władysława na rzecz Seklerów z siedziby [[Aranyos]]<ref name="Kordé" />. Jego następcą został [[Bő Péter|Piotr Bő]] na stanowisku do czerwca 1294 r.<ref name="Zsoldos" /> Mojs krótko pełnił także funkcję [[Mistrz skarbu|mistrza skarbu]] od października do grudnia 1291 r., zastępując zbuntowanego [[Kőszegi Iván|Iwana Kőszegiego]].<ref name="Zsoldos" /> Jednak Mojsa zastąpił [[Rátót I. Domokos|Dominik I Rátót]] jeszcze w tym roku. Był jednym z baronów, powierników króla Węgier Andrzeja III w 1296. r.<ref name="Markó" /> Służył jako skarbnik królowej [[Agnes von Ungarn|Agnieszki]] (żony króla Andrzeja) od 1298 do 1299.<ref name="Zsoldos" /> | |
| − | + | ||
| − | + | ==Przypisy== | |
| − | + | {{izvori}} | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | ''' | ||
| − | == | + | ==Źródła== |
| − | + | * Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895–1526''. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3. | |
| − | + | * Kordé, Zoltán (2001). ''A székely ispáni méltóság kezdeteiről'' [''O pochodzeniu urzędu przywódcy Seklerów'']. W: Barbu, Violeta; Tüdős S., Kinga (red.). ''Historia manet. Volum omagial. Demény Lajos emlékkönyv''. Editura Kriterion. str. 199–207. OCLC 895131650. | |
| − | + | * Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon'' [''Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs – Encyklopedia biograficzna''] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. ISBN 963-547-085-1. | |
| − | |||
| − | + | * Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3. | |
| − | + | | | |
| + | {{Urzędnik infobox | ||
| + | |urzędnik = Ákos I. Mojs (węg.) | ||
| + | |imiona = | ||
| + | |tytulatura = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>[[Przywódca Seklerów]]<br>[[Mistrz skarbu]] ??? | ||
| + | |grafika = | ||
| + | |opis grafiki = | ||
| + | |herb = | ||
| + | |opis herbu = | ||
| + | |faksymile = | ||
| + | |opis faksymile = | ||
| + | |dewiza = | ||
| + | |1. tytuł = [[Wojewoda Siedmiogrodu]] | ||
| + | |1. od = 1287 | ||
| + | |1. do = 1288 | ||
| + | |1. powołanie = | ||
| + | |1. poprzednik = [[Borsa Loránd]] | ||
| + | |1. następca = [[Borsa Loránd]] | ||
| − | == | + | |2. tytuł = [[Przywódca Seklerów]] |
| − | + | |2. od = 1291 | |
| + | |2. do = 1291 | ||
| + | |2. powołanie = | ||
| + | |2. poprzednik = [[Ludány II. Szoboszló]] | ||
| + | |2. następca = [[Bő Péter]] | ||
| − | = | + | |3. tytuł = [[Mistrz skarbu]] ?? |
| − | + | |3. od = 1291 | |
| − | + | |3. do = 1291 | |
| − | + | |3. powołanie = | |
| − | + | |3. poprzednik = [[Kőszegi Iván]] | |
| − | + | |3. następca = [[Rátót I. Domokos]] | |
| − | |||
| − | + | |klan = [[Ákos]] | |
| − | + | |ród = | |
| − | + | |rodzina = | |
| − | + | |pochodzenie = węgierskie | |
| − | + | |państwo = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]] | |
| − | + | |data urodzenia = data nieznana | |
| − | + | |miejsce urodzenia = | |
| + | |data śmierci = po 1299 | ||
| + | |miejsce śmierci = | ||
| + | |przyczyna śmierci = | ||
| + | |miejsce spoczynku = | ||
| + | |ojciec = [[Ákos Albert|Albert]] | ||
| + | |matka = nieznana | ||
| + | |rodzeństwo = | ||
| − | + | |1. związek = żona | |
| − | + | |1. związek z = nieznana | |
| − | [[ | + | |1. związek od = |
| − | + | |1. związek do = | |
| − | + | |1. dzieci = [[Ákos II. Mojs|II. Mojs]]<br>Ellős<br>a daughter | |
| + | |dokonania = | ||
| + | |odznaczenia = | ||
| + | |commons = | ||
| + | |wikiźródła = | ||
| + | |wikicytaty = | ||
| + | }} | ||
| + | |} | ||
| + | {{SORTUJ:Akos, Mojs 01}} | ||
| + | [[Kategoria:Klan Ákos]] | ||
| + | [[Kategoria:Klany]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data śmierci]] | ||
[[Kategoria:Seklerscy przywódcy]] | [[Kategoria:Seklerscy przywódcy]] | ||
| + | [[Kategoria:Mistrzowie skarbu]] | ||
| + | [[Kategoria:Urodzeni w XIII wieku]] | ||
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | [[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] |
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:Węgierscy szlachcice]] |
| + | [[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]] | ||
| + | [[Kategoria:Wojewodowie Siedmiogrodu]] | ||
| + | [[Kategoria:Zmarli w XIV wieku]] | ||
Aktualna wersja na dzień 05:45, 13 wrz 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Ákos I. Mojs (także Moys, Majs lub Majos (* nieznana, † po 1299), węgierski baron, mistrz skarbu w 1291 r. Spis treściRodzinaJego imię pochodzi od łacińskiego wariantu (Moyses) biblijnego imienia Mojżesza[1]. Mojs urodził się w rodzie Ernye klanu Ákos jako syn Alberta Wielkiego, koniuszego królewskiego (1270-1272) i bana Severin (1272).[2] Mojs miał dwóch młodszych braci, Jana i Ákosa. Jego stryj Ernye Ákos był sędzią królewskim, więc Mojs był także kuzynem oligarchy Stefana Ákosa. Mojs miał co najmniej troje dzieci z nieznaną z imienia i pochodzenia żoną:
KarieraPo raz pierwszy wspomniano o nim we współczesnych mu aktach w 1278 roku. W 1284 roku był ispánem komitatu Ung.[4] Według nieautentycznego dokumentu z 1289 r.był wojewodą Siedmiogrodu (1287-1288).[5] Chociaż dokument ten jest zdecydowanie fałszerstwem, należy wziąć pod uwagę, że nie ma informacji o drugim wojewodowaniu Rolanda Borsy w okresie od lata 1285 do 1288.[4] Jeśli Mojs I faktycznie sprawował urząd, był on również w tym samym okresie ispánem komitatu Szolnok[4]. Na polecenie Lodomera, arcybiskupa Ostrzyhomia i synodu arcybiskupiego, Árbóc (krewny matki króla Węgier Władysława IV i Mojs zostali aresztowani i uwięzieni przez Piotra Monoszló, biskupa Siedmiogrodu w 1288 r., ponieważ Lodomer błędnie sądził, że planowali udać się do Mongołów jako wysłannicy Władysława IV, którego stosunki z kościołem Katolickim były bardzo napięte. Zostali jednak uwolnieni wkrótce.[2] Do 1291 r. Mojs I został mianowany przywódcą Seklerów[2]. Wystąpił z tym tytułem (jako pierwszy znany urzędnik od 1228 r., gdy Bogomer Ludány sprawował urząd) 12 marca 1291 r., gdy król Węgier Andrzej III potwierdził darowizny ziemskie swojego poprzednika Władysława na rzecz Seklerów z siedziby Aranyos[1]. Jego następcą został Piotr Bő na stanowisku do czerwca 1294 r.[4] Mojs krótko pełnił także funkcję mistrza skarbu od października do grudnia 1291 r., zastępując zbuntowanego Iwana Kőszegiego.[4] Jednak Mojsa zastąpił Dominik I Rátót jeszcze w tym roku. Był jednym z baronów, powierników króla Węgier Andrzeja III w 1296. r.[2] Służył jako skarbnik królowej Agnieszki (żony króla Andrzeja) od 1298 do 1299.[4] Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||