Franjo Berislavić: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 1: Linia 1:
−
[[Kategoria:1h]]
+
[[Kategoria:1ban]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
Linia 64: Linia 64:
 
|}
 
|}
  
−
Franjo Berislavić (* nieznana, † 1517) [1], chorwacki szlachcic z rodziny [[Berislavić], z gałęzi rodziny [[Berislavić Grabarski]].<ref name="Andrić">[http://hrcak.srce.hr/file/92055 Scrinia slavonica 9 (2009.)] Stanko Andrić: Podgorje Papuka i Krndije u srednjem vijeku. Prilozi za lokalnu povijest.</ref> Wojskowy i dyplomata. Przez dwie kadencje służył jako [[ban Jajce] (1494, 1499-1503).<ref name="bibirbhr"/>
+
'''Franjo Berislavić''' (* nieznana, † 1517)<ref name="Karbić73-74">, chorwacki szlachcic z rodziny [[Berislavić], z gałęzi rodziny [[Berislavić Grabarski]].<ref name="Andrić">[http://hrcak.srce.hr/file/92055 Scrinia slavonica 9 (2009.)] Stanko Andrić: Podgorje Papuka i Krndije u srednjem vijeku. Prilozi za lokalnu povijest.</ref> Wojskowy i dyplomata. Przez dwie kadencje służył jako [[ban Jajce] (1494, 1499-1503).<ref name="bibirbhr"/> Syn Ivana Berislava.<ref>[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 73-74.</ref>
  
−
Jest synem Ivana Berislava. [3]
+
Podobnie jak inni Berislavici, miał bezpośredni motyw do obrony wschodnich części Chorwacji przed Turkami, gdyż jego majątki znajdowały się blisko granicy. Dlatego wkrótce stał się [[Ban Jajce|banem w Jajce].<ref name="bibirbhr"/>
  
−
Sin je '''Ivana Berislava'''.<ref name="Karbić73-74">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 73.-74.</ref>
+
Franjo Berislavić i jego kuzyn Ivan byli po stronie [[Ivaniš Korvin|Ivaniša Korvina] w konfliktach, które wybuchły po śmierci [[Matijaš Korvin|Matijaša Korvina].<ref name="Karbić75">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 75.</ref>
  
 +
Po raz pierwszy banem Jajce został w 1494 roku.<ref name="Karbić73-74"/> Wkrótce poślubił wdowę po serbskim despocie [[Vuk Branković|Vuku Brankovicu]], Barbarę [[Frankapan]], która doprowadziła go do władzy z potężnymi chorwackimi szlachcicami Frankapan, ale także z serbskimi despotami i trafił do wielkich majątków: Bijele Stijene, Totuševina, Komogovina z Gradušem ...<ref name="Karbić73-74"/> Z jakiegoś powodu on i jego żona wypadli z łask króla, co było w dużej mierze spowodowane wzmocnieniem majątku, co prawdopodobnie sprawiło, że niektórzy potężni ludzie poczuli się zagrożeni. W czerwcu 1495 r. zakończono jego wspólne banowanie z [[Baltazar Baćan|Baltazarem Baćanem]], a na początku 1496 r. królem Vladislav II.|Władysławem II]] przekazał majątek będący spadkiem zmarłego męża Barbary Frankopan [[Toma Bakač|Tomiemu Bakačowi]], a powodem były „negocjacje i handel z Turkami”<ref name="Karbić73-74"/>.
  
−
Podobnie jak inni Berislavici, miał bezpośredni motyw do obrony wschodnich części Chorwacji przed Turkami, ponieważ jego majątki znajdowały się blisko granicy. Dlatego wkrótce stał się zakazem w Jajce. [2]
+
W 1498 roku udało mu się zmyć oskarżenia, w których zasługą jest reputacja rodziny jego żony, zasługi rodziny i tak dalej. W tym czasie był on bardzo ważną postacią dla Królestwa Chorwacji, ponieważ źródła historyczne wspominają o nim jako szlachcicu, który był zobowiązany dostarczyć wojsko do obrony państwa.<ref name="Karbić73-74"/> Potem nastąpił okres krótkiego wytchnienia (podczas którego ponownie został banem), ponieważ kierunek przewrotu osmańskiego w tamtych latach był skierowany na regiony chorwackie pod panowaniem weneckim.<ref name="Karbić73-74"/> Franjo zdawał sobie sprawę, że zajmie to niewiele czasu, o czym świadczy jego list do księcia Splitu w 1499 r., w którym poinformował go o przygotowaniach tureckich, błagał o pomoc, ale też oferował pomoc, gdyby Turcy zaatakowali Wenecjan.<ref name="Karbić75"/> To niezwykłe, że w tamtych czasach Franjo twierdził, że Jajce był dobrze zaopatrzony w siłę roboczą i logistykę.<ref name="Karbić75"/>
  
−
Kao i drugi Berislavići, imao je neposredni motiv braniti [[stogodišnji hrvatsko-turski rat|istočne krajeve Hrvatske od Turaka]], budući da su mu posjedi bili blizu granice. Stoga je ubrzo postao banom u Jajcu.<ref name="bibirbhr"/>
+
W XVI wieku zaangażował się dyplomatycznie po stronie król.<ref name="bibirbhr"/> Pracował nad utworzeniem sojuszu wojskowego [[Wenecja|Republiki Weneckiej]], papieża i króla Władysława II.<ref name="bibirbhr"/> Próbował przekonać Wenecjan, z którymi skądinąd utrzymywał stosunki, aby nie zawarli rozejmu z Turkami. Zadziałało. Amunicję kupowano również w Wenecji. Sojusz wojskowy został zrealizowany podczas odblokowania Jajce w 1501 roku.<ref name="Karbić75">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 75.</ref>
  
−
Franjo Berislavić i jego kuzyn Ivan byli po stronie Ivaniša Korvina w konfliktach, które wybuchły po śmierci Matijaša Korvina. [4]
+
W 1501 r. Ponownie został banem Jajce.<ref name="Karbić73-74"/> W 1501 r. [[Baltazar Baćan|Baltazar Batthyány]] został mianowany banem, ale zwlekał z objęciem urzędu i wkraczania do miasta<ref name="Karbić76">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 76.</ref>, z drugiej strony od 1502 r. ban Franjo poprosił króla o zwolnienie go z banowania w Jajce; przypuszcza się, że było to spowodowane względami finansowymi, gdyż pensja, która miała zapewnić dostawę towarów niezbędnych do obrony banatu, nie dotarła.<ref name="Karbić75"/> Przecież Franciszek nie był aktywnym uczestnikiem obrony ani nie wysyłał wojsk na pozycje.<ref name="Karbić76"/>
  
−
Franjo Berislavić i njegov bratić Ivan bili su na strani [[Ivaniš Korvin|Ivaniša Korvina]] u sukobima koji su izbili nakon što je umro [[Matijaš Korvin]].<ref name="Karbić75">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 75.</ref>
+
Ponieważ obaj unikali obrony, Turcy wykorzystali niezabezpieczoną granicę i w 1502 r. poważnie zdewastowali region Vrbas.<ref name="Karbić76"/> Z tego powodu interweniował sam król i ostrzegał, lecz to też nie pomogło, ponieważ Franjo był na niechcianej służbie również w następnym roku.<ref name="Karbić76"/> Franjo został odwołany, co również odbyło się na jego koszt (pomagał mu też [[Ivaniš Korvin]], odwdzięczając się im za wsparcie, jakie mu udzielili po konfliktach po śmierci Macieja<ref name="Karbić75"/>),<ref name="Karbić73-74"/><ref name="Karbić75"/><ref name="Karbić76"/> naznaczone również ulepszeniami infrastrukturalnymi.<ref name="Karbić76"/> . Zbudował drogę, drogę łączącą Brod i Jajce. Mówi o tym głagolicki napis na tablicy przy tej drodze „Va vrime uzmožnog kneza Ferenca Berisalića” (''W czasach ewentualnego księcia Ferenca Berisalicia'').<ref name="Karbić76"/>
  
−
Po raz pierwszy został zakazem Jajce banovina w 1494 roku. [3] Wkrótce poślubił wdowę po serbskim despocie Vuku Brankovicu, Barbarę Frankapan, która doprowadziła go do władzy z potężnymi chorwackimi szlachcicami Frankapan, ale także z serbskimi despotami i trafił do wielkich majątków: Bijele Stijene, Totuševina, Komogovina z Gradušem ... [3] Z jakiegoś powodu on i jego żona wypadli z łask króla, co było w dużej mierze spowodowane wzmocnieniem majątku, co prawdopodobnie sprawiło, że niektórzy potężni ludzie poczuli się zagrożeni. W czerwcu 1495 r. Zakończono jego wspólne wygnanie z Baltazarem Baćanem, a na początku 1496 r. Królem Władysławem II. przekazał majątek będący spadkiem zmarłego męża Barbary Frankopan Tomiemu Bakačowi, a powodem były „negocjacje i handel z Turkami” [3].
+
Wenecjanie jednak zawarli rozejm z Turkami pod koniec 1502 roku.<ref name="Karbić75"/> Na szczęście dla Chorwacji presja turecka osłabła w 1503 r.<ref name="Karbić75"/> 13 lipca 1503 r. król nakazał [[Stjepan od Gorbonoka|Stjepanowi z Gorbonoku]] i [[Klement Szemere|Klementowi Szemere]] przejąć obowiązki bana od Franjo<ref name="Karbić76"/>. Gdy antyturecki sojusz państw chrześcijańskich rozpadł się, 20 sierpnia 1503 r. Król Władysław podpisał również zawieszenie broni z Turkami.<ref name="Karbić75"/>
  
−
  Banom je Jajačke banovine prvi put postao [[1494.]] godine.<ref name="Karbić73-74"/> Uskoro se oženio udovicom srpskog despota [[Vuk Branković|Vuka Brankovića]] Barbarom [[Frankapan]], čime je došao u svojtu s moćnim hrvatskim velikašima Frankapanima, ali i sa srpskim despotima te je došao do velikih imanja: [[Bijela Stijena|Bijele Stijene]], [[Totuševina|Totuševine]], [[Komogovina|Komogovine]] s [[Graduša|Gradušom]]...<ref name="Karbić73-74"/> Iz nekih su razloga on i supruga pali u nemilost kod kralja, čemu je mnogo pridonijelo njegovo imovinsko jačanje zbog čega su se vjerojatno neki moćnici osjetili ugroženim. Lipnja 1495. njegovo zajedničko banovanje s [[Baltazar Baćan|Baltazarom Baćanom]] prekinuto je, a početkom 1496. kralj Vladislav II. je posjede koji su bili baština pok. supruga Barbare Frankopan predao [[Toma Bakač|Tomi Bakaču]], a razlog su bili "zbog pregovora i trgovine s Osmanlijama".<ref name="Karbić73-74"/>
+
W 1504 r. Franjo został panem twierdzy [[Pusti Lobor|Lobora]], którą przejął od Ivaniša Korvina.<ref>Branko Nadilo: [http://casopis-gradjevinar.hr/assets/Uploads/JCE-55-2003-12-07.pdf Utvrde. Ostaci utvrda na jugozapadnim obroncima Ivanščice], Građevinar 55 (2003), str. 752.</ref>
  
−
W 1498 roku udało mu się zmyć oskarżenia, w których zasługą jest reputacja rodziny jego żony, zasługi rodziny i tak dalej. W tym czasie był on bardzo ważną postacią dla Królestwa Chorwacji, ponieważ źródła historyczne wspominają o nim jako szlachcicu, który był zobowiązany dostarczyć wojsko do obrony państwa. [3] Potem nastąpił okres krótkiego wytchnienia (podczas którego ponownie został zakazem), ponieważ kierunek przewrotu osmańskiego w tamtych latach był skierowany na regiony chorwackie pod panowaniem weneckim. [3] Franciszek zdawał sobie sprawę, że zajmie to niewiele czasu, o czym świadczy jego list do księcia Splitu w 1499 r., W którym poinformował go o przygotowaniach tureckich, błagał o pomoc, ale też oferował pomoc, gdyby Turcy zaatakowali Wenecjan. [4] To niezwykłe, że w tamtych czasach Franciszek twierdził, że Jajce był dobrze zaopatrzony w siłę roboczą i logistykę. [4]
+
Od 1511 do 1513 był zastępcą bana Jajce, podczas gdy jego kuzyn [[Ivan Berislavić]] był banem.<ref name="bibirbhr"/>
  
−
1498. se godine uspio oprati od optužaba, u čemu su zasluge ugled supruzine obitelji, zasluge njegove obitelji i tako dalje. U to je vrijeme vrlo važnom osobom za Hrvatsko Kraljevstvo jer ga povijesni izvori spominju kao velikaša koji je bio obvezan davati postrojbe za obranu države.<ref name="Karbić73-74"/> Uslijedilo je razdoblje kratkog ratnog predaha (kroz koje je opet postao banom), jer je smjer osmanskog udara tih godina bio usmjeren na hrvatske krajeve pod mletačkom vlašću.<ref name="Karbić73-74"/> Franjo je bio svjestan da će to kratko potrajati, što svjedoči njegovo pismo splitskom knezu 1499. u kojem ga je obavijestio o turskim pripremama, molio za pomoć ali i također nudi pomoć ako ih Turci napadnu Mlečane.<ref name="Karbić75"/> Neobično je što za onodobne okolnosti Franjo je tvrdio da je Jajce dobro opskrbljeno ljudstvom i logistički.<ref name="Karbić75"/>
+
== Rodzina ==
  
−
W XVI wieku zaręczył się dyplomatycznie jako król. [2] Pracował nad utworzeniem sojuszu wojskowego Republiki Weneckiej, papieża i króla Władysława II. Jagelovic. [2] Próbował przekonać Wenecjan, z którymi skądinąd utrzymywał stosunki, aby nie zawarli rozejmu z Turkami. Zadziałało. Amunicję kupowano również w Wenecji. Sojusz wojskowy został zrealizowany podczas odblokowania Jajce w 1501 roku. [4]
+
Franjo miał żonę Székely Margaret, która przeżyła go
−
 
+
Miał również dwóch synów, któ©zy go nie przeżyli.<ref name="Andrić"/>
−
1500-ih se je [[diplomat]]ski angažirao za kralja.<ref name="bibirbhr"/> Radio je na stvaranju vojnog saveza [[Mletačka Republika|Mletačke Republike]], [[Papinska Država|pape]] i kralja Vladislava II. Jagelovića.<ref name="bibirbhr"/> Nastojao je nagovoriti Mletke, s kojima je inače održavao sveze, neka ne sklope [[primirje]] s Turcima. U tome se uspjelo. Nabavljeno je i strjeljivo od Mletaka. Vojni je savez sproveden u djelo pri [[opsada Jajca 1501.|deblokadi Jajca 1501.]] godine.<ref name="Karbić75">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 75.</ref>
 
−
 
 
−
W 1501 r. Ponownie został zakazem Jajce. [3] W 1501 r. Baltazar Batthyány został mianowany zakazem, ale unikał objęcia urzędu i wkraczania do miasta [5], z drugiej strony od 1502 r. Ban Franjo Berislavić poprosił króla o zwolnienie go z zakazu w Jajce; przypuszcza się, że było to spowodowane względami finansowymi, gdyż pensja, która miała zapewnić dostawę towarów niezbędnych do obrony Jajce banovina, nie dotarła. [4] Przecież Franciszek nie był aktywnym uczestnikiem obrony ani nie wysyłał wojsk na pozycje. [5]
 
−
 
 
−
1501. je ponovno postao jajačkim banom.<ref name="Karbić73-74"/> 1501. [[Baltazar Baćan]] (Baltazar Batthyány) postavljen je za bana, no izbjegavao je preuzeti dužnost i ući u grad,<ref name="Karbić76">[http://hrcak.srce.hr/file/19646 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.)] Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 76.</ref> a s druge strane, od 1502. je ban Franjo Berislavić tražio od kralja razriješiti ga banske dužnosti u Jajcu; pretpostavlja se da je zbog novčarskih raloga, jer plaća koja je trebala osigurati opskrbu dobrima nuždnim za obranu Jajačke banovine nije stigla.<ref name="Karbić75"/>  Naposljetku Franjo nije bio aktivnim sudionikom obrane niti je slao postrojbe na položaje. <ref name="Karbić76"/>
 
−
 
 
−
Ponieważ obaj unikali obrony, Turcy wykorzystali niezabezpieczoną granicę iw 1502 r. Poważnie zdewastowali region Vrbas. [5] Z tego powodu sam król interweniował i ostrzegał, ale to też nie pomogło, ponieważ Franciszek był na niechcianej służbie również w następnym roku. [5] Franciszek został zdelegalizowany, co również odbyło się na jego koszt (pomagał mu też Ivaniš Korvin, odwdzięczając się im za wsparcie, jakie mu udzielili po konfliktach po śmierci Macieja [4]), [3] [4] [5 ] naznaczone również ulepszeniami infrastrukturalnymi. Zbudował drogę, miał drogę łączącą Brod i Jajce. Mówi o tym głagolicki napis na tablicy przy tej drodze „W czasach ewentualnego księcia Ferenca Berisalicia”. [5]
 
−
 
 
−
Zbog toga što su oboje izbjegavali primiti se obrane, Turci su iskoristili nezaštićenu granicu te 1502. teško opustošilo vrbaški kraj.<ref name="Karbić76"/> Zbog toga intervenirao je i sam kralj koji je opomenuo, no ni to nije pomoglo, jer je Franjo bio na neželjenoj dužnosti i iduće godine. <ref name="Karbić76"/> Franjino je banovanje, koje i je njemu bilo na trošak (pomagao ga je i [[Ivaniš Korvin]], oduživši im se za potporu koju su mu dali nakon u sukobima nakon Matijaševe smrti<ref name="Karbić75"/>),<ref name="Karbić73-74"/><ref name="Karbić75"/><ref name="Karbić76"/> obilježeno i infrastrukturnim poboljšanjima.<ref name="Karbić76"/> Dao je izgraditi cestovnu prometnicu dao izgraditi cestu koja je povezala Brod i Jajce. O tome govori glagoljski natpis na ploči na toj cesti "Va vrime uzmožnog kneza Ferenca Berisalića".<ref name="Karbić76"/>
 
−
 
 
−
Wenecjanie jednak zawarli rozejm z Turkami pod koniec 1502 roku. [4] Na szczęście dla Chorwacji presja turecka osłabła w 1503 r. [4] 13 lipca 1503 r. Król nakazał Stjepanowi z Gorbonoku i Klementowi Szemere przejąć obowiązki zakazu Franjo Berislavića [5]. Gdy antyturecki sojusz państw chrześcijańskich rozpadł się, 20 sierpnia 1503 r. Król Władysław podpisał również zawieszenie broni z Turkami. [4]
 
−
 
 
−
Mlečani su ipak sklopili s Turcima primirje koncem 1502. godine.<ref name="Karbić75"/>  Na sreću po Hrvatsku, turski je pritisak popustio 1503. godine.<ref name="Karbić75"/> 13. srpnja 1503. kralj je naložio neka [[Stjepan od Gorbonoka]] i [[Klement Szemere]] preuzmu dužnost bana od Franje Berislavića.<ref name="Karbić76"/> Budući da se je raspao protuturski savez kršćanskih država, 20. kolovoza 1503. kralj je Vladislav također potpisao primirje s Turcima.<ref name="Karbić75"/>
 
−
 
 
−
W 1504 r. Był panem twierdzy Lobor, którą przejął od Ivaniša Korvina [6].
 
−
 
 
−
1504. gospodar je utvrde [[Pusti Lobor|Lobora]] koju je preuzeo od [[Ivaniš Korvin|Ivaniša Korvina]].<ref>Branko Nadilo: [http://casopis-gradjevinar.hr/assets/Uploads/JCE-55-2003-12-07.pdf Utvrde. Ostaci utvrda na jugozapadnim obroncima Ivanščice], Građevinar 55 (2003), str. 752</ref>
 
−
 
 
−
Od 1511 do 1513 był zastępcą zakazu Jajce banovina, podczas gdy jego kuzyn Ivan Berislavić był zakazem [2].
 
−
 
 
−
Od 1511. do 1513. godine bio je zamjenikom bana Jajačke banovine dok je banom bio njegov bratić [[Ivan Berislavić]].<ref name="bibirbhr"/>
 
−
 
 
−
Miał też żonę Margaret z domu Székely, która przeżyła go, ale jego synowie go nie przeżyli. [1]
 
−
 
 
−
Imao je i suprugu Margaretu rođena Székely, koja ga je nadživjela, no njegovi sinovi ga nisu nadživjeli.<ref name="Andrić"/>
 
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==

Wersja z 17:12, 27 gru 2020

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.


Franjo Berislavić (chor.)

— Ban Jajce —
Ban Jajce
Okres od 1494, 1499
do 1494, 1503
Dane biograficzne
Ród Berislavići
Pochodzenie chorwackie
Państwo Królestwo Węgier
w unii personalnej
z Królestwem Chorwacji
Urodziny nieznana
Śmierć 1517

Franjo Berislavić (* nieznana, † 1517)Błąd rozszerzenia cite: Brak znacznika zamykającego </ref> po otwartym znaczniku <ref> Wojskowy i dyplomata. Przez dwie kadencje służył jako [[ban Jajce] (1494, 1499-1503).[1] Syn Ivana Berislava.[2]

Podobnie jak inni Berislavici, miał bezpośredni motyw do obrony wschodnich części Chorwacji przed Turkami, gdyż jego majątki znajdowały się blisko granicy. Dlatego wkrótce stał się [[Ban Jajce|banem w Jajce].[1]

Franjo Berislavić i jego kuzyn Ivan byli po stronie [[Ivaniš Korvin|Ivaniša Korvina] w konfliktach, które wybuchły po śmierci [[Matijaš Korvin|Matijaša Korvina].[3]

Po raz pierwszy banem Jajce został w 1494 roku.[4] Wkrótce poślubił wdowę po serbskim despocie Vuku Brankovicu, Barbarę Frankapan, która doprowadziła go do władzy z potężnymi chorwackimi szlachcicami Frankapan, ale także z serbskimi despotami i trafił do wielkich majątków: Bijele Stijene, Totuševina, Komogovina z Gradušem ...[4] Z jakiegoś powodu on i jego żona wypadli z łask króla, co było w dużej mierze spowodowane wzmocnieniem majątku, co prawdopodobnie sprawiło, że niektórzy potężni ludzie poczuli się zagrożeni. W czerwcu 1495 r. zakończono jego wspólne banowanie z Baltazarem Baćanem, a na początku 1496 r. królem Vladislav II.|Władysławem II]] przekazał majątek będący spadkiem zmarłego męża Barbary Frankopan Tomiemu Bakačowi, a powodem były „negocjacje i handel z Turkami”[4].

W 1498 roku udało mu się zmyć oskarżenia, w których zasługą jest reputacja rodziny jego żony, zasługi rodziny i tak dalej. W tym czasie był on bardzo ważną postacią dla Królestwa Chorwacji, ponieważ źródła historyczne wspominają o nim jako szlachcicu, który był zobowiązany dostarczyć wojsko do obrony państwa.[4] Potem nastąpił okres krótkiego wytchnienia (podczas którego ponownie został banem), ponieważ kierunek przewrotu osmańskiego w tamtych latach był skierowany na regiony chorwackie pod panowaniem weneckim.[4] Franjo zdawał sobie sprawę, że zajmie to niewiele czasu, o czym świadczy jego list do księcia Splitu w 1499 r., w którym poinformował go o przygotowaniach tureckich, błagał o pomoc, ale też oferował pomoc, gdyby Turcy zaatakowali Wenecjan.[3] To niezwykłe, że w tamtych czasach Franjo twierdził, że Jajce był dobrze zaopatrzony w siłę roboczą i logistykę.[3]

W XVI wieku zaangażował się dyplomatycznie po stronie król.[1] Pracował nad utworzeniem sojuszu wojskowego Republiki Weneckiej, papieża i króla Władysława II.[1] Próbował przekonać Wenecjan, z którymi skądinąd utrzymywał stosunki, aby nie zawarli rozejmu z Turkami. Zadziałało. Amunicję kupowano również w Wenecji. Sojusz wojskowy został zrealizowany podczas odblokowania Jajce w 1501 roku.[3]

W 1501 r. Ponownie został banem Jajce.[4] W 1501 r. Baltazar Batthyány został mianowany banem, ale zwlekał z objęciem urzędu i wkraczania do miasta[5], z drugiej strony od 1502 r. ban Franjo poprosił króla o zwolnienie go z banowania w Jajce; przypuszcza się, że było to spowodowane względami finansowymi, gdyż pensja, która miała zapewnić dostawę towarów niezbędnych do obrony banatu, nie dotarła.[3] Przecież Franciszek nie był aktywnym uczestnikiem obrony ani nie wysyłał wojsk na pozycje.[5]

Ponieważ obaj unikali obrony, Turcy wykorzystali niezabezpieczoną granicę i w 1502 r. poważnie zdewastowali region Vrbas.[5] Z tego powodu interweniował sam król i ostrzegał, lecz to też nie pomogło, ponieważ Franjo był na niechcianej służbie również w następnym roku.[5] Franjo został odwołany, co również odbyło się na jego koszt (pomagał mu też Ivaniš Korvin, odwdzięczając się im za wsparcie, jakie mu udzielili po konfliktach po śmierci Macieja[3]),[4][3][5] naznaczone również ulepszeniami infrastrukturalnymi.[5] . Zbudował drogę, drogę łączącą Brod i Jajce. Mówi o tym głagolicki napis na tablicy przy tej drodze „Va vrime uzmožnog kneza Ferenca Berisalića” (W czasach ewentualnego księcia Ferenca Berisalicia).[5]

Wenecjanie jednak zawarli rozejm z Turkami pod koniec 1502 roku.[3] Na szczęście dla Chorwacji presja turecka osłabła w 1503 r.[3] 13 lipca 1503 r. król nakazał Stjepanowi z Gorbonoku i Klementowi Szemere przejąć obowiązki bana od Franjo[5]. Gdy antyturecki sojusz państw chrześcijańskich rozpadł się, 20 sierpnia 1503 r. Król Władysław podpisał również zawieszenie broni z Turkami.[3]

W 1504 r. Franjo został panem twierdzy Lobora, którą przejął od Ivaniša Korvina.[6]

Od 1511 do 1513 był zastępcą bana Jajce, podczas gdy jego kuzyn Ivan Berislavić był banem.[1]

Rodzina

Franjo miał żonę Székely Margaret, która przeżyła go Miał również dwóch synów, któ©zy go nie przeżyli.[7]

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Błąd rozszerzenia cite: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie bibirbhr
  2. ↑ Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.) Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 73-74.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 3,9 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.) Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 75.
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Błąd rozszerzenia cite: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Karbić73-74
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 Povijesni prilozi 31., 71.-85. (2006.) Marija Karbić: Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije, str. 76.
  6. ↑ Branko Nadilo: Utvrde. Ostaci utvrda na jugozapadnim obroncima Ivanščice, Građevinar 55 (2003), str. 752.
  7. ↑ Błąd rozszerzenia cite: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Andrić
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Franjo_Berislavić&oldid=46225”