Szécsi I. Miklós: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 97: | Linia 97: | ||
==Życiorys == | ==Życiorys == | ||
| − | Syn Piotra, '''hrabiego''' [[Nógrád]] i Sebe Debrői. Miklós poślubił [[Debreceni Margit|Małgorzatę]], córkę [[Debreceni Pál|Pawła]], a wnuczkę [[palatyn]]a [[Debreceni Dózsa|Doży Debreceniego]], z którą miał czterech synów: Jana, [[Szécsi Ferenc|Franciszka]], [[Szécsi II. Miklós|Mikołaja]] i Piotra. Po raz pierwszy pojawił się w dokumentach w roku 1336. W latach 1343–1346 był ''[[ispán]]em'' [[Nógrád]], [[Sáros]] i '''Spiša, a także małżonkiem Spiša i Sárvára.''' Miklós był jednym z najważniejszych stronników króla [[I. Lajos|Ludwika I. Andegaweńskiego]], od który otrzymał wiele prerogatyw na terytorium Chorwacji, Dalmacji i Slawonii. Po tym, jak król Ludwik I w 1343 r. ustanowił przywileje dla niższej slawońskiej szlachty i wyzwoleńców, został tam wysłany z zadaniem wykonania decyzji króla jako „''ban całej Slawonii''” [ | + | Syn Piotra, '''hrabiego''' [[Nógrád]] i Sebe Debrői. Miklós poślubił [[Debreceni Margit|Małgorzatę]], córkę [[Debreceni Pál|Pawła]], a wnuczkę [[palatyn]]a [[Debreceni Dózsa|Doży Debreceniego]], z którą miał czterech synów: Jana, [[Szécsi Ferenc|Franciszka]], [[Szécsi II. Miklós|Mikołaja]] i Piotra. Po raz pierwszy pojawił się w dokumentach w roku 1336. W latach 1343–1346 był ''[[ispán]]em'' [[Nógrád]], [[Sáros]] i '''Spiša, a także małżonkiem Spiša i Sárvára.''' Miklós był jednym z najważniejszych stronników króla [[I. Lajos|Ludwika I. Andegaweńskiego]], od który otrzymał wiele prerogatyw na terytorium Chorwacji, Dalmacji i Slawonii. Po tym, jak król Ludwik I w 1343 r. ustanowił przywileje dla niższej slawońskiej szlachty i wyzwoleńców, został tam wysłany z zadaniem wykonania decyzji króla jako „''ban całej Slawonii''”<ref>[http://www.enciklopedija.hr/natuknica.aspx?id=59239 Széchy, Nikola - Hrvatska enciklopedija]</ref>. Później w 1345 r. został wysłany do Polski przez króla Ludwika I, gdy Czesi oblegli Kraków. W latach 1346–1349 służył jako ban chorwacki ban. Brał udział w [[Neapolitańska kampania Ludwika Wielkiego|drugiej kampanii neapolitańskiej króla Ludwika]], a także nieudanej kampanii w roku 1352 przeciwko litewskim poganom, gdzie podczas oblegania zamku w [[Halicz]]u sam został ranny. Po powrocie w 1354 r. został ''[[ispá]]nem'' [[Krassó]] i był nim przez jeden rok. Jako „''ban Dalmacji i Chorwacji” brał czynny udział w wydarzeniach politycznych i wojskowych w Dalmacji, gdzie pogodził szlachtę i ludność miasta Trogir, po zamieszkach w latach 1357–1588. |
<small><small>Son of Peter, Count of [[Nógrád County (former)|Nógrád]], and Sebe Debrői. He married Margaret of [[Debrecen]], they had four children. He was sent to Poland by [[Louis I of Hungary|King Louis I]] in 1345, when the Czechs laid siege to [[Kraków]]. Between 1346 and 1349, he served as the [[ban of Croatia]]. </small></small> | <small><small>Son of Peter, Count of [[Nógrád County (former)|Nógrád]], and Sebe Debrői. He married Margaret of [[Debrecen]], they had four children. He was sent to Poland by [[Louis I of Hungary|King Louis I]] in 1345, when the Czechs laid siege to [[Kraków]]. Between 1346 and 1349, he served as the [[ban of Croatia]]. </small></small> | ||
| Linia 103: | Linia 103: | ||
<small><small>He took part in the King's [[Neapolitan campaigns of Louis the Great|second Neapolitan campaign]], as well as in the unsuccessful 1352 campaign against the Lithuanian pagans, where he himself was wounded. Upon his return in 1354, he was made supreme count of [[Krassó County|Krassó]]. </small></small> | <small><small>He took part in the King's [[Neapolitan campaigns of Louis the Great|second Neapolitan campaign]], as well as in the unsuccessful 1352 campaign against the Lithuanian pagans, where he himself was wounded. Upon his return in 1354, he was made supreme count of [[Krassó County|Krassó]]. </small></small> | ||
| − | <small><small>Bio je jedan od najznačajnijih pristaša kralja [[Ludovik I. Anžuvinac|Ludovika I. Anžuvinca]] (1342.-1382.) koji mu je dodijelio niz službi na teritoriju [[Hrvatska|Hrvatske]] i [[Dalmacija|Dalmacije]] te [[Slavonija|Slavonije]]. Nakon što je kralj Ludovik I. [[1343.]] godine potvrdio privilegije nižem slavonskom plemstvu i slobodnjacima, poslao ga je tamo sa zadatkom da, kao "ban cijele Slavonije" provede kraljevu odluku. | + | <small><small>Bio je jedan od najznačajnijih pristaša kralja [[Ludovik I. Anžuvinac|Ludovika I. Anžuvinca]] (1342.-1382.) koji mu je dodijelio niz službi na teritoriju [[Hrvatska|Hrvatske]] i [[Dalmacija|Dalmacije]] te [[Slavonija|Slavonije]]. Nakon što je kralj Ludovik I. [[1343.]] godine potvrdio privilegije nižem slavonskom plemstvu i slobodnjacima, poslao ga je tamo sa zadatkom da, kao "ban cijele Slavonije" provede kraljevu odluku. Kao "ban Hrvatske i Dalmacije" aktivno je sudjelovao u političkim i vojnim zbivanjima u Dalmaciji, gdje je izmirio plemstvo i pučanstvo grada [[Trogir]]a, nakon bune pučana tijekom 1357.–1358. godine. </small></small> |
| − | W ostatnich latach rządów król Ludwik rządził żelazną ręką. W 1370 r. Miklós podążył za królem do Rzymu. Później, w latach 1377–1380, został mianowany banem Dalmacji i Chorwacji. W 1378 r. uczestniczył w wojnie między królem Ludwikiem a Wenecjanami, podczas której wraz z flotą z Genui uczestniczył w bitwie morskiej i zwycięstwie nad Wenecjanami pod Trogirem [ | + | W ostatnich latach rządów król Ludwik rządził żelazną ręką. W 1370 r. Miklós podążył za królem do Rzymu. Później, w latach 1377–1380, został mianowany banem Dalmacji i Chorwacji. W 1378 r. uczestniczył w wojnie między królem Ludwikiem a Wenecjanami, podczas której wraz z flotą z Genui uczestniczył w bitwie morskiej i zwycięstwie nad Wenecjanami pod Trogirem<ref>[http://www.enciklopedija.hr/natuknica.aspx?id=59239 Széchy, Nikola - Hrvatska enciklopedija]</ref>. W latach 1381–1382 był [[ispán]]em komitatów [[Vas]] i [[Pozsony]]. Trzykrotnie był [[sędzia|sędzią królewskim]] i za panowania córki Ludwika, [[I. Mária|Marii]] zakończył karierę jako [[palatyn]]. |
| − | <small><small>U ratu između Ludovika I. i [[Mletačka republika|Mlečana]], sudjelovao je [[1378.]] godine, zajedno s flotom iz [[Genova|Genove]], u pomorsko-kopnenoj bitki i pobjedi nad Mlečanima kraj Trogira. | + | <small><small>U ratu između Ludovika I. i [[Mletačka republika|Mlečana]], sudjelovao je [[1378.]] godine, zajedno s flotom iz [[Genova|Genove]], u pomorsko-kopnenoj bitki i pobjedi nad Mlečanima kraj Trogira. </small></small> |
Po śmierci Ludwika poparł [[Zygmunt|Zygmunta Luksemburskiego]] i został szefem rady zarządzającej krajem. Za swoje usługi Zygmunt podarował mu Górną Lindę z jej majątkiem, tworząc w ten sposób rodzinę Szécs z Górnej Lindy. Po jego śmierci synowie otrzymali również opactwo Saint-Gothard. | Po śmierci Ludwika poparł [[Zygmunt|Zygmunta Luksemburskiego]] i został szefem rady zarządzającej krajem. Za swoje usługi Zygmunt podarował mu Górną Lindę z jej majątkiem, tworząc w ten sposób rodzinę Szécs z Górnej Lindy. Po jego śmierci synowie otrzymali również opactwo Saint-Gothard. | ||
Wersja z 17:15, 24 cze 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Szécsi I. Miklós (pol. Mikołaj I Szécsi, chor. Nikola I. Széchy) (* ok.1320, † czerwiec÷lipiec 1387), węgierski arystokrata z wpływowego rodu Szécsi. Ban całej Slawonii (totius Sclauoniae banus) (1346-1349), Ban Dalmacji i Chorwacji (1359-1366 i 1374–1380) oraz ponownie Ban całej Slawonii (1366–1368 i 1372–1373). Jest przodkiem gałęzi rodziny Szécsi w górnej części Lindawy. Nikola Széchy (Seč) (mađ. Széchy Miklós) (?, o. 1320. - ?, 1387.), ugarski velikaš te ban cijele Slavonije (totius Sclauoniae banus) (1344.-1349.), hrvatski ban (1359.-1366. i 1374.-1380.) i slavonski ban (1366.-1368. i 1372.-1373.). Spis treściŻyciorysSyn Piotra, hrabiego Nógrád i Sebe Debrői. Miklós poślubił Małgorzatę, córkę Pawła, a wnuczkę palatyna Doży Debreceniego, z którą miał czterech synów: Jana, Franciszka, Mikołaja i Piotra. Po raz pierwszy pojawił się w dokumentach w roku 1336. W latach 1343–1346 był ispánem Nógrád, Sáros i Spiša, a także małżonkiem Spiša i Sárvára. Miklós był jednym z najważniejszych stronników króla Ludwika I. Andegaweńskiego, od który otrzymał wiele prerogatyw na terytorium Chorwacji, Dalmacji i Slawonii. Po tym, jak król Ludwik I w 1343 r. ustanowił przywileje dla niższej slawońskiej szlachty i wyzwoleńców, został tam wysłany z zadaniem wykonania decyzji króla jako „ban całej Slawonii”[1]. Później w 1345 r. został wysłany do Polski przez króla Ludwika I, gdy Czesi oblegli Kraków. W latach 1346–1349 służył jako ban chorwacki ban. Brał udział w drugiej kampanii neapolitańskiej króla Ludwika, a także nieudanej kampanii w roku 1352 przeciwko litewskim poganom, gdzie podczas oblegania zamku w Haliczu sam został ranny. Po powrocie w 1354 r. został ispánem Krassó i był nim przez jeden rok. Jako „ban Dalmacji i Chorwacji” brał czynny udział w wydarzeniach politycznych i wojskowych w Dalmacji, gdzie pogodził szlachtę i ludność miasta Trogir, po zamieszkach w latach 1357–1588. Son of Peter, Count of Nógrád, and Sebe Debrői. He married Margaret of Debrecen, they had four children. He was sent to Poland by King Louis I in 1345, when the Czechs laid siege to Kraków. Between 1346 and 1349, he served as the ban of Croatia. He took part in the King's second Neapolitan campaign, as well as in the unsuccessful 1352 campaign against the Lithuanian pagans, where he himself was wounded. Upon his return in 1354, he was made supreme count of Krassó. Bio je jedan od najznačajnijih pristaša kralja Ludovika I. Anžuvinca (1342.-1382.) koji mu je dodijelio niz službi na teritoriju Hrvatske i Dalmacije te Slavonije. Nakon što je kralj Ludovik I. 1343. godine potvrdio privilegije nižem slavonskom plemstvu i slobodnjacima, poslao ga je tamo sa zadatkom da, kao "ban cijele Slavonije" provede kraljevu odluku. Kao "ban Hrvatske i Dalmacije" aktivno je sudjelovao u političkim i vojnim zbivanjima u Dalmaciji, gdje je izmirio plemstvo i pučanstvo grada Trogira, nakon bune pučana tijekom 1357.–1358. godine. W ostatnich latach rządów król Ludwik rządził żelazną ręką. W 1370 r. Miklós podążył za królem do Rzymu. Później, w latach 1377–1380, został mianowany banem Dalmacji i Chorwacji. W 1378 r. uczestniczył w wojnie między królem Ludwikiem a Wenecjanami, podczas której wraz z flotą z Genui uczestniczył w bitwie morskiej i zwycięstwie nad Wenecjanami pod Trogirem[2]. W latach 1381–1382 był ispánem komitatów Vas i Pozsony. Trzykrotnie był sędzią królewskim i za panowania córki Ludwika, Marii zakończył karierę jako palatyn. U ratu između Ludovika I. i Mlečana, sudjelovao je 1378. godine, zajedno s flotom iz Genove, u pomorsko-kopnenoj bitki i pobjedi nad Mlečanima kraj Trogira. Po śmierci Ludwika poparł Zygmunta Luksemburskiego i został szefem rady zarządzającej krajem. Za swoje usługi Zygmunt podarował mu Górną Lindę z jej majątkiem, tworząc w ten sposób rodzinę Szécs z Górnej Lindy. Po jego śmierci synowie otrzymali również opactwo Saint-Gothard. Lajos utolsó éveiben kormányozta a Délvidéket kemény kézzel, mert a főurak túlzottan kezdtek megerősödni. 1370-ben a Rómában járt követségben. Lajos halála után Luxemburgi Zsigmondot támogatta és az országot vezető kormányzótanács vezetője volt. Szolgálataiért Zsigmond neki adta Felsőlindvát uradalmával egyetembe, ezzel megalapozta a felsőlindvai Szécsi családot. Fiai halála után megkapták a szentgotthárdi apátságot is. Szécsi Miklós (1320 körül – 1387 körül) a Szécsi család felsőlindvai (Felsőlendva) ágának őse. 1385-1386 között töltötte be a nádori méltóságot, 1346-tól három évig horvát-szlavón bán, amit 1358-66, 1374-75 és 1375-80-ban is viselt, míg 1366-68 és 1372-73-ban csak szlavón bán volt. 1369-ben három évig, majd 1381-ben újabb három évig viselte az országbírói tisztséget. Źródła
Referencje
Przypisy |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- 1prz
- Strony importowane z angielskiej Wikipedii
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Szécsi
- Ród
- Banowie całej Slawonii
- Banowie Dalmacji i Chorwacji
- Banowie Severin
- Palatyni Królestwa Węgier
- Podczaszy królewscy
- Sędziowie królewscy
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Nieznana data urodzenia
- Urodzeni w XIV wieku
- Zmarli w 1387
- Zmarli w XIV wieku