|
Lackfi II. István, lub Lackfy, także Stjepan Lacković Čakovečki (pol. Stefan II Lackfi) (* 1340/54, † Križevci, 27 lutego 1397), chorwacki szlachcic z rodu Lackfi. Ban Dalmacji i Chorwacji (1371-1372, 1383-1384 i 1385), wojewoda Siedmiogrodu (1372–1376, 1385–1386 i palatyn (1387–1322).
Stjepan II. Lacković (mađ. Lackfy ili Lackfi István II), (1340/54 - Križevci, 27. veljače 1397.), hrvatski velikaš, hrvatski ban (1371.-1372., 1383.-1384. i 1385.), erdeljski vojvoda (1372.–1376., 1385.–1386.) i ugarski palatin (1387.-1392.) iz velikaške obitelji Lacković.
Biografia
Jego ród wywodzi się z niemieckiej szlacheckiej rodziny Hermán, która rządziła w XIV wieku w ówczesnej węgierskiej prowincji Erdelj (pol.Siedmiogród, obecnie Transylwania w Rumunii). Nazwa rodu pochodzi od imienia założyciela, Ladislava (węg. László), w skrócie Lack, Laczk lub Lacko, a jego potomkowie przyjęli nazwisko Lackfi. [1]
Stjepan II. Lacković, u historiografiji poznat i kao Stjepan Lacković Čakovečki, potomak je obitelji Lacković, koja vuče porijeklo od njemačkog plemenitog roda Hermán, a vladala je u 14. stoljeću ondašnjom mađarskom pokrajinom Erdelj (danas Transilvanija u Rumunjskoj). Njegovo prezime dolazi od osobnog imena osnivača obitelji, koji se zvao Ladislav (mađar. László), skraćeno Lack, Laczk ili Lacko, a njegovi su potomci uzeli prezime Lacković.[1]
István był synem Stefana I, chorwacko-słowiańsko-dalmatyńskiego bana oraz wnukiem założyciela rodu. Miał wiele tytułów i funkcji, m.in. był banem Dalmacji i Chorwacji, księciem Siedmiogrodu (1372-1376), palatynem Królestwa Węgier (1387-1377), księciem Zadaru ([[1383, 1387-1388, 1391-1392), władcą Međimurje i Čakovca, Zagorja, Lendavy (Słowenia), Keszthely (Węgry), następnie ispànem komitatów węgierskich: Zala, Veszprém i Győr oraz południowo-słowackiego komitatu Komarom nad Dunajem.
Stjepan je bio sin Stjepana I. Lackovića, hrvatsko-slavonsko-dalmatinskog bana u razdoblju 1350.-1352. godine, a unuk osnivača obiteljske loze Ladislava. Imao je niz titula, odnosno obnašao mnoge dužnosti, među kojima su, uz naslov bana Hrvatske i Dalmacije, bile: erdeljski (transilvanski) vojvoda (1372.-1376.), ugarski palatin (1387.-1397.), knez Zadra (1383., 1387.-88., 1391-92.), gospodar Međimurja i Čakovca, Zagorja, Lendave (Slovenija), Keszthelyja (Mađarska), zatim župan mađarskih županija Zala, Veszprém i Győr, te južnoslovačke pokrajine Komarno uz rijeku Dunav.
Trzykrotnie był banem Dalmacji i Chorwacji (1371-1372, 1383-1384 i 1385). [2]
Hrvatskim banom bio je u tri navrata, i to u razdoblju 1371.-1372. godine, 1383.-1384. te 1385. godine.[2]
27 sierpnia 1376 r. István, ówczesny właściciel Međimurje, wraz ze swoim bratem Dionizjosem II, założył słynny klasztor paulinów w St. Jelena (dziś Šenkovec koło Čakovca), poświęcony Wniebowzięciu Najświętszej Maryi Panny i Wszystkich Świętych. W obrębie tego klasztoru znajdowały się między innymi groby, w których w następnych stuleciach pochowano wielu członków wspaniałej rodziny Zrinskich.
Dana 27. kolovoza 1376. godine Stjepan II. Lacković, tadašnji vlasnik Međimurja, zajedno sa svojim bratom Dionizijem (mađ. Dénes) osniva poznati pavlinski samostan u Svetoj Jeleni (današnji Šenkovec kod Čakovca), posvećen Uznesenju blažene djevice Marije i Svim svetima. U sklopu tog samostana nalazili su se, između ostalog, i grobovi u koje su sljedećih stoljeća sahranjivani mnogi članovi velikaške obitelji Zrinski.
W ówczesnych zawirowaniach politycznych, po śmierci króla Ludwika I w 1382 r., István był zwolennikiem króla Karola z Durazzo i sprzeciwiał się niezadowoleniom, które sprzeciwiły się księciu Mikołajowi I Garaiowi i królowej Elżbiecie. Popierał kampanię króla Bośni Tvrtko I. Jednak po zabójstwie Karola pogodził się z królową Elżbietą i został mianowany palatynem [3].
U političkim previranjima toga doba, nakon smrti kralja Ludovika I. Anžuvinca 1382. godine, Lacković je bio pristaša kralja Karla Dračkoga i stao uz nezadovoljnike koji su bili protiv kneza Nikole I. Gorjanskog i kraljice Elizabete. Podržavao je bosanskog kralja Tvrtka I. Nakon Karlova ubojstva pomirio se s kraljicom Elizabetom te je imenovan palatinom.[3]
Król Zygmunt Luksemburski mianował go jednym z dowódców swojej armii w 1396 roku w bitwie przeciwko Turkom pod Nikopolem. Po tej porażce, do której István przyczynił się swoją ucieczką z pola bitwy, stał się wielkim przeciwnikiem króla Zygmunta i wspierał Władysława Neapolitańskiego jako nowego króla. Jednak po tym, jak król Zygmunt wysłał mu pisemną gwarancję salvum conductum i taktycznie wezwał go na zjazd w Križevciu, István przybył do parlamentu chorwackiego, aby przejść, pod przewodnictwem samego króla. Po zaciętej sprzeczce o winie z powodu porażki pod Nikopolem, zwolennicy króla zabili Istvána i jego bratanka Andrzeja. W historii to wydarzenie zostało zarejestrowane jako krwawy zjazd w Križevciu. [4]
Kralj Žigmund Luksemburški postavio ga je za jednog od vojskovođa svoje vojske 1396. godine u bitci protiv Osmanlija kod Nikopolja. Poslije tog poraza, kojem je i sam pridonio bijegom s bojnog polja, postao je veliki protivnik kralja Žigmunda te je podržao Ladislava Napuljskoga za novoga kralja. Međutim, nakon što mu je kralj poslao pismeno jamstvo (salvum conductum) te ga taktički pozvao, Lacković je došao na zasjedanje Hrvatskog sabora u Križevce, na kojemu je predsjedao sam kralj. Nakon žestoke svađe o krivnji oko Nikopolja, kraljevi pristaše su mačevima sasjekli Stjepana i njegova sinovca Andriju. U povijesti je taj događaj zabilježen kao Krvavi križevački sabor.[4]
Przypisy
Linki zewnętrzne
|
|
|
|
|
|
|
Herb rodu Lackfi/Lacković Herb rodu Lackfi/Lacković
|
| Przywódca Seklerów
|
| Okres
|
od 1367 do 1371
|
| Poprzednik
|
Lackfi II. Miklós
|
| Następca
|
Losonci I. László
|
| Koniuszy królewski
|
| Okres
|
od (1) 1368, (2) 1387 do (1) 1387, (2) 1395
|
| Poprzednik
|
1. Lackfi I. Imre 2. Lackfi II. István
|
| Następca
|
1. Lackfi II. István 2. Perényi Miklós
|
| Ban Dalmacji i Chorwacji
|
| Okres
|
od : (1) 1371, (2) 1383, (3) 1385 do : (1) 1372, (2) 1384, (3) 1385
|
| Poprzednik
|
1. Šimun Mauricijev 2. Bebek I. Imre 3. Szentgyörgyi IV. Tamás
|
| Następca
|
1. Karlo II. Drački 2. Szentgyörgyi IV. Tamás 3. Ivan od Paližne 3. Ivan Horvat
|
| Wojewoda Siedmiogrodu
|
| Okres
|
od (1) 1372, (2) 1385 do (1) 1376, (2) 1386
|
| Poprzednik
|
1. Lackfi I. Imre 2. Losonci I. László
|
| Następca
|
1. Losonci I. László 2. Losonci I. László
|
| Książę Zadaru
|
| Okres
|
od (1) 1383, (2) 1387, (3) 1391 do (1) 1383, (2) 1388, (3) 1392
|
| Poprzednik
|
1. brak informacji 2. brak informacji 3. brak informacji
|
| Następca
|
1. brak informacji 2. brak informacji 3. brak informacji
|
| Palatyn Królestwa Węgier
|
| Okres
|
od kwiecień 1387 do listopad 1392
|
| Poprzednik
|
Szécsi I. Miklós
|
| Następca
|
Jolsvai Leusták
|
| Dane biograficzne
|
| Klan
|
Hermann
|
| Ród
|
Lackfi / Lacković
|
| Pochodzenie
|
niemicko-węgierskie ??
|
| Państwo
|
Królestwo Węgier w unii personalnej z Królestwem Chorwacji
|
|
|
| Urodziny
|
data nieznana
|
|
|
| Śmierć
|
27 lutego 1397
|
| Miejsce
|
Križevci
|
|
|
| Ojciec
|
I. István
|
| Matka
|
Puchheim Erzsebét von
|
| Rodzeństwo
|
II. Dénes, Katalin, II. Miklós, I. Imre, László
|
|
|
| Żona
|
Nn Anna
|
| Dzieci
|
László
|
|