Kosača (ród)
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Kosača, także Косача, lm. Kosače/Косаче), czasami Kosačić (Косачић, lm. Kosačići/Косачићи), gałąź rodziny Herceg rodu Kőszegi, to bośniacka[1][2] średniowieczna rodzina żyjąca we współczesnej części Bośni i Hercegowiny, Chorwacji, Czarnogóry oraz Serbii między XIV a XV wiekiem. Ziemia, którą kontrolowali, była znana jako Zahumle, mniej więcej odpowiadająca współczesnemu regionowi Hercegowiny, który sam pochodzi od tytułu „Herceg”, który Stjepan Vukčić Kosača adoptował w 1448 roku. Oprócz Zachlumia rządzili częściami Dalmacji i Raszki. Byli wasalami kilku państw, w tym Królestwa Bośni i Imperium Osmańskiego. Nie ma dokumentu ani dowodów na to, że rodzina „Kosače” należała do jakiegokolwiek wyznania. Byli w kontakcie z Kościołem Bośni, Kościołem Rzymskokatolickim, Kościołem Prawosławnym i Islamem, ale nie odnotowano, że ktoś do nich do któregokolwiek należał. Poślubiali kobiety tych wyznań, szanowali ich wiarę i wspierali je, nawet budowali budynki religijne, ale nie byli osobiście wierzącymi ani nie wyznawali żadnej religii. Podczas upadku Królestwa Bośniackiego ród podzielił się na trzy odnogi: wenecką, dalmatyńską i osmańską. W tej chwili gałęzie te akceptują wyznania Kościoła rzymskokatolickiego i islamu. Spis treściHistoriaPlik:Flag of Kosača.svg Flaga rodu Kosača
Założyciel, Vuk[4], był wybitnym dowódcą wojskowym pod wodzą cara Serbii Stefana Urosza IV Duszana (1331–1359), który brał udział w podbojach południowych Bałkanów. Otrzymał ziemie wokół Górnej Driny, w prowincji Rudine.[5][6] Vlatko Vuković, syn Vuka, podniósł rangę rodu po wzięciu udziału w bitwach przeciwko Turkom[4]. Dowodził zwycięską armią bośniacką w bitwie pod Bilećą (1388).[4] Podczas bitwy o Kosowo (1389) bośniacki król Tvrtko I wysłał go do dowodzenia swoimi żołnierzami. Bośniacki kontyngent pod dowództwem Vlatki został umieszczony na lewym boku armii serbskiej dowodzonej przez księcia Serbii Lazara I. Bitwa została po raz pierwszy opisana jako zwycięstwo, również przez samego Vlatko, jednak została uznana za nierozstrzygniętą, z długoterminowym zwycięstwem osmańskim[7]. Stjepan Vukčić Kosača w 1448 roku porzucił tytuł „Vojvoda z Bośni”, przyjmując tytuł „Herceg Hum i Wybrzeża”[8] Ponownie zmienił go w 1449 r. Na „Herceg świętego Sawy”, wspominając serbskiego świętego prawosławnego.[8] Tytuł ten miał znaczną wartość public relations, ponieważ relikwie Sawy były uważane za cudowne przez ludzi wszystkich wyznań chrześcijańskich. Jednak sami Kosačowie byli jedną z niewielu nieortodoksyjnych rodzin szlacheckich w Hum.[8] Jego ziemie znane były jako ziemie Herzoga lub później w Hercegowinie.[8][9] Król Stjepan Tomaš z Bośni poślubił Katarzynę Kosača, córkę Stjepana Vukčicia, podczas katolickiej ceremonii w maju 1446 r., zapewniając przynajmniej przez chwilę wsparcie najsilniejszego szlachcica w królestwie i zagorzałego zwolennika Kościoła Bośniackiego , Stjepana Vukčićia.[10] CzłonkowiePlik:Грб Вуковића.png Herb „Vuković” z herbu Fojnica (XVIII wiek).
Dziedzictwo religijneOrtodoksiNiektóre budynki prawosławne zbudowane przez Kosačów:
KatolicyKatolicy z regionu często odwiedzają grób Katariny Kosačy w rzymskim kościele Santa Maria in Aracoeli[13]. Na jej nagrobku z każdej strony znajduje się portret naturalnej wielkości oraz herb Kotromanićiów i Kosačów. Napis pierwotnie napisany cyrylicą bośniacką (napis, link zewnętrzny), ale w 1590 r. Zastąpiony łacińskim, który brzmi:[10] Her tombstone features a life-size portrait and the coat of arms of the Kotromanići and Kosača at each side. The inscription, originally written in Bosnian Cyrillic (Inscription, external link) but in 1590 replaced with a Latin one, which reads:[10] Catharinae Reginae Bosnensi Pamięć o królowej Katarzynie (Katarina Kosača), beatyfikowanej po jej śmierci, wciąż żyje w środkowej Bośni, gdzie katolicy tradycyjnie odprawiają 25 października mszą w Bobovacu „przy ołtarzu ojczyzny”. Niektóre artefakty należące do królowej i rodziny Kotromanić zostały zabrane w 1871 r. Przez Josipa Juraja Strossmayera z klasztoru franciszkanów w Kraljevie Sutjeskiej do Chorwacji na przechowanie do „zliberalizowania Bośni”. Nigdy nie zostały zwrócone. The memory of Queen Catherine (Katarina Kosača), who was beatified after her death, is still alive in Central Bosnia, where Catholics traditionally mark 25 October with a mass in Bobovac 'at the altar of the homeland'. Some of the artifacts belonging to the Queen and the Kotromanić family were taken in 1871 by Josip Juraj Strossmayer from the Franciscan monastery in Kraljeva Sutjeska to Croatia for safekeeping until 'Bosnia is liberated'. They have never been returned. IslamPamięć o królowej Katarzynie (Katarina Kosača), beatyfikowanej po jej śmierci, wciąż żyje w środkowej Bośni, mauzoleum „Turbe” w Skopje, które zostało zniszczone podczas trzęsienia ziemi w Skopje w 1963 roku. Mauzoleum ku czci księżniczki Katarzyny Kotromanic, zwane w źródłach tureckich „Tahiri-hanuma”, zostało zbudowane przez Isa bł. Ishakovica. Rzadko zdarza się, że mauzoleum poświęcone jest kobiecie. Po trzęsieniu mauzoleum księżniczki nigdy nie zostało przywrócone, ale tradycja miejscowych została podtrzymana do dziś, odwiedzając i paląc świece. The memory of Queen Catherine (Katarina Kosača), who was beatified after her death, is still alive in Central Bosnia, "Turbe" mausoleum in Skopje which was destroyed in the 1963 Skopje earthquake. The mausoleum in memory of Princess Katherine Kotromanić referred in Turkish sources as the "Tahiri-hanuma" was built by Isa beg Ishaković. It is a very rare occurrence that a mausoleum is dedicated to a female person. After the quake, the mausoleum of the princess was never restored, but the tradition of the locals has been maintained to this day by visiting and burning candles. Przypisy
Bibliografia
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- ↑ 1,0 1,1
- ↑ Emecen, Ferıdun (2000), Ishak bey - Osmanlı uç beyi (po turecku), Istanbul: TDV İslâm Ansiklopedisi, str. 524, "Hıristiyan bir aileye mensup olup Bosnalı aristokrat ailelerden Kosac ve Pavlovicler’le akrabalığından söz edilir"
- ↑ Gökbilgin, Tayyib (1952), Edirne Ve Pasha Livasi (po turecku), Edirne: İstanbul Üniversitesı Edebiyat Fakültesi Yayinlarindan No.508, p. 333, "Ishak beyın, Isa bezden başka, Mehmed Bey ve Hüsvın Bey adında ıkı oğlu daha olduğu ve babasının da Koç Bey ısmınde bırı bulunduğu, Fatıh devrıne aıt ıkı vesıkadan anlaşılmaktadır (krş. Alı Emırı tasnıfıö Fatıh, n. 23,26). Başlıkları şöyledır"
- ↑ Emecen, Ferıdun (2000), Ishak bey - Osmanlı uç beyi (po turecku), Istanbul: TDV İslâm Ansiklopedisi, str. 524,525, ""Kosac" ile "Koç" lakabının benzerliği böyle bir irtıbatın bulunabileceği ihtımalini ortaya koyarsa da burada adı geçen şahsın uç beyi İshak’la ilgisi şüphelidir"
- ↑ Truhelka, Dr. Ćiro (1911), Tursko-slovjenski spomenici dubrovačke arhive (po bośniacku), Sarajevo: Glasnik Zemaljskog muzeja BiH XXIII., p. 446, "Mehmedbega Isabegovića, novog sandžaka krajišnika, karakteriše dragoman Skenderbeg u spomenutom pismu ovako: „a tai sadašni sandžak Esebegovik krotak je človek, kako no za Sinanbega. Na nega da se nešto vele ne tratíte i ne spenžate, nego što mu je zákon od pregašneh vrjemeni. S nim je lasno. Takoj da znáte.“ I to malo riječi je u doba, kada bakšiš u turskoj carevini postaje glavnim državničkim načelom, najbolja pohvala državniku. Ovaj sandžak bio je sin glasovitog Isabega Isabegovića, kóji je pod imenom Mehmed-Čelebije bio gospodar Pavloviča zemlje (1466.—1468.)"
