|
I. Lőrinc (* nieznana, † 1265÷66), węgierski szlachcic, dowódca wojskowy, wojewoda Siedmiogrodu między 1242 a 1252.[1][2]
Jego pochodzenie jest niepewne; Tudor Sălăgean wywiódł go z klanu Aba, jednak według Pawła Engela należał do gałęzi Illyéd rodu Kán[2]. Z nieznaną z imienia żoną miał syna Wawrzyńca II, który służył jako podczaszy królewski (1272-1273; 1274) i ban Severin (1279; 1291).[3]
I. Lőrinc został po raz pierwszy wspomniany przez współczesne akta z pierwszego roku panowania króla Węgier (1235) [[IV. Béla|Beli IV], gdy działał jako ispán komitatu Fejér. W 1238 r. statut związany z donacją od króla Andrzeja II nazwał go „poprzednim” (tunc temporis), co sugerowało, że Lőrinc mógł już pełnić tę funkcję pod koniec panowania Andrzeja[2]. Służył jako ispán w komitacie Bihar w latach 1236–1238.[2] Został mianowany podczaszym królewskim i koniuszym dla stajennych (węg. lovászispán, łac. comes agasonum) w 1240 r.[2]
Po inwazji mongolskiej (1241-1242), w trakcie której zmarł wojewoda Posa, konsolidacja Siedmiogrodu była głównym zadaniem Lőrinca, który został mianowany wojewodą Siedmiogrodu przez Belę IV i sprawował urząd przez 10 lat od 1242 roku.[4] Walczył również w armii królewskiej w wojnie z Austrią w 1246 roku i uczestniczył w bitwie nad rzeką Leitha, w której zginął Fryderyk Kłótliwy[4]. Oprócz swojego województwa Lőrinc działał również jako ispán komitatu Valkó od 1248 do 1252.[2]
Podczas walk o tron w latach 60. poparł młodszego króla Stefana, który zbuntował się przeciwko rządom ojca i rządził Siedmiogrodem niezależnie od Beli IV, posiadając tytuł księcia Siedmiogrodu[3]. Lőrinc pełnił funkcję skarbnika księcia Stefana w latach 1263–1265.[5] Został mianowany banem Severin w 1263 roku, gdy Stefan również korzystał z praw królewskich[6].
Przypisy
- ↑ Engel, Pál (2001). The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895-1526. I.B. Tauris Publishers. str. 382.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301]. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 38, 49, 59, 75, 140, 152, 220, 324.
- ↑ 3,0 3,1 Markó, László (2006). A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon [Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs – Encyklopedia biograficzna] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. str. 415.
- ↑ 4,0 4,1 Sălăgean, Tudor (2005). Romanian Society in the Early Middle Ages (9th–14th Centuries AD). W: Pop, Ioan-Aurel & Bolovan, Ioan, History of Romania: Compendium. Romanian Cultural Institute (Center for Transylvanian Studies). str. 175–176.
- ↑ Fine, John V. A. (1994). The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest. The University of Michigan Press. str. 174.
- ↑ Madgearu, Alexandru (2017). The Asanids: The Political and Military History of the Second Bulgarian Empire, 1185–1280. BRILL. str. 248.
Źródła
- Engel, Pál (2001). The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895-1526. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3.
- Fine, John V. A. (1994). The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest. The University of Michigan Press. ISBN 0-472-08260-4.
- Madgearu, Alexandru (2017). The Asanids: The Political and Military History of the Second Bulgarian Empire, 1185–1280. BRILL. ISBN 978-9-004-32501-2.
- Markó, László (2006). A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon [Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs – Encyklopedia biograficzna] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. ISBN 963-547-085-1.
- Sălăgean, Tudor (2005). Romanian Society in the Early Middle Ages (9th–14th Centuries AD). W: Pop, Ioan-Aurel & Bolovan, Ioan, History of Romania: Compendium. Romanian Cultural Institute (Center for Transylvanian Studies). ISBN 978-973-7784-12-4.
- Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301]. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3.
|
|
