Szapolyai I. János
Za: [1]
| Poprzednik: | Wojewoda Siedmiogrodu (1510-1526) |
Następca: |
| Szentgyörgyi Péter | Perényi Péter |
| Poprzednik: | Przywódca Seklerów (1510-1526) |
Następca: |
| Szentgyörgyi Péter | brak informacji |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jan Zápolya (węg. Szapolyai János) (ur. 2 lutego 1487[1] na Zamku Spiskim, zm. 22 lipca 1540) – król Węgier od 1526, przywódca stronnictwa antyhabsburskiego na Węgrzech.
Życiorys
Był najstarszym dzieckiem Stefana Zápolyi i Jadwigi cieszyńskiej; bratem Jerzego, Barbary i Magdaleny. Po śmierci ojca (1499) otrzymał godność żupana spiskiego. Był wojewodą siedmiogrodzkim od 1511 roku i banem komitatu Szörény.
W 1526 roku, po śmierci Ludwika II Jagiellończyka w bitwie pod Mohaczem, został wybrany na króla Węgier przez zgromadzenia szlacheckie w Tokaju (X 1526) i w Székesfehérvár (XI 1526). W grudniu jednak magnaci pod wodzą rodu Frangepán obwołali w Cetinie królem arcyksięcia Austrii Ferdynanda Habsburga, młodszego brata cesarza Karola V. W zamku kamienieckim w Odrzykoniu 12 marca 1528 roku hetman polny koronny Marcin Kamieniecki podejmował wygnanego z Węgier króla Jana Zapolyę po zatargach w wojnie domowej ze stronnikami Habsburgów na Węgrzech. Wysyłał z Odrzykonia listy zapraszające polskich magnatów na sejmik do Tarnowa, na którym liczył otrzymać poparcie w walce o tron i uzyskał głosy ich samych oraz Sulejmana I. W 1528 Jan Amor Tarnowski udzielił mu półrocznej gościny na swym zamku w Tarnowie[2]. W 1539 r. poślubił Izabelę Jagiellonkę. Ojciec Jana II Zygmunta Zapolyi.
Drzewo genealogiczne
| 4. Władysław Zápolya | ||||||
| 2. Stefan Zápolya | ||||||
| 5. Dorota | ||||||
| 1. Jan Zápolya | ||||||
| 6. Przemysław II | ||||||
| 3. Jadwiga | ||||||
| 7. Anna | ||||||
Przypisy
- ↑ Najczęściej podaje się jako datę narodzenia Jana rok 1487; za najbardziej prawdopodobną datę uchodzi koniec tego roku, gdyż jego rodzice pobrali się w grudniu 1486 (Sroka, Jadwiga Zapolya, s. 24.) Pojawiło się mniejszościowe stanowisko, że urodził się w 1490 roku.
- ↑ Zdzisław Spieralski, Jan Tarnowski 1488-1561, Warszawa 1977, s. 124-125.
Bibliografia
- Sroka S.A., Jadwiga Zapolya, Kraków 2005, , s. 24-25.
Przypisy
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Rody
- Ród Szapolyai
- Urodzeni w 1487
- Urodzeni w XV wieku
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Władcy Siedmiogrodu
- Władcy Węgier
- Wojewodowie Siedmiogrodu
- Zmarli w 1540
- Zmarli w XVI wieku
- Importowane