Toldi Miklós
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Plik:Toldi Miklós vitéz.jpg Portret Mikołaja Toldi z 1800 roku Toldi Miklós (* ok.1320, † 22 listopada 1390), węgierski szlachcic z Bihar, opisywany w tradycji ludowej jako legendarny silny rycerz.[1][2] Spis treściŻyciorysJego osoba przez długi czas była uważana za fikcyjną, ponieważ pozostało niewiele informacji o jego życiu. Z dokumentów wynika, że Miklós György Toldi naprawdę żyli w czasach Karola I i Ludwika I. Wiadomo na pewno, że był człowiekiem wykształconym, najprawdopodobniej nauczył się także łaciny i wykorzystywał tę wiedzę także we Włoszech. Musiał dołączyć do Morica Meggyesiego, ispána Pozsony, a dzięki swoim rodzinnym koneksjom, w 1354 roku został komendantem zamku i ważną osobą całym komitacie Pozsony. Ponieważ Meggyesi brał udział w wyprawie króla Ludwika Wielkiego do Neapolu w latach 1351–52, możemy przypuszczać, że Toldi też był w jego banderii. Miklós przez krótki czas przebywał z ispánem Mikołajem Váradi, który wkrótce stał się najpotężniejszym hierarchą kościelnym, tj. arcybiskupem Ostrzyhomia. Jego służba tutaj była już ściśle wojskowa i podobnie jak arcybiskup, stale przebywał w otoczeniu króla. W 1359 r. musiał przywieźć w jego imieniu dwa lwiątka z Florencji. Miklós spędził wiele lat we Włoszech i uczestniczył w bitwach między miastami, stanami i szlachtą. Dowodził najemnikami węgierskimi i związanymi z nimi najemnikami innych narodowości: włoskiej, angielskiej, hiszpańskiej, niemieckiej lub francuskiej. Od 1366 r. Miklós ponownie był członkiem dworu królewskiego i mógł się tu wyróżniać, o czym mogą świadczyć kolejno piastowane wysokie urzędy. Został wasalem króla, a tym samym członkiem jego feudalnej rodziny i pozostawał na stałe w pobliżu Ludwika Wielkiego. W 1366 r. został ispánem komitatu Gömör, w 1372 r. komitatu Heves, trzy lata później komitatu Bihar, a w 1383 r. komitatu Szabolcs.[3] UpamiętnienieNajwcześniejszym i najbardziej szczegółowym źródłem jest piękna historia Piotra Ilosvai Selymesa: „Historia słynnego Miklósa Toldiego, słynącego ze swoich działań i umiejętności” (Az híres nevezetes Toldi Miklósnak jeles cselekedeteiről és bajnokosodásáról való história) (Debreczyn, 1574). W tradycji folklorystycznej postać Miklósa Toldiego przetrwała najdłużej w komitatach Nógrád i Bihar, podkreślając swoją wielką siłę fizyczną, ale umieszczając jego życie w wieku króla Macieja. Najbardziej znanym dziełem o Miklós Toldi jest trylogia Toldiego Jánosa Arany (Toldi, miłość Toldiego, wieczór Toldiego). Motywacją dla poety był również fakt, że Ścięta Wieża w jego rodzinnej wiosce Nagyszalonta tradycyjnie należała do rodziny Toldich. W 1903 r. Rzeźbiarz János Fadrusz wykonał posąg Miklósa Toldiego z wilkami. Toldi, węgierski czołg lekki opracowany i używany podczas II wojny światowej, został nazwany jego imieniem.[4] Przypisy
Zasoby
Więcej informacji |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||
