Berislavići Grabarski (rodzina): Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 20: Linia 20:
 
  |
 
  |
  
== Historia ==
+
'''Berislavici Grabarski''' lub '''''Berislavici Doborski''''' (łac. ''Berislaus nobiles de Grabarya'', węg. ''[[Beriszló]]''), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w żupanacie [[Požega]], a czasem Doborski (od miasta Dobor), które było własnością tego rodu od 1470 r.
  
 +
= Pochodzenie ==
  
'''Berislavici Grabarski''' lub '''''Berislavici Doborski''''' (łac. ''Berislaus nobiles de Grabarya'', węg. ''[[Beriszló]]''), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w żupanacie [[Požega]], a czasem Doborski (od miasta Dobor), które było własnością tego rodu od 1470 r.
+
Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego [[Ban Bośni|bośniackiego bana]] [[Borić]]a<ref>Marija Karbić. ''Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji''. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.</ref><ref>[http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija]</ref> są one wymienieni w źródłach pochodzących z XIII wieku i można ich los prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła.<ref name="HBL">[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=1791 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon]</ref>
  
Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego [[Ban Bośni|bośniackiego bana]] [[Borić]]a<ref>Marija Karbić. ''Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji''. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.</ref><ref>[http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija]</ref> są one wymienieni w źródłach pochodzących z XIII wieku i można ich los prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła.<ref name="HBL">[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=1791 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon]</ref>
+
== Historia ==
  
 
Pierwsza wzmianka o rodzinie wspomina o Berislaiev z Dubovika (ok.1250). W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji i w tym czasie posiadali majątki w żupanacie [[Požega]] (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w '''żupanacie''' [[Vukovar]] (Vinkovci, Petrovci). Późniejsze ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac.<ref name="HBL"/>
 
Pierwsza wzmianka o rodzinie wspomina o Berislaiev z Dubovika (ok.1250). W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji i w tym czasie posiadali majątki w żupanacie [[Požega]] (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w '''żupanacie''' [[Vukovar]] (Vinkovci, Petrovci). Późniejsze ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac.<ref name="HBL"/>
Linia 43: Linia 44:
 
*** [[Ivan Berislavić]] († 1514)
 
*** [[Ivan Berislavić]] († 1514)
 
**** [[Stjepan Berislavić]] († 1535)
 
**** [[Stjepan Berislavić]] († 1535)
 
= Pochodzenie ==
 
 
Zgodnie z rodzinną tradycją przodkiem rodu był Ban Borić z Bośni, panujący od 1154 do około 1167 roku. [3]
 
 
  
 
== Znani członkowie ==
 
== Znani członkowie ==
  
 
+
* [[Franjo Berislavić]] (zmarł w 1517 r.), [[ban Jajce]] między 1494 a 1495 i od 1499 do 1503{{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=141}}
* [[Franjo Berislavić]] (zmarł w 1517 r.), [[Ban of Jajce]] między 1494 a 1495 i od 1499 do 1503 {{odn | C. Tóth | Horváth | Neumann | Pálosfalvi | 2016 | s = 141}}
+
* [[Ivaniš Berislavić]] (zmarł w 1514 r.), [[despot Serbii]], [[Ban Jajce]] od 1511 do 1513){{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=142}}
* [[Ivaniš Berislavić]] (zmarł w 1514 r.), [[Despot z Serbii]], [[Ban of Jajce]] od 1511 do 1513) {{odn | C. Tóth | Horváth | Neumann | Pálosfalvi | 2016 | s = 142}}
+
* [[Beriszló Péter]], [[ban Jajce]] w 1514 roku{{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=143}}
* Péter Beriszló, [[Ban of Jajce]] w 1514 roku {{odn | C. Tóth | Horváth | Neumann | Pálosfalvi | 2016 | s = 143}}
+
* [[Stjepan Berislavić]] (podpisany w 1535 r.), serbscy despoci Serbii i Czarnogóry w 1535 r.
* [[Stjepan Berislavić]] (podpisany w 1535 r.), Serbscy despoci Serbii i Czarnogóry w 1535 r.
 
 
 
*[[Franjo Berislavić]] (died in 1517), [[Ban of Jajce]] between 1494 and 1495, and from 1499 until 1503{{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=141}}
 
*[[Ivaniš Berislavić]] (died in 1514), [[Despot of Serbia]], [[Ban of Jajce]] from 1511 until 1513){{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=142}}
 
*Péter Beriszló, [[Ban of Jajce]] in 1514{{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=143}}
 
*[[Stjepan Berislavić]] (zmarł w 1535 r.), tytularny despota Serbii aż do śmierci w 1535 r
 
  
 
== Zobacz także ==
 
== Zobacz także ==
Linia 68: Linia 58:
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
 
{{izvori}}
 
{{izvori}}
 
  
 
== Źródła ==
 
== Źródła ==
Linia 90: Linia 79:
 
{{Rodzina Infobox
 
{{Rodzina Infobox
 
  |rodzina_1              = Berislavići Grabarski
 
  |rodzina_1              = Berislavići Grabarski
  |herb                  = Berislavic_Grabarski_coat_of_arms.svg.png
+
  |herb                  = Grabarski-Doborski.svg
 
  |kraj                  = [[Królestwo Chorwacji]]
 
  |kraj                  = [[Królestwo Chorwacji]]
 
  |tytulatura            = [[Despot Serbii]]
 
  |tytulatura            = [[Despot Serbii]]
Linia 103: Linia 92:
 
| dynastia =  
 
| dynastia =  
 
  |ród                    = [[Berislavići]]
 
  |ród                    = [[Berislavići]]
  |rodzina                = [[Berislavići Grabarski]
+
  |rodzina                = [[Berislavići Grabarski]]
 
  |gniazda                =
 
  |gniazda                =
 
  |gałęzie                =  
 
  |gałęzie                =  

Wersja z 12:07, 1 lut 2021

Berislavici Grabarski lub Berislavici Doborski (łac. Berislaus nobiles de Grabarya, węg. Beriszló), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w żupanacie Požega, a czasem Doborski (od miasta Dobor), które było własnością tego rodu od 1470 r.

Pochodzenie =

Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego bośniackiego bana Borića[1][2] są one wymienieni w źródłach pochodzących z XIII wieku i można ich los prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła.[3]

Historia

Pierwsza wzmianka o rodzinie wspomina o Berislaiev z Dubovika (ok.1250). W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji i w tym czasie posiadali majątki w żupanacie Požega (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w żupanacie Vukovar (Vinkovci, Petrovci). Późniejsze ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac.[3]

Pierwszym wybitnym członkiem rodziny był Benedikt (Benedykt) (około 1450–1464), a jego następcami byli jego synowie: Nikola, Deša, Ivan i Martin. Martin. Martin zaczyna nazywać siebie Berislavić. Franjo, syn Ivana i Ivan, syn Martina, są najbardziej znaczącymi przedstawicielami rodu. Franjo Berislavić († 1517) brał udział w bitwie pod Krbavą w 1493 r., wyróżniał się jako ban Jajce (1494–1496 i 1499– 1503), a także wsławił się w bitwie pod Dubicą w 1513 r. Ze swoim kuzynem banem Petrem z Trogiru. Kuzyn Franja, Ivan Berislavić (Ivaniš) († 1514) był banem Sreberenicy w 1494 r.i banem Jajce w latach 1511–1513. Za namową chorwacko-węgierskiego króla [[II. Úlászló|Władysława II] (1490-1516) poślubił wdowę po serbskim despocie Jovanie Brankovicu, Jelenęe Jaksic, po czym został nazwany nowym tytułem serbskiego despoty.[3]

Syn Iwana, Stjepan Berislavić († 1535) był tytułowym despotą i ostatnim męskim członkiem rodziny Berislavići Grabarski. Najpierw przystał do slawońskiej szlachty popierającej Zapolja, a później przeszedł na stronę Habsburgów. Przez pewien czas był w służbie tureckiej w Slawonii. Został zabity przez Husrev-bega, gdy próbował pogodzić się z Ferdynandem Habsburgiem (1526-1564) i zerwał sojusz z Turkami.

Genealogia

Znani członkowie

Zobacz także

Przypisy

  1. Marija Karbić. Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.
  2. Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija
  3. 3,0 3,1 3,2 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon
  4. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 141.
  5. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 142.
  6. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 143.

Źródła

  • C. Tóth, Norbert; Horváth, Richárd; Neumann, Tibor; Pálosfalvi, Tamás (2016). Magyarország világi archontológiája, 1458-1526, I: Főpapok és bárók [Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I: Prałatowie i baronowie]. MTA Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Történettudományi Intézet. ISBN 978-963-416-035-9.

Dalsze czytanie

Linki zewnętrzne

Berislavići Grabarski

Herb
Kraj Królestwo Chorwacji
Despot Serbii
Pierwszy Boric
Ostatni Stjepan Berislavić
Początek
Koniec 1535
Pochodzenie chorwackie
Ród Berislavići
Rodzina Berislavići Grabarski