Berislavići Grabarski (rodzina): Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 10 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
 +
[[Kategoria:0r]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Berislavi%C4%87_family_of_Graberje
 
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Berislavi%C4%87_family_of_Graberje
Linia 18: Linia 19:
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |
 
  |
 +
[[File:Grabarski-Doborski.svg|thumb]]
  
== Historia po chorwacku ==
+
'''Berislavici Grabarski''' lub '''''Berislavici Doborski''''' (łac. ''Berislaus nobiles de Grabarya'', węg. ''[[Beriszló]]''), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w żupanacie [[Požega]], a czasem Doborski (od miasta Dobor), które było własnością tego rodu od 1470 r.
  
Berislavici Grabarski lub Doborski (łac. Berislaus nobiles de Grabarya, mgr. Beriszló), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w powiecie Požega, a czasem Doborski według miasta Dobor, które jest własnością tego rodzaju od 1470 r.
+
== Pochodzenie ==
  
Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego bośniackiego bana Borica [1] one wymienione w źródłach pochodzących z XIII wieku i można je prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła [2].
+
Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego [[Ban Bośni|bośniackiego bana]] [[Borić]]a<ref>Marija Karbić. ''Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji''. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.</ref><ref>[http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija]</ref> są one wymienieni w źródłach pochodzących z XIII wieku i można ich los prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła.<ref name="HBL">[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=1791 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon]</ref>
Historia
 
  
Pierwsza wzmianka o rodzinie to Berislav z Dubovika (1250. W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji, w tym czasie posiadali majątki w powiecie Požega (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w powiecie Vukovar (Vinkovci, Petrovci), a później ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac . [3]
+
== Historia ==
  
Pierwszym wybitnym członkiem rodziny był Benedykt (około 1450–1464), a jego następcami byli jego synowie: Mikołaj, Desha, Jan i Marcin. Martin zaczyna nazywać siebie Berislavic. Francis, syn Johna i John, syn Martina, są najbardziej znaczącymi przedstawicielami rodzaju. Franjo Berislavić († 1517) brał udział w bitwie pod Krbavem w 1493 r., Wyróżniał się jako Sztandar Jajce (1494–1496 i 1499– 1503), a także był obchodzony w bitwie pod Dubicą w 1513 r. Ze swoim kuzynem Banem Piotrem z Trogiru. Kuzyn Franjin, Ivan (Ivaniš) († 1514) był zakazem złotnictwa w 1494 r. I zakazem składania jaj w latach 1511–1513. Za namową chorwacko-węgierskiego króla Władysława II. (1490-1516) poślubił wdowę po serbskim despocie Jovanie Brankovicu, Jelenie Jaksic, po czym został nazwany nowym tytułem serbskim despotą [4].
+
Pierwsza wzmianka o rodzinie wspomina o Berislaiev z Dubovika (ok.1250). W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji i w tym czasie posiadali majątki w żupanacie [[Požega]] (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w okręgu [[Vukovar]] (Vinkovci, Petrovci). Późniejsze ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac.<ref name="HBL"/>
 +
 +
Pierwszym wybitnym członkiem rodziny był Benedikt (Benedykt) (około 1450–1464), a jego następcami byli jego synowie: Nikola, Deša, Ivan i Martin. Martin. Martin zaczyna nazywać siebie [[Berislavić]]. Franjo, syn Ivana i Ivan, syn Martina, są najbardziej znaczącymi przedstawicielami rodu. [[Franjo Berislavić]] († 1517) brał udział w [[Bitwa na Krbavskim Polu|bitwie pod Krbavą]] w 1493 r., wyróżniał się jako [[ban Jajce]] (1494–1496 i 1499– 1503), a także wsławił się w [[Bitwa pod Dubicą|bitwie pod Dubicą]] w 1513 r. Ze swoim kuzynem banem Petrem z Trogiru. Kuzyn Franja, Ivan Berislavić ([[Ivaniš Berislavić]]) († 1514) był [[Ban Srebrenicy|banem Sreberenicy]] w 1494 r.i banem Jajce w latach 1511–1513. Za namową chorwacko-węgierskiego króla [[II. Ulászló|Władysława II]] (1490-1516) poślubił wdowę po serbskim despocie [https://pl.wikipedia.org/wiki/Jovan_Brankovi%C4%87 Jovanie Brankovicu], [[Jelena Jakšić|Jelenę Jakšić]], po czym został nazwany nowym tytułem serbskiego despoty.<ref name="HBL"/>
  
Syn Iwana, Stjepan Berislavić († 1535) był tytułowym despotycznym despotą i ostatnim męskim członkiem rodziny Grabarskich Berislavić. Najpierw zgodził się ze słowiańską szlachtą wzdłuż Zapolja, a później z Habsburgami. Przez pewien czas był w służbie tureckiej w Slawonii. Został zabity przez Husrew-błagającego, gdy próbował pogodzić się z Ferdynandem z Habsburga (1526-1564) i zerwał sojusz z Turkami.
+
Syn Iwana, [https://pl.wikipedia.org/wiki/Stefan_Berislavi%C4%87 Stjepan Berislavić] († 1535) był tytułowym despotą i ostatnim męskim członkiem rodziny Berislavići Grabarski. Najpierw przystał do slawońskiej  szlachty popierającej [[Szapolyai I. János|Jana Szapolya]], a później przeszedł na stronę [[Habsburg]]ów. Przez pewien czas był w służbie tureckiej w Slawonii. Został zabity przez [https://pl.wikipedia.org/wiki/Gazi_Husrev-beg Gazi Husrev-bega]], gdy próbował pogodzić się z [[Ferdynand I|Ferdynandem]] Habsburgiem (1526-1564) i zerwał sojusz z Turkami.
  
The '''Berislavić family of Graberje''' ({{lang-hr|Berislavići Grabarski}}, also known as ''Berislavići Doborski''), was a Croatian noble family from the [[Požega County]] of [[Slavonia]], allegedly originating from [[Ban Borić]]. The family served as [[Serbian Despotate|Despots of Serbia]] until 1535 when the Ottomans executed [[prince]] [[Stjepan Berislavić]].<ref name=mkarbic>Marija Karbić. Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.</ref><ref name="karbic-2014">{{cite journal | url = http://hrcak.srce.hr/126554?lang=en | journal = Historical Contributions | publisher = Croatian Institute of History | location = Zagreb  | |date=July 2014 | title = Plemićki rod Borića bana, Slavonski Brod, Hrvatski institut za povijest – Podružnica za povijest Slavonije, Srijema i Baranje, 2013., 222 stranice | first = Marija | last = Karbić | language = Croatian | pages = 403-405 | format = PDF}}</ref>
+
== Genealogia ==
  
Od obitelji se prvi spominje Berislav od Dubovika (1250. U 15. stoljeću već vrše važne političke uloge u Hrvatskoj. U to vrijeme posjedovali su imanja u Požeškoj županiji (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i manjim dijelom u Vukovskoj županiji (Vinkovci, Petrovci), dok su im kasnije stečevine Mikanovci, Satnica, Sarvaš, Koprivna, Nijemci, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Odvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinik, Paka, Šušnjevac i Levanjska varoš.[3]
+
* Benedikt (około 1450–1464)
 +
** Nikola
 +
** Deša
 +
** Ivan
 +
*** [[Franjo Berislavić]] († 1517)
 +
** Martin
 +
*** [[Ivaniš Berislavić]] († 1514)
 +
**** [https://en.wikipedia.org/wiki/Stefan_Berislavi%C4%87 Stjepan Berislavić] († 1535)
  
Prvi istaknuti član porodice bio je Benedikt (oko 1450.-1464.), kojeg su naslijedili sinovi Nikola, Deša, Ivan i Martin. Martin se prvi počinje nazivati Berislavićem. Franjo, sin Ivanov i Ivan, sin Martinov najznačajniji su predstavnici roda. Franjo Berislavić († 1517.) sudjelovao je u Krbavskoj bici 1493. godine, istaknuo se kao jajački ban (1494.–1496. i 1499.–1503.), a proslavio se u bitki kod Dubice 1513. uz rođaka bana Petra Trogirskog. Franjin bratić, Ivan (Ivaniš) († 1514.) bio je srebrnički ban 1494. godine, a jajački ban 1511.-1513. Na nagovor hrvatsko-ugarskog kralja Vladislava II. (1490.-1516.) oženio je udovicu srpskog despota Jovana Brankovića, Jelenu Jakšić, nakon čega je proglašen novim naslovnim srpskim despotom.[4]
+
== Znani członkowie ==
  
Ivanov sin, Stjepan Berislavić († 1535.) bio je naslovni srpski despot i zadnji muški član obitelji Berislavića Grabarskih. Najprije pristao sa slavonskim plemićima uz Zapolju, a poslije uz Habsburgovce. Neko vrijeme bio je u turskoj službi po Slavoniji. Ubio ga je Husrev-beg kada se pokušao pomiriti s Ferdinandom Habsburškim (1526.-1564.) i otkazati savezništvo s Turcima.
+
* [[Franjo Berislavić]] (zmarł w 1517 r.), [[ban Jajce]] między 1494 a 1495 i od 1499 do 1503{{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=141}}
 +
* [[Ivaniš Berislavić]] (zmarł w 1514 r.), [[despot Serbii]], [[Ban Jajce]] od 1511 do 1513){{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=142}}
 +
* [[Beriszló Péter]], [[ban Jajce]] w 1514 roku{{odn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|s=143}}
 +
* [[Stjepan Berislavić]] (podpisany w 1535 r.), serbscy despoci Serbii i Czarnogóry w 1535 r.
  
==Origin==
+
== Zobacz także ==
According to the family tradition [[Ban Borić]] of Bosnia, ruled from 1154 until c.1167, was an ancestor of the family.<ref>{{cite journal | language = Croatian | last = Karbić | first = Marija | url = http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=19646&lang=en | title = Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija, primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije | journal = Historical Contributions | volume = 31 | publisher = Croatian Institute of History | year = 2006 |trans-title= Croatia's nobility in fight against the Ottomans, an example of the Berislavić Grabarski family from Slavonia | page = 72}}</ref>
 
 
 
==Notable members==
 
*[[Franjo Berislavić]] (died in 1517), [[Ban of Jajce]] between 1494 and 1495, and from 1499 until 1503{{sfn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|p=141}}
 
*[[Ivaniš Berislavić]] (died in 1514), [[Despot of Serbia]], [[Ban of Jajce]] from 1511 until 1513){{sfn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|p=142}}
 
*Péter Beriszló, [[Ban of Jajce]] in 1514{{sfn|C. Tóth|Horváth|Neumann|Pálosfalvi|2016|p=143}}
 
*[[Stjepan Berislavić]] (died in 1535), titular Despot of Serbia until his death 1535
 
 
 
==See also==
 
 
*[[Berislavići Trogirski|Berislavić family of Trogir]], Croatian noble family from [[Trogir]]
 
*[[Berislavići Trogirski|Berislavić family of Trogir]], Croatian noble family from [[Trogir]]
 
*[[Berislavići Vrhrički|Berislavić family of Vrh Rike]], Croatian noble family from [[Vrlika]]
 
*[[Berislavići Vrhrički|Berislavić family of Vrh Rike]], Croatian noble family from [[Vrlika]]
 +
 +
== Przypisy ==
 +
{{izvori}}
  
 
== Źródła ==
 
== Źródła ==
  
* C. Tóth, Norbert; Horváth, Richárd; Neumann, Tibor; Pálosfalvi, Tamás (2016). ''Magyarország világi archontológiája, 1458-1526, I: Főpapok és bárók'' [Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I: Prałatowie i baronowie]. MTA Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Történettudományi Intézet. ISBN 978-963-416-035-9.
+
* C. Tóth, Norbert; Horváth, Richárd; Neumann, Tibor; Pálosfalvi, Tamás (2016). ''Magyarország világi archontológiája, 1458-1526, I: Főpapok és bárók'' [Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I: Prałatowie i baronowie]. MTA Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Történettudományi Intézet. ISBN 978-963-416-035-9.
  
== Przypisy ==
+
== Dalsze czytanie ==
{{izvori}}
 
 
 
==Further reading==
 
  
 
*Hrvatska enciklopedija, [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski (Doborski)]
 
*Hrvatska enciklopedija, [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski (Doborski)]
Linia 67: Linia 71:
 
* Pavić, Emerik. ''Ramus viridantis olivae.'' Budim, 1766
 
* Pavić, Emerik. ''Ramus viridantis olivae.'' Budim, 1766
  
== Vanjske poveznice ==
+
== Linki zewnętrzne ==
  
* [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=1791 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon] {{hr icon}}
+
* [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=1791 Berislavići Hrvatski biografski leksikon] (po chorwacku)
* [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija] {{hr icon}}
+
* [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=7096 Berislavići Grabarski Hrvatska opća enciklopedija] (po chorwacku)
* [http://hrcak.srce.hr/file/19646 Karbić, Marija, Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije] {{hr icon}}
+
* [http://hrcak.srce.hr/file/19646 Karbić, Marija, Hrvatsko plemstvo u borbi protiv Osmanlija. Primjer obitelji Berislavića Grabarskih iz Slavonije] (po chorwacku)
  
 
|
 
|
 
{{Rodzina Infobox
 
{{Rodzina Infobox
 
  |rodzina_1              = Berislavići Grabarski
 
  |rodzina_1              = Berislavići Grabarski
  |herb                  =  
+
  |herb                  = Grabarski-Doborski.svg
 
  |kraj                  = [[Królestwo Chorwacji]]
 
  |kraj                  = [[Królestwo Chorwacji]]
 
  |tytulatura            = [[Despot Serbii]]
 
  |tytulatura            = [[Despot Serbii]]
  |pierwszy              =  
+
  |pierwszy              = [[Borić]]
  |ostatni                =  
+
  |ostatni                = [https://en.wikipedia.org/wiki/Stefan_Berislavi%C4%87 Stjepan Berislavić]
 
  |obecny władca          =  
 
  |obecny władca          =  
 
  |początek              =  
 
  |początek              =  
  |koniec                =  
+
  |koniec                = 1535
 
  |rok złożenia z funkcji =  
 
  |rok złożenia z funkcji =  
 
  |pochodzenie            = chorwackie
 
  |pochodzenie            = chorwackie
  |klan                  = [[Berislavići]]
+
  |klan                  =  
  |ród                    =  
+
| dynastia =
  |rodzina                =  
+
  |ród                    = [[Berislavići]]
 +
  |rodzina                = [[Berislavići Grabarski]]
 
  |gniazda                =
 
  |gniazda                =
 
  |gałęzie                =  
 
  |gałęzie                =  
 
}}
 
}}
 
|}
 
|}
 
  
 
{{SORTUJ:Berislavici Grabarski}}
 
{{SORTUJ:Berislavici Grabarski}}
  
 
[[Kategoria:Berislavići]]
 
[[Kategoria:Berislavići]]
 +
[[Kategoria:Ród]]
 +
[[Kategoria:Rodziny]]
 +
[[Kategoria:Berislavići Grabarski]]
 
[[Kategoria:Chorwaccy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Chorwaccy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Bośniaccy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Bośniaccy szlachcice]]
 
[[Kategoria:Serbscy despoci]]
 
[[Kategoria:Serbscy despoci]]
[[Kategoria:Rody]]
 
[[Kategoria:Ród Berislavići]]
 
[[Kategoria:Rodziny]]
 
[[Kategoria:Rodzina Berislavići Grabarski]]
 

Aktualna wersja na dzień 15:06, 1 lut 2021

Berislavici Grabarski lub Berislavici Doborski (łac. Berislaus nobiles de Grabarya, węg. Beriszló), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w żupanacie Požega, a czasem Doborski (od miasta Dobor), które było własnością tego rodu od 1470 r.

Pochodzenie

Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego bośniackiego bana Borića[1][2] są one wymienieni w źródłach pochodzących z XIII wieku i można ich los prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła.[3]

Historia

Pierwsza wzmianka o rodzinie wspomina o Berislaiev z Dubovika (ok.1250). W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji i w tym czasie posiadali majątki w żupanacie Požega (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w okręgu Vukovar (Vinkovci, Petrovci). Późniejsze ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac.[3]

Pierwszym wybitnym członkiem rodziny był Benedikt (Benedykt) (około 1450–1464), a jego następcami byli jego synowie: Nikola, Deša, Ivan i Martin. Martin. Martin zaczyna nazywać siebie Berislavić. Franjo, syn Ivana i Ivan, syn Martina, są najbardziej znaczącymi przedstawicielami rodu. Franjo Berislavić († 1517) brał udział w bitwie pod Krbavą w 1493 r., wyróżniał się jako ban Jajce (1494–1496 i 1499– 1503), a także wsławił się w bitwie pod Dubicą w 1513 r. Ze swoim kuzynem banem Petrem z Trogiru. Kuzyn Franja, Ivan Berislavić (Ivaniš Berislavić) († 1514) był banem Sreberenicy w 1494 r.i banem Jajce w latach 1511–1513. Za namową chorwacko-węgierskiego króla Władysława II (1490-1516) poślubił wdowę po serbskim despocie Jovanie Brankovicu, Jelenę Jakšić, po czym został nazwany nowym tytułem serbskiego despoty.[3]

Syn Iwana, Stjepan Berislavić († 1535) był tytułowym despotą i ostatnim męskim członkiem rodziny Berislavići Grabarski. Najpierw przystał do slawońskiej szlachty popierającej Jana Szapolya, a później przeszedł na stronę Habsburgów. Przez pewien czas był w służbie tureckiej w Slawonii. Został zabity przez Gazi Husrev-bega], gdy próbował pogodzić się z Ferdynandem Habsburgiem (1526-1564) i zerwał sojusz z Turkami.

Genealogia

Znani członkowie

Zobacz także

Przypisy

  1. Marija Karbić. Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.
  2. Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija
  3. 3,0 3,1 3,2 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon
  4. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 141.
  5. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 142.
  6. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 143.

Źródła

  • C. Tóth, Norbert; Horváth, Richárd; Neumann, Tibor; Pálosfalvi, Tamás (2016). Magyarország világi archontológiája, 1458-1526, I: Főpapok és bárók [Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I: Prałatowie i baronowie]. MTA Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Történettudományi Intézet. ISBN 978-963-416-035-9.

Dalsze czytanie

Linki zewnętrzne

Berislavići Grabarski

Herb
Kraj Królestwo Chorwacji
Despot Serbii
Pierwszy Borić
Ostatni Stjepan Berislavić
Początek
Koniec 1535
Pochodzenie chorwackie
Ród Berislavići
Rodzina Berislavići Grabarski