Péc I. Lukács: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono pustą stronę)
 
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej")
 
(Nie pokazano 32 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
 +
[[Kategoria:0]]
 +
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
 +
{{Uwaga|
 +
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Lucas_I_P%C3%A9c
 +
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Lucas_I_P%C3%A9c&action=history
 +
|nota    = angielski
 +
}}
  
 +
{|
 +
|
 +
|}
 +
 +
{|
 +
|-style="vertical-align:top;"
 +
|
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Kán II. Gyula]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Stolnik królewski]]<br>(1229-1230)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = brak informacji
 +
}}
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Hahót II. Buzád]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Ban Severin]] (?)<br>(ok.1233)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[brak informacji]]
 +
}}
 +
 +
{|
 +
|
 +
|}
 +
 +
'''Péc I. Lukács''' (pol. ''Łukasz I Péc'') (*&nbsp;nieznana, † nieznana), węgierski szlachcic, [[stolnik królewski]] od 1229 do 1230 roku, za panowania króla Węgier [[II. András|Andrzej II]].
 +
 +
==Rodzina==
 +
Lukács I jest najstarszym członkiem rodu [[Péc]], który posiadał majątki na dużą skalę w kilku okręgach [[Zadunaje|Zadunaja]], oprócz innych części [[Królestwo|Królestwa Węgier]]. Ród pochodził z wzgórz Sokoró (komitat [[Győr]]), ich najstarszej posiadłości rodowej w dzisiejszych [[Felpéc]] i [[Kajárpéc]]. Opierając się na herbie rodu, możliwe jest, że Lukács był rycerzem z Europy Zachodniej, który przybył na Węgry podczas wczesnych rządów króla Węgier [[II. András|Andrzeja II]]. Za swoją służbę wojskową otrzymał ziemie w komitacie [[Győr]] i okolicznych regionach<ref name="Kádár">Kádár, Tamás (2018). ''Egy figyelemre méltó Dráva vidéki főúr a 13. század második feléből: Péc nembeli György fia Dénes nádor és országbíró közéleti pályája'' [''Niezwykły Pan z regionu Drava w drugiej połowie XIII wieku: państwowa kariera palatyna i sędziego królewskiego Denis, syna Jerzego z rodu Péc'']. Somogy Megye Múltjából. str. 6.</ref>.
 +
 +
Lukács miał trzech synów: Grzegorza – [[ispán]]a komitatu [[Zala]] od 1243 do 1244 r.<ref name="Zsoldos2011">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 49, 59, 128, 134, 159, 170, 184, 231, 325.</ref> Marka I – przodka szlacheckich rodzin: [[Marczalli]], [[Berzencei]] i [[Szentgyörgy]]i; i Łukasza II, znanego również jako Łukasz Wielki (Nagy).<ref>Engel: Genealógia (Genus Péc 1. Zala - gałąź)</ref>
 +
 +
== Identyfikacja ==
 +
 +
Prowadzona jest debata naukowa na temat trudności w utożsamieniu węgierskich szlachciców z imieniem „Lukács” (Łukasz), którzy działali w latach 30. XIII wieku. XIX-wieczny historyk [[Wertner Mór|Mór Wertner]] w swoich różnych pracach naukowych uważał ich wszystkich za jedną osobę, choć o różnej pozycji. Twierdził, że wszystkie istotne dane odnoszą się do pewnego Łukasza, syna Hipolita, o którym wspomniano w dokumencie z 1206 r. Wertner połączył tę osobę jako osobę z rodu [[Péc]]. Następnie nieco zmodyfikował swój punkt widzenia i uznał, że Łukasz, który działał jako [[ispán]] z komitatu [[Hont]], był „prawdopodobnie inną osobą”. Historyk [[Zsoldos Attila|Attila Zsoldos]] dalej analizował problem: oddzielił także Łukasza, [[ispán]]a z królewskiego lasu [[Bakony]], ponieważ jego urzędnicy pochodzili z niższego statusu społecznego w tamtych czasach. Ponadto, jak wskazał Zsoldos, [[ispán]] z komitstu [[Moson]] był z pewnością inną osobą niż [[ispán]] z komitatu [[Hont]], ponieważ obaj pojawili się w tym samym królewskim dokumencie z 1239 roku. Następnie [[Zsoldos Attila|Attila Zsoldos]] zauważył, że było czterech (mniej prawdopodobne że trzech) różnych szlachciców-urzędników o imieniu Łukasz w okresie 1200-30.<ref name="Zsoldos2011" />
 +
 +
# '''Lukács''', który należał do dworu króla Andrzeja II, pełnił funkcję [[stolnik|stolnika królewskiego]] od 1229 do 1230 roku, obok swojej pozycji [[ispán]]a komitatu [[Bars]].<ref name="Zsoldos2011" /> Być może jest on tożsamy z Łukaszem, który krótko funkcjonował jako [[ispán]] komitatu [[Pozsony]] w 1235 r.<ref name="Zsoldos2011" /> Kilku historyków, w tym Attila Zsoldos<ref name="Zsoldos2011" /> i [[Kádár Tamás|Tamás Kádár]]<ref name="Kádár" /> uważali, że ten baron może być tożsamy z Łukaszem, który doszedł do elity węgierskiej podczas dziesięcioleci służby na dworze Andrzeja II, ale szybko stracił wpływy polityczne, gdy w 1235 r. na tron Węgier wstąpił [[IV. Béla|Bela IV]].
 +
# '''Lukács''', który był powiernikiem księcia [[IV. Béla|Beli]], od dawna sprzeciwiającego się przyznawaniu ziemi i polityce ojca. Był [[Ban Severin|banem Severin]]a (będącego pod władzą księcia) w 1233 r., po przejściu na emeryturę jego poprzednika [[Hahót II. Buzád|Buzada II Hahóta]]<ref name="Zsoldos2011" />. Po koronacji Beli na króla Węgier służył jako [[ispán]] komitatu [[Moson]] w latach 1235–1240.<ref name="Zsoldos2011" /> Prawdopodobnie zginął podczas [[Inwazja Mongołów 1241|inwazji Mongołów]] na Węgry w 1241 roku.
 +
# '''Lukács''', który pochodził z niższego statusu społecznego (prawdopodobnie był królewskim sługą) i działał jako hrabia królewskiego lasu [[Bakony]] od 1232 do 1233 r.<ref name="Zsoldos2011" />
 +
# '''Lukács''', który był [[ispán]]em komitatu [[Hont]] od 1237 do 1239.<ref name="Zsoldos2011" /> Możliwe, że jest on tożsamy z Łukaszem nr 1 (a więc prawdopodobnie Lukácsem Pécem), który został zmuszony do zadowolenia się z tą stosunkowo nieistotną funkcją po intronizacji Beli IV.<ref name="Zsoldos2011" />
 +
 +
== Przypisy ==
 +
{{izvori}}
 +
 +
== Źródła ==
 +
* Kádár, Tamás (2018). ''Egy figyelemre méltó Dráva vidéki főúr a 13. század második feléből: Péc nembeli György fia Dénes nádor és országbíró közéleti pályája'' [''Niezwykły Pan z regionu Drava w drugiej połowie XIII wieku: państwowa kariera palatyna i sędziego królewskiego Denis, syna Jerzego z rodu Péc'']. Somogy Megye Múltjából. 45–46: str. 5–19. ISSN 1419-8010.
 +
 +
* Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3.
 +
 +
|
 +
{{Urzędnik infobox
 +
|urzędnik          = Péc I. Lukács (węg.)<br>Łukasz I Péc (pol.)
 +
|imiona            =
 +
|tytulatura        = [[Stolnik królewski]]<br>[[Ban Severin]]
 +
|grafika          =
 +
|opis grafiki      =
 +
|herb              =
 +
|opis herbu        =
 +
|faksymile        =
 +
|opis faksymile    =
 +
|dewiza            =
 +
 +
|1. tytuł          = [[Stolnik królewski]]
 +
|1. od            = 1229
 +
|1. do            = 1230
 +
|1. powołanie      =
 +
|1. poprzednik    = [[Kán II. Gyula]]
 +
|1. następca      = brak informacji
 +
 +
|2. tytuł          = [[Ban Severin]]
 +
|2. od            = ok.1233
 +
|2. do            =
 +
|2. powołanie      =
 +
|2. poprzednik    = [[Hahót II. Buzád]]
 +
|2. następca      = [[brak informacji]]
 +
 +
|klan              = [[Péc]]
 +
|ród              =
 +
|rodzina          =
 +
|pochodzenie      = węgierskie
 +
|państwo          = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]]
 +
|data urodzenia    = data nieznana
 +
|miejsce urodzenia =
 +
|data śmierci      = data nieznana
 +
|miejsce śmierci  =
 +
|przyczyna śmierci =
 +
|miejsce spoczynku =
 +
|ojciec            = nieznany
 +
|matka            = nieznana
 +
|rodzeństwo        =
 +
|1. związek        = żona
 +
|1. związek z      = nieznana
 +
|1. związek od    =
 +
|1. związek do    =
 +
|1. dzieci        = [[Péc Gergely|Gergely]]<br>[[Péc I. Márk|I. Márk]]<br>[[Péc II. Lucas|II. Lucas]]
 +
|dokonania        =
 +
|odznaczenia      =
 +
|commons          =
 +
|wikiźródła        =
 +
|wikicytaty        =
 +
}}
 +
|}
 +
 +
{{SORTUJ:Pec, Lucas 01}}
 +
 +
[[Kategoria:Péc]]
 +
[[Kategoria:Ród]]
 +
[[Kategoria:Banowie Severin]]
 +
[[Kategoria:Stolnicy królewscy]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 +
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]]
 +
[[Kategoria:Nieznana data śmierci]]

Aktualna wersja na dzień 15:01, 7 mar 2021

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Poprzednik: Stolnik królewski
(1229-1230) 		Następca:
Kán II. Gyula brak informacji
Poprzednik: Ban Severin (?)
(ok.1233) 		Następca:
Hahót II. Buzád brak informacji

Péc I. Lukács (pol. Łukasz I Péc) (* nieznana, † nieznana), węgierski szlachcic, stolnik królewski od 1229 do 1230 roku, za panowania króla Węgier Andrzej II.

Rodzina

Lukács I jest najstarszym członkiem rodu Péc, który posiadał majątki na dużą skalę w kilku okręgach Zadunaja, oprócz innych części Królestwa Węgier. Ród pochodził z wzgórz Sokoró (komitat Győr), ich najstarszej posiadłości rodowej w dzisiejszych Felpéc i Kajárpéc. Opierając się na herbie rodu, możliwe jest, że Lukács był rycerzem z Europy Zachodniej, który przybył na Węgry podczas wczesnych rządów króla Węgier Andrzeja II. Za swoją służbę wojskową otrzymał ziemie w komitacie Győr i okolicznych regionach[1].

Lukács miał trzech synów: Grzegorza – ispána komitatu Zala od 1243 do 1244 r.[2] Marka I – przodka szlacheckich rodzin: Marczalli, Berzencei i Szentgyörgyi; i Łukasza II, znanego również jako Łukasz Wielki (Nagy).[3]

Identyfikacja

Prowadzona jest debata naukowa na temat trudności w utożsamieniu węgierskich szlachciców z imieniem „Lukács” (Łukasz), którzy działali w latach 30. XIII wieku. XIX-wieczny historyk Mór Wertner w swoich różnych pracach naukowych uważał ich wszystkich za jedną osobę, choć o różnej pozycji. Twierdził, że wszystkie istotne dane odnoszą się do pewnego Łukasza, syna Hipolita, o którym wspomniano w dokumencie z 1206 r. Wertner połączył tę osobę jako osobę z rodu Péc. Następnie nieco zmodyfikował swój punkt widzenia i uznał, że Łukasz, który działał jako ispán z komitatu Hont, był „prawdopodobnie inną osobą”. Historyk Attila Zsoldos dalej analizował problem: oddzielił także Łukasza, ispána z królewskiego lasu Bakony, ponieważ jego urzędnicy pochodzili z niższego statusu społecznego w tamtych czasach. Ponadto, jak wskazał Zsoldos, ispán z komitstu Moson był z pewnością inną osobą niż ispán z komitatu Hont, ponieważ obaj pojawili się w tym samym królewskim dokumencie z 1239 roku. Następnie Attila Zsoldos zauważył, że było czterech (mniej prawdopodobne że trzech) różnych szlachciców-urzędników o imieniu Łukasz w okresie 1200-30.[2]

  1. Lukács, który należał do dworu króla Andrzeja II, pełnił funkcję stolnika królewskiego od 1229 do 1230 roku, obok swojej pozycji ispána komitatu Bars.[2] Być może jest on tożsamy z Łukaszem, który krótko funkcjonował jako ispán komitatu Pozsony w 1235 r.[2] Kilku historyków, w tym Attila Zsoldos[2] i Tamás Kádár[1] uważali, że ten baron może być tożsamy z Łukaszem, który doszedł do elity węgierskiej podczas dziesięcioleci służby na dworze Andrzeja II, ale szybko stracił wpływy polityczne, gdy w 1235 r. na tron Węgier wstąpił Bela IV.
  2. Lukács, który był powiernikiem księcia Beli, od dawna sprzeciwiającego się przyznawaniu ziemi i polityce ojca. Był banem Severina (będącego pod władzą księcia) w 1233 r., po przejściu na emeryturę jego poprzednika Buzada II Hahóta[2]. Po koronacji Beli na króla Węgier służył jako ispán komitatu Moson w latach 1235–1240.[2] Prawdopodobnie zginął podczas inwazji Mongołów na Węgry w 1241 roku.
  3. Lukács, który pochodził z niższego statusu społecznego (prawdopodobnie był królewskim sługą) i działał jako hrabia królewskiego lasu Bakony od 1232 do 1233 r.[2]
  4. Lukács, który był ispánem komitatu Hont od 1237 do 1239.[2] Możliwe, że jest on tożsamy z Łukaszem nr 1 (a więc prawdopodobnie Lukácsem Pécem), który został zmuszony do zadowolenia się z tą stosunkowo nieistotną funkcją po intronizacji Beli IV.[2]

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 Kádár, Tamás (2018). Egy figyelemre méltó Dráva vidéki főúr a 13. század második feléből: Péc nembeli György fia Dénes nádor és országbíró közéleti pályája [Niezwykły Pan z regionu Drava w drugiej połowie XIII wieku: państwowa kariera palatyna i sędziego królewskiego Denis, syna Jerzego z rodu Péc]. Somogy Megye Múltjából. str. 6.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 2,9 Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301]. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 49, 59, 128, 134, 159, 170, 184, 231, 325.
  3. ↑ Engel: Genealógia (Genus Péc 1. Zala - gałąź)

Źródła

  • Kádár, Tamás (2018). Egy figyelemre méltó Dráva vidéki főúr a 13. század második feléből: Péc nembeli György fia Dénes nádor és országbíró közéleti pályája [Niezwykły Pan z regionu Drava w drugiej połowie XIII wieku: państwowa kariera palatyna i sędziego królewskiego Denis, syna Jerzego z rodu Péc]. Somogy Megye Múltjából. 45–46: str. 5–19. ISSN 1419-8010.
  • Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301]. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3.

Péc I. Lukács (węg.)
Łukasz I Péc (pol.)

— Stolnik królewski
Ban Severin		 —
Stolnik królewski
Okres od 1229
do 1230
Poprzednik Kán II. Gyula
Następca brak informacji
Ban Severin
Okres od ok.1233
Poprzednik Hahót II. Buzád
Następca brak informacji
Dane biograficzne
Klan Péc
Pochodzenie węgierskie
Państwo Królestwo Węgier
w unii personalnej
z Królestwem Chorwacji
Urodziny data nieznana
Śmierć data nieznana
Ojciec nieznany
Matka nieznana
Żona nieznana
Dzieci Gergely
I. Márk
II. Lucas
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Péc_I._Lukács&oldid=51796”