Okręg Bihor: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "km<sup>2</sup>" na "km²")
 
(Nie pokazano 8 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 59: Linia 59:
 
]]
 
]]
  
'''Bihar megye''' (pol. ''Okręg Bihor'', rum. ''Județul Bihor'') – [[Okręgi w Rumunii|okręg]] w [[Rumunia|Rumunii]], obejmujący północną część [[Kriszana|Kriszany]], ze stolicą w mieście [[Oradea]]. Znajduje się w [[Region Północno-zachodni|regionie północno-zachodnim]] i graniczy z [[Węgry|Węgrami]] oraz z okręgami [[Okręg Satu Mare|Satu Mare]], [[Okręg Sălaj|Sǎlaj]], [[Okręg Kluż|Kluż]], [[Okręg Alba|Alba]] i [[Okręg Arad|Arad]].
+
'''Bihar megye''' (pol. ''okręg Bihor'', rum. ''Județul Bihor'') – [[Okręgi w Rumunii|okręg]] w [[Rumunia|Rumunii]], obejmujący północną część [[Kriszana|Kriszany]], ze stolicą w mieście [[Oradea]]. Znajduje się w [[Region Północno-zachodni|regionie północno-zachodnim]] i graniczy z [[Węgry|Węgrami]] oraz z okręgami [[Okręg Satu Mare|Satu Mare]], [[Okręg Sălaj|Sǎlaj]], [[Okręg Kluż|Kluż]], [[Okręg Alba|Alba]] i [[Okręg Arad|Arad]].
  
 
Okręg ma powierzchnię 7544 km² i w 2000 r. liczył 600 223 mieszkańców, gęstość zaludnienia wynosiła 80 os./km².
 
Okręg ma powierzchnię 7544 km² i w 2000 r. liczył 600 223 mieszkańców, gęstość zaludnienia wynosiła 80 os./km².
Linia 72: Linia 72:
 
[[Plik:Rivers_Romania.png|right|500px]]
 
[[Plik:Rivers_Romania.png|right|500px]]
  
Okręg to ma łączną powierzchnię 7 544 km<sup>2</sup>. We wschodniej części znajdują się [[Erdélyi-középhegység]] (''Góry Zachodniorumuńskie'') o wysokości do 1800 m (5906 stóp). Wysokość zmniejsza się w kierunku zachodnim, przechodząc przez wzgórza, kończąc się na ''Rumuńskiej Nizinie Zachodniej'' − wschodniej stronie [[Kárpát-medence]] (''Niziny Panońskiej'').
+
Okręg to ma łączną powierzchnię 7 544 km². We wschodniej części znajdują się [[Erdélyi-középhegység]] (''Góry Zachodniorumuńskie'') o wysokości do 1800 m (5906 stóp). Wysokość zmniejsza się w kierunku zachodnim, przechodząc przez wzgórza, kończąc się na ''Rumuńskiej Nizinie Zachodniej'' − wschodniej stronie [[Kárpát-medence]] (''Niziny Panońskiej'').
 
Okręg to głównie basen hydrograficzny [[Körös]] (rum. ''Criș''), którego głównymi są rzeki: [[Sebes-Körös]] (rum. ''Crișul Repede''), [[Fekete-Körös]] (rum. ''Crișul Negru'') i [[Berettyó]] (rum. ''Barcău'').
 
Okręg to głównie basen hydrograficzny [[Körös]] (rum. ''Criș''), którego głównymi są rzeki: [[Sebes-Körös]] (rum. ''Crișul Repede''), [[Fekete-Körös]] (rum. ''Crișul Negru'') i [[Berettyó]] (rum. ''Barcău'').
 
{{clear}}
 
{{clear}}
Linia 87: Linia 87:
 
== Demografia ==
 
== Demografia ==
  
W 2002 r. Bihor liczył 600 246 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła 79,56/km<sup>2</sup>. 48,6% ludności mieszka na obszarach miejskich, czyli poniżej średniej rumuńskiej.<ref>[http://www.edrc.ro/recensamant.jsp?regiune_id=2140&judet_id=2141&localitate_id=0 Romanian 2002 Census]</ref><ref>National Institute of Statistics, ''[http://www.recensamant.ro/pagini/tabele/t40a.pdf "Populaţia după etnie"]]'' (pdf). [https://web.archive.org/web/20090816034908/http://www.recensamant.ro/pagini/tabele/t40a.pdf Zarchiwizowano] (pdf) 21 października 2017 na ''[https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine Wayback Machine]''.</ref>
+
W 2002 r. Bihor liczył 600 246 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła 79,56/km². 48,6% ludności mieszka na obszarach miejskich, czyli poniżej średniej rumuńskiej.<ref>[http://www.edrc.ro/recensamant.jsp?regiune_id=2140&judet_id=2141&localitate_id=0 Romanian 2002 Census]</ref><ref>National Institute of Statistics, ''[http://www.recensamant.ro/pagini/tabele/t40a.pdf "Populaţia după etnie"]]'' (pdf). [https://web.archive.org/web/20090816034908/http://www.recensamant.ro/pagini/tabele/t40a.pdf Zarchiwizowano] (pdf) 21 października 2017 na ''[https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine Wayback Machine]''.</ref>
  
 
*[[Rumuni]] - 67.38%
 
*[[Rumuni]] - 67.38%
Linia 93: Linia 93:
 
*[[Romowie]] - 5.01%
 
*[[Romowie]] - 5.01%
 
*[[Słowacy]] - 1.22%
 
*[[Słowacy]] - 1.22%
*[[Niemcy]] (<small>[[Szatmarscy Szabowie]]</small>) - 0.19%
+
*[[Niemcy]] (<small>[[Szatmarscy Szwabowie]]</small>) - 0.19%
  
 
W dniu 31 października 2011 r. Bihor liczył 575 398 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła {{convert|72|PD/sqkm|PD/sqmi|0|abbr=on}}.<ref>[http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2013/07/sR_Tab_8.xls Recensamantul Populatiei si Locuintelor 2011: Populația stabilă după etnie – județe, municipii, orașe, comune]</ref>
 
W dniu 31 października 2011 r. Bihor liczył 575 398 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła {{convert|72|PD/sqkm|PD/sqmi|0|abbr=on}}.<ref>[http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2013/07/sR_Tab_8.xls Recensamantul Populatiei si Locuintelor 2011: Populația stabilă după etnie – județe, municipii, orașe, comune]</ref>
Linia 101: Linia 101:
 
*[[Romowie]] – 6.33%
 
*[[Romowie]] – 6.33%
 
*[[Słowacy]] – 1.1%
 
*[[Słowacy]] – 1.1%
*[[Niemcy]] (<small>[[Szatmarscy Szabowie]]</small>) – 0.13%
+
*[[Niemcy]] (<small>[[Szatmarscy Szwabowie]]</small>) – 0.13%
  
 
== Struktura demograficzna ==
 
== Struktura demograficzna ==
Linia 323: Linia 323:
 
! align="center" colspan="17" style="background:#ccccff" | '''Struktura etniczna''' (2002)
 
! align="center" colspan="17" style="background:#ccccff" | '''Struktura etniczna''' (2002)
 
|-
 
|-
! align="center" | '''Całkowicie'''
+
! <small>align="center" | <small>'''Całkowicie'''
! align="center" | [[Rumuni]]
+
! align="center" | <small>[[Rumuni]]
! align="center" | [[Węgrzy]]
+
! align="center" | <small>[[Węgrzy]]
! align="center" | [[Romowie]]
+
! align="center" | <small>[[Romowie]]
! align="center" | [[Słowacy]]
+
! align="center" | <small>[[Słowacy]]
! align="center" | [[Niemcy]]
+
! align="center" | <small>[[Niemcy]]
! align="center" | [[Żydzi]]
+
! align="center" | <small>[[Żydzi]]
! align="center" | [[Ukraińcy]]
+
! align="center" | <small>[[Ukraińcy]]
! align="center" | [[Grecy]]
+
! align="center" | <small>[[Grecy]]
! align="center" | [[Rosjanie]]
+
! align="center" | <small>[[Rosjanie]]
! align="center" | [[Bułgarzy]]
+
! align="center" | <small>[[Bułgarzy]]
! align="center" | [[Serbowie]]
+
! align="center" | <small>[[Serbowie]]
! align="center" | [[Polacy]]
+
! align="center" | <small>[[Polacy]]
! align="center" | [[Turcy]]
+
! align="center" | <small>[[Turcy]]
! align="center" | [[Czesi]]
+
! align="center" | <small>[[Czesi]]
! align="center" | [[Ormianie]]
+
! align="center" | <small>[[Ormianie]]
! align="center" | [[Chorwaci]]
+
! align="center" | <small>[[Chorwaci]]
 
|-
 
|-
 
| align="center" |'''600223'''
 
| align="center" |'''600223'''
Linia 374: Linia 374:
 
! align="center" colspan="16" style="background:#ccccff" | '''Skład wyznaniowy''' (2002)
 
! align="center" colspan="16" style="background:#ccccff" | '''Skład wyznaniowy''' (2002)
 
|-
 
|-
! align = "center" | '''Całkowicie'''
+
! align = "center" | <small>'''Całkowicie'''
! align = "center" | [[Prawosławni]]
+
! align = "center" | <small>[[Prawosławni]]
! align = "center" | [[Reformowani]]
+
! align = "center" | <small>[[Reformowani]]
! align = "center" | [[Rzymskokatolicy]]
+
! align = "center" | <small>[[Rzymskokatolicy]]
! align = "center" | [[Sabatarianizm]]
+
! align = "center" | <small>[[Sabatarianizm]]
! align = "center" | [[Baptyści]]
+
! align = "center" | <small>[[Baptyści]]
! align = "center" | [[Grekokatolicy]]
+
! align = "center" | <small>[[Grekokatolicy]]
! align = "center" | [[Adwentyści]]
+
! align = "center" | <small>[[Adwentyści]]
! align = "center" | [[Ateiści]]
+
! align = "center" | <small>[[Ateiści]]
! align = "center" | [[Mozaiści]]
+
! align = "center" | <small>[[Mozaiści]]
! align = "center" | [[Muzułmanie]]
+
! align = "center" | <small>[[Muzułmanie]]
! align = "center" | [[Luteranie]]
+
! align = "center" | <small>[[Luteranie]]
 
|-
 
|-
 
| align="center" |'''600223'''
 
| align="center" |'''600223'''
Linia 447: Linia 447:
 
|
 
|
 
{{Jednostka administracyjna infobox
 
{{Jednostka administracyjna infobox
  |nazwa                          = Bihar megye (węg.)<br>Okręg Bihor
+
  |nazwa                          = Bihar megye (węg.)<br><small>okręg Bihor</small>
 
  |nazwa oryginalna                = Județul Bihor (rum.)
 
  |nazwa oryginalna                = Județul Bihor (rum.)
 
  |dopełniacz nazwy                =  
 
  |dopełniacz nazwy                =  
 
  |jednostka                      = [[Podział administracyjny Rumunii|okręg]]
 
  |jednostka                      = [[Podział administracyjny Rumunii|okręg]]
  |zdjęcie                        =  
+
  |zdjęcie                        = Oradea_(Nagyvárad)_-_piaţa_Unirii.JPG
  |opis zdjęcia                    =  
+
  |opis zdjęcia                    = Nagyvárad, stolica okręgu
 
  |herb                            = Actual Bihor county CoA.png
 
  |herb                            = Actual Bihor county CoA.png
 
|opis herbu =  
 
|opis herbu =  
Linia 491: Linia 491:
 
|}
 
|}
  
[[Kategoria:Okręg Bihor| ]]
+
[[Kategoria:Geografia]]
[[Kategoria:Okręgi Rumunii|Bihor]]
+
[[Kategoria:Geografia Siedmiogrodu]]
 +
[[Kategoria:Okręgi Siedmiogrodu]]
 +
[[Kategoria:Okręgi Rumunii]]

Aktualna wersja na dzień 16:42, 7 mar 2021

Plik:Bihor County Hungarians.png
Odsetek Węgrów w okręgu Bihor według spisu ludności z 2011 roku.
  Węgierska większość powyżej 80%
  Węgierska większość między 50-79%
  Węgierska mniejszość powyżej 20%
  Węgierska mniejszość poniżej 20%
  Węgierska mniejszość poniżej 10%

Bihar megye (pol. okręg Bihor, rum. Județul Bihor) – okręg w Rumunii, obejmujący północną część Kriszany, ze stolicą w mieście Oradea. Znajduje się w regionie północno-zachodnim i graniczy z Węgrami oraz z okręgami Satu Mare, Sǎlaj, Kluż, Alba i Arad.

Okręg ma powierzchnię 7544 km² i w 2000 r. liczył 600 223 mieszkańców, gęstość zaludnienia wynosiła 80 os./km².

Toponimia

Pochodzenie nazwy Bihor jest niepewne, z wyjątkiem tego, że prawdopodobnie pochodzi od starożytnej fortecy w obecnej gminie Biharia. Prawdopodobnie pochodzi od vihor, serbskiego i ukraińskiego słowa oznaczającego „wicher” (вихор) lub słowiańskiego słowa biela hora oznaczającego „białą górę”potrzebne źródło. Inna teoria głosi, że Biharea ma etymologię dako-tracką − (bi znaczy "dwa" i harati "wziąć" lub "prowadzic"), prawdopodobnie oznaczające dwie posiadłości ziemskie w księstwie Menumorut. Inna teoria mówi, że nazwa pochodzi od bour, rumuńskiego określenia tura (od łacińskiego słowa bubalus). Zwierzę zamieszkiwało niegdyś ziemie północno-zachodniej Rumunii. Zgodnie z tą kontrowersyjną teorią nazwa zmieniła się z buar na buhar oraz na Bihar i Bihor.[1]

Geografia

Okręg to ma łączną powierzchnię 7 544 km². We wschodniej części znajdują się Erdélyi-középhegység (Góry Zachodniorumuńskie) o wysokości do 1800 m (5906 stóp). Wysokość zmniejsza się w kierunku zachodnim, przechodząc przez wzgórza, kończąc się na Rumuńskiej Nizinie Zachodniej − wschodniej stronie Kárpát-medence (Niziny Panońskiej). Okręg to głównie basen hydrograficzny Körös (rum. Criș), którego głównymi są rzeki: Sebes-Körös (rum. Crișul Repede), Fekete-Körös (rum. Crișul Negru) i Berettyó (rum. Barcău).

Sąsiedzi

Demografia

W 2002 r. Bihor liczył 600 246 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła 79,56/km². 48,6% ludności mieszka na obszarach miejskich, czyli poniżej średniej rumuńskiej.[2][3]

W dniu 31 października 2011 r. Bihor liczył 575 398 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła Szablon:Convert.[4]

Struktura demograficzna

Według spisu ludności z roku 2002 okręg Bihar zamieszkiwały następujące narodowości:

Wyznawcy

99,4% ludności okręgu to chrześcijanie[5] and of these:

Rok Liczba ludności[6]
1948 536,323
1956 Increase 574,488
1966 Increase 586,460
1977 Increase 633,094
1992 Increase 634,093
2002 Decrease 600,246
2011 Decrease 575,398

Podział terytorialny

Okręg Bihor dzieli się na 4 gminy miejskie (municipiu), 6 miast (oraș) i 90 gmin (comună).            

Największe miejscowości

Nazwa rumuńska Nazwa niemiecka Nazwa węgierska Ludność
Oradea Großwardein Nagyvárad 196.367
Salonta Großsalontha Nagyszalonta 017.735
Marghita Margarethen Margitta 015.770
Săcueni Zickelhid Székelyhíd 011.526
Beiuș Belényes 010.667
Aleșd Élesd 010.066
Valea lui Mihai Érmihályfalva 009.902
Sânmartin Váradszentmárton 009.572
Tinca Tenke 007.793
Popești Papfalva 007.362
Tileagd Mezőtelegd 006.968
Diosig Bihardiószeg 006.816
Ștei Vaskohsziklás 006.529
Nucet Diófás 002.148
Vașcău Vaskoh 002.291
(Stan na 20 października 2011)[7]

Gminy

* Bulz * Criștioru de Jos * Lăzăreni * Remetea * Șinteu

Dane etniczne w tabeli

Struktura etniczna (2002)
Całkowicie Rumuni Węgrzy Romowie Słowacy Niemcy Żydzi Ukraińcy Grecy Rosjanie Bułgarzy Serbowie Polacy Turcy Czesi Ormianie Chorwaci
600223 404537 155554 30237 7361 1137 242 174 71 63 31 31 21 15 14 11 3
100% 67.40% 25.91% 5.00% 1.22% 0.19%

Tabela danych religijnych

Skład wyznaniowy (2002)
Całkowicie Prawosławni Reformowani Rzymskokatolicy Sabatarianizm Baptyści Grekokatolicy Adwentyści Ateiści Mozaiści Muzułmanie Luteranie
600223 357996 107817 55555 34460 22366 14086 1858 1155 210 175 166501
100% 59,6% 18,0% 9,3% 5,7% 3,7% 2,3% 0,3% 0,2% 27,7%

Odsetek Węgrów według miast

Galeria

Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. "Numele Bihorului. Etimologie şi controverse". Oradea Mea. 23 lipca 2011. [dostep: 2017-10-21].
  2. Romanian 2002 Census
  3. National Institute of Statistics, "Populaţia după etnie"] (pdf). Zarchiwizowano (pdf) 21 października 2017 na Wayback Machine.
  4. Recensamantul Populatiei si Locuintelor 2011: Populația stabilă după etnie – județe, municipii, orașe, comune
  5. Romania and Bihor County Census, 2002, (po węgiersku) [1]
  6. National Institute of Statistics, "Populația la recensămintele din anii 1948, 1956, 1966, 1977, 1992, 2002 și 2011" (pdf). Zarchiwizowano (pdf) 16 sierpnia 2009 na Wayback Machine.
  7. Volkszählung 2011 in Rumänien (MS Excel; 1,3 MB)

Youtube

Bihar megye (węg.)
okręg Bihor
Județul Bihor (rum.)

okręg
Nagyvárad, stolica okręgu
Nagyvárad, stolica okręgu
[[Plik:{{|{{{opis flagi}}}|1|mainsnak|datavalue|value}}|100x130px|border| alt=Flaga|center]]
Herb Flaga
Państwo 22x20px Rumunia
Siedziba Oradea
Powierzchnia 7544 km²
  • liczba ludności 600 223
  • gęstość zaludnienia 84 os./km²
Nr kierunkowy 59
Tablice rejestracyjne BH
Strona internetowa

Położenie na mapie Rumunii


Plik:BihorSolnocCrasnaCountyJosephinischeLandesaufnahme.jpg
Dawny komitat Bihar stał się okręgiem Hajdú-Bihar na Węgrzech i okręgiem Bihor w Rumunii
Plik:RSR Jud Bihor.png
Herb dystryktu Bihor, w czasach realnego socjalizmu
Plik:Interbelic Bihor County CoA.png
Herb hrabstwa Bihor, w okresie międzywojennym