Rátót I. Miklós: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej") |
|||
| (Nie pokazano 18 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] |
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Nicholas_R%C3%A1t%C3%B3t | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Nicholas_R%C3%A1t%C3%B3t | ||
| Linia 21: | Linia 21: | ||
|następca = [[brak informacji]] | |następca = [[brak informacji]] | ||
}} | }} | ||
| − | + | {| | |
| + | | | ||
| + | |} | ||
{{Redoslijed| | {{Redoslijed| | ||
|poprzednik = [[Győr Jakab]] | |poprzednik = [[Győr Jakab]] | ||
| − | |gl_članak_funkcija = [[ | + | |gl_članak_funkcija = [[Podczaszy królewski]]<br>(1293-1296) |
|współrządzący = | |współrządzący = | ||
|następca = [[Ákos II. Mojs]] | |następca = [[Ákos II. Mojs]] | ||
}} | }} | ||
| − | + | {| | |
| + | | | ||
| + | |} | ||
| − | + | '''Rátót I. Miklós''', także „'''''Vecse'''''” (pol. ''Mikołaj I Rátót'') (* nieznana, † po 1308), węgierski szlachcic, [[podczaszy królewski]] (1293-1296). Przodek szlacheckiej rodziny [[Putnoki]]. | |
== Życie i kariera == | == Życie i kariera == | ||
| − | Miklós (znany również pod pseudonimem „Vecse”) urodził się we wpływowym i prestiżowym klanie [[Rátót]], jako syn [[Rátót I. Olivér|Oliwera I]] | + | Miklós (znany również pod pseudonimem „Vecse”) urodził się we wpływowym i prestiżowym klanie [[Rátót]], jako syn [[Rátót I. Olivér|Oliwera I]], wnuk [[Rátót I. Domokos|Dominika I]], który zginął w [[Mohi|bitwie pod Mohi]] w 1241 r. Miklós miał dwóch braci, Renolda III i Jana, oraz siostrę o nieznanym imieniu, która poślubiła potężnego barona [[Básztély II. Rénold|Renolda Básztélyego]]<ref>Engel: ''Genealógia'' (Genus Rátót 1. główna gałąź)</ref>. Miklós był przodkiem rodziny [[Putnoki]] poprzez jego swoich synów: Renolda, Władysława i Jana („Głuchego”). Rodzina wymarła w drugiej połowie XV wieku.<ref>Engel: ''Genealógia'' (Genus Rátót 6. gałąź Putnoki)</ref> |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | + | Miklós po raz pierwszy pojawił się we współczesnych mu dokumentach w 1275 r. podczas kryzysu politycznego w 1280 r. Pod presją kościoła katolickiego król [[IV. László|Władysław IV]] nadał nowe prawa [[Kumanowie|Kumanom]]. Jednak wielu Kumanów zdecydowało się opuścić Węgry zamiast słuchać żądań papieskiego legata [[Filippo di Fermo|Filipa]]. W drodze na granicę pustoszyli i plądrowali wiele osad i posiadłości. Miklós i jego kuzyni, [[Rátót II. Loránd|Roland II]], [[Rátót I. Dezső|Dezydery I]] i Ratold II skutecznie bronili klasztoru cystersów w Egres (dzisiejsze Igriș w Rumunii). Następnie Miklós i kilku innych członków klanu Rátót uczestniczyli w królewskich kampaniach wojskowych przeciwko Kumanom. | |
| − | + | Wraz z całą rodziną, Miklós był zagorzałym stronnikiem króla [[III. András|Andrzeja III]]. Za swoją lojalność został latem 1293 r. [[Podczaszy|podczaszym królewskim]]. Pełnił tę funkcję co najmniej do października 1296 r.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301] (po węgiersku). História, MTA Történettudományi Intézete. str. 61, 204. ISBN 978-963-9627-38-3.</ref>W tym ostatnim przypadku był również określany jako [[ispán]] komitatu [[Szatmár]].<ref name="Zsoldos" /> Miklós zniknął ze źródeł w nadchodzących latach, jego orientacja polityczna podczas ''[[interregnum]]'' jest nieznana, ale jego krewni początkowo poparli w 1301 r. roszczenia [[Wacław]]a, a następnie w 1304 r. roszczenia [[I. Károly|Karola I]]. Miklós był nazwany „baronem” i został we wrześniu 1308 r. umieszczony przez Karola na ekskluzywnym czwartym miejscu), w chwili gdy król przywrócił przywileje i prawa kościoła w Budzie.<ref>Kristó, Gyula (1999). "I. Károly király főúri elitje (1301–1309) [Arystokratyczna elita króla Karola I, 1301–1309]". ''Századok''. Magyar Történelmi Társulat. '''133''' (1): s. 50.</ref> | |
==Przypisy== | ==Przypisy== | ||
| Linia 51: | Linia 49: | ||
==Źródła== | ==Źródła== | ||
| − | * Kristó, Gyula (1999). "I. Károly király főúri elitje (1301–1309) [ | + | * Kristó, Gyula (1999). "I. Károly király főúri elitje (1301–1309) [Arystokratyczna elita króla Karola I, 1301–1309]". ''Századok''. Magyar Történelmi Társulat. '''133''' (1): 41–62. |
| − | * Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [ | + | * Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301] (po węgiersku). História, MTA Történettudományi Intézete. ISBN 978-963-9627-38-3. |
| | | | ||
{{Urzędnik infobox | {{Urzędnik infobox | ||
| − | |urzędnik = Rátót Miklós | + | |urzędnik = Rátót Miklós (weg.)<br>Mikołaj I Rátót (pol.) |
|imiona = | |imiona = | ||
| − | |tytulatura = | + | |tytulatura = [[Podczaszy królewski]]<br>[[Sędzia królewski]] |
|grafika = | |grafika = | ||
|opis grafiki = | |opis grafiki = | ||
| Linia 67: | Linia 65: | ||
|opis faksymile = | |opis faksymile = | ||
|dewiza = | |dewiza = | ||
| − | |1. tytuł = [[ | + | |1. tytuł = [[Podczaszy królewski]] |
|1. od = 1293 | |1. od = 1293 | ||
|1. do = 1296 | |1. do = 1296 | ||
| Linia 111: | Linia 109: | ||
{{SORTUJ:Ratot, Miklos 01}} | {{SORTUJ:Ratot, Miklos 01}} | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:Rátót]] |
| − | + | [[Kategoria:Podczaszy królewscy]] | |
| − | + | [[Kategoria:Urzędnicy]] | |
| − | [[Kategoria: | ||
| − | [[Kategoria: | ||
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | [[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | ||
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] | [[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] | ||
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]] | [[Kategoria:Węgierscy szlachcice]] | ||
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]] | [[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
| + | [[Kategoria:Urodzeni w XIII wieku]] | ||
[[Kategoria:Zmarli w XIV wieku]] | [[Kategoria:Zmarli w XIV wieku]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data śmierci]] | ||
Aktualna wersja na dzień 17:35, 7 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Rátót I. Miklós, także „Vecse” (pol. Mikołaj I Rátót) (* nieznana, † po 1308), węgierski szlachcic, podczaszy królewski (1293-1296). Przodek szlacheckiej rodziny Putnoki. Życie i karieraMiklós (znany również pod pseudonimem „Vecse”) urodził się we wpływowym i prestiżowym klanie Rátót, jako syn Oliwera I, wnuk Dominika I, który zginął w bitwie pod Mohi w 1241 r. Miklós miał dwóch braci, Renolda III i Jana, oraz siostrę o nieznanym imieniu, która poślubiła potężnego barona Renolda Básztélyego[1]. Miklós był przodkiem rodziny Putnoki poprzez jego swoich synów: Renolda, Władysława i Jana („Głuchego”). Rodzina wymarła w drugiej połowie XV wieku.[2] Miklós po raz pierwszy pojawił się we współczesnych mu dokumentach w 1275 r. podczas kryzysu politycznego w 1280 r. Pod presją kościoła katolickiego król Władysław IV nadał nowe prawa Kumanom. Jednak wielu Kumanów zdecydowało się opuścić Węgry zamiast słuchać żądań papieskiego legata Filipa. W drodze na granicę pustoszyli i plądrowali wiele osad i posiadłości. Miklós i jego kuzyni, Roland II, Dezydery I i Ratold II skutecznie bronili klasztoru cystersów w Egres (dzisiejsze Igriș w Rumunii). Następnie Miklós i kilku innych członków klanu Rátót uczestniczyli w królewskich kampaniach wojskowych przeciwko Kumanom. Wraz z całą rodziną, Miklós był zagorzałym stronnikiem króla Andrzeja III. Za swoją lojalność został latem 1293 r. podczaszym królewskim. Pełnił tę funkcję co najmniej do października 1296 r.[3]W tym ostatnim przypadku był również określany jako ispán komitatu Szatmár.[3] Miklós zniknął ze źródeł w nadchodzących latach, jego orientacja polityczna podczas interregnum jest nieznana, ale jego krewni początkowo poparli w 1301 r. roszczenia Wacława, a następnie w 1304 r. roszczenia Karola I. Miklós był nazwany „baronem” i został we wrześniu 1308 r. umieszczony przez Karola na ekskluzywnym czwartym miejscu), w chwili gdy król przywrócił przywileje i prawa kościoła w Budzie.[4] Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
