Torda: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 11 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:0]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
Linia 14: Linia 14:
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |-style="vertical-align:top;"
 
  |
 
  |
 +
{{Komitaty króla Stefana I}}
 +
[[Plik:Hungary 1490.jpg|thumb|left|297px|Dezső Csánki - Manó Kogutowicz: Węgry po śmierci króla [[Maciej]]a]]
  
−
[[Plik:Hungary 1490.jpg|thumb|left|297px|Dezső Csánki - Manó Kogutowicz: Węgry po śmierci króla [[Maciej]]a]]
+
'''Torda vármegyét''' w [[Siedmiogród|Siedmiogrodzie]] zostało założone przez króla [[I. István|św. Stefana]] w czasie zakładania państwa podczas ustanawiania królewskiego systemu komitataóœ z centrum [[Tordavár]].<ref name="Györffy">Györffy György. 15 / A vármegye X. századi előzményei és korai szervezete., István király és műve. Gondolat Budapest 1983. ISBN 963-281-221-2</ref> Przestał istnieć w 1876 r., gdy został podzielony między powstałe wówczas komitaty [[Maros-Torda]] i [[Torda-Aranyos]].
 +
 
 +
== Historia ==
  
−
'''Torda vármegyét''' [[Erdély]]ben [[I. István magyar király|Szent István király]] az államalapítás idején a [[királyi vármegye]]rendszer kialakításakor hozta létre [[Tordavár]] központtal.<ref name="Györffy">Györffy György. 15 / A vármegye X. századi előzményei és korai szervezete., István király és műve. Gondolat Budapest 1983. ISBN 963-281-221-2</ref>
+
W momencie powstania państwa jego terytorium obejmowało część terytorium późniejszego [[Beszterce-Naszód]].<ref name="Györffy"/>
−
Az 1876-os megyerendezés során szűnt meg, amikor felosztották az ekkor létrehozott [[Maros-Torda vármegye|Maros-Torda]] és [[Torda-Aranyos vármegye|Torda-Aranyos]] vármegyék között.
 
  
−
==Története==
+
W 1876 r. XXXIII. Artykuł prawa zniósł komitat, podzielił jego terytorium na dwie części. Od strony wschodniej [[Maros-Torda]] została połączona z [[Marosszék]], a część zachodnia z [[Aranyosszék]], tworząc [[Torda-Aranyos]].
  
−
Államalapításkori létrejöttekor területe a későbbi [[Beszterce-Naszód vármegye]] területének egy részét is magában foglalta.<ref name="Györffy"/>
+
== Populacja ==
  
−
Az 1876. XXXIII. törvénycikk a vármegyét megszüntette, területét ketté osztotta. A keleti részből [[Marosszék]]kel egyesítve lett [[Maros-Torda vármegye]], a nyugati rész pedig [[Aranyosszék]]kel egyesülve [[Torda-Aranyos vármegye|Torda-Aranyos vármegyét]] alkotta.
+
W 1870 r. liczyło 152 692 mieszkańców, w tym 66194 (43,4%) grekokatolików, 37488 (24,6%) prawosławnych, 29008 (19%) reformowanych, 7777 (5,1%) rzymskokatolickich i 6131 (4%) ) luteranie. Było 4293 (2,8%) unitarian, 1701 (1,1%) żydów i 100 innych religii.  
  
−
1870-ben 152.692 lakosa volt, melyből 66.194 (43,4%) görög katolikus, 37.488 (24,6%) ortodox, 29.008 (19%) református, 7.777 (5,1%) római katolikus, 6.131 (4%) evangélikus, 4.293 (2,8%) unitárius, 1.701 (1,1%) izraelita és 100 egyéb vallású volt. 68% román, 27% magyar, 4% német és 1% zsidó nemzetiségű.
+
68% to Rumuni, 27% Węgrzy, 4% Niemcy i 1% Żydzi.
  
 
== Lista ''[[ispán]]''ów XIV wiek ==
 
== Lista ''[[ispán]]''ów XIV wiek ==
Linia 37: Linia 40:
 
! scope="col" width="10%" | Source
 
! scope="col" width="10%" | Source
 
|-
 
|-
−
| '''''c.'' 1310'''
+
| '''''ok.'' 1310'''
 
| Domokos, syn Marcella Járaia
 
| Domokos, syn Marcella Járaia
 
| [[Kán III. László]]
 
| [[Kán III. László]]
Linia 43: Linia 46:
 
| <ref name='Engel_96_11_251'>Engel 1996, pp. 11., 251.</ref>
 
| <ref name='Engel_96_11_251'>Engel 1996, pp. 11., 251.</ref>
 
|-
 
|-
−
| '''''c.'' 1312'''
+
| '''''ok.'' 1312'''
 +
| Miklós, syn Pétera Gerendi
 
| [[Kán III. László]]
 
| [[Kán III. László]]
 
| pierwsza kadencja
 
| pierwsza kadencja
 
| <ref name='Engel_96_11_251'/>
 
| <ref name='Engel_96_11_251'/>
 
|-
 
|-
−
| '''''c.'' 1326'''
+
| '''''ok.'' 1326'''
 
| Miklós, syn Pétera Gerendi
 
| Miklós, syn Pétera Gerendi
 
| [[Szécsényi Tamás]]
 
| [[Szécsényi Tamás]]
Linia 54: Linia 58:
 
| <ref name='Engel_96_11_251'/>
 
| <ref name='Engel_96_11_251'/>
 
|-
 
|-
−
| '''''c.'' 1335'''
+
| '''''ok.'' 1335'''
 
| ''Magister'' Jakab, syn Istvána  
 
| ''Magister'' Jakab, syn Istvána  
 
| [[Szécsényi Tamás]]
 
| [[Szécsényi Tamás]]
Linia 60: Linia 64:
 
| <ref name='Engel_96_11_251'/>
 
| <ref name='Engel_96_11_251'/>
 
|-
 
|-
−
| '''''c.'' 1350'''
+
| '''''ok.'' 1350'''
 
| Marót, syn Pétera Cine z Olaszi  
 
| Marót, syn Pétera Cine z Olaszi  
 
|  
 
|  
Linia 66: Linia 70:
 
| <ref name='Engel_96_12_251'>Engel 1996, pp. 12., 251.</ref>
 
| <ref name='Engel_96_12_251'>Engel 1996, pp. 12., 251.</ref>
 
|-
 
|-
−
| '''''c.'' 1366'''
+
| '''''ok.'' 1366'''
 
| János Túri  
 
| János Túri  
−
| Denis Lackfi
+
| [[Lackfi Dénes]]
 
|  
 
|  
 
| <ref name='Engel_96_12_251'/>
 
| <ref name='Engel_96_12_251'/>
Linia 80: Linia 84:
  
 
|
 
|
 +
{{Historia komitatu
 +
|tytuł = Komitat Torda
 +
|grafika =
 +
|opis grafiki =
 +
|okres 0 = Okres
 +
|forma 0 = Podmiot polityczny
 +
|okres 1 = ok.1000-1526
 +
|forma 1 = [[Królestwo|Królestwo Węgier]]
 +
|okres 2 =
 +
|forma 2 =
 +
|okres 3 =
 +
|forma 3 =
 +
|okres 4 =
 +
|forma 4 =
 +
|okres 5 =
 +
|forma 5 =
 +
|okres 6 =
 +
|forma 6 =
 +
|okres 7 =
 +
|forma 7 =
 +
|okres 8 = 
 +
|forma 8 =
 +
|okres 9 =
 +
|forma 9 =
 +
|okres 10 =
 +
|forma 10 =
 +
}}
 +
{|
 +
|
 +
|}
 
{{Infobox Komitat
 
{{Infobox Komitat
 
|Nazwa        = Torda<br>
 
|Nazwa        = Torda<br>
Linia 90: Linia 124:
 
|Powierzchnia =  4 909
 
|Powierzchnia =  4 909
 
|Ludność      = 152 692
 
|Ludność      = 152 692
−
|Narodowości  = brak danych
+
|Narodowości  = 68% Rumuni<br>27% Węgrzy<br>4% Niemcy<br>1% Żydzi.
 
|Utworzony    = XI wiek
 
|Utworzony    = XI wiek
 
|Zlikwidowany = 1876
 
|Zlikwidowany = 1876
Linia 99: Linia 133:
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==
 
{{izvori}}
 
{{izvori}}
 +
 +
{{SORTUJ:Komitaty, Torda}}
  
 
[[Kategoria:Komitaty]]
 
[[Kategoria:Komitaty]]
 +
[[Kategoria:Komitaty XI wiek]]
 
[[Kategoria:Komitaty Świętego Stefana]]
 
[[Kategoria:Komitaty Świętego Stefana]]
 +
[[Kategoria:Komitaty zlikwidowane 1876]]
 +
[[Kategoria:Historia]]
 +
[[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Historia Rumunii]]

Aktualna wersja na dzień 19:15, 12 kwi 2021

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
18px Komitaty króla Stefana I

♦ Abaúj ♦ Bács ♦ Baranya ♦ Békés ♦ Bihar ♦ Bodrog ♦ Borsod ♦ Csanád ♦ Csongrád ♦ Doboka ♦ Esztergom ♦ Fehér ♦ Fejér ♦ Gömör ♦ Győr ♦ Háromszék ♦ Heves ♦ Hunyad ♦ (Karakó) ♦ Keve ♦ Kolozs ♦ Komárom ♦ Kovinska ♦ Krassó ♦ Küküllő ♦ Moson ♦ Nógrád ♦ Nyitra ♦ Pest ♦ Pilis ♦ Pozsony ♦ Somogy ♦ Sopron ♦ Szabolcs ♦ Szatmár ♦ Szepes ♦ Szerém ♦ Szolnok ♦ Temes ♦ Tolna ♦ Torda ♦ Újvár ♦ Ung ♦ Valkó ♦ Varasd ♦ Vas ♦ Verőce ♦ Veszprém ♦ Visegrád ♦ Zala ♦ Zaránd ♦ Zemplén ♦ Zólyom

Plik:Hungary 1490.jpg
Dezső Csánki - Manó Kogutowicz: Węgry po śmierci króla Macieja

Torda vármegyét w Siedmiogrodzie zostało założone przez króla św. Stefana w czasie zakładania państwa podczas ustanawiania królewskiego systemu komitataóœ z centrum Tordavár.[1] Przestał istnieć w 1876 r., gdy został podzielony między powstałe wówczas komitaty Maros-Torda i Torda-Aranyos.

Historia

W momencie powstania państwa jego terytorium obejmowało część terytorium późniejszego Beszterce-Naszód.[1]

W 1876 r. XXXIII. Artykuł prawa zniósł komitat, podzielił jego terytorium na dwie części. Od strony wschodniej Maros-Torda została połączona z Marosszék, a część zachodnia z Aranyosszék, tworząc Torda-Aranyos.

Populacja

W 1870 r. liczyło 152 692 mieszkańców, w tym 66194 (43,4%) grekokatolików, 37488 (24,6%) prawosławnych, 29008 (19%) reformowanych, 7777 (5,1%) rzymskokatolickich i 6131 (4%) ) luteranie. Było 4293 (2,8%) unitarian, 1701 (1,1%) żydów i 100 innych religii.

68% to Rumuni, 27% Węgrzy, 4% Niemcy i 1% Żydzi.

Lista ispánów XIV wiek

Term Incumbent Voivode of Transylvania Notes Source
ok. 1310 Domokos, syn Marcella Járaia Kán III. László [2]
ok. 1312 Miklós, syn Pétera Gerendi Kán III. László pierwsza kadencja [2]
ok. 1326 Miklós, syn Pétera Gerendi Szécsényi Tamás druga kadencja [2]
ok. 1335 Magister Jakab, syn Istvána Szécsényi Tamás [2]
ok. 1350 Marót, syn Pétera Cine z Olaszi [3]
ok. 1366 János Túri Lackfi Dénes [3]

Źródła

Komitat Torda

Okres Podmiot polityczny
ok.1000-1526 Królestwo Węgier
Komitat Torda

Comitatus Thordensis[4] (łac.)
Komitat Torda[4] (niem.)
Comitatul Turda (rum.)
(1870)

Siedziba: Torda
Powierzchnia: 4 909 km²
Ludność: 152 692[5]
Narodowości: 68% Rumuni
27% Węgrzy
4% Niemcy
1% Żydzi.[6]
Utworzony: XI wiek
Zlikwidowany: 1876
Torda

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 Györffy György. 15 / A vármegye X. századi előzményei és korai szervezete., István király és műve. Gondolat Budapest 1983. ISBN 963-281-221-2
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Engel 1996, pp. 11., 251.
  3. ↑ 3,0 3,1 Engel 1996, pp. 12., 251.
  4. ↑ 4,0 4,1 Fallenbüchl 1994, p. 153.
  5. ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 12 ff.
  6. ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 22 ff. (Spis ludności z 1910)
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Torda&oldid=55223”