Kőszegi Iván: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 56 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
Za: [https://hr.wikipedia.org/wiki/Ivan_Gisingovac]
+
[[Kategoria:0]]
 +
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z chorwackiej Wikipedii]]
 +
{{Uwaga|
 +
|strona  = https://hr.wikipedia.org/wiki/Ivan_Gisingovac
 +
|autorzy = https://hr.wikipedia.org/w/index.php?title=Ivan_Gisingovac&action=history
 +
|nota    = chorwacki
 +
}}
 +
 
 +
{|
 +
|
 +
|}
 +
 
 +
{|
 +
|-style="vertical-align:top;"
 +
|
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
 
|poprzednik        = [[Péc Dénes]]
 
|poprzednik        = [[Péc Dénes]]
−
|gl_članak_funkcija = [[Ban Slawonii]]<br />(1275)
+
|gl_članak_funkcija = [[Ban całej Slawonii]]<br />(1275)
 
|następca          = [[Hontpázmány Tamás]]
 
|następca          = [[Hontpázmány Tamás]]
 
}}
 
}}
  
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Hontpázmány Tamás]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Ban całej Slawonii]]<br />(1276-1277)
 +
|współrządzący      = [[Gutkeled Joakim]]
 +
|następca          = [[Gutkeled II. Miklós]]
 +
}}
 +
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Csák II. Máté]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Mistrz skarbu]]<br>(1276-1277)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Csák III. Ugrin]]
 +
}}
 +
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Csák I. Péter]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Palatyn Królestwa Węgier]]<br>(1281-1282)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Csák II. Máté]]
 +
}}
 +
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Petar Pakrački]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Ban całej Slawonii]]<br />(1284)
 +
|następca          = [[Gutkeled II. István]]
 +
}}
 +
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Aba Makján]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Palatyn Królestwa Węgier]]<br>(1287-1288)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Aba Amadé]]
 +
}}
 +
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Aba II. Lőrinc]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Mistrz skarbu]]<br>(1290-1291)
 +
|współrządzący      =
 +
|następca          = [[Porc István]]
 +
}}
  
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Kőszegi Miklós]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Ban całej Slawonii]]<br />(1295)
 +
|następca          = [[Jakov Kopas]]
 +
}}
 +
 +
{{Redoslijed|
 +
|poprzednik        = [[Ákos I. István]]
 +
|gl_članak_funkcija = [[Palatyn Królestwa Węgier]]<br>(1302-1307)
 +
|współrządzący      = [[Ákos I. István]]<br>[[Aba Amadé]]<br>[[Rátót II. Loránd]]<br>[[Péc Apor]]
 +
|następca          = [[Borsa Kopasz]]
 +
}}
  
−
'''Ivan Gisingovac''' ([[njemački jezik|njem.]] ''Johann Güssing'') (? – ?, [[1308.]]) , [[Hrvati|hrvatski]] velikaš [[Nijemci|njemačkog]] podrijetla, [[palatin|ugarski palatin]] (1281.–1282., 1287., 1303. i 1306.–1307.) i [[ban|slavonski ban]] (1275.–1277., 1284., 1299.) iz velikaške obitelji [[Gisingovci|Gisingovaca]].
 
  
−
Bio je sin kneza [[Henrik II. Gisingovac|Henrika II.]] Iskoristio je, zajedno s bratom Nikolom, slabljenje kraljevske vlasti za otimanje tuđih posjeda. Bio je u stalnom sukobu s velikaškom obitelji [[Babonići|Babonić]] te se njegova obitelj s njima i [[Gut-Keled]]ima izmjenjivala u banskoj časti i vrhovništvu nad [[Slavonija|Slavonijom]]. Gisingovci su mirom [[1278.]] godine prepustili Babonićima županije [[Pset]], Goru, Gaj, [[Drežnik]] i [[Novigrad]]. Međutim, uskoro je izbio novi rat između Gisingovaca i Babonića zbog čega opet [[1280.]] godine sklapaju mir.
+
{|
 +
|
 +
|}
  
−
Zagrebački biskup Timotej je u [[ožujak|ožujku]] [[1281.]] godine prvi put ekskomunicirao braću Ivana, [[Nikola Gisingovac|Nikolu]] i [[Henrik III. Gisingovac|Henrika III.]] zbog skupljanje [[crkvena desetina|crkvenih podavanja]] u svoju korist i smetanja posjeda. Pokušaj kralja [[Ladislav IV. Kumanac|Ladislava IV. Kumanca]] (1272.-1290.) da uz pomoć [[Austrija|austrijskog]] [[vojvoda|vojvode]] Albrechta, čije su posjede također harala braća Gisingovci, suzbije i prisili Gisingovce na povrat nezakonito stečenih posjeda, pokazao se neuspješnim. U borbama s vojvodom Albrechtom Gisingovci su izgubili [[Kiseg]] [[1289.]] godine kao najčvršće uporište svoje vlasti u zapadnoj [[Ugarska|Ugarskoj]] i sva okolna imanja te se od tada težište njihova djelovanja prebacilo u Slavoniju.<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=6828 Gisingovci - Hrvatski biografski leksikon]</ref>
+
'''[[Kőszegi Iván]]''' (pol. ''Jan Kőszegi'', chor. ''Ivan Gisingovac'', niem. ''Johann Güssing'') (* nieznana, † 1308), chorwacki szlachcic niemieckiego pochodzenia z rodu [[Kőszegi]], kilkakrotny [[palatyn]] (1281–82, 1287, 1303 i 1306–07) i trzykrotny [[ban całej Slawonii]] (1275–77, 1284, 1299).
  
−
Godine [[1292.]] Ivan je sa svojom braćom zarobio kralja [[Andrija III. Mlečanin|Andriju III. Mlečanina]], kada je protiv braće poveo vojni pohod protiv njih. Suočeni s negativnim odjekom svog čina, oslobodili su kralja, ali su se pomirili s njime tek [[1300.]] godine. U međuvremenu su Ivan i braća Nikola i Henrik III. nastavili s agresivnom politikom zbog čega su ponovno bili ekskomunicirani u razdoblju  1297.–1299. godine, ali ih ni to nije bitnije oslabilo.<ref>[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=6828 Gisingovci - Hrvatski biografski leksikon]</ref>
+
Syn księcia [[Henrik I. Gisingovac|Henryka I]]. Korzystając z osłabienie władzy królewskiej, wraz ze swoim bratem [[Nikola Gisingovac|Mikołajem]], począł przejmować posiadłości innych ludzi. Był w ciągłym konflikcie ze szlacheckim rodem [[Babonić]], a jego ród wymienił się z nimi i [[Gutkeled]]ami na cześć banatu i zwierzchnictwo nad [[Slawonia|Slawonią]]. W 1278 r. Kőszegi przekazali Baboniciom żupanie: [[Pset]], [[Goru]], [[Gaj]], [[Drežnik]] i [[ Novigrad]]. Wkrótce jednak wybuchła nowa wojna między Kőszegimi a Babonićiami i dlatego w 1280 r. ponownie zawarli pokój.
  
−
== Bilješke ==
+
W marcu 1281 r. [[biskup Zagrzebia]] [[Timót]] po raz pierwszy ekskomunikował jego braci: [[Nikola I. Gisingovac|Mikołaja]] i [[Henrik II. Gisingovac|Henryka II]] za zbieranie zapisów kościelnych dla własnej korzyści i najeżdżanie jego mienia. [[Władysław IV Kumańczyk]], z pomocą austriackiego księcia [[Albert|Albrechta]], którego dobytek został również splądrowany przez braci Kőszegich, pokonał i zmusił ich do oddania nielegalnie zdobytych dóbr. W bitwach z księciem Albrechtem Kőszegi stracili fortecę [[Kiseg|Kőszeg]] w 1289 r. jako najsilniejszy punkt oparcia swoich rządów na zachodnich Węgrzech i we wszystkich okolicznych posiadłościach, a od tego czasu ich uwaga została przeniesiona na Slawonię.<ref name="HB">[http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=6828 Gisingovci - Hrvatski biografski leksikon]</ref>
 +
 
 +
W 1292 r. Iván i jego bracia schwytali króla [[Andrzej III|Andrzeja III Wenecjanina]], gdy rozpoczynał kampanię wojskową przeciwko braciom. W obliczu negatywnej oceny ich czynu uwolnili króla, lecz pogodzili się z nim dopiero w 1300 r. Tymczasem Iván i bracia Mikołaj i Henryk II kontynuowali agresywną politykę, która doprowadziła do ich ekskomuniki w okresie 1297–1299, lecz i to też ich nie osłabiło.<ref name="HB" />
 +
 
 +
== Linki zewnętrzne ==
 +
 
 +
* [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=6828 Gisingovci - Hrvatski biografski leksikon]
 +
 
 +
==Przypis==
 
{{izvori}}
 
{{izvori}}
  
−
== Vanjske poveznice ==
+
|
 +
{{Urzędnik infobox
 +
|urzędnik          = Kőszegi Iván (węg.)<br>Ivan Gisingovac (chor,)
 +
|imiona            =  
 +
|tytulatura        = [[Ban całej Slawonii]]<br>[[Mistrz skarbu]]<br>[[Palatyn królestwa Węgier]]
 +
|grafika          =  
 +
|opis grafiki      =
 +
|herb              = Köszegi.png
 +
|opis herbu        = Herb rodu
 +
|faksymile        =
 +
|opis faksymile    =
 +
|dewiza            =
 +
 
 +
|1. tytuł          = [[Ban całej Slawonii]]
 +
|1. od            = :<br><small>(1) </small>1245, <small>(2) </small>1276<br><small>(3) </small>1284, <small>(4) </small>1295
 +
|1. do            = :<br><small>(1) </small>1245, <small>(2) </small>1277<br>1<small>(3) </small>284, <small>(4) </small>1295
 +
|1. powołanie      =
 +
|1. poprzednik    = <small>1. </small>[[Türje II. Dénes]]<br><small>2. </small>[[Hontpázmány Tamás]]<br><small>3. </small>[[Petar Pakrački]]<br><small>4. </small>[[Kőszegi Miklós]]
 +
|1. następca      = <small>1. </small>[[Rastislav Mstislavić]]<br><small>2. </small>[[Gutkeled II. Miklós]]<br><small>3. </small>[[Gutkeled II. István]]<br><small>4. </small>[[Jakov Kopas]]
 +
 
 +
|2. tytuł          = [[Mistrz skarbu]]
 +
|2. od            = <small>(1) </small>1276, <small>(2) </small>1290
 +
|2. do            = <small>(1) </small>1277, <small>(2) </small>1291
 +
|2. powołanie      =
 +
|2. poprzednik    = <small>1. </small>[[Csák II. Máté]]<br><small>2. </small>[[Aba II. Lőrinc]]
 +
|2. następca      = <small>1. </small>[[Csák III. Ugrin]]<br><small>2. </small>[[Porc István]]
  
−
* [http://hbl.lzmk.hr/clanak.aspx?id=6828 Gisingovci - Hrvatski biografski leksikon]
+
|3. tytuł          = [[Palatyn Królestwa Węgier]]
 +
|3. od            = :<br><small>(1) </small>1281, <small>(2) </small>1287<br><small>(3) </small>1302
 +
|3. do            = :<br><small>(1) </small>1282, <small>(2) </small>1287<br><small>(3) </small>1307
 +
|3. powołanie      =
 +
|3. poprzednik    = <small>1. </small>[[Csák I. Péter]]<br><small>2. </small>[[Aba Makján]]<br><small>3. </small>[[Ákos I. István]]
 +
|3. następca      = <small>1. </small>[[Csák II. Máté]]<br><small>2. </small>[[Aba Amadé]]<br><small>3. </small>[[Borsa Kopasz]]
  
 +
|klan              = [[Héder]]
 +
|ród              = [[Kőszegi]]
 +
|rodzina          =
 +
|pochodzenie      = niemiecko/węgierskie
 +
|państwo          = [[Królestwo Węgier]]<br>w unii personalnej<br>z [[Królestwem Chorwacji]]
 +
|data urodzenia    = data nieznana
 +
|miejsce urodzenia =
 +
|data śmierci      = 1288
 +
|miejsce śmierci  =
 +
|przyczyna śmierci =
 +
|miejsce spoczynku =
 +
|ojciec            = [[Kőszegi I. Henrik|I. Henrik]]
 +
|matka            = Lichtenburg Nn von 
 +
|rodzeństwo        = [[Kőszegi I. Miklós|I. Miklós]]<br>[[Kőszegi I. Péter| I. Péter]]<br>[[Kőszegi II. Henrik|II. Henrik]]<br> siostra Nn
 +
|1. związek        = żona
 +
|1. związek z      = nieznana
 +
|1. związek od    =
 +
|1. związek do    =
 +
|1. dzieci        = [[Kőszegi Gergely|Gergely]]<br>[[Kőszegi "Farkas" János|"Farkas" János]]<br>córka Nn
 +
|dokonania        =
 +
|odznaczenia      =
 +
|commons          =
 +
|wikiźródła        =
 +
|wikicytaty        =
 +
}}
 +
|}
  
−
{{S-start}}
+
{{SORTUJ:Koszegi, Ivan}}
−
{{s-bef|before=[[Dioniz od plem. Pécz]]}}
 
−
{{s-ttl|title=[[Dodatak:Popis hrvatskih banova|slavonski ban]]|years=1275. - 1277.}}
 
−
{{s-aft|after=[[Nikola Gut-Keled]]}}
 
−
{{s-bef|before=[[Petar Pakrački]]}}
 
−
{{s-ttl|title=[[Dodatak:Popis hrvatskih banova|slavonski ban]]|years=1284.}}
 
−
{{s-aft|after=[[Radoslav I. Babonić]] i [[Stjepan III. Babonić]]}}
 
−
{{s-bef|before=[[Henrik III. Gisingovac]] i [[Nikola Gisingovac]]}}
 
−
{{s-ttl|title=[[Dodatak:Popis hrvatskih banova|slavonski ban]]|years=1295.}}
 
−
{{s-aft|after=[[Jakov Kopas]]}}
 
−
{{S-end}}
 
  
−
{{GLAVNIRASPORED:Gisingovac, Ivan}}
+
[[Kategoria:Banowie]]
−
[[Kategorija:Hrvatski banovi]]
+
[[Kategoria:Banowie całej Slawonii]]
−
[[Kategorija:Hrvatsko plemstvo]]
+
[[Kategoria:Héder]]
 +
[[Kategoria:Kőszegi]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy oligarchowie]]
 +
[[Kategoria:Mistrzowie skarbu]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy oligarchowie]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 +
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
 +
[[Kategoria:Urodzeni w XIII wieku]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w 1288]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]]

Aktualna wersja na dzień 16:08, 18 sty 2021

Strona Autorzy Nota
[1] [2] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku chorwackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku chorwackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.
Poprzednik: Ban całej Slawonii
(1275) 		Następca:
Péc Dénes Hontpázmány Tamás
Poprzednik: Ban całej Slawonii
(1276-1277)
Współrządzący:
Gutkeled Joakim 		Następca:
Hontpázmány Tamás Gutkeled II. Miklós
Poprzednik: Mistrz skarbu
(1276-1277) 		Następca:
Csák II. Máté Csák III. Ugrin
Poprzednik: Palatyn Królestwa Węgier
(1281-1282) 		Następca:
Csák I. Péter Csák II. Máté
Poprzednik: Ban całej Slawonii
(1284) 		Następca:
Petar Pakrački Gutkeled II. István
Poprzednik: Palatyn Królestwa Węgier
(1287-1288) 		Następca:
Aba Makján Aba Amadé
Poprzednik: Mistrz skarbu
(1290-1291) 		Następca:
Aba II. Lőrinc Porc István
Poprzednik: Ban całej Slawonii
(1295) 		Następca:
Kőszegi Miklós Jakov Kopas
Poprzednik: Palatyn Królestwa Węgier
(1302-1307)
Współrządzący:
Ákos I. István
Aba Amadé
Rátót II. Loránd
Péc Apor 		Następca:
Ákos I. István Borsa Kopasz


Kőszegi Iván (pol. Jan Kőszegi, chor. Ivan Gisingovac, niem. Johann Güssing) (* nieznana, † 1308), chorwacki szlachcic niemieckiego pochodzenia z rodu Kőszegi, kilkakrotny palatyn (1281–82, 1287, 1303 i 1306–07) i trzykrotny ban całej Slawonii (1275–77, 1284, 1299).

Syn księcia Henryka I. Korzystając z osłabienie władzy królewskiej, wraz ze swoim bratem Mikołajem, począł przejmować posiadłości innych ludzi. Był w ciągłym konflikcie ze szlacheckim rodem Babonić, a jego ród wymienił się z nimi i Gutkeledami na cześć banatu i zwierzchnictwo nad Slawonią. W 1278 r. Kőszegi przekazali Baboniciom żupanie: Pset, Goru, Gaj, Drežnik i Novigrad. Wkrótce jednak wybuchła nowa wojna między Kőszegimi a Babonićiami i dlatego w 1280 r. ponownie zawarli pokój.

W marcu 1281 r. biskup Zagrzebia Timót po raz pierwszy ekskomunikował jego braci: Mikołaja i Henryka II za zbieranie zapisów kościelnych dla własnej korzyści i najeżdżanie jego mienia. Władysław IV Kumańczyk, z pomocą austriackiego księcia Albrechta, którego dobytek został również splądrowany przez braci Kőszegich, pokonał i zmusił ich do oddania nielegalnie zdobytych dóbr. W bitwach z księciem Albrechtem Kőszegi stracili fortecę Kőszeg w 1289 r. jako najsilniejszy punkt oparcia swoich rządów na zachodnich Węgrzech i we wszystkich okolicznych posiadłościach, a od tego czasu ich uwaga została przeniesiona na Slawonię.[1]

W 1292 r. Iván i jego bracia schwytali króla Andrzeja III Wenecjanina, gdy rozpoczynał kampanię wojskową przeciwko braciom. W obliczu negatywnej oceny ich czynu uwolnili króla, lecz pogodzili się z nim dopiero w 1300 r. Tymczasem Iván i bracia Mikołaj i Henryk II kontynuowali agresywną politykę, która doprowadziła do ich ekskomuniki w okresie 1297–1299, lecz i to też ich nie osłabiło.[1]

Linki zewnętrzne

Przypis

  1. ↑ 1,0 1,1 Gisingovci - Hrvatski biografski leksikon

Kőszegi Iván (węg.)
Ivan Gisingovac (chor,)

— Ban całej Slawonii
Mistrz skarbu
Palatyn królestwa Węgier		 —
Herb rodu
Herb rodu
Ban całej Slawonii
Okres od :
(1) 1245, (2) 1276
(3) 1284, (4) 1295
do :
(1) 1245, (2) 1277
1(3) 284, (4) 1295
Poprzednik 1. Türje II. Dénes
2. Hontpázmány Tamás
3. Petar Pakrački
4. Kőszegi Miklós
Następca 1. Rastislav Mstislavić
2. Gutkeled II. Miklós
3. Gutkeled II. István
4. Jakov Kopas
Mistrz skarbu
Okres od (1) 1276, (2) 1290
do (1) 1277, (2) 1291
Poprzednik 1. Csák II. Máté
2. Aba II. Lőrinc
Następca 1. Csák III. Ugrin
2. Porc István
Palatyn Królestwa Węgier
Okres od :
(1) 1281, (2) 1287
(3) 1302
do :
(1) 1282, (2) 1287
(3) 1307
Poprzednik 1. Csák I. Péter
2. Aba Makján
3. Ákos I. István
Następca 1. Csák II. Máté
2. Aba Amadé
3. Borsa Kopasz
Dane biograficzne
Klan Héder
Ród Kőszegi
Pochodzenie niemiecko/węgierskie
Państwo Królestwo Węgier
w unii personalnej
z Królestwem Chorwacji
Urodziny data nieznana
Śmierć 1288
Ojciec I. Henrik
Matka Lichtenburg Nn von
Rodzeństwo I. Miklós
I. Péter
II. Henrik
siostra Nn
Żona nieznana
Dzieci Gergely
"Farkas" János
córka Nn
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Kőszegi_Iván&oldid=47451”