Abovsko-turnianska župa (Uhorsko): Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
 
(Nie pokazano 8 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
[[Kategoria:2]]
+
[[Kategoria:1z]]
 
[[Kategoria:Strony skompilowane]]
 
[[Kategoria:Strony skompilowane]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
 
[[Kategoria:Strony importowane z polskiej Wikipedii]]
Linia 27: Linia 27:
 
  |
 
  |
  
{{Uhorské župy na Słowacji}}
+
[[Plik:Füzér - Castle.jpg|300px|thumb|left|Zdjęcie lotnicze zamku Füzér]]
{{Infobox uhorská župa |
 
Názov = Abovsko-turnianska župa |
 
URL znaku = Coa_Hungary_County_Abaúj-Torna_(Historical).svg |
 
URL mapy = Abaúj-Torna county map.jpg |
 
URL polohy =Abov župa.svg |
 
Rozloha = 3317 |
 
Počet obyvateľov = 202282|
 
Hustota obyvateľstva = |
 
Centrum = [[Košice]] |
 
Krajiny = [[Słowacja]], [[Węgry]] |
 
Národnosť = [[Węgrzy]] 77%<br />[[Słowacy]] 18%<br />[[Niemcy]] 3%<br />Inni 2%|
 
Náboženstvo = |
 
}}
 
  
'''Abaúj-Torna''' ([[Łacina|łac.]] ''comitatus Abaujvar-Tornensis'', [[język niemiecki|niem.]] ''Abaujwar-Tornau'', [[język słowacki|słow.]] ''Abov-Turňa'') – dawny [[komitat]] w północnych [[Węgry|Węgrzech]].  
+
'''Abaúj-Torna''' (łac. ''comitatus Abaujvar-Tornensis'', niem. ''Abaujwar-Tornau'', słow. ''Abov-Turňa'') – dawny [[komitat]] w północnych [[Węgry|Węgrzech]].  
  
 
Komitat Abaúj-Torna powstał w [[1882]] z połączenia komitatów [[komitat Abaúj|Abaúj]] i [[komitat Torna|Torna]]. Siedzibą władz były [[Koszyce]]. Na początku XX wieku komitat liczył sześć powiatów i jedno miasto.
 
Komitat Abaúj-Torna powstał w [[1882]] z połączenia komitatów [[komitat Abaúj|Abaúj]] i [[komitat Torna|Torna]]. Siedzibą władz były [[Koszyce]]. Na początku XX wieku komitat liczył sześć powiatów i jedno miasto.
Linia 49: Linia 36:
  
 
Po [[traktat w Trianon|traktacie w Trianon]] północna połowa komitatu (49,5% powierzchni) znalazła się w granicach [[Czechosłowacja|Czechosłowacji]] i w [[1923]] weszła w skład żupy koszyckiej. Część węgierska istniała nadal z siedzibą władz w [[Szikszó]]. Po [[pierwszy arbitraż wiedeński|pierwszym arbitrażu wiedeńskim]] w [[1938]] czechosłowacka część byłego komitatu (z wyjątkiem kilku gmin na północnej granicy) została anektowana przez Węgry i odtworzono komitat Abaúj-Torna z siedzibą władz w Koszycach. Po [[II wojna światowa|II wojnie światowej]] przywrócono granicę z [[1937]]. Węgierska część komitatu Abaúj-Torna została połączona z [[komitat Borsod|komitatem Borsod]] i resztą [[komitat Zemplén|komitatu Zemplén]] w [[komitat Borsod-Abaúj-Zemplén]].
 
Po [[traktat w Trianon|traktacie w Trianon]] północna połowa komitatu (49,5% powierzchni) znalazła się w granicach [[Czechosłowacja|Czechosłowacji]] i w [[1923]] weszła w skład żupy koszyckiej. Część węgierska istniała nadal z siedzibą władz w [[Szikszó]]. Po [[pierwszy arbitraż wiedeński|pierwszym arbitrażu wiedeńskim]] w [[1938]] czechosłowacka część byłego komitatu (z wyjątkiem kilku gmin na północnej granicy) została anektowana przez Węgry i odtworzono komitat Abaúj-Torna z siedzibą władz w Koszycach. Po [[II wojna światowa|II wojnie światowej]] przywrócono granicę z [[1937]]. Węgierska część komitatu Abaúj-Torna została połączona z [[komitat Borsod|komitatem Borsod]] i resztą [[komitat Zemplén|komitatu Zemplén]] w [[komitat Borsod-Abaúj-Zemplén]].
 +
{{clear}}
  
 
{| class="wikitable"
 
{| class="wikitable"
Linia 73: Linia 61:
 
|}
 
|}
  
[[Kategoria:Dawne komitaty na Węgrzech|A]]
+
[[Plik:Abov Turňa jazyk 1890.png|thumb|300px|left|Dominujący język we wsiach powiatu według spisu z 1890 roku.]]
 +
 
 +
[[Plik:Abov Turňa náboženstvo 1890.png|thumb|300px|left|Religia dominująca we wsiach powiatu według spisu z 1890 roku.]]
 +
 
 +
|
 +
{{Uhorské župy na Słowacji}}
 +
{|
 +
|
 +
|}
 +
{{Infobox uhorská župa |
 +
Názov = Abovsko-turnianska župa |
 +
URL znaku = Coa_Hungary_County_Abaúj-Torna_(Historical).svg |
 +
URL mapy = Abaúj-Torna county map.jpg |
 +
URL polohy =Abov župa.svg |
 +
Rozloha = 3317 |
 +
Počet obyvateľov = 202282|
 +
Hustota obyvateľstva = 61.0|
 +
Centrum = [[Košice]] |
 +
Krajiny = [[Słowacja]], [[Węgry]] |
 +
Národnosť = [[Węgrzy]] 77%<br />[[Słowacy]] 18%<br />[[Niemcy]] 3%<br />Inni 2%|
 +
Náboženstvo = |
 +
}}
 +
|}
 +
 
 +
== Przypisy ==
 +
{{izvori}}
 +
 
 +
[[Kategoria:Historia]]
 +
[[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Historia Słowacji]]
 +
[[Kategoria:Komitaty węgierskie na Słowacji|Abaúj]]

Aktualna wersja na dzień 12:55, 8 kwi 2021

Plik:Füzér - Castle.jpg
Zdjęcie lotnicze zamku Füzér

Abaúj-Torna (łac. comitatus Abaujvar-Tornensis, niem. Abaujwar-Tornau, słow. Abov-Turňa) – dawny komitat w północnych Węgrzech.

Komitat Abaúj-Torna powstał w 1882 z połączenia komitatów Abaúj i Torna. Siedzibą władz były Koszyce. Na początku XX wieku komitat liczył sześć powiatów i jedno miasto.

Komitat Abaúj-Torna rozciągał się wzdłuż dolnego odcinka doliny Hornadu, między Górami Tokajsko-Slańskimi, wzgórzami Cserehát i Rudawami Słowackimi.

Po traktacie w Trianon północna połowa komitatu (49,5% powierzchni) znalazła się w granicach Czechosłowacji i w 1923 weszła w skład żupy koszyckiej. Część węgierska istniała nadal z siedzibą władz w Szikszó. Po pierwszym arbitrażu wiedeńskim w 1938 czechosłowacka część byłego komitatu (z wyjątkiem kilku gmin na północnej granicy) została anektowana przez Węgry i odtworzono komitat Abaúj-Torna z siedzibą władz w Koszycach. Po II wojnie światowej przywrócono granicę z 1937. Węgierska część komitatu Abaúj-Torna została połączona z komitatem Borsod i resztą komitatu Zemplén w komitat Borsod-Abaúj-Zemplén.

Powiaty (járás)
Powiat Siedziba władz
Cserehát Szepsi
Füzér Hernádzsadány
Gönc Abaújszántó
Kassa Kassa
Szikszó Szikszó
Torna Torna
Miasto (törvényhatósági jogú város)
Kassa
Plik:Abov Turňa jazyk 1890.png
Dominujący język we wsiach powiatu według spisu z 1890 roku.
Plik:Abov Turňa náboženstvo 1890.png
Religia dominująca we wsiach powiatu według spisu z 1890 roku.
60px Župy węgierskie na Słowacji Slovenská vlajka 1848 z.png

♦ Abovsko-turnianska ♦ Bratislavská ♦ Gemersko-malohontská ♦ Hontianska ♦ Komárňanská ♦ Liptovská ♦ Mošonská ♦ Nitrianska ♦ Novohradská ♦ Oravská ♦ Ostrihomská ♦ Rábska ♦ Spišská ♦ Šarišská ♦ Tekovská ♦ Trenčianska ♦ Turčianska ♦ Užská ♦ Zemplínska ♦ Zvolenská

Abovsko-turnianska župa
Župa w Królestwie Węgier
Herb župy
Położenie župy w Królestwie Węgier
Państwo Uhorsko Uhorsko
Aktualne państwa Słowacja, Węgry
Stolica župy Košice
Rozloha 3317 km²
Obyvateľstvo 202 282 (1910) [1]
 -   180 344 (1880) [2]
Gęstość 61,0 os./km²
Narodowości (1910)[3] Węgrzy 77%
Słowacy 18%
Niemcy 3%
Inni 2%
Narodowości (1880)[2] Węgrzy 60,54 %
Niemcy 6,59 %
Słowacy 28,42 %
Rumuni 0,01 %
Rusini 0,3 %
Serbowie i Chorwaci 0,01 %
Inni 0,44 %

Przypisy

  1. 1. Az összes lélekszám, .... [W:] A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. : Első rész. A népesség főbb adatai községek és népesebb puszták, telepek szerint. Budapest : Magyar Kir. Központi Statisztikai Hivatal : Athenaeum Irodalmi és Nyomdai R.-társulat, 1912. Dostępne online. s. 12 – 13. (po węgiersku)
  2. 2,0 2,1 REISZ, László. A Magyar Társadalomtudományok Digitális Archívuma [online]. [Cit. 2014-09-24]. Dostępne online. (po węgiersku)
  3. 6. A népség anyanyelve ... [6. Materinský jazyk obyvateľstva ...]. [W:] A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. : Első rész. A népesség főbb adatai községek és népesebb puszták, telepek szerint. Budapest : Magyar Kir. Központi Statisztikai Hivatal : Athenaeum Irodalmi és Nyomdai R.-társulat, 1912. Dostępne online. s. 22 – 27. (po węgiersku)