Kán II. László: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej")
 
(Nie pokazano 33 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
Za:[https://en.wikipedia.org/wiki/K%C3%A1n]
+
[[Kategoria:0]]
 +
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]]
 +
{{Uwaga|
 +
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Ladislaus_II_K%C3%A1n
 +
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ladislaus_II_K%C3%A1n&action=history
 +
|nota    = angielski
 +
}}
 +
 
 +
{|
 +
|
 +
|}
 +
 
 +
{|
 +
|-style="vertical-align:top;"
 +
|
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
|poprzednik        = [[Ákos Ernye]]
+
|poprzednik        = [[Hahót I. Csák]]
|gl_članak_funkcija = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>(1260-1267)
+
|gl_članak_funkcija = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>(1261-1267)
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
 
|następca          = [[Gutkeled II. Miklós]]
 
|następca          = [[Gutkeled II. Miklós]]
Linia 9: Linia 23:
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
|poprzednik        = [[Csák III. Ugrin]]
+
|poprzednik        = [[Vaja Sándor]]
|gl_članak_funkcija = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>(1276)
+
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia królewski]]<br>(1273)
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
|następca          = [[Csák III. Ugrin]]
+
|następca          = [[Csák II. Máté]]
 
}}
 
}}
 
 
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
|poprzednik        = [[Vaja Sándor]]
+
|poprzednik        = [[Csák II. Máté]]
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia króla Węgier]]<br>(1273)
+
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia królewski]]<br>(1273)<br>powtórnie
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
|następca          = [[Csák II. Máté]]
+
|następca          = [[Gutkeled II. Miklós]]
 
}}
 
}}
  
 
{{Redoslijed|
 
{{Redoslijed|
|poprzednik        = [[Csák II. Máté]]
+
|poprzednik        = [[Csák III. Ugrin]]
|gl_članak_funkcija = [[Sędzia króla Węgier]]<br>(1273)<br>powtórnie
+
|gl_članak_funkcija = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>(1276)
 
|współrządzący      =  
 
|współrządzący      =  
|następca          = [[Gutkeled II. Miklós]]
+
|następca          = [[Csák III. Ugrin]]
 
}}
 
}}
  
 +
{|
 +
|
 +
|}
  
 +
'''Kán II. László''' (*&nbsp;nieznana,&nbsp;† 3 stycznia 1278), węgierski szlachcic, właściciel ziemski za panowania królów Węgier: [[IV. Lászlo|Władysława IV]] i [[V. István|Stefana V]].
  
 +
==Biografia==
 +
 +
Syn [[Kán I. László|Władysława I]] (zmarłego po 1247 r.) i nieznanej z imienia matki. László miał dwóch braci, w tym biskupa [[ Kán Miklós|Mikołaja]] oraz siostrę.
 +
 +
Z nieznaną z imienia żoną László miał trzech synów: [[Kán III. László|Władysława III]], [[Wojewoda|wojewodę Siedmiogrodu]] (1295–1314), który stał się jednym z najpotężniejszych oligarchów w okresie ''[[interregnum]]'' po królu [[III. András|Andrzeju III]] i faktycznie rządził samodzielnie Siedmiogrodem aż do swojej śmierci w 1315 r.<ref name='Markó_282'>Markó 2006, str. 282.</ref>.
 +
 +
Władysław II służył jako [[wojewoda Siedmiogrodu]] (i w ten sposób był również [[ispán]]em komitatu [[Szolnok]]) od 1263 do 1264 r.<ref name='Zsoldos_38'>Zsoldos 2011, str. 38.</ref><ref name='Engel_382'>Engel 2001, str. 382.</ref>, gdy syn króla, [[V. István|Stefan]], rządził Siedmiogrodem niezależnie od króla [[IV. Béla|Beli IV]], posiadając tytuł [[Książę Siedmiogrodu|księcia Siedmiogrodu]]. Władysław wspierał działania księcia Stefana<ref name='Sălăgean_176'>Sălăgean 2005, str. 176.</ref>. W 1263 r. dowodził armią węgierską w sojuszu z bułgarskim magnatem, [[Jacob Svetoslav|Jacobem Svetoslavem]], przeciwko ponownie odtworzonemu [[Bizancjum|imperium bizantyjskiemu]]. Jednak wraz ze swoim bratem [[Kán II. Gyula|Juliuszem II]] uciekł do Beli IV w 1264 roku i poprowadził kampanię przez dolinę rzeki Maros (Mureș), aby zaatakować Siedmiogród, jednak poniósł poważną porażkę w walce z armią [[Csák I. Péter|Piotra I Csáka]] pod zamkiem [[Déva]], który funkcjonował jako „królewski zamek” Stefana.<ref name='Markó_282'/>
 +
 +
Z powodu swojej zdrady stracił wpływy polityczne po koronacji [[V. István|Stefana V]] w 1270 r. O zmniejszeniu władzy politycznej świadczył fakt, że mógł on sprawować ponownie urząd dopiero po nagłej śmierci króla, gdy służył jako [[ispán]] komitatu [[Pozsony]] między 1272 a 1273.<ref name='Zsoldos_185'>Zsoldos 2011, str. 185.</ref> Dwukrotnie został [[sędzia|sędzią królewskim]] w 1273 r., co było drugą najwyższą świecką pozycją po [[palatyn]]ie. Poza tym działał również jako [[ispán]] komitatów: [[Baranya]], [[Szeben]] i [[Bánya]]<ref name='Zsoldos_32'>Zsoldos 2011, str. 32.</ref> . W latach 1275–1276 był [[Wojewoda|wojewodą siedmiogrodzkim]] i po raz drugi [[ispán]]em komitatu [[Szolnok]]<ref name='Zsoldos_39'>Zsoldos 2011, str. 39.</ref>.
 +
 +
==Przypisy==
 +
{{izvori}}
 +
 +
==Źródła==
 +
* Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895-1526''. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3.
 +
 +
* Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig&nbsp;– Életrajzi Lexikon'' [''Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs&nbsp;– Encyklopedia biograficzna''] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. ISBN 963-547-085-1.
 +
 +
* Sălăgean, Tudor (2005). ''Romanian Society in the Early Middle Ages (9th–14th&nbsp;Centuries&nbsp;AD)''. W: Pop, Ioan-Aurel & Bolovan, Ioan, ''History of Romania: Compendium''. Romanian Cultural Institute (Center for Transylvanian Studies). ISBN 978-973-7784-12-4.
 +
 +
* Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3.
  
{{izvor}}
 
{| align=right style="margin: 0 0 0 0; text-align: center; border:1px solid #aaaaaa; font-size: 85%; width: 250px;" class=box
 
|-
 
 
|
 
|
 
{{Urzędnik infobox
 
{{Urzędnik infobox
  |urzędnik          = Kán II. László<br>Ladislaus II Kán
+
  |urzędnik          = Kán II. László (węg.)<br>Ladislaus II Kán
 
  |imiona            =  
 
  |imiona            =  
  |tytulatura        = Palatyn Węgier
+
  |tytulatura        = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]<br>[[Sędzia królewski]]
 
  |grafika          =  
 
  |grafika          =  
 
  |opis grafiki      =  
 
  |opis grafiki      =  
Linia 49: Linia 83:
 
  |opis faksymile    =  
 
  |opis faksymile    =  
 
  |dewiza            =  
 
  |dewiza            =  
  |1. tytuł          = [[Sędzia królewski]]
+
 
  |1. od            = 1242
+
  |1. tytuł          = [[Wojewoda Siedmiogrodu]]
  |1. do            = 1245
+
  |1. od            = <small>(1) </small>1261 ??, <small>(2) </small>1276
 +
  |1. do            = <small>(1) </small>1267, <small>(2) </small>1276
 
  |1. powołanie      =  
 
  |1. powołanie      =  
  |1. poprzednik    = Alexander Karászi (1st term), Matthew Csák (2nd term)
+
  |1. poprzednik    = <small>1. </small>[[Ákos Ernye]]<br><small>2. </small>[[Csák III. Ugrin]]
  |1. następca      = Matthew Csák (1st term), Nicholas Gutkeled (2nd term)
+
|1. następca      = <small>1. </small>[[Gutkeled II. Miklós]]<br><small>1. </small>[[Csák III. Ugrin]]
  |ród              = [[Kán]]
+
 
 +
|2. tytuł          = [[Sędzia królewski]]
 +
|2. od            = <small>(1) </small>1273, <small>(2) </small>1273
 +
|2. do            = <small>(1) </small>1273, <small>(2) </small>1273
 +
  |2. powołanie      =
 +
|2. poprzednik    = <small>1. </small>[[Vaja Sándor]]<br><small>2. </small>[[Csák II. Máté]]
 +
|2. następca      = <small>1. </small>[[Csák II. Máté]]<br><small>2. </small>[[Gutkeled II. Miklós]]
 +
 
 +
  |klan              = [[Kán]]
 +
|ród              =
 +
|rodzina          =
 
  |pochodzenie      = węgierskie
 
  |pochodzenie      = węgierskie
  |państwo          = Chorwacja w unii<br>personalnej z Węgrami ???
+
  |państwo          = [[Królestwo Chorwacji]] w unii<br>personalnej z [[Królestwem Węgier]]
  |data urodzenia    = ???
+
  |data urodzenia    = data nieznana
 
  |miejsce urodzenia =  
 
  |miejsce urodzenia =  
 
  |data śmierci      = 3 stycznia 1278
 
  |data śmierci      = 3 stycznia 1278
Linia 65: Linia 110:
 
  |miejsce spoczynku =  
 
  |miejsce spoczynku =  
 
  |ojciec            = [[Kán I. László]]
 
  |ojciec            = [[Kán I. László]]
  |matka            = Helena N
+
  |matka            = Nn Helena
 
  |rodzeństwo        =  
 
  |rodzeństwo        =  
 
  |1. związek        = żona
 
  |1. związek        = żona
Linia 72: Linia 117:
 
  |1. związek do    =  
 
  |1. związek do    =  
 
  |1. dzieci        = [[Kán III. László|III. László]]<br />[[Kán III. Gyula|III. Gyula]]<br />[[Kán Miklós|Miklós]]<br>córka NN
 
  |1. dzieci        = [[Kán III. László|III. László]]<br />[[Kán III. Gyula|III. Gyula]]<br />[[Kán Miklós|Miklós]]<br>córka NN
 +
|dokonania        =
 
  |odznaczenia      =  
 
  |odznaczenia      =  
 
  |commons          =  
 
  |commons          =  
Linia 79: Linia 125:
 
|}
 
|}
  
Ladislaus II Kán (Hungarian: László) Kán, son of Ladislaus I Kán. Voivode of Transylvania, 1260–1267, 1275-1276.
+
{{SORTUJ:Kan, Laszlo 02}}
 
 
'''Kán II. László''', Ladislaus (II) from the kindred Kán''' ({{lang-hu|Kán nembeli (II.) László}}; died 3 January 1278) was a Hungarian baron and landowner, member of the [[Kán|''gens'' Kán]].
 
 
 
==Biography==
 
He was the son of [[Palatine of Hungary|palatine]] [[Ladislaus I Kán|Ladislaus I]] (d. after 1247) and an unidentified mother. He had two brothers, including prelate [[Nicholas Kán|Nicholas]], and a sister. One of his three sons from his unidentified wife was [[Ladislaus III Kán|Ladislaus III]], [[voivode of Transylvania]] (1295–1314) who became one of the most powerful oligarchs during the interregnum after the death of king [[Andrew III of Hungary|Andrew III]] and ruled [[Transylvania]] ''[[de facto]]'' independently until his death in 1315.<ref name='Markó_282'>Markó 2006, p. 282.</ref>
 
 
 
Ladislaus II served as voivode of Transylvania (and thus head of [[Szolnok County]]) from 1263 to 1264,<ref name='Zsoldos_38'>Zsoldos 2011, p. 38.</ref><ref name='Engel_382'>Engel 2001, p. 382.</ref> when the king's son, [[Stephen V of Hungary|Stephen]] governed Transylvania independently from [[Béla IV of Hungary|Béla IV]], holding the title of [[duke of Transylvania]]. Ladislaus supported the efforts of duke Stephen.<ref name='Sălăgean_176'>Sălăgean 2005, p. 176.</ref> In 1263, he led a Hungarian army in alliance with a Bulgarian magnate, [[Jacob Svetoslav]] against the re-forming [[Byzantine Empire]]. However, along with his brother Julius, he defected to Béla IV in 1264, and led a campaign through the valley of river [[Mureș River|Maros (Mureș)]] to invade Transylvania, nevertheless he suffered a serious defeat from the army of [[Peter I Csák|Peter Csák]] at the [[Fortress of Deva|Fortress of Déva]], which functioned as the "royal castle" of Stephen.<ref name='Markó_282'/>
 
 
 
Because of his betrayal, he lost his full political influence after the [[Coronation of the Hungarian monarch|coronation]] of Stephen V in 1270. This reduction in political power is demonstrated by the fact that he was able to holding an office only after the sudden death of the king, when he served as [[ispán]] (''comes'') of [[Pozsony County]] between 1272 and 1273.<ref name='Zsoldos_185'>Zsoldos 2011, p. 185.</ref> He was appointed [[judge royal]] twice in 1273, which was the second-highest secular position after the palatine. Besides that he also functioned as ispán of [[Baranya County (former)|Baranya County]], Szeben and Bánya ispánates.<ref name='Zsoldos_32'>Zsoldos 2011, p. 32.</ref> Between 1275 and 1276, he was the voivode of Transylvania and ispán of Szolnok County for the second term.<ref name='Zsoldos_39'>Zsoldos 2011, p. 39.</ref>
 
 
 
==References==
 
{{reflist|2}}
 
 
 
==Sources==
 
* Engel, Pál (2001). ''The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895-1526''. I.B. Tauris Publishers. {{ISBN|1-86064-061-3}}.
 
* {{hu icon}} Markó, László (2006). ''A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig&nbsp;– Életrajzi Lexikon'' ("The High Officers of the Hungarian State from Saint Stephen to the Present Days&nbsp;– A Biographical Encyclopedia") (2nd edition); Helikon Kiadó Kft., Budapest; {{ISBN|963-547-085-1}}.
 
* Sălăgean, Tudor (2005). "Romanian Society in the Early Middle Ages (9th–14th&nbsp;Centuries&nbsp;AD)". In: Pop, Ioan-Aurel & Bolovan, Ioan, ''History of Romania: Compendium''. Romanian Cultural Institute (Center for Transylvanian Studies). {{ISBN|978-973-7784-12-4}}.
 
* {{hu icon}} Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' ("Secular Archontology of Hungary, 1000–1301"). História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. {{ISBN|978-963-9627-38-3}}
 
 
 
{{s-start}}
 
{{S-hou|[[Kán|Genus Kán]]|name=Ladislaus II ||? ||3 January 1278 }}
 
{{s-off}}
 
{{succession box|title=[[Voivode of Transylvania]]|before=[[Csák I Hahót|Csák Hahót]]|years=1263–1264|after=[[Nicholas Geregye]]}}
 
{{succession box|title=[[Judge royal]]|before=[[Alexander Karászi]]|years=1273|after=[[Matthew II Csák|Matthew Csák]]}}
 
{{succession box|title=[[Judge royal]]|before=[[Matthew II Csák|Matthew Csák]]|years=1273|after=[[Nicholas II Gutkeled|Nicholas Gutkeled]]}}
 
{{succession box|title=[[Voivode of Transylvania]]|before=[[Ugrin Csák]]|years=1275–1276|after=[[Ugrin Csák]]}}
 
{{s-end}}
 
 
 
{{SORTUJ:Kán, László}}
 
[[Kategoria:Rody|Kán]]
 
[[Kategoria:Ród Kán]]
 
 
 
[[Category:1278 deaths]]
 
[[Category:Hungarian nobility]]
 
[[Category:Kán (genus)|Ladislaus II]]
 
 
 
 
 
[[Category:Year of birth unknown]]
 
[[Category:13th-century Hungarian people]]
 
 
 
  
[[Kategoria:Wojewodowie Siedmiogrodu]]
+
[[Kategoria:Kán]]
[[Kategoria:Sędziowie króla Węgier]]
+
[[Kategoria:Ród]]
 +
[[Kategoria:Sędziowie królewscy]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]]
 +
[[Kategoria:Węgierscy oligarchowie]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
 
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]]
[[Kategoria:Szybkie]]
+
[[Kategoria:Nieznana data urodzenia]]
[[Kategoria:Krótkie]]
+
[[Kategoria:Urodzeni w XII wieku]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w 1278]]
 +
[[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]]

Aktualna wersja na dzień 17:41, 7 mar 2021

Kán II. László (* nieznana, † 3 stycznia 1278), węgierski szlachcic, właściciel ziemski za panowania królów Węgier: Władysława IV i Stefana V.

Biografia

Syn Władysława I (zmarłego po 1247 r.) i nieznanej z imienia matki. László miał dwóch braci, w tym biskupa Mikołaja oraz siostrę.

Z nieznaną z imienia żoną László miał trzech synów: Władysława III, wojewodę Siedmiogrodu (1295–1314), który stał się jednym z najpotężniejszych oligarchów w okresie interregnum po królu Andrzeju III i faktycznie rządził samodzielnie Siedmiogrodem aż do swojej śmierci w 1315 r.[1].

Władysław II służył jako wojewoda Siedmiogrodu (i w ten sposób był również ispánem komitatu Szolnok) od 1263 do 1264 r.[2][3], gdy syn króla, Stefan, rządził Siedmiogrodem niezależnie od króla Beli IV, posiadając tytuł księcia Siedmiogrodu. Władysław wspierał działania księcia Stefana[4]. W 1263 r. dowodził armią węgierską w sojuszu z bułgarskim magnatem, Jacobem Svetoslavem, przeciwko ponownie odtworzonemu imperium bizantyjskiemu. Jednak wraz ze swoim bratem Juliuszem II uciekł do Beli IV w 1264 roku i poprowadził kampanię przez dolinę rzeki Maros (Mureș), aby zaatakować Siedmiogród, jednak poniósł poważną porażkę w walce z armią Piotra I Csáka pod zamkiem Déva, który funkcjonował jako „królewski zamek” Stefana.[1]

Z powodu swojej zdrady stracił wpływy polityczne po koronacji Stefana V w 1270 r. O zmniejszeniu władzy politycznej świadczył fakt, że mógł on sprawować ponownie urząd dopiero po nagłej śmierci króla, gdy służył jako ispán komitatu Pozsony między 1272 a 1273.[5] Dwukrotnie został sędzią królewskim w 1273 r., co było drugą najwyższą świecką pozycją po palatynie. Poza tym działał również jako ispán komitatów: Baranya, Szeben i Bánya[6] . W latach 1275–1276 był wojewodą siedmiogrodzkim i po raz drugi ispánem komitatu Szolnok[7].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Markó 2006, str. 282.
  2. Zsoldos 2011, str. 38.
  3. Engel 2001, str. 382.
  4. Sălăgean 2005, str. 176.
  5. Zsoldos 2011, str. 185.
  6. Zsoldos 2011, str. 32.
  7. Zsoldos 2011, str. 39.

Źródła

  • Engel, Pál (2001). The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895-1526. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3.
  • Markó, László (2006). A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon [Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs – Encyklopedia biograficzna] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. ISBN 963-547-085-1.
  • Sălăgean, Tudor (2005). Romanian Society in the Early Middle Ages (9th–14th Centuries AD). W: Pop, Ioan-Aurel & Bolovan, Ioan, History of Romania: Compendium. Romanian Cultural Institute (Center for Transylvanian Studies). ISBN 978-973-7784-12-4.
  • Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301]. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3.

Kán II. László (węg.)
Ladislaus II Kán

Wojewoda Siedmiogrodu
Sędzia królewski
Wojewoda Siedmiogrodu
Okres od (1) 1261 ??, (2) 1276
do (1) 1267, (2) 1276
Poprzednik 1. Ákos Ernye
2. Csák III. Ugrin
Następca 1. Gutkeled II. Miklós
1. Csák III. Ugrin
Sędzia królewski
Okres (1) 1261 ??, (2) 1276
Poprzednik 1. Vaja Sándor
2. Csák II. Máté
Następca 1. Csák II. Máté
2. Gutkeled II. Miklós
Dane biograficzne
Klan Kán
Pochodzenie węgierskie
Państwo Królestwo Chorwacji w unii
personalnej z Królestwem Węgier
Urodziny data nieznana
Śmierć 3 stycznia 1278
Ojciec Kán I. László
Matka Nn Helena
Żona nieznana
Dzieci III. László
III. Gyula
Miklós
córka NN