Lovászmester: Różnice pomiędzy wersjami
Przejdź do nawigacji
Przejdź do wyszukiwania
(Przekierowanie do Koniuszy Królestwa Węgier) Znacznik: Nowe przekierowanie |
(Usunięto przekierowanie do Koniuszy Królestwa Węgier) Znacznik: Usunięto przekierowanie |
||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | + | [[Kategoria:1]] | |
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | ||
| + | {{Uwaga| | ||
| + | |strona = https://hu.wikipedia.org/wiki/Lov%C3%A1szmester | ||
| + | |autorzy = https://hu.wikipedia.org/w/index.php?title=Lov%C3%A1szmester&action=history | ||
| + | |nota = węgierski | ||
| + | }} | ||
| − | [[Kategoria: | + | {| |
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | Pan młody (agazo; agasonum regalium magister) był nadzorcą stajennych, którzy utrzymywali królewskie stadniny w średniowieczu, godność narodową. | ||
| + | |||
| + | A '''lovászmester''' ''(agazo''; ''agasonum regalium magister)'' a [[középkor]]ban a király méneseit fenntartó [[lovász]]ok felügyelője, országos [[A régi Magyarország főméltóságai|főméltóság]] volt. | ||
| + | |||
| + | Centralna stadnina na Węgrzech znajdowała się na wyspie Csepel, ale wokół dworów królewskich były też stadniny. Koni potrzebowała także armia, królewscy posłańcy i transportery, a także sam dwór. Na każdej granicy hrabstwa wzdłuż okrętów wojennych znajdowały się stajnie, aby posłańcy i stocznia mogli jeździć konno. | ||
| + | |||
| + | A központi ménes Magyarországon a [[Csepel-sziget]]en volt, de voltak ménesek a [[királyi udvarház]]ak környékén is. Lovakra a hadseregnek, a királyi hírvivőknek és szállítóknak is szükségük volt, s nem utolsósorban az udvarnak magának is. A hadiutak mentén minden megyehatáron voltak lóállások, hogy a hírvivők és az udvar váltott lovakkal közlekedhessenek. | ||
| + | |||
| + | Jego francuski odpowiednik jest połączony. [1] | ||
| + | |||
| + | Francia megfelelője a [[connétable]].<ref>Györffy György: ''István király és műve''. 2. kiadás. Budapest: Gondolat. 1983. ISBN 963--281-221-2.</ref> | ||
| + | |||
| + | ==Lovászmesterek== | ||
| + | ===W czasach Arpadów=== | ||
| + | |||
| + | {| class="wikitable" style="text-align:left" width="70%" | ||
| + | ! width="20%" | Nazwisko | ||
| + | ! width="5%" | Okres | ||
| + | ! width="12%" | Władca | ||
| + | ! width="12%" | Uwagi | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Bána Mihály]] | ||
| + | | 1225; 1231–35 | ||
| + | | [[II. András]] król | ||
| + | | [[Bána]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Türje II. Dénes]] | ||
| + | | 1235–41 | ||
| + | | [[IV. Béla]] król | ||
| + | | [[Türje]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Vilmos]] | ||
| + | | 1241–42 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | Saint-Omer | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Gutkeled I. István]] | ||
| + | | 1242–45 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Gutkeled]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Hahót I. Csák]] | ||
| + | | 1245–48 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Hahót]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Ákos Ernye]] | ||
| + | | 1248–51 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Ákos]] | ||
| + | |- | ||
| + | | ifj. [[Majs]] | ||
| + | | 1251–56 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | | ||
| + | |- | ||
| + | | [[I. Lőrinc]] | ||
| + | | 1257–60 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | Kemény fia | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Héder Herrand]] | ||
| + | | 1260–70 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Héder]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Ákos Albert]] | ||
| + | | ??–1271 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Ákos]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Monoszló III. Miklós]] | ||
| + | | 1272 | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Monoszló]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Csák III. Ugrin]] | ||
| + | | 1273–?? | ||
| + | | IV. Béla | ||
| + | | [[Csák]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Péc Apor]] | ||
| + | | 1280 | ||
| + | | [[IV. László]] | ||
| + | | [[Péc]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Rátót II. Loránd]] | ||
| + | | 1283 | ||
| + | | [[IV. László]] | ||
| + | | [[Rátót]] | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Borsa Jakab]] „Kopasz” | ||
| + | | 1284-85 | ||
| + | | [[IV. László]] | ||
| + | | [[Borsa]] | ||
| + | |- | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | ===W czasach Andegawenów=== | ||
| + | |||
| + | {| class="wikitable" style="text-align:left" width="70%" | ||
| + | ! width="20%" | Nazwisko | ||
| + | ! width="5%" | Okres | ||
| + | ! width="12%" | Władca | ||
| + | ! width="12%" | Uwagi | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Fónyi Balázs]] | ||
| + | | 1323 – 1326 | ||
| + | | [[I. Károly]] król | ||
| + | | | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Lackfi I. István]] | ||
| + | | 1326 – 1343 | ||
| + | | I. Károly, [[I. Lajos]] król | ||
| + | | [[Lackfi]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Lackfi II. Dénes]] | ||
| + | | 1343 – 1359<ref name="Korai magyar:Lackfi">{{cite book|chapter=Lackfi |title=Korai magyar történeti lexikon (9-14- század) |editor=Kristó Gyula (főszerk.), Engel Pál, Makk Ferenc |publisher=Akadémiai Kiadó, Budapest |year=1994 |isbn=963-05-6722-9}}</ref> | ||
| + | | I. Károly, [[I. Lajos]] król | ||
| + | | [[Lackfi]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Lackfi I. Imre]] | ||
| + | | [[1359]] – [[1367]]<ref name="Bertényi:Anjouk:nemesség, egyház">{{cite book |author= [[Bertényi Iván (történész, 1939)|Bertényi Iván]] |chapter=A nemesség. Egyházi társadalom. |title= Magyarország az Anjouk korában |publisher= Gondolat, Budapest 1987 |isbn= 963-281-776-1}}</ref> | ||
| + | | [[I. Lajos]] król | ||
| + | | [[Lackfi]] | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Lackfi III. István]] | ||
| + | | 1368 – 1387 (z przerwami) | ||
| + | | [[I. Lajos]] król | ||
| + | | [[Lackfi]] simontornyai III. István | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Lackfi II. István]] | ||
| + | | 1387 – 1395 | ||
| + | | | ||
| + | | [[Lackfi]] csáktornyai II. István | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Bebek János]] | ||
| + | | 1399 – 1403 | ||
| + | | | ||
| + | | | ||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | * [[Kakas]] (fl. 1290–1312) | ||
| + | * [[Lackfi III. István]] (fl. 1368-97) | ||
| + | * [[Lackfi III. Dénes]] (fl. 1372-82) | ||
| + | * [[Drágffy I. János]] ''Oláh'' (fl. 1373-1390) | ||
| + | * [[Dárói Péter]] "Felpinc" († 1376÷82) | ||
| + | * [[Kórógyi János]] (fl. 1384-99) | ||
| + | |||
| + | ===W czasach królów obieralnych=== | ||
| + | |||
| + | {| class="wikitable" style="text-align:left" width="70%" | ||
| + | ! width="20%" | Nazwisko | ||
| + | ! width="5%" | Okres | ||
| + | ! width="12%" | Władca | ||
| + | ! width="12%" | Uwagi | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Perényi Miklós, syn Pála|Perényi Miklós]] | ||
| + | | 1420-ig | ||
| + | | [[Zsigmond]] król | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Perényi Miklós, syn Miklósa|Perényi Miklós]] | ||
| + | | 1420-28 | ||
| + | | [[Zsigmond]] król | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Nassis János]] | ||
| + | | 1409–12 | ||
| + | | [[Zsigmond]] król | ||
| + | | | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Hédervári III. Lőrinc]] | ||
| + | | 1428–37 | ||
| + | | [[Zsigmond]] król | ||
| + | | | ||
| + | |- | ||
| + | | [[Kanizsai II. László]] | ||
| + | | 1464-67 | ||
| + | | [[Maciej]] król | ||
| + | | | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Szécsi V. Miklós]] | ||
| + | | 1469 | ||
| + | | [[Maciej]] król | ||
| + | | | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Ország László]] | ||
| + | | [[brak informacji]] | ||
| + | | [[Maciej]] król | ||
| + | | | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Ernuszt II. János]] | ||
| + | | 1493-1505 | ||
| + | | [[Władysław II]] król | ||
| + | | | ||
| + | |||
| + | |- | ||
| + | | [[Báthori V. György]] | ||
| + | | [[brak informacji]] | ||
| + | | [[Władysław II]] król | ||
| + | | | ||
| + | |||
| + | |} | ||
| + | |||
| + | * [[Bebek András]] (fl. 1401-15) | ||
| + | * [[Pálóci László]] (fl. 1411-70) | ||
| + | * [[János Gyulaffy]] (fl. 1415-44) | ||
| + | * [[Pálóci Simon]] (fl. 1415-1459) | ||
| + | * [[Kanizsai I. László]] (fl. 1431-77) | ||
| + | * [[Kanizsai László]] († przed 26.4.1434) | ||
| + | * [[Hédervári György]] († 1439/40) | ||
| + | * [[Dombai Pál]] (fl. 1444-87) | ||
| + | * [[Dombai László]] (fl. 1445-75) | ||
| + | * [[Pálóci Imre]] (fl. 1459) | ||
| + | * [[Rozgonyi Osvald]] (†1460/61) | ||
| + | * [[Pálóci Mihály]] (fl. 1491-1516) | ||
| + | |||
| + | == XVI wiek == | ||
| + | |||
| + | * [[Báthori György]], (+ 29.8.1526, zabity pod Mohaczem) | ||
| + | * [[Bánffy László]] († 30.10.1583) | ||
| + | |||
| + | == Przypisy == | ||
| + | {{izvori}} | ||
| + | |||
| + | == Źródła == | ||
| + | * [https://hu.wikipedia.org/wiki/Lov%C3%A1szmester Lovászmester] | ||
| + | * Györffy György: ''István király és műve'', 1977, ISBN 963-281-221-2. | ||
| + | * Fügedi Erik: ''Ispánok, bárók, kiskirályok'' Magvető Könyvkiadó, Budapest, 1986 ISBN 963-14-0582-6. | ||
| + | |||
| + | [[Kategoria:Historia]] | ||
| + | [[Kategoria:Historia Węgier]] | ||
| + | [[Kategoria:Dygnitarze]] | ||
| + | [[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] | ||
Aktualna wersja na dzień 18:48, 28 lut 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Pan młody (agazo; agasonum regalium magister) był nadzorcą stajennych, którzy utrzymywali królewskie stadniny w średniowieczu, godność narodową.
A lovászmester (agazo; agasonum regalium magister) a középkorban a király méneseit fenntartó lovászok felügyelője, országos főméltóság volt.
Centralna stadnina na Węgrzech znajdowała się na wyspie Csepel, ale wokół dworów królewskich były też stadniny. Koni potrzebowała także armia, królewscy posłańcy i transportery, a także sam dwór. Na każdej granicy hrabstwa wzdłuż okrętów wojennych znajdowały się stajnie, aby posłańcy i stocznia mogli jeździć konno.
A központi ménes Magyarországon a Csepel-szigeten volt, de voltak ménesek a királyi udvarházak környékén is. Lovakra a hadseregnek, a királyi hírvivőknek és szállítóknak is szükségük volt, s nem utolsósorban az udvarnak magának is. A hadiutak mentén minden megyehatáron voltak lóállások, hogy a hírvivők és az udvar váltott lovakkal közlekedhessenek.
Jego francuski odpowiednik jest połączony. [1]
Francia megfelelője a connétable.[1]
Spis treści
Lovászmesterek
W czasach Arpadów
| Nazwisko | Okres | Władca | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Bána Mihály | 1225; 1231–35 | II. András król | Bána |
| Türje II. Dénes | 1235–41 | IV. Béla król | Türje |
| Vilmos | 1241–42 | IV. Béla | Saint-Omer |
| Gutkeled I. István | 1242–45 | IV. Béla | Gutkeled |
| Hahót I. Csák | 1245–48 | IV. Béla | Hahót |
| Ákos Ernye | 1248–51 | IV. Béla | Ákos |
| ifj. Majs | 1251–56 | IV. Béla | |
| I. Lőrinc | 1257–60 | IV. Béla | Kemény fia |
| Héder Herrand | 1260–70 | IV. Béla | Héder |
| Ákos Albert | ??–1271 | IV. Béla | Ákos |
| Monoszló III. Miklós | 1272 | IV. Béla | Monoszló |
| Csák III. Ugrin | 1273–?? | IV. Béla | Csák |
| Péc Apor | 1280 | IV. László | Péc |
| Rátót II. Loránd | 1283 | IV. László | Rátót |
| Borsa Jakab „Kopasz” | 1284-85 | IV. László | Borsa |
W czasach Andegawenów
| Nazwisko | Okres | Władca | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Fónyi Balázs | 1323 – 1326 | I. Károly król | |
| Lackfi I. István | 1326 – 1343 | I. Károly, I. Lajos król | Lackfi |
| Lackfi II. Dénes | 1343 – 1359[2] | I. Károly, I. Lajos król | Lackfi |
| Lackfi I. Imre | 1359 – 1367[3] | I. Lajos król | Lackfi |
| Lackfi III. István | 1368 – 1387 (z przerwami) | I. Lajos król | Lackfi simontornyai III. István |
| Lackfi II. István | 1387 – 1395 | Lackfi csáktornyai II. István | |
| Bebek János | 1399 – 1403 |
- Kakas (fl. 1290–1312)
- Lackfi III. István (fl. 1368-97)
- Lackfi III. Dénes (fl. 1372-82)
- Drágffy I. János Oláh (fl. 1373-1390)
- Dárói Péter "Felpinc" († 1376÷82)
- Kórógyi János (fl. 1384-99)
W czasach królów obieralnych
| Nazwisko | Okres | Władca | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Perényi Miklós | 1420-ig | Zsigmond król | |
| Perényi Miklós | 1420-28 | Zsigmond król | |
| Nassis János | 1409–12 | Zsigmond król | |
| Hédervári III. Lőrinc | 1428–37 | Zsigmond król | |
| Kanizsai II. László | 1464-67 | Maciej król | |
| Szécsi V. Miklós | 1469 | Maciej król | |
| Ország László | brak informacji | Maciej król | |
| Ernuszt II. János | 1493-1505 | Władysław II król | |
| Báthori V. György | brak informacji | Władysław II król |
- Bebek András (fl. 1401-15)
- Pálóci László (fl. 1411-70)
- János Gyulaffy (fl. 1415-44)
- Pálóci Simon (fl. 1415-1459)
- Kanizsai I. László (fl. 1431-77)
- Kanizsai László († przed 26.4.1434)
- Hédervári György († 1439/40)
- Dombai Pál (fl. 1444-87)
- Dombai László (fl. 1445-75)
- Pálóci Imre (fl. 1459)
- Rozgonyi Osvald (†1460/61)
- Pálóci Mihály (fl. 1491-1516)
XVI wiek
- Báthori György, (+ 29.8.1526, zabity pod Mohaczem)
- Bánffy László († 30.10.1583)
Przypisy
- ↑ Györffy György: István király és műve. 2. kiadás. Budapest: Gondolat. 1983. ISBN 963--281-221-2.
- ↑ Kristó Gyula (főszerk.), Engel Pál, Makk Ferenc, ur. (1994). "Lackfi". Korai magyar történeti lexikon (9-14- század). Akadémiai Kiadó, Budapest. ISBN 963-05-6722-9.
- ↑ Bertényi Iván. "A nemesség. Egyházi társadalom.". Magyarország az Anjouk korában. Gondolat, Budapest 1987. ISBN 963-281-776-1.
Źródła
- Lovászmester
- Györffy György: István király és műve, 1977, ISBN 963-281-221-2.
- Fügedi Erik: Ispánok, bárók, kiskirályok Magvető Könyvkiadó, Budapest, 1986 ISBN 963-14-0582-6.