Türje II. Dénes

Strona	Autorzy	Nota
[1]	[2]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Poprzednik: Wojewoda Siedmiogrodu (1233-1234) Następca: Rátót I. Gyula András Poprzednik: Koniuszy królewski (1235-1241) Następca: Bána Mihály Vilmos Poprzednik: Ban całej Slawonii (1241-1244/45) Następca: Gutkeled I. Miklós Kán I. László Poprzednik: Palatyn Królestwa Węgier (1245-1246) Następca: Kán I. László Gutkeled I. István Poprzednik: Skarbnik królewski (1246-1248) Następca: Csák I. Máté Hahót I. Csák Poprzednik: Palatyn Królestwa Węgier (1248) Następca: Gutkeled I. István Rátót I. Loránd Türje II. Dénes (chor. Dionizije Türje) (bd-1255), węgierski szlachcic, najbardziej znany członek rodu Türje. Potężny baron i ziemianin, który za czasów królów Andrzeja II i Béli IV zajmował najwyższe świeckie stanowiska.. Życiorys Urodził się w Szentgrót w rodzie Türje z żupanatu Zala jako syn I. Dénesa/Denisa I. W starych lokacjach po raz pierwszy wspomniano o wsi Türje w 1234 r. Klasztor mnichów premonstrantów powstał tam na początku XIII wieku. W tym czasie jego imiennik był właścicielem ziemi i wioski. Dawniej historyk János Karácsonyi błędnie założył, że II. Dénes/Denis II był synem Gecse i czynił różnicę między nim a Denisem, który był koniuszym. Jego wpływy narastały za panowania Andrzej IIa, ponieważ jego imię zostało po raz pierwszy wspomniane przez współczesne akta w 1220 r. Jednak jego funkcje są nieznane przed 1233 r. Dénes był wiernym zwolennikiem księcia Béli, który w wyniku porozumieniu króla i jego syna, po serii konfliktów o tron, w 1226 r. otrzymał tytuł księcia Siedmiogrodu. Dzięki takiej postawie został mianowany wojewodą siedmiogrodzkim przy księciu Béli w 1233 r. Pełnił ten urząd do 1234 r. Kiedy Béla wstąpił na tron w 1235 r., Dénes został mianowany Koniuszym i pełnił tę funkcję do 1241 r. Poza tym pełnił również funkcję władcy (łac. comes, węg. lovászispán) hrabstwa Temes w 1240 r. W latach od 1241 do 1244 r. był banem Slawonii. W tym ostatnim przypadku nosił tytuł „ban i książę Slawonii” (łac. Banus et dux totius Sclavonie). Później po 1242 r., przyjął także tytuł „bana Primorje” (węg. Tengermellék). Według nieautentycznej źródeł funkcjonował również jako ban w 1245 r. Denis uczestniczył w przegranej biitwie na równinie Mohi 11 kwietnia 1241 r., skąd wraz z królem Bélą IV uciekł na wybrzeże Dalmacji. Dénes jako królewski gubernator Dalmacji wziął udział w oblężeniu Zary w 1243 r. 30 czerwca 1244 r. Béla zawarł pokój z Republiką Wenecji i poddał Zarę (dziś Zadar, Chorwacja) jej zwierzchnictwu, zachowując jednak jedną trzecią dochodów celnych miasta Dalmacji. W 1244 roku Denis poprowadził armię królewską przeciwko Spalato (dziś: Split, Chorwacja), który zbuntował się przeciwko monarchii węgierskiej. W 1245 r. został mianowany palatynem Węgier, drugim najwyższym urzędem świeckim po królu w 1245 r.i pełnił tę funkcję do 1246 r. Poza tym pełnił również funkcję Ispána hrabstwa Somogy. Pełnił funkcję królewskiego skarbnika w 1247 r., Według László Markó, sprawował ten urząd w latach 1246–1248. Ponadto od 1247 do 1248 r. pełnił również funkcję Ispána hrabstwa Pozsony (dziś Bratysława, Słowacja). Został wybrany palatynem po raz drugi w 1248 roku. Służył jako Ispán hrabstwa Szolnok między 1251 a 1255 rokiem, aż do swojej śmierci. Źródła Engel, Pál (2001). The Realm of St Stephen: A History of Medieval Hungary, 895-1526. I.B. Tauris Publishers. ISBN 1-86064-061-3. (Po węgiersku) Markó, László (2006). A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon ("The High Officers of the Hungarian State from Saint Stephen to the Present Days – A Biographical Encyclopedia") (2-gie wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest; ISBN 963-547-085-1. (Po węgiersku) Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 ("Secular Archontology of Hungary, 1000–1301"). História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN 978-963-9627-38-3

Türje II. Denis Dionizije Türje — Wojewoda Siedmiogrodu Koniuszy królewski Skarbnik królewski Ban całej Slawonii Palatyn Królestwa Węgier — Wojewoda Siedmiogrodu Okres od 1233 do 1234 Poprzednik Rátót I. Gyula Następca András Koniuszy królewski Okres od 1235 do 1241 Poprzednik Bána Mihály Następca Vilmos Ban całej Slawonii Okres od 1241 do 1244-45 Poprzednik Gutkeled I. Miklós Następca Kán I. László Palatyn Królestwa Węgier Okres od (1) 1245, (2) 1248 do (1) 1246 Poprzednik (1) Kán I. László (2) Gutkeled I. István Następca (1) Gutkeled I. István (2) Rátót I. Roland Skarbnik królewski Okres od 1246 do 1248 Poprzednik Csák I. Máté Następca Hahót I. Csák Dane biograficzne Ród Türje Pochodzenie węgierskie Państwo Królestwo Węgier w unii personalnej z Królestwem Chorwacji Urodziny data nieznana Śmierć 1255 Ojciec I. Denis Matka nieznana