Novohradská župa (Uhorsko)

Strona	Autorzy	Nota
[1]	[2]	Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Strona	Autorzy	Nota
[3]	[4]	Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku słowackim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku słowackim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Plik:Novohrad.jpg Novohradská župa w środkowej Słowacji Komitat Nógrád (węg. Nógrád vármegye, łac. comitatus Neogradiensis, pol. komitat Nowohrad) – dawny komitat w środkowej części Królestwa Węgier. Komitat był jednym z najstarszych na Węgrzech. W XI w. odłączono od niego nowo utworzony komitat Hont. Podczas najazdów tureckich komitat stopniowo dostawał się pod władzę Imperium Osmańskiego, które pomiędzy 1544 a 1686 r. panowało na różnych jego częściach, jednak komitat całkowicie nie zanikł. Część pod okupacją turecką wchodziła w skład ejaletów Budin i Eğri. Siedzibą władz komitatu był zamek w Nógrádzie, od którego komitat wziął swą nazwę, a pomiędzy połową XIV a połową XVI w. miasto Balassagyarmat. Między XVI a XVIII w. komitat nie posiadał stałej siedziby z uwagi na ciągłe zagrożenie tureckie. Od 1790 siedzibą znów było miasto Balassagyarmat. W okresie przed I wojną światową komitat dzielił się na siedem powiatów i jedno miasto. Po traktacie w Trianon komitat został podzielony pomiędzy Czechosłowację i Węgry. Pozostała przy Węgrzech część została w 1923 r. połączona z pozostałą częścią komitatu Hont w nowy komitat Nógrád és Hont. W wyniku pierwszego arbitrażu wiedeńskiego w 1938 r. północna część komitatu powróciła do Węgier i komitat został odtworzony. Po drugiej wojnie światowej przywrócono granicę z 1938 r. Obecnie teren komitatu jest podzielony pomiędzy kraj bańskobystrzycki na Słowacji, pozostała przy Węgrzech część po reformie administracyjnej z 1950 r. tworzy komitat Nógrád ze stolicą w Salgótarján. Župani Novohradskej stolice v rokoch 1526 - 1848 Zoznam županov: 1514 – 1526 Gašpar Raškaj (padol v Moháčskej bitke) 1526 – 1541 Štefan Raškaj 1542 – 1544 Ladislav Orság 1544 – 1547 post neobsadený Powiaty (járás) Powiat Siedziba władz Balassagyarmat Balassagyarmat Gács Gács Losonc Losonc Nógrád Rétság Salgótarján Salgótarján Szécsény Szécsény Szirák Szirák Miasta komitackie (rendezett tanácsú város) Losonc Bibliografia Węgierska Encyklopedia Katolicka (po węgiersku).

Plik:Wappen Ungarische Länder 1867 (Mittel).png Župy węgierskie na Słowacji 20px ♦ Abovsko-turnianska ♦ Bratislavská ♦ Gemersko-malohontská ♦ Hontianska ♦ Komárňanská ♦ Liptovská ♦ Mošonská ♦ Nitrianska ♦ Novohradská ♦ Oravská ♦ Ostrihomská ♦ Rábska ♦ Spišská ♦ Šarišská ♦ Tekovská ♦ Trenčianska ♦ Turčianska ♦ Užská ♦ Zemplínska ♦ Zvolenská Novohradská župa Župa w Królestwie Węgier 90px Herb župy Położenie župy w Królestwie Węgier Położenie župy w Królestwie Węgier Państwo Uhorsko Uhorsko Aktualne państwa Słowacja, Wegry Stolica župy Balašské Ďarmoty Rozloha 4 133 km² Obyvateľstvo 261 517 (1910)  -   191 678 (1880) Gęstość 63,3 os./km² Narodowości (1910) Węgrzy 75,6 % Słowacy 22,3 % Niemcy 1,2 % Narodowości (1880) Węgrzy 61,66 % Niemcy 2,48 % Słowacy 31,12 % Rumuni 0 % Rusini 0 % Serbowie i Chorwaci 0,03 % Inni 0,7 % Wyznania (1910) Rzymskokatolickie 74 % Ewangelickie 20,3 % Reformowane 1,9 % Mozaistyczne 3,7 % Plik:Nograd county map.jpg