Belső-Szolnok vármegye
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Plik:GrandDuchyOfTransylvania Josephinische Landaufnahme.jpg Komitat Belső-Szolnok na szczegółach mapy z pierwszego przeglądu wojskowego w latach 1782-85 Belső-Szolnok vármegye (łac. Comitatus Szolnok Interior, niem. Innere Szolnoker Gespanschaft, rum. Comitatul Solnocul Interior) był jednym z historycznych komitatów Królestwa Węgier w Siedmiogrodzie. Jego początek to rok przed 1320 r., zaś koniec w 1876 r., gdy to prawie cały został połączony z największą częścią komitatu Doboka, uzupełnionego o część Kővárvidék − jako nowy komitat. Miała siedzibę w Des.[1] NazwaPodobnie jak komitat Közép-Szolnok, swoją nazwę zawdzięcza nie od miasta Szolnok, ale jako ważny region solny królestwa, prawdopodobnie od określenia „solniczka”, która narodziła się w językach ludów słowiańskich żyjących tu później. podbój.[2] W języku serbskim sól nadal nazywa się сол-nak, czyli sol. Starsze źródła wywodzą nazwę od imienia ispána Zonuka, który żył w okresie drugiego panowania króla Piotra Orsello.[3] LokalizacjaGraniczy z Mołdawią i komitatem Máramaros na północy, saksońskimi komitatami Bistrița i Doboka na wschodzie, Doboką na południu oraz Doboką i Kővárvidék na zachodzie.[3] HistoriaPlik:Hungary, Galicia and Transylvania.jpg Jednostki administracyjne na mapie 1862 roku Niegdyś zjednoczony i ogromny królewski komitat Szolnok zostało w XIII wieku podzielone na wewnętrzny Belső-Szolnok (Siedmiogród) i zewnętrzny Külső-Szolnok (Tisza). Powodem wydzielenia mogło być i to również, że zachodnia część obszaru należała do diecezji egerskiej, a wschodnia do diecezji siedmiogrodzkiej. Pierwsza pisemna wzmianka o istnieniu komitatu pochodzi z 1320 roku. Po rozdzieleniu Belső-Szolnok przeszedł pod kontrolę wojewody siedmiogrodzkiego, podczas gdy Külső-Szolnok był nadal rządzony przez ispána wyznaczonego przez króla.[4] Po 1848 r. komitaty zostały zasadniczo zniesione przez administrację cesarską i dopiero w 1861 r. przywrócono dawny system administracji. W 1876 r. osady Csépán, Entrádám, Magyarnemegye, Oláhnemegye, Oláhnémeti, Priszlop, Szamospart i Tóhát zostały przyłączone do komitatu Beszterce-Naszód, a pozostałe części do komitatu Szolnok-Doboka, który powstał w tym czasie. PopulacjaW 1870 r. liczyło 138307 mieszkańców, z czego 82 527 (59,7%) było grekokatolikami, 23846 (17,2%) prawosławnymi, 17 075 (12,3%) było reformowanymi, 6604 (4,8%) było rzymskokatolikami, 5 591 (4%) ) był wyznania mojżeszowego i 2664 innych religi (głównie ormiańskimi katolikami i luteranami). 77% to Rumuni, 17% Węgrzy, 4% Żydzi.[5] |
| ||||||||||||||||||
Przypisy
- ↑ Belső-Szolnok vármegye. Magyar Katolikus Lexikon [dostęp: 2019-07-16].
- ↑ Gyalay Mihály: Magyar igazgatástörténeti helységnévlexikon. 1 2. Budapest: Egeler Kft. 1991. str. 140.
- ↑ 3,0 3,1 Benkő 2014 ↓, str. 483.
- ↑ Makkai László: [Belső-Szolnok és Doboka megye a középkorban]. Kolozsvár: Erdélyi Múzeum-Egyesület. 1943. str. 54. [dostęp: 2019-07-17].
- ↑ Az 1870. év elején végrehajtott népszámlálás eredményei a hasznos házi állatok kimutatásával együtt. Pest: Országos Magyar kir. Statistikai Hivatal. 1871. str. 62.
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 12 ff.
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 22 ff. (Spis ludności z 1910)
Źródła
- Benkő József: Erdély. Sepsziszentgyörgy: Székely Nemzeti Múzeum; Barót: Tortoma. 2014. ISBN 978-973-8995-25-3
- Lázár Miklós: Erdély főispánjai (1540–1711). (PDF) Budapest: Athenaeum. 1889.
- Magyar életrajzi lexikon I–IV. Főszerk. Kenyeres Ágnes. Budapest: Akadémiai. 1967–1994.
Więcej informacji
- Jakó Zsigmond: Belső-Szolnok és Doboka magyarsága az újkorban (PDF). W: Szolnok-Doboka magyarsága. Szerk. Szabó T. Attila. Dés–Kolozsvár: (kiadó nélkül). 1944.
