Berislavići Grabarski (rodzina)

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Berislavici Grabarski lub Berislavici Doborski (łac. Berislaus nobiles de Grabarya, węg. Beriszló), chorwacka szlachecka rodzina ze Slawonii, nazwana na cześć posiadłości Grabarje w żupanacie Požega, a czasem Doborski (od miasta Dobor), które było własnością tego rodu od 1470 r.

Pochodzenie

Zgodnie z tradycją rodzinną potomkowie XII-wiecznego bośniackiego bana Borića[1][2] są one wymienieni w źródłach pochodzących z XIII wieku i można ich los prześledzić nieprzerwanie od XV do pierwszej połowy XVI wieku, kiedy to rodzina wyginęła.[3]

Historia

Pierwsza wzmianka o rodzinie wspomina o Berislaiev z Dubovika (ok.1250). W XV wieku odgrywali oni już ważne role polityczne w Chorwacji i w tym czasie posiadali majątki w żupanacie Požega (Grabarje, Brod, Dubočac, Kobaš, Svinjar, Dubovik, Daranovac) i w mniejszym stopniu w okręgu Vukovar (Vinkovci, Petrovci). Późniejsze ich przejęcia to Mikanovci, Satnica, Sarvas, Koprivna, Niemcy, Vrba, Rušćica, Vranovci, Slobodnica, Otvorci, Ruševo, Bukovlje, Tomica, Završje, Slatinikos, Paka, Susanjevac.[3]

Pierwszym wybitnym członkiem rodziny był Benedikt (Benedykt) (około 1450–1464), a jego następcami byli jego synowie: Nikola, Deša, Ivan i Martin. Martin. Martin zaczyna nazywać siebie Berislavić. Franjo, syn Ivana i Ivan, syn Martina, są najbardziej znaczącymi przedstawicielami rodu. Franjo Berislavić († 1517) brał udział w bitwie pod Krbavą w 1493 r., wyróżniał się jako ban Jajce (1494–1496 i 1499– 1503), a także wsławił się w bitwie pod Dubicą w 1513 r. Ze swoim kuzynem banem Petrem z Trogiru. Kuzyn Franja, Ivan Berislavić (Ivaniš Berislavić) († 1514) był banem Sreberenicy w 1494 r.i banem Jajce w latach 1511–1513. Za namową chorwacko-węgierskiego króla Władysława II (1490-1516) poślubił wdowę po serbskim despocie Jovanie Brankovicu, Jelenę Jakšić, po czym został nazwany nowym tytułem serbskiego despoty.[3]

Syn Iwana, Stjepan Berislavić († 1535) był tytułowym despotą i ostatnim męskim członkiem rodziny Berislavići Grabarski. Najpierw przystał do slawońskiej szlachty popierającej Jana Szapolya, a później przeszedł na stronę Habsburgów. Przez pewien czas był w służbie tureckiej w Slawonii. Został zabity przez Gazi Husrev-bega], gdy próbował pogodzić się z Ferdynandem Habsburgiem (1526-1564) i zerwał sojusz z Turkami.

Genealogia

Znani członkowie

Zobacz także

Przypisy

  1. Marija Karbić. Rod Borića bana: primjer plemićkog roda u srednjovjekovnoj Požeškoj županiji. Doktorska disertacija, Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu, Hrvatska 2005.
  2. Berislavići Grabarski - Hrvatska opća enciklopedija
  3. 3,0 3,1 3,2 Berislavići - Hrvatski biografski leksikon
  4. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 141.
  5. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 142.
  6. C. Tóth i in. 2016 ↓, str. 143.

Źródła

  • C. Tóth, Norbert; Horváth, Richárd; Neumann, Tibor; Pálosfalvi, Tamás (2016). Magyarország világi archontológiája, 1458-1526, I: Főpapok és bárók [Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I: Prałatowie i baronowie]. MTA Bölcsészettudományi Kutatóközpont, Történettudományi Intézet. ISBN 978-963-416-035-9.

Dalsze czytanie

Linki zewnętrzne

Berislavići Grabarski

Herb
Kraj Królestwo Chorwacji
Despot Serbii
Pierwszy Borić
Ostatni Stjepan Berislavić
Początek
Koniec 1535
Pochodzenie chorwackie
Ród Berislavići
Rodzina Berislavići Grabarski