Herceg I. Péter: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 38: | Linia 38: | ||
Po śmierci ojca w 1310 r. Jan i Péter wspólnie rządzili odziedziczonymi wielkimi domenami w Górnej Slawonii i Południowej [[Transdanubia|Transdanubii]], posiadając dziesiątki zamków i posiadłości.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2010). 'A Henrik-fiak: A Héder nembéli Kőszegiek "családi története'' [''Synowie Henryka: „Historia rodzinna” Kőszegich z klanu Héder'']". Vasi Szemle. '''64''' (6): str. 652, 658, 660.</ref> | Po śmierci ojca w 1310 r. Jan i Péter wspólnie rządzili odziedziczonymi wielkimi domenami w Górnej Slawonii i Południowej [[Transdanubia|Transdanubii]], posiadając dziesiątki zamków i posiadłości.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2010). 'A Henrik-fiak: A Héder nembéli Kőszegiek "családi története'' [''Synowie Henryka: „Historia rodzinna” Kőszegich z klanu Héder'']". Vasi Szemle. '''64''' (6): str. 652, 658, 660.</ref> | ||
| − | Początkowo nominalnie poparli działania króla [[I. Károly|Karola I]], ale później, w połowie 1310 roku, zwrócili się przeciwko monarsze. Podczas dwóch krótkich królewskich kampanii wojskowych w 1315 i 1316 r. Karol pokonał ich i zmiażdżył ich władzę nad prowincją w południowej części Zadunaja. Bracia wycofali się do Górnej Slawonii za rzekę Drawą. Tam zostali pokonani przez [[Ivan I. Babonić|Jana Babonića]], przyszłego teścia Pétera w 1317 roku. Następnie Jan i Péter mogli zatrzymać swoje zamki tylko w regionie [[Zagorje]], gdzie ich ojciec zaczął rozszerzać swoje terytorium kilkadziesiąt lat wcześniej. Bracia walczyli także w armii swojego krewnego [[Kőszegi András|Andrzeja]], którego prowincja w Zachodnim Kraju Zadunajskim została ostatecznie zmiażdżona przez wojska królewskie w pierwszej połowie 1319 r.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2010). 'A Henrik-fiak: A Héder nembéli Kőszegiek "családi története'' [''Synowie Henryka: „Historia rodzinna” Kőszegich z klanu Héder'']". Vasi Szemle. '''64''' (6): str. 652, 658, 660.</ref> | + | Początkowo nominalnie poparli działania króla [[I. Károly|Karola I]], ale później, w połowie 1310 roku, zwrócili się przeciwko monarsze. Podczas dwóch krótkich królewskich kampanii wojskowych w 1315 i 1316 r. Karol pokonał ich i zmiażdżył ich władzę nad prowincją w południowej części Zadunaja. Bracia wycofali się do Górnej Slawonii za rzekę Drawą. Tam zostali pokonani przez [[Ivan I. Babonić|Jana Babonića]], przyszłego teścia Pétera w 1317 roku. Następnie Jan i Péter mogli zatrzymać swoje zamki tylko w regionie [[Zagorje]], gdzie ich ojciec zaczął rozszerzać swoje terytorium kilkadziesiąt lat wcześniej. Bracia walczyli także w armii swojego krewnego [[Kőszegi András|Andrzeja]], którego prowincja w Zachodnim Kraju Zadunajskim została ostatecznie zmiażdżona przez wojska królewskie w pierwszej połowie 1319 r.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2010). 'A Henrik-fiak: A Héder nembéli Kőszegiek "családi története'' [''Synowie Henryka: „Historia rodzinna” Kőszegich z klanu Héder'']". Vasi Szemle. '''64''' (6): str. 652, 658, 660.</ref> Jan i Péter poddali się wiosną 1320 roku, Karol I nazwał ich „dawnymi buntownikami, teraz naszymi stronnik”. Jednak gdy ich kuzyn [[Kőszegi "Farkas" János|Jan „Wilk”]] powstał w otwartym buncie przeciwko Karolowi I w 1327 r., Jan i Péter dołączyli do niego. Król pokonał ich w ciągu kilku miesięcy, bracia stracili kolejne forty, dodatkowo zmniejszając liczbę zamków. |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
[[File:KostelG1.JPG|thumb|left|Zamek [[Kostel]], dzisiaj w Słowenii]] | [[File:KostelG1.JPG|thumb|left|Zamek [[Kostel]], dzisiaj w Słowenii]] | ||
Jan zmarł mniej więcej po 1327 r. Péter i trzej synowie jego zmarłego brata byli członkami rodziny [[Kőszegi]], którzy zawarli sojusz z Domem [[Habsburg]]ów przeciwko Karolowi I w styczniu 1336 r. wraz z rodziną [[Babonić]]. Gdy Karol podpisał rozejm z wrogami 13 grudnia po krótkiej wojnie, nazwał członków obu rodzin „zdrajcami Świętej Korony”. Dokument stawia nazwisko Pétera na pierwszym miejscu wśród zdrajców, przed jego bratankami, jego kuzynem Janem „Wilkiem” i Babonićem.<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. Világtörténet. '''39''' (1): str. 109-11.</ref> Według narracji Karola Péter zaprosił armię austriacką do Slawonii, aby spróbować zdobyć prowincję dla książąt austriackich. Ze względu na sukces przekazał książętom swoje dwa zamki, Vrbovec (Orbolc) i Strigova (Strigó).<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. Világtörténet. '''39''' (1): str. 109-11.</ref> | Jan zmarł mniej więcej po 1327 r. Péter i trzej synowie jego zmarłego brata byli członkami rodziny [[Kőszegi]], którzy zawarli sojusz z Domem [[Habsburg]]ów przeciwko Karolowi I w styczniu 1336 r. wraz z rodziną [[Babonić]]. Gdy Karol podpisał rozejm z wrogami 13 grudnia po krótkiej wojnie, nazwał członków obu rodzin „zdrajcami Świętej Korony”. Dokument stawia nazwisko Pétera na pierwszym miejscu wśród zdrajców, przed jego bratankami, jego kuzynem Janem „Wilkiem” i Babonićem.<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. Világtörténet. '''39''' (1): str. 109-11.</ref> Według narracji Karola Péter zaprosił armię austriacką do Slawonii, aby spróbować zdobyć prowincję dla książąt austriackich. Ze względu na sukces przekazał książętom swoje dwa zamki, Vrbovec (Orbolc) i Strigova (Strigó).<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. Világtörténet. '''39''' (1): str. 109-11.</ref> | ||
| − | |||
| − | |||
Wojna między Węgrami a Austrią trwała do 1339 r. Karol zażądał od [[Kőszegi]]ch zrzeczenia się ostatnich fortec wzdłuż zachodnich granic królestwa w 1339 r. Podczas gdy Jan „Wilk” przyrzekł wierność [[Albert II|Albertowi II]], księciu Austrii w czerwcu 1339 r., stopniowo integrując do austriackiej szlachty Péter i jego siostrzeńcy wybrali inną ścieżkę: powrócili do lojalności względem Karola.<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. Világtörténet. '''39''' (1): str. 109-11.</ref> W zamian za swoje ostatnie twierdze w Zagorju - w tym Belec, Kostel, [[Krapina]] (Korpona), Vrbovec i [[Oštrc]] (Oszterc)<ref name="Engel">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 115, 276, 347, 349, 353, 381, 385, 424.</ref>, Karol podarował Piotrowi [[Dunaszekcső]] i [[Kőszeg]] (Batina) w komitacie [[Baranya]] które kiedyś były współwłasnością jego brata przed ich buntem.<ref name="Engel">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 115, 276, 347, 349, 353, 381, 385, 424.</ref> Faktycznie oznaczało to koniec rządów [[Kőszegi]]ch i ich dominacji na Węgrzech Zachodnich po siedemdziesięciu latach.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2010). 'A Henrik-fiak: A Héder nembéli Kőszegiek "családi története'' [''Synowie Henryka: „Historia rodzinna” Kőszegich z klanu Héder'']". Vasi Szemle. '''64''' (6): str. 652, 658, 660.</ref> | Wojna między Węgrami a Austrią trwała do 1339 r. Karol zażądał od [[Kőszegi]]ch zrzeczenia się ostatnich fortec wzdłuż zachodnich granic królestwa w 1339 r. Podczas gdy Jan „Wilk” przyrzekł wierność [[Albert II|Albertowi II]], księciu Austrii w czerwcu 1339 r., stopniowo integrując do austriackiej szlachty Péter i jego siostrzeńcy wybrali inną ścieżkę: powrócili do lojalności względem Karola.<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. Világtörténet. '''39''' (1): str. 109-11.</ref> W zamian za swoje ostatnie twierdze w Zagorju - w tym Belec, Kostel, [[Krapina]] (Korpona), Vrbovec i [[Oštrc]] (Oszterc)<ref name="Engel">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 115, 276, 347, 349, 353, 381, 385, 424.</ref>, Karol podarował Piotrowi [[Dunaszekcső]] i [[Kőszeg]] (Batina) w komitacie [[Baranya]] które kiedyś były współwłasnością jego brata przed ich buntem.<ref name="Engel">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 115, 276, 347, 349, 353, 381, 385, 424.</ref> Faktycznie oznaczało to koniec rządów [[Kőszegi]]ch i ich dominacji na Węgrzech Zachodnich po siedemdziesięciu latach.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2010). 'A Henrik-fiak: A Héder nembéli Kőszegiek "családi története'' [''Synowie Henryka: „Historia rodzinna” Kőszegich z klanu Héder'']". Vasi Szemle. '''64''' (6): str. 652, 658, 660.</ref> | ||
Następnie przyjął nazwę rodziny książęcej z przyrostkiem „de Szekcső”. Równolegle z królewskim przyznaniem dóbr ziemskich Péter został [[ispán]]em komitatu [[Bodrog]] (która od tego czasu była pomijana jako związana z godnością bana Maczwy). We współczesnych dokumentach był [[ispán]]em w latach 1342–1347, ale było prawdopodobne, że sprawował urząd przez cały okres od 1339 do 1353 r. Péter utrzymał swoją pozycję również za panowania [[I. Lajos|Ludwika Wielkiego]]. W marcu 1351 r. trzej synowie jego zmarłego brata, Mikołaj, Piotr i Henryk (przodkowie [[Tamási]]ch) '''przekonani przez pozew''' bezdzietnego księcia Pétera, aby adoptował ich i uczynił z nich spadkobierców swojego majątku, jeśli umrze bez dzieci. Jednak jego jedyny syn Piotr urodził się wkrótce, co spowodowało, że umowa stała się nieważna. Péter zmarł przed 1358 r.<ref name="Engel">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 115, 276, 347, 349, 353, 381, 385, 424.</ref> | Następnie przyjął nazwę rodziny książęcej z przyrostkiem „de Szekcső”. Równolegle z królewskim przyznaniem dóbr ziemskich Péter został [[ispán]]em komitatu [[Bodrog]] (która od tego czasu była pomijana jako związana z godnością bana Maczwy). We współczesnych dokumentach był [[ispán]]em w latach 1342–1347, ale było prawdopodobne, że sprawował urząd przez cały okres od 1339 do 1353 r. Péter utrzymał swoją pozycję również za panowania [[I. Lajos|Ludwika Wielkiego]]. W marcu 1351 r. trzej synowie jego zmarłego brata, Mikołaj, Piotr i Henryk (przodkowie [[Tamási]]ch) '''przekonani przez pozew''' bezdzietnego księcia Pétera, aby adoptował ich i uczynił z nich spadkobierców swojego majątku, jeśli umrze bez dzieci. Jednak jego jedyny syn Piotr urodził się wkrótce, co spowodowało, że umowa stała się nieważna. Péter zmarł przed 1358 r.<ref name="Engel">Engel, Pál (1996). ''Magyarország világi archontológiája, 1301–1457, I'' [''Świecka archontologia Węgier, 1301–1457, Volume I'']. História, MTA Történettudományi Intézete. str. 115, 276, 347, 349, 353, 381, 385, 424.</ref> | ||
| − | |||
| − | |||
== Przypisy == | == Przypisy == | ||
Wersja z 16:03, 21 cze 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Szekcsői Herceg Péter, urodzony jako Kőszegi Péter lub Kőszegi Herceg Péter (* nieznana, † 1353÷58), węgierski szlachcic niemieckiego pochodzenia. Członek potężnego i buntowniczego rodu Kőszegi, którego członków uważano za zaciekłych wrogów króla Węgier [[I. Károly|Karola Roberta). Po latach wojen i nieudanych buntów Péter przyrzekł wierność królowi w 1339 r. i tał się przodkiem szlacheckiej rodziny Herczeg de Szekcső (Herczegh). Spis treściRodzinaPéter urodził się jako młodszy syn potężnego oligarchy Henryka II Kőszegiego i jego nieznanej z imienia żony, córki Mojsa II, palatyna Węgierskiego ??. Miał starszego brata, Jana, późniejszego przodka rodziny Tamási i siostrę o nieznanym imieniu.[1] Peter was born around 1285 as the younger son of the powerful oligarch Henry II Kőszegi and his unidentified wife, the daughter of Mojs II, Palatine of Hungary. He had an elder brother, John and an unnamed sister.[2] Jego żoną była nieznana z imienia córka Jana Babonića, bana Slawonii, która nadal żyła w 1366 roku. Mieli syna Piotra II, który urodził się po 1351 roku, gdy Péter był już w zaawansowanym wieku.[3] Przez całe życie Péter był tytułowany przydomkiem „Książę” (łac. Petrum Ducem), co po 1339 r. stało się jego nazwiskiem rodzinnym (węg. „Herceg”). Jego następcy żyli aż do XVII wieku.[4] KarieraPo śmierci ojca w 1310 r. Jan i Péter wspólnie rządzili odziedziczonymi wielkimi domenami w Górnej Slawonii i Południowej Transdanubii, posiadając dziesiątki zamków i posiadłości.[5] Początkowo nominalnie poparli działania króla Karola I, ale później, w połowie 1310 roku, zwrócili się przeciwko monarsze. Podczas dwóch krótkich królewskich kampanii wojskowych w 1315 i 1316 r. Karol pokonał ich i zmiażdżył ich władzę nad prowincją w południowej części Zadunaja. Bracia wycofali się do Górnej Slawonii za rzekę Drawą. Tam zostali pokonani przez Jana Babonića, przyszłego teścia Pétera w 1317 roku. Następnie Jan i Péter mogli zatrzymać swoje zamki tylko w regionie Zagorje, gdzie ich ojciec zaczął rozszerzać swoje terytorium kilkadziesiąt lat wcześniej. Bracia walczyli także w armii swojego krewnego Andrzeja, którego prowincja w Zachodnim Kraju Zadunajskim została ostatecznie zmiażdżona przez wojska królewskie w pierwszej połowie 1319 r.[5] Jan i Péter poddali się wiosną 1320 roku, Karol I nazwał ich „dawnymi buntownikami, teraz naszymi stronnik”. Jednak gdy ich kuzyn Jan „Wilk” powstał w otwartym buncie przeciwko Karolowi I w 1327 r., Jan i Péter dołączyli do niego. Król pokonał ich w ciągu kilku miesięcy, bracia stracili kolejne forty, dodatkowo zmniejszając liczbę zamków. Plik:KostelG1.JPG Zamek Kostel, dzisiaj w Słowenii Jan zmarł mniej więcej po 1327 r. Péter i trzej synowie jego zmarłego brata byli członkami rodziny Kőszegi, którzy zawarli sojusz z Domem Habsburgów przeciwko Karolowi I w styczniu 1336 r. wraz z rodziną Babonić. Gdy Karol podpisał rozejm z wrogami 13 grudnia po krótkiej wojnie, nazwał członków obu rodzin „zdrajcami Świętej Korony”. Dokument stawia nazwisko Pétera na pierwszym miejscu wśród zdrajców, przed jego bratankami, jego kuzynem Janem „Wilkiem” i Babonićem.[4] Według narracji Karola Péter zaprosił armię austriacką do Slawonii, aby spróbować zdobyć prowincję dla książąt austriackich. Ze względu na sukces przekazał książętom swoje dwa zamki, Vrbovec (Orbolc) i Strigova (Strigó).[4] Wojna między Węgrami a Austrią trwała do 1339 r. Karol zażądał od Kőszegich zrzeczenia się ostatnich fortec wzdłuż zachodnich granic królestwa w 1339 r. Podczas gdy Jan „Wilk” przyrzekł wierność Albertowi II, księciu Austrii w czerwcu 1339 r., stopniowo integrując do austriackiej szlachty Péter i jego siostrzeńcy wybrali inną ścieżkę: powrócili do lojalności względem Karola.[4] W zamian za swoje ostatnie twierdze w Zagorju - w tym Belec, Kostel, Krapina (Korpona), Vrbovec i Oštrc (Oszterc)[6], Karol podarował Piotrowi Dunaszekcső i Kőszeg (Batina) w komitacie Baranya które kiedyś były współwłasnością jego brata przed ich buntem.[6] Faktycznie oznaczało to koniec rządów Kőszegich i ich dominacji na Węgrzech Zachodnich po siedemdziesięciu latach.[5] Następnie przyjął nazwę rodziny książęcej z przyrostkiem „de Szekcső”. Równolegle z królewskim przyznaniem dóbr ziemskich Péter został ispánem komitatu Bodrog (która od tego czasu była pomijana jako związana z godnością bana Maczwy). We współczesnych dokumentach był ispánem w latach 1342–1347, ale było prawdopodobne, że sprawował urząd przez cały okres od 1339 do 1353 r. Péter utrzymał swoją pozycję również za panowania Ludwika Wielkiego. W marcu 1351 r. trzej synowie jego zmarłego brata, Mikołaj, Piotr i Henryk (przodkowie Tamásich) przekonani przez pozew bezdzietnego księcia Pétera, aby adoptował ich i uczynił z nich spadkobierców swojego majątku, jeśli umrze bez dzieci. Jednak jego jedyny syn Piotr urodził się wkrótce, co spowodowało, że umowa stała się nieważna. Péter zmarł przed 1358 r.[6] Przypisy
Źródło
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- 1prz
- Strony importowane z angielskiej Wikipedii
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Kőszegi
- Ród
- Herceg
- Rodzina
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Nieznana data urodzenia
- Urodzeni w XIII wieku
- Zmarli w XIV wieku
- Nieznana data śmierci