Banowie Dalmacji i Chorwacji: Różnice pomiędzy wersjami

Z Felczak story
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Zastępowanie tekstu - "Strony importowane z węgierskiej Wikipedii" na "Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii")
 
(Nie pokazano 44 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 1: Linia 1:
−
{{Uwaga|
+
[[Kategoria:1lista]]
−
|strona  = https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia
+
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]]
−
|autorzy = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ban_of_Croatia&action=history
 
−
|nota    = angielski
 
−
}}
 
−
 
 
−
{{Uwaga|
 
−
|strona  = https://hr.wikipedia.org/wiki/Dodatak:Popis_hrvatskih_banova
 
−
|autorzy = https://hr.wikipedia.org/w/index.php?title=Dodatak:Popis_hrvatskih_banova&action=history
 
−
|nota    = chorwacki
 
−
}}
 
−
 
 
 
{{Uwaga|
 
{{Uwaga|
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Horv%C3%A1t_b%C3%A1nok_list%C3%A1ja
 
|strona  = https://hu.wikipedia.org/wiki/Horv%C3%A1t_b%C3%A1nok_list%C3%A1ja
Linia 17: Linia 7:
 
}}
 
}}
  
−
Od 1225 do 1476 r. obowiązywały równoległe Banaty: Chorwacji i Dalmacji oraz „Całej Slawonii”. Poniżej znajduje się lista tych pierwszych, te drugie są wymienione w artykule [[Banowie Slawonii]]. W okresie oddzielnych tytułów Bana kilka osób posiadało oba tytuły, co wskazano w uwagach.
+
{|
 +
|
 +
|}
  
−
Po śmierci króla Węgier [[I. Lajos|Ludwika I]] jego tron objęła córka [[I. Mária|Maria]], co kwestionowali zarówno [[Karol III]] i [[Władysław Neapolitański[[ twierdząc, że są [[królami Węgier|Władcy Węgier]]. Wybuchła wojna między siłami lojalnymi wobec Maryi, a później jej męża i następcy [[Zygmunta Luksemburskiego]], a tymi lojalnymi wobec Władysława.
+
Od 1225 do 1476 r. obowiązywały równoległe banaty: ''Chorwacji i Dalmacji'' oraz „''Całej Slawonii''”. Poniżej znajduje się lista tych pierwszych, te drugie są wymienione w artykule ''[[Banowie Slawonii]]''. W okresie rozdzielnia tytułów kilka osób posiadało oba tytuły łącznie, co wskazano w uwagach.
  
−
W tym czasie Zygmunt mianował [[Mikołaja Garai]] (który był również hrabią [[palatynem]]) Banem Chorwacji i Dalmacji w 1392 r., Butko Kurjaković w 1394 r., a następnie ponownie Garai w okresie od 1394 r. Do 1397 r. Mikołaj II Garai również był w tym czasie Banem Slawonii, a po nim Ladislav Grđevački (1402–1404), Paul Besenyő (1404), Pavao Peć (1404–1406), [[Hermann II z Celje]] (1406–1408).
+
Po śmierci króla Węgier [[I. Lajos|Ludwika I]] jego tron objęła córka [[I. Mária|Maria]], co kwestionowali zarówno [[Karol III]] i [[Władysław Neapolitański]] twierdząc, że są [[Władcy Węgier|królami Węgier]]. Wybuchła wojna między siłami lojalnymi wobec Maryi, a później jej męża i następcy [[Zygmunt|Zygmunta Luksemburskiego]], a tymi lojalnymi wobec Władysława.
  
−
Z kolei Władysław ustanowił własnych banów, w tym [[Hrvoje Vukčić Hrvatinić]]. W 1409 r. Ta dynastyczna walka została zakończona z chwilą, gdy Władysław sprzedał swoje prawa do Dalmacji [[Republice Weneckiej]] za 100 000 złotych<ref>Dragutin Pavličević: ''Historia Chorwacji''. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2004. ISBN 83-232-1357-7.</ref>.
+
W tym czasie Zygmunt mianował [[Garai II. Miklós|Mikołaja II Garaia]] (który był również hrabią [[palatyn]]em) banem Chorwacji i Dalmacji w 1392 r.,[[Butko Kurjaković]] w 1394 r., a następnie ponownie Garai w okresie od 1394 r. do 1397 r. Mikołaj II Garai również był w tym czasie banem Slawonii, a po nim [[Ladislav Grđevački]] (1402–1404), [[Besenyő Pál|Pál Besenyő]] (1404), [[Pécsi Pál|Pavao Peć]] (1404–1406), [[Cillei II. Hermann|Hermann II z Celje]] (1406–1408).
 +
 
 +
Z kolei Władysław ustanowił własnych banów, w tym [[Hrvoje Vukčić Hrvatinić]]. W 1409 r. Ta dynastyczna walka została zakończona z chwilą, gdy Władysław sprzedał swoje prawa do Dalmacji [[Wenecja|Republice Weneckiej]] za 100 000 florenów<ref>Dragutin Pavličević: ''Historia Chorwacji''. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2004. ISBN 83-232-1357-7.</ref>.
 +
 
 +
=== Lista banów Dalmacji i Chorwacji ===
  
 
== XIII wiek ==
 
== XIII wiek ==
Linia 39: Linia 35:
 
| 1225
 
| 1225
 
|
 
|
−
| align="left" |ban Pobrzeża
+
| align="left" |[[ban Pobrzeża]]
 
|rowspan="2" bgcolor=#EEEEEE| '''[[II. András]]'''<br />[[File:Andrew II of Hungary th.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Andrzej II)<br /><small>(1205–1235)</small>
 
|rowspan="2" bgcolor=#EEEEEE| '''[[II. András]]'''<br />[[File:Andrew II of Hungary th.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Andrzej II)<br /><small>(1205–1235)</small>
 
|-
 
|-
Linia 47: Linia 43:
 
|
 
|
 
|
 
|
 +
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
−
|'''[[István]]'''<br>[[Stjepan II. Babonić]]
+
|'''[[Vacat]]'''
 +
| 1227
 +
| 1242
 +
|
 +
 
 +
|-
 +
|
 +
|'''[[Vodicsai II. István]] ?? '''<br>[[Stjepan II. Babonić]]
 
| 1243
 
| 1243
 
| 1251/59 ?<ref>Data niepewna</ref>
 
| 1251/59 ?<ref>Data niepewna</ref>
−
| align="left" |ban Pobrzeża
+
| align="left" |[[ban Pobrzeża]]
 
| rowspan="3" bgcolor=#EEEEEE|'''[[Béla IV]]'''<br />[[File:Kk_ivb.jpg|frameless|90x90px]]<br />(Bela IV)<br><small>(1235–1270)</small>
 
| rowspan="3" bgcolor=#EEEEEE|'''[[Béla IV]]'''<br />[[File:Kk_ivb.jpg|frameless|90x90px]]<br />(Bela IV)<br><small>(1235–1270)</small>
 
|-
 
|-
Linia 59: Linia 63:
 
| 1259
 
| 1259
 
|
 
|
−
| align="left" |ban Pobrzeża
+
| align="left" |[[ban Pobrzeża]]
 +
 
 +
|-
 +
|
 +
|'''[[Vacat]]'''
 +
| 1260
 +
| 1262
 +
|
 +
 
 
|-
 
|-
 
| ??
 
| ??
−
|'''[[István z Klis]]''' ?<br>[[Stjepan z Klisa]]<ref>Wersja chorwacka nienana</ref>
+
|'''[[István z Klis]]''' ?<br>[[Stjepan z Klisa]]<ref>Wersja chorwacka nieznana</ref>
 
| 1263
 
| 1263
 
| 1266
 
| 1266
 
|
 
|
 +
 +
|-
 +
|
 +
|'''[[Vacat]]'''
 +
| 1267
 +
| 1272
 +
|
 +
 
|-
 
|-
 
| ??
 
| ??
Linia 71: Linia 91:
 
| 1273
 
| 1273
 
|
 
|
−
| align="left" |ban Pobrzeża
+
| align="left" |[[ban Pobrzeża]]
 
| rowspan="2" bgcolor=#EEEEEE|'''[[IV. László]]<br>Kun'''<br />[[File:Kun_L_szl_Thuroczy.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Władysław IV<br>Kumańczyk)<br /><small>(1272–1290)</small>
 
| rowspan="2" bgcolor=#EEEEEE|'''[[IV. László]]<br>Kun'''<br />[[File:Kun_L_szl_Thuroczy.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Władysław IV<br>Kumańczyk)<br /><small>(1272–1290)</small>
  
 
|-
 
|-
−
| '''??'''
 
−
|'''[[Gutkeled István]]'''<ref>Pisownia węgierska nieznana</ref><br>[[YYY]] '''??'''
 
−
| 1275
 
 
|  
 
|  
−
|align="left"|Son of Amadeus Aba Gutkeled nembeli István fia Miklós (1275)<br>Miklós syn István Gutkeled (1275) '''??
+
|'''[[Vacat]]'''
−
'''
+
| 1274
 +
|
 +
|
 +
 
 
|-
 
|-
−
| '''NIE'''
+
|  
−
|'''[[Gutkeled II. Miklós]]'''<ref>Pisownia węgierska nieznana</ref><br>[[Nikola Gut-Keled od Gacke]]
+
|'''[[Gutkeled II. István]]'''<ref>Pisownia węgierska nieznana</ref><br>[[Stjepan II. Gut-Keled]]
 
| 1275
 
| 1275
 +
| 
 +
|align="left"|Son of Amadeus Aba // '''Nicholas of Gacka'''
 +
 +
|-
 
|  
 
|  
−
|align="left"|Son of Amadeus Aba Gutkeled nembeli István fia Miklós (1275)<br>Miklós syn István Gutkeled (1275)
+
|'''[[Vacat]]'''
 +
| 1276
 +
| 1277
 +
|
 +
 
 
|-
 
|-
 
|   
 
|   
Linia 96: Linia 124:
 
|}
 
|}
  
−
B1. [[Maróti Endre Németi, Bán of Croatia, † 1289/92
+
B1. [[Maróti Endre Németi, Bán of Croatia,&nbsp;† 1289/92
  
 
== XIV wiek ==
 
== XIV wiek ==
−
 
−
C1 '''[[Bebek  I. Imre]]''' Országbíró (1386-92), [[Ban Chorwacji i Dalmacji]] Bán of Croatia and Dalmatia (1380-83), Vajda of Halicz (1383-85), [[Ban Slawonii]] Bán of Slavonia (1386), [[Tárnokmester]], Főispán of Torna, Sáros, Szepes, Bereg, Liptó, Turóc and Borsod, fl 1370-95 ->
 
−
 
−
 
−
E1. '''[[Hahót Miklós]]''' ??, Ban Dalmacji i Chorwacji (1345-1346)+(1353-1356), Ban Slawonii (1343-1346)+(1353-1356), Zalai ispán (1324-1343)+(1349-1351), Királynéi lovászmester (1333-1343), Királynéi tárnokmester (1357-1359), Segesdi ispán (1357-1359), fl 1319, +1359; m.N, a dau.of Dénes Pécz, Palatine
 
  
 
{| class="wikitable" style="text-align:center" width="100%"  
 
{| class="wikitable" style="text-align:center" width="100%"  
Linia 115: Linia 138:
 
|
 
|
 
|'''[[Šubić Mladen]]'''<br>[[Mladen II. Šubić Bribirski]]
 
|'''[[Šubić Mladen]]'''<br>[[Mladen II. Šubić Bribirski]]
−
| '''1310''' 1312
+
| 1310
 
| 1322
 
| 1322
 
|
 
|
Linia 123: Linia 146:
 
|''' [[Babonić I. János]]'''<br>[[Ivan I. Babonić]]<br>(†1334)
 
|''' [[Babonić I. János]]'''<br>[[Ivan I. Babonić]]<br>(†1334)
 
| 1322
 
| 1322
−
| '''1323 ??'''
+
| 1323
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1316–22)
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1316–22)
 +
 
 +
|-
 +
|
 +
|'''Vacat'''
 +
| 1324
 +
| 1344
 +
|
  
 
|-
 
|-
Linia 146: Linia 176:
  
 
|-
 
|-
−
| ??
+
|  
−
|'''[[Lackfi I. István ]]<br>???
+
|'''Vacat'''
 +
| '''1350''' '''a może ci następni ?'''
 +
| '''1356'''
 +
|
 +
 
 +
|-
 +
| '''??'''
 +
|'''[[Lackfi I. István ]]<br>[[Stjepan I. Lacković]]
 
| 1350
 
| 1350
 
| 1352
 
| 1352
Linia 153: Linia 190:
 
| rowspan="11" bgcolor=#EEEEEE|'''[[I. Lajos]]'''<br />[[File:Nuremberg_Chronicles_f_235r_2_Ladislaus_rex.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Ludwik Wielki)<br /><small>(1342–1383)</small>
 
| rowspan="11" bgcolor=#EEEEEE|'''[[I. Lajos]]'''<br />[[File:Nuremberg_Chronicles_f_235r_2_Ladislaus_rex.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Ludwik Wielki)<br /><small>(1342–1383)</small>
 
|-
 
|-
−
| ??
+
| '''??'''
 
|'''[[Hahót Lendvai Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Bánffy]]
 
|'''[[Hahót Lendvai Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Bánffy]]
 
| 1353
 
| 1353
Linia 162: Linia 199:
 
|
 
|
 
|'''[[Csúz János]]<br>[[Csúz Johann]]'''<br>[[Ivan Ćuz]]
 
|'''[[Csúz János]]<br>[[Csúz Johann]]'''<br>[[Ivan Ćuz]]
−
| 1356 '''1357 ??'''
+
| 1357
 
| 1358
 
| 1358
 
|
 
|
Linia 168: Linia 205:
 
|  
 
|  
 
|'''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]]
 
|'''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]]
−
| '''1358''' to jest ok
+
| 1358
 
| 1366
 
| 1366
−
|  align="left" |Także Ban Slavonii (1346–49, 1366–68, 1372–73)[3]
+
|  align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1346–49, 1366–68, 1372–73)[3]
  
 
|-
 
|-
−
| ??
+
| '''??''' równolegle ??
−
|'''[[XXX]]'''<br>[[Stjepan Kaniški]] '''??'''
+
|'''[[Kanizsai I. István]]'''<br>[[Stjepan I. Kaniški]]
 
| 1362
 
| 1362
 
| 1366
 
| 1366
Linia 180: Linia 217:
  
 
|-
 
|-
−
| ??
+
| '''??''' równolegle ??
 
|''''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]] '''??'''
 
|''''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]] '''??'''
 
| 1366
 
| 1366
Linia 195: Linia 232:
 
|  
 
|  
 
|'''[[Lackfi I. Imre]]'''<br>[[Emerik I. Lacković]]
 
|'''[[Lackfi I. Imre]]'''<br>[[Emerik I. Lacković]]
−
| '''1367'''
+
| 1367
 
| 1368
 
| 1368
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
−
|'''[[Meggyesi Simon]]'''<br>[[Šimun Mauricijev]]
+
|'''[[Meggyesi Simon]]'''<br>[[Šimun Mauricijev]] //'''Simon Mauritius of Pok'''
 
| 1369
 
| 1369
 
| 1371
 
| 1371
Linia 209: Linia 246:
 
| 1372
 
| 1372
 
|  
 
|  
 +
 +
|-
 +
|
 +
|'''Vacat'''
 +
| 1373
 +
| 1373
 +
|
 +
 
|-
 
|-
 
|[[File:Charles III of Naples (head).jpg|frameless|90x90px]]
 
|[[File:Charles III of Naples (head).jpg|frameless|90x90px]]
 
| '''[[II. Károly]]'''<br> Karlo II. Drački
 
| '''[[II. Károly]]'''<br> Karlo II. Drački
−
| 1371
+
| '''1371 ?? równolegle ??'''
 
| 1376 ?
 
| 1376 ?
−
|  
+
|<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
 
|'''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]]
 
|'''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]]
 
| 1374
 
| 1374
−
| '''1375'''
 
−
| align="left" |Drugi raz
 
−
 
−
|-
 
−
| '''nowe'''
 
−
|'''[[Szécsi I. Miklós]]'''<br>[[Nikola I. Széchy]]
 
−
| '''1376'''
 
 
| 1380  
 
| 1380  
−
| align="left" |Drugi raz
+
| align="left" |Drugi raz // 1377-1380<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
  
 
|-
 
|-
Linia 252: Linia 290:
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
−
|'''[[Garai Miklós]]'''<br>[[YYY]]
+
|'''[[Garai I. Miklós]]'''<br>[[YYY]]
−
| 1385
+
| 1385 '''???'''
 
| 1386
 
| 1386
 
|
 
|
 
|  
 
|  
 +
 +
|-
 +
| ENG
 +
|'''[[Ivan od Paližne|Ivan Paližna]]'''
 +
| 1385
 +
| 1386
 +
| align="left" |Współrządził z krewnym [[Ivan Horvat|Ivanem Horvatem]] (1385–1387). Również w tym czasie [[ban Slawonii]].
 +
 +
|-
 +
| ?? '''NIE'''
 +
|'''XXX'''<br>[[Ivan od Paližne]] '''??'''
 +
| 1385/ '''86''' ??
 +
| 1386/ '''91''' ??
 +
| align="left" |razem z [[Ivan Horvat|Ivanem Horvat]]. Także [[ban Slawonii]].
  
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
 
|'''[[Cudar Péter]]'''<br>[[YYY]]
 
|'''[[Cudar Péter]]'''<br>[[YYY]]
−
| 1365
+
| 1365 '''1386'''
 
| 1387
 
| 1387
 
|
 
|
 
|  
 
|  
−
 
  
 
|-
 
|-
Linia 274: Linia 325:
 
|
 
|
 
| rowspan="3" bgcolor=#EEEEEE |'''[[I. Mária]]<br>Anjou'''<br />[[File:Mária_Thuróczy.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Maria I)<br /><small>(1382–1395)</small>
 
| rowspan="3" bgcolor=#EEEEEE |'''[[I. Mária]]<br>Anjou'''<br />[[File:Mária_Thuróczy.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Maria I)<br /><small>(1382–1395)</small>
−
|-
+
 
−
| ?? '''NIE'''
+
 
−
|'''XXX'''<br>[[Ivan od Paližne]] '''??'''
+
 
−
| 1385/ '''86''' ??
 
−
| 1386/ '''91''' ??
 
−
| align="left" |razem z Ivanem Horvat. Także Ban Slavonii.
 
 
|-
 
|-
 
| ?? '''NIE'''
 
| ?? '''NIE'''
Linia 285: Linia 333:
 
| 1385
 
| 1385
 
| 1386
 
| 1386
−
| align="left" |Co-ruled z Ivanem od Paližne.
+
| align="left" |Współrządził z [[Ivan od Paližne|Ivanem od Paližne]].
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
Linia 291: Linia 339:
 
| 1387
 
| 1387
 
|
 
|
−
| ifjabb, Tomaj nemzetség), szlavón bán (1387–89)[3]
+
| ifjabb, Tomaj nemzetség), [[ban Slawonii]] (1387–89)[3]
 
| rowspan="6" bgcolor=#EEEEEE |'''[[Zsigmond]]<br>Luxemburgi'''<br />[[File:Sigismund (Chronica Hungarorum).jpg|frameless|90x90px]]<br>(Zygmunt<br>Luksemburski)<br /><small>(1387–1437)</small>
 
| rowspan="6" bgcolor=#EEEEEE |'''[[Zsigmond]]<br>Luxemburgi'''<br />[[File:Sigismund (Chronica Hungarorum).jpg|frameless|90x90px]]<br>(Zygmunt<br>Luksemburski)<br /><small>(1387–1437)</small>
 
|-
 
|-
Linia 299: Linia 347:
 
| 1389
 
| 1389
 
|
 
|
 +
 +
|-
 +
| ENG
 +
|'''[[John of Palisna|Ivan Paližna]]'''
 +
|1389
 +
|
 +
| align="left" |Drugi termin. Również w tym czasie [[ban Slawonii]].
 +
 +
|-
 +
|
 +
|'''Vacat'''
 +
| 1390
 +
|
 +
|
 +
 
|-
 
|-
 
| '''NIE'''
 
| '''NIE'''
Linia 304: Linia 367:
 
| 1389
 
| 1389
 
| 1392
 
| 1392
−
| [[Ivan Horvat (ban)|Ivan Horvat]] 1389. - 1392. / [[Vuk Vukčić Hrvatinić]] 1391. - 1394. ??
+
| [[Ivan Horvat (ban)|Ivan Horvat]] 1389 – 1392 / [[Vuk Vukčić Hrvatinić]] 1391 – 1394 ??
  
 
|-
 
|-
Linia 322: Linia 385:
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
−
| '''wakat'''
+
| '''Vacat'''
 
| 1393
 
| 1393
 
|  
 
|  
Linia 335: Linia 398:
  
 
|-
 
|-
−
| '''sprawdzić'''
+
|  
 
|'''[[Garai II. Miklós]]'''<br>[[Nikola II. Gorjanski]]
 
|'''[[Garai II. Miklós]]'''<br>[[Nikola II. Gorjanski]]
 
| 1394
 
| 1394
 
| 1402
 
| 1402
 
| align="left" | Powtórnie
 
| align="left" | Powtórnie
 +
 +
|-
 +
| '''lub ENG'''
 +
|'''[[Nicholas II Garai]]'''<br>'''[[Garai II. Miklós]]'''
 +
|1395
 +
|1397
 +
| align="left" |
 +
| bgcolor=#EEEEEE |'''[[Charles III of Naples|Charles II]]'''<br />[[File:Kis_Karoly_TK.jpg|frameless|90x90px]]<br /><small>(1385–1386)</small>
 
|}
 
|}
  
Linia 362: Linia 433:
 
| 1402
 
| 1402
 
| 1404
 
| 1404
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1402–04).
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1402–04).
 
|-
 
|-
 
| ??
 
| ??
Linia 368: Linia 439:
 
| 1404
 
| 1404
 
| 1404
 
| 1404
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1402–06).
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1402–06).
 
|-
 
|-
 
| ??
 
| ??
Linia 374: Linia 445:
 
| 1404
 
| 1404
 
| 1406
 
| 1406
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1404–06).
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1404–06).
 
|-
 
|-
 
| ??
 
| ??
 
|'''[[Cillei II. Hermann]]'''<br>[[Herman II. Celjski]]
 
|'''[[Cillei II. Hermann]]'''<br>[[Herman II. Celjski]]
 
| 1406
 
| 1406
−
| 1408
+
| '''1408''' 14007<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1406-07, 1423-35)
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1406-07, 1423-35)
 
|-
 
|-
 
|
 
|
 
|'''[[Korbáviai Károly]]'''<br>[[Karlo Kurjaković]]
 
|'''[[Korbáviai Károly]]'''<br>[[Karlo Kurjaković]]
−
| 1409
+
| '''1409''' 1408<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
−
| 1411
+
| '''1411''' 1409<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
 
|  align="left" |Tylko ban Chorwacji<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Kurjakovi%C4%87_family Genealogia]</ref>
 
|  align="left" |Tylko ban Chorwacji<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Kurjakovi%C4%87_family Genealogia]</ref>
 +
 +
|-
 +
| ENG
 +
|'''[[Hrvoje Vukčić Hrvatinić]]'''
 +
|1409
 +
|1410
 +
|
 +
 
|-
 
|-
 
| '''NIE'''
 
| '''NIE'''
Linia 398: Linia 477:
 
| 1410
 
| 1410
 
| 1411
 
| 1411
−
| align="left" |Co-ruled z Ivanem Kurjaković'em.
+
| align="left" |Współrządził z [[Ivan Kurjaković|Ivanem Kurjakoviciem]].
 
|-
 
|-
 
|
 
|
 
|'''[[Albeni Péter]]'''<br>(Medvei Péter)<br>[[Petar de Alben]]
 
|'''[[Albeni Péter]]'''<br>(Medvei Péter)<br>[[Petar de Alben]]
−
| 1412 '''1411'''
+
| 1412 '''1411''' 1412<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
−
| 1419 '''1414'''
+
| 1419 '''1414''' 1413<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
 
|
 
|
 
|-
 
|-
Linia 411: Linia 490:
 
| 1419
 
| 1419
 
| ???
 
| ???
−
|-
+
 
−
| '''NIE'''
 
−
|'''XXX'''<br>[[Dionizije Lacković]] ???
 
−
| 1416
 
−
| 1418
 
−
|
 
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
Linia 434: Linia 508:
 
| 1426
 
| 1426
 
| 1432
 
| 1432
−
| align="left"|Syn bana Ivana Frankopana
+
| align="left"|Syn bana [[Ivan V. Krčki|Ivana Frankopana]]
 
|-
 
|-
 
| '''NIE''' ??
 
| '''NIE''' ??
Linia 440: Linia 514:
 
| 1434  
 
| 1434  
 
| 1436  
 
| 1436  
−
| align="left" | Razem z Frangepánem III. Istvánem/Stjepan III. Frankapan
+
| align="left" | Razem z Frangepánem III. Istvánem/[[Stjepan III. Frankapan|Stjepan III. Frankapan]]
 
|-
 
|-
 
|
 
|
 
|'''[[Frangepán III. István]]'''<br>[[Stjepan III. Frankapan]]
 
|'''[[Frangepán III. István]]'''<br>[[Stjepan III. Frankapan]]
−
| 1433
+
| '''1433''' 1434<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
 
| 1437
 
| 1437
−
| align="left" | Razem z Frangepánem VI. Jánosem/Ivanem VI. Frankapanem
+
| align="left" | Razem z Frangepánem VI. Jánosem/[[Ivan VI. Frankapan|Ivanem VI. Frankapanem]]
 
|-
 
|-
 
|   
 
|   
 
| '''[[Tallóci Péter]]'''<br>[[Petar Talovac]]
 
| '''[[Tallóci Péter]]'''<br>[[Petar Talovac]]
−
| 1438 '''1436'''
+
| '''1436''' 1438<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
−
| 1452/53
+
| 1452/53 ??
 
|  
 
|  
 
| rowspan="1"  bgcolor=#EEEEEE| '''[[Albert]]<br>Habsburg'''<br />[[File:Albrecht_II._von_Habsburg.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Albrecht I)<br /><small>(1437–1439)</small><br>'''[[I. Ulászló]]<br>Várnai'''<br />[[File:Jagelló_Ulászló.jpg|frameless|90x90px]]<br>Władysław I<br /><small>(1440–1444)</small>
 
| rowspan="1"  bgcolor=#EEEEEE| '''[[Albert]]<br>Habsburg'''<br />[[File:Albrecht_II._von_Habsburg.jpg|frameless|90x90px]]<br>(Albrecht I)<br /><small>(1437–1439)</small><br>'''[[I. Ulászló]]<br>Várnai'''<br />[[File:Jagelló_Ulászló.jpg|frameless|90x90px]]<br>Władysław I<br /><small>(1440–1444)</small>
Linia 467: Linia 541:
 
| 1446
 
| 1446
 
| 1448
 
| 1448
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1446–48)[3]
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1446–48)[3]
 
| rowspan="4" bgcolor=#EEEEEE|'''[[V. László]]<br>Utószülött'''<br />[[File:VLaszlo.gif|frameless|90x90px]]<br /><br>(Władysław<br>Pogrobowiec)<br><small>(1444–1457)</small>
 
| rowspan="4" bgcolor=#EEEEEE|'''[[V. László]]<br>Utószülött'''<br />[[File:VLaszlo.gif|frameless|90x90px]]<br /><br>(Władysław<br>Pogrobowiec)<br><small>(1444–1457)</small>
 
|-
 
|-
Linia 474: Linia 548:
 
| 1446
 
| 1446
 
| 1448
 
| 1448
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1446–48)[3]
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1446–48)[3]
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
Linia 494: Linia 568:
 
| 1457
 
| 1457
 
| 1463
 
| 1463
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1457–1463)
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1457–1463)
 
|-
 
|-
 
| '''??'''
 
| '''??'''
Linia 528: Linia 602:
 
| 1463
 
| 1463
 
| 1464
 
| 1464
−
|
+
|Razem z [[Sperancsics Pál]]em
 
|-
 
|-
 
|
 
|
 
|'''[[Szapolyai Imre]]'''<br>[[Emerik Zapolja]]
 
|'''[[Szapolyai Imre]]'''<br>[[Emerik Zapolja]]
−
| 1464 '''1463'''
+
| '''1463''' 1464<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
 
  |1465
 
  |1465
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1464–66)[3]
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1464–66)[3]
 
|-
 
|-
 
|  
 
|  
Linia 553: Linia 627:
 
|'''[[Túz János]]'''<br>[[Ivan Thuz od Laka]]
 
|'''[[Túz János]]'''<br>[[Ivan Thuz od Laka]]
 
| 1466
 
| 1466
−
| 1467 '''1468'''
+
| '''1468''' 1467<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1466–70) [3]
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1466–70) [3]
  
 
|-
 
|-
Linia 568: Linia 642:
 
| 1470
 
| 1470
 
| 1472
 
| 1472
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1470–71, 1483) [3]
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1470–71, 1483) [3]
  
 
|-
 
|-
Linia 574: Linia 648:
 
|'''[[Horvát Damján]]'''<br>[[Damjan Horvat od Litve]]
 
|'''[[Horvát Damján]]'''<br>[[Damjan Horvat od Litve]]
 
| 1470
 
| 1470
−
| 1472
+
| 1472 1473<ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia#Bans_of_Croatia_and_Dalmatia]</ref>
−
| align="left" |Także Ban Slavonii (1471–73) [3]
+
| align="left" |Także [[ban Slawonii]] (1471–73) [3]
  
 
|-
 
|-
Linia 582: Linia 656:
 
| 1472
 
| 1472
 
|
 
|
−
| align="left" |szlavón helytartó (1471–72)
+
| align="left" |Gubernator Slawonii (1471–72)
  
 
|-
 
|-
Linia 644: Linia 718:
 
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia Ban of Croatia]
 
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Ban_of_Croatia Ban of Croatia]
  
−
[[Kategoria:Importowane]]
+
==Przypisy==
−
[[Kategoria:Tłumaczone]]
+
{{izvori}}
 +
 
 +
{{SORTUJ:Banowie, Dalmacji i Chorwacji}}
 +
 
 +
[[Kategoria:Listy]]
 +
[[Kategoria:Archontologia]]
 +
[[Kategoria:Listy banów]]
 +
[[Kategoria:Dalmacja]]
 +
[[Kategoria:Chorwacja]]
 +
[[Kategoria:Banaty]]
 +
[[Kategoria:Banaty Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]]
 +
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Chorwacji]]
 +
[[Kategoria:Historia]]
 +
[[Kategoria:Historia Chorwacji]]
 +
[[Kategoria:Historia Węgier]]
 +
[[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]]

Aktualna wersja na dzień 11:03, 4 lut 2021

Strona Autorzy Nota
[13] [14] Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach.

Od 1225 do 1476 r. obowiązywały równoległe banaty: Chorwacji i Dalmacji oraz „Całej Slawonii”. Poniżej znajduje się lista tych pierwszych, te drugie są wymienione w artykule Banowie Slawonii. W okresie rozdzielnia tytułów kilka osób posiadało oba tytuły łącznie, co wskazano w uwagach.

Po śmierci króla Węgier Ludwika I jego tron objęła córka Maria, co kwestionowali zarówno Karol III i Władysław Neapolitański twierdząc, że są królami Węgier. Wybuchła wojna między siłami lojalnymi wobec Maryi, a później jej męża i następcy Zygmunta Luksemburskiego, a tymi lojalnymi wobec Władysława.

W tym czasie Zygmunt mianował Mikołaja II Garaia (który był również hrabią palatynem) banem Chorwacji i Dalmacji w 1392 r.,Butko Kurjaković w 1394 r., a następnie ponownie Garai w okresie od 1394 r. do 1397 r. Mikołaj II Garai również był w tym czasie banem Slawonii, a po nim Ladislav Grđevački (1402–1404), Pál Besenyő (1404), Pavao Peć (1404–1406), Hermann II z Celje (1406–1408).

Z kolei Władysław ustanowił własnych banów, w tym Hrvoje Vukčić Hrvatinić. W 1409 r. Ta dynastyczna walka została zakończona z chwilą, gdy Władysław sprzedał swoje prawa do Dalmacji Republice Weneckiej za 100 000 florenów[1].

Lista banów Dalmacji i Chorwacji

XIII wiek

Portret Nazwisko
(Urodziny–Śmierć) 		Początek Koniec Uwagi Monarcha
(Lata panowania)
Voinc[2]
Vojink[3] 		1225 ban Pobrzeża II. András
90x90px
(Andrzej II)
(1205–1235)
Valeginus
Valegin 		1226
Vacat 1227 1242
Vodicsai II. István ??
Stjepan II. Babonić 		1243 1251/59 ?[4] ban Pobrzeża Béla IV
90x90px
(Bela IV)
(1235–1270)
Butheco
Butko 		1259 ban Pobrzeża
Vacat 1260 1262
?? István z Klis ?
Stjepan z Klisa[5] 		1263 1266
Vacat 1267 1272
?? Mór
YYY 		1273 ban Pobrzeża IV. László
Kun
90x90px
(Władysław IV
Kumańczyk)
(1272–1290)
Vacat 1274
Gutkeled II. István[6]
Stjepan II. Gut-Keled 		1275 Son of Amadeus Aba // Nicholas of Gacka
Vacat 1276 1277
Šubić Pál
Pavao I. Šubić Bribirski 		1278/90 ? 1300/12 III. András
90x90px
(Andrzej III)
(1290–1301)
I. Károly
Róbert
Plik:Chronicon Pictum I Karoly Robert.jpg
(Karol I Robert)
(1301–1342)

B1. [[Maróti Endre Németi, Bán of Croatia, † 1289/92

XIV wiek

Portret Nazwisko
(Urodziny–Śmierć) 		Początek Koniec Uwagi Monarcha
(Lata panowania)
Šubić Mladen
Mladen II. Šubić Bribirski 		1310 1322 III. András
90x90px
(Andrzej III)
(1290–1301)
I. Károly
Róbert
Plik:Chronicon Pictum I Karoly Robert.jpg
(Karol I Robert)
(1301–1342)
Babonić I. János
Ivan I. Babonić
(†1334) 		1322 1323 Także ban Slawonii (1316–22)
Vacat 1324 1344
Hahót Lendvai Miklós
Nikola I. Bánffy 		1345 1346
Szécsi I. Miklós
Nikola I. Széchy ?? 		1346 1349
Ugali Pál
Pavao Ugal 		1350 István ??
Vacat 1350 a może ci następni ? 1356
?? Lackfi I. István
Stjepan I. Lacković 		1350 1352 I. Lajos
90x90px
(Ludwik Wielki)
(1342–1383)
?? Hahót Lendvai Miklós
Nikola I. Bánffy 		1353 1356
Csúz János
Csúz Johann
Ivan Ćuz 		1357 1358
Szécsi I. Miklós
Nikola I. Széchy 		1358 1366 Także ban Slawonii (1346–49, 1366–68, 1372–73)[3]
?? równolegle ?? Kanizsai I. István
Stjepan I. Kaniški 		1362 1366
?? równolegle ?? 'Szécsi I. Miklós
Nikola I. Széchy ?? 		1366 1368
Szécsényi Kónya
Konja Széchényi 		1366 1367
Lackfi I. Imre
Emerik I. Lacković 		1367 1368
Meggyesi Simon
Šimun Mauricijev //Simon Mauritius of Pok 		1369 1371
Lackfi II. István
Stjepan II. Lacković 		1371 1372
Vacat 1373 1373
90x90px II. Károly
Karlo II. Drački 		1371 ?? równolegle ?? 1376 ? [7]
Szécsi I. Miklós
Nikola I. Széchy 		1374 1380 Drugi raz // 1377-1380[8]
Bebek I. Imre
Emerik I. Bubek 		1380 1383
Lackfi II. István
Stjepan II. Lacković 		1383 1384 Drugi raz I. Mária
Anjou
90x90px
(Maria I)
(1382–1395)
Szentgyörgyi Tamás
Toma od Sv. Jurja 		1384 1385 II. Károly
Kis
90x90px
(Karol II)
(1385–1386)
Garai I. Miklós
YYY 		1385 ??? 1386
ENG Ivan Paližna 1385 1386 Współrządził z krewnym Ivanem Horvatem (1385–1387). Również w tym czasie ban Slawonii.
?? NIE XXX
Ivan od Paližne ?? 		1385/ 86 ?? 1386/ 91 ?? razem z Ivanem Horvat. Także ban Slawonii.
Cudar Péter
YYY 		1365 1386 1387
Lackfi II. István
Stjepan II. Lacković 		1387 Trzeci raz I. Mária
Anjou
90x90px
(Maria I)
(1382–1395)


?? NIE Horváti János
Ivan Horvat
Anjou 		1385 1386 Współrządził z Ivanem od Paližne.
Losonci I. László
Ladislav I. od Lučenca 		1387 ifjabb, Tomaj nemzetség), ban Slawonii (1387–89)[3] Zsigmond
Luxemburgi
90x90px
(Zygmunt
Luksemburski)
(1387–1437)
Losonci II. Dénes
Dionizij II. od Lučenca 		1387 1389
ENG Ivan Paližna 1389 Drugi termin. Również w tym czasie ban Slawonii.
Vacat 1390
NIE Horváti János
Ivan Horvat
Anjou 		1389 1392 Ivan Horvat 1389 – 1392 / Vuk Vukčić Hrvatinić 1391 – 1394 ??
?? NIE a może tak Frankapan V. Ivan
Ivan V. Krčki ?? 		1391 1393
nowe Bebek Detre
YYY 		1391 1392
Vacat 1393
Korbáviai Budiszló – Gušić
Butko Kurjaković 		1394
Garai II. Miklós
Nikola II. Gorjanski 		1394 1402 Powtórnie
lub ENG Nicholas II Garai
Garai II. Miklós 		1395 1397 Charles II
90x90px
(1385–1386)

XV wiek

Portret Nazwisko
(Urodziny–Śmierć) 		Początek Koniec Uwagi Monarcha
(Lata panowania)
?? Albeni Eberhard
YYY 		1402 Zsigmond
Luxemburgi
90x90px
(Zygmunt
Luksemburski)
(1387–1437)
?? Fáncs László
Ladislav Grđevački 		1402 1404 Także ban Slawonii (1402–04).
?? Besenyő Pál
Pavao Bessenyö 		1404 1404 Także ban Slawonii (1402–06).
?? Pécsi Pál
Pavao Pecz 		1404 1406 Także ban Slawonii (1404–06).
?? Cillei II. Hermann
Herman II. Celjski 		1406 1408 14007[9] Także ban Slawonii (1406-07, 1423-35)
Korbáviai Károly
Karlo Kurjaković 		1409 1408[10] 1411 1409[11] Tylko ban Chorwacji[12]
ENG Hrvoje Vukčić Hrvatinić 1409 1410
NIE XXX
Ivan Kurjaković 		1410 1411
NIE XXX
Pavao Kurjaković 		1410 1411 Współrządził z Ivanem Kurjakoviciem.
Albeni Péter
(Medvei Péter)
Petar de Alben 		1412 1411 1412[13] 1419 1414 1413[14]
Albeni János
(Medvei János) ??? 		1414 1419 ???
Nelipčić János
Ivani Nelipčić[15] ??? 		1419
Nagymihályi Albert
Albert de Ungh[16] 		1419 1426
Frangepán IV. Miklós
Nikola IV. Frankapan 		1426 1432 Syn bana Ivana Frankopana
NIE ?? Frangepán VI. János
Ivan VI. Frankapan 		1434 1436 Razem z Frangepánem III. Istvánem/Stjepan III. Frankapan
Frangepán III. István
Stjepan III. Frankapan 		1433 1434[17] 1437 Razem z Frangepánem VI. Jánosem/Ivanem VI. Frankapanem
Tallóci Péter
Petar Talovac 		1436 1438[18] 1452/53 ?? Albert
Habsburg
90x90px
(Albrecht I)
(1437–1439)
I. Ulászló
Várnai
90x90px
Władysław I
(1440–1444)
nowy Tallóci Matkó
Petar Talovac 		1436 1445
?? Székely János
YYY 		1446 1448 Także ban Slawonii (1446–48)[3] V. László
Utószülött
90x90px

(Władysław
Pogrobowiec)
(1444–1457)
?? Tallóci Frank
YYY 		1446 1448 Także ban Slawonii (1446–48)[3]
Hunyadi László
Ladislav Hunjadi 		1453 16 marca 1457 ??
wakat 1453 1458
?? Újlaki V. Miklós
Nikola V. Iločki 		1457 1463 Także ban Slawonii (1457–1463)
?? Sperancsics Pál
Pavao Špirančić 		1459 1463 I. Mátyás
Plik:Matei Corvin Johannes de Thurocz f137.jpg
(Maciej I)
(1458–1490)
Szobi Péter
YYY 		1459 1463
nowe Horvát Pál
YYY 		1459 1463
nowe Dombai Miklós
YYY 		1462
NIE Frangepán III. István
Stjepan III. Frankapan 		1463 1464 Razem z Sperancsics Pálem
Szapolyai Imre
Emerik Zapolja 		1463 1464[19] 1465 Także ban Slawonii (1464–66)[3]
Szobi Péter
YYY 		1465 1466
Disznósi László
YYY 		1465 1466
?? Túz János
Ivan Thuz od Laka 		1466 1468 1467[20] Także ban Slawonii (1466–70) [3]
wakat 1469
Magyar Balázs
Blaž Podmanicki 		1470 1472 Także ban Slawonii (1470–71, 1483) [3]
nowy Horvát Damján
Damjan Horvat od Litve 		1470 1472 1473[21] Także ban Slawonii (1471–73) [3]
De Surdis János
YYY 		1472 Gubernator Slawonii (1471–72)
wakat 1473 1474
nowy Dánfi Adrás
YYY 		1475 1476
wakat 1477 1482
nowe Magyar Balázs
Blaž Podmanicki 		1483
wakat 1484 1489
nowe Egevári Lászlo
YYY 		1490 1493
wakat 1494 1497
nowe Kanizsai György
YYY 		1498 1500

Źródło

Przypisy

  1. ↑ Dragutin Pavličević: Historia Chorwacji. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2004. ISBN 83-232-1357-7.
  2. ↑ Pisownia węgierska
  3. ↑ Pisownia chorwacka
  4. ↑ Data niepewna
  5. ↑ Wersja chorwacka nieznana
  6. ↑ Pisownia węgierska nieznana
  7. ↑ [1]
  8. ↑ [2]
  9. ↑ [3]
  10. ↑ [4]
  11. ↑ [5]
  12. ↑ Genealogia
  13. ↑ [6]
  14. ↑ [7]
  15. ↑ Nelipčići
  16. ↑ Albert de Ungh
  17. ↑ [8]
  18. ↑ [9]
  19. ↑ [10]
  20. ↑ [11]
  21. ↑ [12]
Źródło: „http://natusiewicz.pl/felczak/index.php?title=Banowie_Dalmacji_i_Chorwacji&oldid=48849”