Királyföld: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 49: | Linia 49: | ||
* De jos: / Z dołu: | * De jos: / Z dołu: | ||
| − | :* [[Szászvárosszék]] − [[Scaunul Orăștiei]] (niem. ''Brooser Stuh'') – „Siedzisko secundar” (niem. ''Nebenstuhl'') oparte o [[ | + | :* [[Szászvárosszék]] − [[Scaunul Orăștiei]] (niem. ''Brooser Stuh'') – „Siedzisko secundar” (niem. ''Nebenstuhl'') oparte o [[Szászváros]] (rum ''Orăștie''0. |
| − | :* [[Szászsebesszék]] − [[Scaunul Sebeșului]] (niem. ''Mühlbacher Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[ | + | :* [[Szászsebesszék]] − [[Scaunul Sebeșului]] (niem. ''Mühlbacher Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Szászsebes]] / [[Sebes]] (rum. ''Sebeș''). |
| − | :* [[Szerdahelyszék]] − [[Scaunul Miercurea]] (niem. ''Reußmarkter Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Miercurea Sibiului | + | :* [[Szerdahelyszék]] − [[Scaunul Miercurea]] (niem. ''Reußmarkter Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Szerdahely]] / [[Szászszerdahely]] (rum. ''Miercurea Sibiului''). |
* De sus: / Z góry: | * De sus: / Z góry: | ||
| − | :* [[Szebenszék]] − [[Scaunul Sibiului]] (niem. ''Hauptstuhl Hermannstadt'') – „Siedzisko principal” (niem. ''Hauptstuhl'') z siedzibą administracyjną w [[ | + | :* [[Szebenszék]] − [[Scaunul Sibiului]] (niem. ''Hauptstuhl Hermannstadt'') – „Siedzisko principal” (niem. ''Hauptstuhl'') z siedzibą administracyjną w [[Nagyszeben]] (rum. ''Sibiu''). |
| − | :* [[Segesvárszék]] − [[Scaunul Sighișoarei]] (niem. ''Schässburger Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[ | + | :* [[Segesvárszék]] − [[Scaunul Sighișoarei]] (niem. ''Schässburger Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Segesvár]] (rum. ''Sighișoara''). |
| − | :* [[YYY]] − [[Scaunul Nocrich]] (niem. ''Leschkircher Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[ | + | :* [[YYY]] − [[Scaunul Nocrich]] (niem. ''Leschkircher Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Újegyház]] (rum. ''Nocrich''). |
| − | :* [[Nagysinkszék]] − [[Scaunul Cincului]] (niem. ''Schenker Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[ | + | :* [[Nagysinkszék]] − [[Scaunul Cincului]] (niem. ''Schenker Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Nagysink]] (rum. ''Cincu''). |
| − | :* [[Kőhalomszék]] − [[Scaunul Rupea]] (niem. ''Repser Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[ | + | :* [[Kőhalomszék]] − [[Scaunul Rupea]] (niem. ''Repser Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Kőhalom]] (rum. ''Rupea''. |
* Z obszaru Târnavelor - powstałego w XVI wieku: | * Z obszaru Târnavelor - powstałego w XVI wieku: | ||
| − | :* [[Medgyesszék]] − [[Scaunul Mediașului]] (niem. ''Mediascher Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[ | + | :* [[Medgyesszék]] − [[Scaunul Mediașului]] (niem. ''Mediascher Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Medgyes]] (rum. ''Mediaș''). |
| − | :* [[ZZZ]] − [[Scaunul Șeica]] – (niem. ''Schelker Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Șeica Mare | + | :* [[ZZZ]] − [[Scaunul Șeica]] – (niem. ''Schelker Stuhl'') – „Siedzisko secundar” oparte o [[Nagyselyk]] / [[Selyk]] (rum. ''Șeica Mare''). |
* Okręgi o specjalnym statusie, członkowie [[Saxon University | Saxon University]] (którzy korzystali z tych samych praw co Siedziska): | * Okręgi o specjalnym statusie, członkowie [[Saxon University | Saxon University]] (którzy korzystali z tych samych praw co Siedziska): | ||
| − | :* [[Brassó vidék]] − [[Districtul Brașov]] (niem. ''Kronstäder Distrikt'') – „District” oparty o [[ | + | :* [[Brassó vidék]] − [[Districtul Brașov]] (niem. ''Kronstäder Distrikt'') – „District” oparty o [[Brassó]] (rum. ''Brașov''). |
| − | :* [[Beszterce vidék]] − [[Districtul Bistriței]] (niem. ''Bistritzer Distrikt'') – „District” oparty o [[ | + | :* [[Beszterce vidék]] − [[Districtul Bistriței]] (niem. ''Bistritzer Distrikt'') – „District” oparty o [[Beszterce]] (rum. ''Bistrița''0. |
Ziemia chrześcijańska (Fundus regius) zniknęła w 1784 r. Wraz z podziałem na '' Bezirke '' podjętym przez cesarza Habsburgów [[Józef II Austrii | Józef II]] <ref> Lucas Joseph Marienburg: '' Zeitschrift für Siebenbürgische Landeskunde '' , Band 19, Neudruck 1986 aus 1813, editura Böhlau 1996, Ignaz de Luca, artykuł: '' Das Großfürstenthum Siebenbürgen '' w: '' Geographisches Handbuch von dem Oestreichischen Staate '' Vand 4 '' Ungarn, Illyrien und Siebenbürgen '', Wydawnictwo JV Degen, Wiedeń 1791, strony 491–549 oraz mapa tych „Bezirke Siebenburgens” w „Geographische Mittheilungen” A. Petermannsa, Wydawnictwo Justhus Perthes, Gotha 1857. </ref> i nie jest odrestaurowana poprzez reformę administracyjną związaną z utworzeniem Cesarstwa Austro-Węgierskiego w 1876 r., która zniosła [[Księstwo Transylwanii (1711-1867) | Wielkie Księstwo Siedmiogrodu]]. | Ziemia chrześcijańska (Fundus regius) zniknęła w 1784 r. Wraz z podziałem na '' Bezirke '' podjętym przez cesarza Habsburgów [[Józef II Austrii | Józef II]] <ref> Lucas Joseph Marienburg: '' Zeitschrift für Siebenbürgische Landeskunde '' , Band 19, Neudruck 1986 aus 1813, editura Böhlau 1996, Ignaz de Luca, artykuł: '' Das Großfürstenthum Siebenbürgen '' w: '' Geographisches Handbuch von dem Oestreichischen Staate '' Vand 4 '' Ungarn, Illyrien und Siebenbürgen '', Wydawnictwo JV Degen, Wiedeń 1791, strony 491–549 oraz mapa tych „Bezirke Siebenburgens” w „Geographische Mittheilungen” A. Petermannsa, Wydawnictwo Justhus Perthes, Gotha 1857. </ref> i nie jest odrestaurowana poprzez reformę administracyjną związaną z utworzeniem Cesarstwa Austro-Węgierskiego w 1876 r., która zniosła [[Księstwo Transylwanii (1711-1867) | Wielkie Księstwo Siedmiogrodu]]. | ||
Wersja z 11:05, 9 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
|
Királyföld (pol. Ziemia królewska (królewszczyzna), łac. Fundus Regius, niem. Königsboden, rum. Pământul Crăiesc) to nazwa historycznego regionu między Nagy-Küküllő i rzeką Olt (rum. Aluta), czasami także nzaywany Szászföld (Saksonią') lub Szászok földje (Ziemią Sasów). Kiedyś nazywał się Tulajdonlub Fiskális föld.[1] Spis treściLokalizacjaObszar saksońskich siedlisk był pierwotnie wąskim pasem ziemi w południowym Siedmiogrodzie o długości 190 km, rozciągającym się od Szászváros do brzegu Homoród. Później ten obszar rozrastał się w kierunku północ-południe. Obszary przylegające do Királyföld: komitaty Küküllő, Fehér i Udvarhelyszék na północy, Udvarhelyszék, Miklósvárszék, Sepsiszék i Felső-Fehér na wschodzie, góry oddzielające Havasalföld na południu, komitaty: Hunyad, Fehér i Küküllő.[2] HistoriaPo osiedleniu się Sasów w Siedmiogrodzie w XII wieku, Andreanum w 1224 roku ustabilizowało ich pozycję prawną i określiło autonomię, co zostało potwierdzone w 1486 roku przez króla Macieja. Ich nadrzędne ciałem stało się [ispán]] Sybina. Otrzymał prawo do organizowania targów i nadawania ulg podatkowych, a nawet od Ludwika Wielkiego prawo do zatrzymania towarów w Sybinie . W 1437 roku unia trzech narodów Siedmiogrodu: Węgrów, Seklerów i Sasów została również skodyfikowana, a związek ten był wielokrotnie potwierdzany (Unio Trium Nationum). Od XV wieku saksoński uniwersytet osiągnął nowe warunki w zakresie samostanowienia, a więc własny sąd (król-sędzia), względnie. mianowanie wójta saksońskiej gminy (czyli Saxonum), który był jednocześnie burmistrzem Sibiu, stolicy siedziby. Prawnie odrębne katedry (które tworzyły ze sobą uniwersytet) przetrwały do podziału w 1876 r., kiedy komitaty: Brassó, Szeben, Nagy-Küküllő i Bistrița-Năsăud przejęły te ziemie. Asymilacja rozpoczęła się już na początku XX wieku, na przykład w okresie Królestwa Rumuńskiego ludność Braszowa zmieniła się z większości niemieckiej na węgierską (obecnie większość rumuńska). Dziś, ze względu na przymusową emigrację w latach 70., ludność niemiecka na tym obszarze jest minimalna. Jednostki administracyjnePlik:Județe Transilvania sec17.PNG Podział administracyjny średniowiecznej Transylwanii: w zielonych ziemiach saksońskich, w tym Christian Land . Te mapy pokazują regiony Althland, Burzenland, Weinland, Nösnerland, Land vor dem Wald i Ciculia [3]Unități administrativePlik:Transylvania1532Map.jpg Harta Transilvaniei, de Johanes Honterus, 1532. Plik:Județe Transilvania sec17.PNG Împărțirea administrativă a Transilvaniei medievale: în verde Ținuturile sașilor, printre care Ținutul crăiesc. Pe aceste hărți figurează regiunile Althland, Burzenland, Weinland, Nösnerland, Land vor dem Wald și Ciculia[4]Specjalnych jednostek administracyjnch, zwanych po węgiersku „Szék” i po niemiecku „Boden” początkowo było cztery: [5]: Aceste unități administrative speciale, numite Szék în maghiară și Boden în germană, erau la început în număr de patru:[6]:
Ziemia chrześcijańska (Fundus regius) została później podzielona na kilka miejsc: [7] Ținutul crăiesc (Fundus regius) a fost divizat ulterior în mai multe scaune:[8]
Ziemia chrześcijańska (Fundus regius) zniknęła w 1784 r. Wraz z podziałem na Bezirke podjętym przez cesarza Habsburgów Józef II [9] i nie jest odrestaurowana poprzez reformę administracyjną związaną z utworzeniem Cesarstwa Austro-Węgierskiego w 1876 r., która zniosła Wielkie Księstwo Siedmiogrodu. Ținutul crăiesc (Fundus regius) dispare în 1784 odată cu împărțirea în Bezirke decisă de împăratul habsburgic Iosif al II-lea[10], și nu este restabilit prin reforma administrativă legată de constituirea Imperiului Austro-Ungariei în 1876, care desființează Marele-Principat al Transilvaniei. A székekPlik:Județe Transilvania sec17.PNG Împărțirea administrativă a Transilvaniei medievale: în verde Ținuturile sașilor, printre care Ținutul crăiesc. Pe aceste hărți figurează regiunile Althland, Burzenland, Weinland, Nösnerland, Land vor dem Wald și Ciculia[11]Plik:Székely Land.PNG Terytoria trzech uprzywilejowanych stanów siedmiogrodzkich Niebieski: Seklerzy, Szary: Sasi – Königsboden zgodnie z prawem Złotej karty, Żółty: szlachcice Komitatsboden Plik:Erdély adminisztratív felosztása.jpg Királyföld na mapie średniowiecznego Siedmiogrodu. Na południu jest zaznaczony na szaro.
Później założona:
I wiele osad, choć ruszyło drogą niezalezności, ostatecznie nie stało się pełnoprawnymi stolicami, np. Nagyekemező (niem. Großprobstdorf, rum. Târnava) itp. KultúraJellegzetes építészeti emlékük az erődtemplom. Egyedi tájnyelvük a luxemburgihoz áll közel. Nagyszeben város 2007-ben (két társrendező településsel) Európa kulturális fővárosa. Jegyzetek
További információk
Kapcsolódó szócikkek |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||