Hajdú: Różnice pomiędzy wersjami
| (Nie pokazano 4 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
[[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z węgierskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
| Linia 13: | Linia 13: | ||
{| | {| | ||
|-style="vertical-align:top;" | |-style="vertical-align:top;" | ||
| + | | | ||
| + | {{Komitaty króla Stefana I}} | ||
| + | [[Plik:Hajdú county administrative map.jpg|thumb|360px|left|Mapa administracyjna komiatau Hajdú z 1910 r.]] | ||
| − | |[[ | + | '''Hajdú vármegye''' (niem. ''Komitat Haiduck'', słow. ''Hajducká župa'') było jednostką administracyjną w centralnej części [[Królestwo|Królestwa Węgier]]. Dziś jest częścią terytorium komitatu [[Hajdú-Bihar]]. |
| − | + | == Geografia == | |
| + | |||
| + | Obszar komitatu był częścią [[Alföld|Wielkiej Niziny]]. W niektórych miejscach w okolicy można znaleźć sztucznie wzniesione wzgórza, ale zostały one zbudowane przez ludność komitatu przed podbojem, aby uniknąć powodzi i je pogrzebać (patrz [https://hu.wikipedia.org/wiki/Kunhalom Kunhalom]). Gleby komitatu były bardzo zróżnicowane: wzdłuż Hortobágy były podmokłe, w zachodniej części lessy, w pozostałych częściach były tłuste czarne pola uprawne. Komitat zawsze był ubogi w wodę: tylko północ jest zasilany przez Cisę i Hortobágy. Komitat był również ubogi w surowce mineralne. | ||
| + | |||
| + | == Lokalizacja == | ||
| + | |||
| + | Graniczył z komitatami: od północy i wschodu z [[Szabolcs]], od południa z [[Bihar]] i na krótkim odcinku z [[Békés]], a od zachodu z [[Jász-Nagykun-Szolnok]], [[Heves]] i [[Borsod]]. | ||
| − | + | == Historia == | |
| − | + | Żupania Hajdú powstała w 1876 r. Podczas osady powiatowej w 1876 r. XXXIII. a jego dokładny zakres został określony w ustawie I z 1877 r. Jej kręgosłup stanowiły miasta dawnej dzielnicy Hajdú (Nánás, Dorog, Böszörmény, Hadház, Szoboszló i Vámos-Pércs). Ponadto dziesięć wiosek z okręgu Szabolcs (Csege, Balmaz-Ujváros, Téglás, Egyek, Nádudvar, Püspök-Ladány, Sovát, Tetétlen, Földes i Józsa-Szent-György) oraz trzy z okręgu Bihor (Kaba, Mike-Pércs i Sáms ).). | |
| + | |||
| + | Hajdú vármegye az [[1876-os megyerendezés]] során jött létre az 1876. XXXIII. törvénycikk alapján, pontos területét pedig az 1877. I. törvénycikk határozta meg. Gerincét az addigi [[Hajdú kerület]] városai ([[Hajdúnánás|Nánás]], [[Hajdúdorog|Dorog]], [[Hajdúböszörmény|Böszörmény]], [[Hajdúhadház|Hadház]], [[Hajdúszoboszló|Szoboszló]] és [[Vámospércs|Vámos-Pércs]]) adták. Ezeken kívül hozzácsatoltak még tíz községet [[Szabolcs vármegye|Szabolcs megyéből]] ([[Tiszacsege|Csege]], [[Balmazújváros|Balmaz-Ujváros]], [[Téglás]], [[Egyek]], [[Nádudvar]], [[Püspökladány|Püspök-Ladány]], [[Hajdúszovát|Szovát]], [[Tetétlen]], [[Földes]] és [[Józsa (település)|Józsa-Szent-György]]), illetve hármat [[Bihar vármegye|Bihar megyéből]] ([[Kaba]], [[Mikepércs|Mike-Pércs]] és [[Hajdúsámson|Sámson]]). | ||
| − | + | Traktat z Trianon pozostawił go całkowicie Węgrom, a osada powiatu z 1923 r. Również nie wpłynęła na okręg Hajdú. Jednak po drugiej wojnie światowej gminy Fülöp, Nyírábrány i Nyírmártonfalva zostały przyłączone do powiatu Szabolcs podczas osadnictwa powiatowego w 1945 roku. | |
| − | + | A [[trianoni békeszerződés]] teljes egészében Magyarországnak hagyta és az [[1923-as megyerendezés]] sem érintette Hajdú vármegyét. A 2. világháború után azonban az [[1945-ös megyerendezés]] során hozzácsatolták Szabolcs megyétől [[Fülöp (Magyarország)|Fülöp]], [[Nyírábrány]] és [[Nyírmártonfalva]] községeket. | |
| − | + | Istotna zmiana nastąpiła w systemie powiatowym z 1950 r., Kiedy powiat Hajdú-Bihar powstał w Debreczynie z okręgu Hajdú i części powiatu Bihar, a także z niektórych wsi połączonych z okręgiem Szabolcs. To oznaczało koniec 74-letniej historii niezależnego hrabstwa Hajdú. | |
| − | + | Jelentős változás az [[1950-es megyerendezés]]sel következett be, mikor Hajdú megyéből és [[Bihar megye]] egy részéből, valamint néhány Szabolcs megyétől átcsatolt községből létrejött [[Hajdú-Bihar megye]] [[Debrecen]] [[megyeszékhely|székhellyel]]. Ezzel az önálló Hajdú vármegye 74 éves története véget ért. | |
| | | | ||
| Linia 53: | Linia 64: | ||
[[Kategoria:Komitaty]] | [[Kategoria:Komitaty]] | ||
| − | [[Kategoria:Komitaty | + | [[Kategoria:Komitaty 1876]] |
| + | [[Kategoria:Komitaty zlikwidowane 1950]] | ||
[[Kategoria:Historia]] | [[Kategoria:Historia]] | ||
| − | |||
[[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]] | [[Kategoria:Historia Królestwa Węgier]] | ||
| − | |||
Aktualna wersja na dzień 07:06, 13 kwi 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Plik:Hajdú county administrative map.jpg Mapa administracyjna komiatau Hajdú z 1910 r. Hajdú vármegye (niem. Komitat Haiduck, słow. Hajducká župa) było jednostką administracyjną w centralnej części Królestwa Węgier. Dziś jest częścią terytorium komitatu Hajdú-Bihar. Spis treściGeografiaObszar komitatu był częścią Wielkiej Niziny. W niektórych miejscach w okolicy można znaleźć sztucznie wzniesione wzgórza, ale zostały one zbudowane przez ludność komitatu przed podbojem, aby uniknąć powodzi i je pogrzebać (patrz Kunhalom). Gleby komitatu były bardzo zróżnicowane: wzdłuż Hortobágy były podmokłe, w zachodniej części lessy, w pozostałych częściach były tłuste czarne pola uprawne. Komitat zawsze był ubogi w wodę: tylko północ jest zasilany przez Cisę i Hortobágy. Komitat był również ubogi w surowce mineralne. LokalizacjaGraniczył z komitatami: od północy i wschodu z Szabolcs, od południa z Bihar i na krótkim odcinku z Békés, a od zachodu z Jász-Nagykun-Szolnok, Heves i Borsod. HistoriaŻupania Hajdú powstała w 1876 r. Podczas osady powiatowej w 1876 r. XXXIII. a jego dokładny zakres został określony w ustawie I z 1877 r. Jej kręgosłup stanowiły miasta dawnej dzielnicy Hajdú (Nánás, Dorog, Böszörmény, Hadház, Szoboszló i Vámos-Pércs). Ponadto dziesięć wiosek z okręgu Szabolcs (Csege, Balmaz-Ujváros, Téglás, Egyek, Nádudvar, Püspök-Ladány, Sovát, Tetétlen, Földes i Józsa-Szent-György) oraz trzy z okręgu Bihor (Kaba, Mike-Pércs i Sáms ).). Hajdú vármegye az 1876-os megyerendezés során jött létre az 1876. XXXIII. törvénycikk alapján, pontos területét pedig az 1877. I. törvénycikk határozta meg. Gerincét az addigi Hajdú kerület városai (Nánás, Dorog, Böszörmény, Hadház, Szoboszló és Vámos-Pércs) adták. Ezeken kívül hozzácsatoltak még tíz községet Szabolcs megyéből (Csege, Balmaz-Ujváros, Téglás, Egyek, Nádudvar, Püspök-Ladány, Szovát, Tetétlen, Földes és Józsa-Szent-György), illetve hármat Bihar megyéből (Kaba, Mike-Pércs és Sámson). Traktat z Trianon pozostawił go całkowicie Węgrom, a osada powiatu z 1923 r. Również nie wpłynęła na okręg Hajdú. Jednak po drugiej wojnie światowej gminy Fülöp, Nyírábrány i Nyírmártonfalva zostały przyłączone do powiatu Szabolcs podczas osadnictwa powiatowego w 1945 roku. A trianoni békeszerződés teljes egészében Magyarországnak hagyta és az 1923-as megyerendezés sem érintette Hajdú vármegyét. A 2. világháború után azonban az 1945-ös megyerendezés során hozzácsatolták Szabolcs megyétől Fülöp, Nyírábrány és Nyírmártonfalva községeket. Istotna zmiana nastąpiła w systemie powiatowym z 1950 r., Kiedy powiat Hajdú-Bihar powstał w Debreczynie z okręgu Hajdú i części powiatu Bihar, a także z niektórych wsi połączonych z okręgiem Szabolcs. To oznaczało koniec 74-letniej historii niezależnego hrabstwa Hajdú. Jelentős változás az 1950-es megyerendezéssel következett be, mikor Hajdú megyéből és Bihar megye egy részéből, valamint néhány Szabolcs megyétől átcsatolt községből létrejött Hajdú-Bihar megye Debrecen székhellyel. Ezzel az önálló Hajdú vármegye 74 éves története véget ért. |
| ||||||||||||||||||||
Przypisy
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 12 ff.
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 22 ff. (Spis ludności z 1910)
.svg){kind=link}
.svg){kind=link}
.svg){kind=link}