|
Kőszegi Iván (pol. Jan Kőszegi, chor. Ivan Gisingovac, niem. Johann Güssing) († 1308), chorwacki szlachcic niemieckiego pochodzenia z rodu Kőszegi, kilkakrotny palatyn (1281–82, 1287, 1303 i 1306–07) i trzykrotny ban całej Slawonii (1275–77, 1284, 1299).
Ivan Gisingovac (njem. Johann Güssing) (? – ?, 1308.) , hrvatski velikaš njemačkog podrijetla, ugarski palatin (1281.–1282., 1287., 1303. i 1306.–1307.) i slavonski ban (1275.–1277., 1284., 1299.) iz velikaške obitelji Gisingovaca.
Syn księcia Henryka I. Korzystając z osłabienie władzy królewskiej, wraz ze swoim bratem Mikołajem, począł przejmować posiadłości innych ludzi. Był w ciągłym konflikcie ze szlacheckim rodem Babonić, a jego ród wymienił się z nimi i Gutkeledami na cześć banatu i zwierzchnictwo nad Slawonią. W 1278 r. Kőszegi przekazali Baboniciom żupanie Pset, Goru, Gaj, Drežnik i Novigrad. Wkrótce jednak wybuchła nowa wojna między Kőszegimi a Babonićiami i dlatego w 1280 r. ponownie zawarli pokój.
Bio je sin kneza Henrika II. Iskoristio je, zajedno s bratom Nikolom, slabljenje kraljevske vlasti za otimanje tuđih posjeda. Bio je u stalnom sukobu s velikaškom obitelji Babonić te se njegova obitelj s njima i Gut-Keledima izmjenjivala u banskoj časti i vrhovništvu nad Slavonijom. Gisingovci su mirom 1278. godine prepustili Babonićima županije Pset, Goru, Gaj, Drežnik i Novigrad. Međutim, uskoro je izbio novi rat između Gisingovaca i Babonića zbog čega opet 1280. godine sklapaju mir.
W marcu 1281 r. biskup Zagrzebia Timót po raz pierwszy ekskomunikował jego braci: Mikołaja i Henryka II za zbieranie zapisów kościelnych dla własnej korzyści i niepokojenie jego mienia. Władysław IV Kumańczyk, z pomocą austriackiego księcia Albrechta, którego dobytek został również splądrowany przez braci Kőszegi, stłumił i zmusił ich do oddania nielegalnie zdobytych dóbr. W bitwach z księciem Albrechtem Kőszegi stracili fortecę Kőszeg w 1289 r. jako najsilniejszy punkt oparcia swoich rządów na zachodnich Węgrzech i we wszystkich okolicznych posiadłościach, a od tego czasu ich uwaga została przeniesiona na Slawonię. [1]
Zagrebački biskup Timotej je u ožujku 1281. godine prvi put ekskomunicirao braću Ivana, Nikolu i Henrika III. zbog skupljanje crkvenih podavanja u svoju korist i smetanja posjeda. Pokušaj kralja Ladislava IV. Kumanca (1272.-1290.) da uz pomoć austrijskog vojvode Albrechta, čije su posjede također harala braća Gisingovci, suzbije i prisili Gisingovce na povrat nezakonito stečenih posjeda, pokazao se neuspješnim. U borbama s vojvodom Albrechtom Gisingovci su izgubili Kiseg 1289. godine kao najčvršće uporište svoje vlasti u zapadnoj Ugarskoj i sva okolna imanja te se od tada težište njihova djelovanja prebacilo u Slavoniju.[1]
W 1292 r. Iván i jego bracia schwytali króla Andrzeja III Wenecjanina, gdy rozpoczynał kampanię wojskową przeciwko braciom. W obliczu negatywnej oceny ich czynu uwolnili króla, lecz pogodzili się z nim dopiero w 1300 r. Tymczasem Iván i bracia Mikołaj i Henryk II kontynuowali agresywną politykę, która doprowadziła do ich ekskomuniki w okresie 1297–1299, lecz i to też ich nie osłabiło. [2]
Godine 1292. Ivan je sa svojom braćom zarobio kralja Andriju III. Mlečanina, kada je protiv braće poveo vojni pohod protiv njih. Suočeni s negativnim odjekom svog čina, oslobodili su kralja, ali su se pomirili s njime tek 1300. godine. U međuvremenu su Ivan i braća Nikola i Henrik III. nastavili s agresivnom politikom zbog čega su ponovno bili ekskomunicirani u razdoblju 1297.–1299. godine, ali ih ni to nije bitnije oslabilo.[1]
Linki zewnętrzne
Przypis
|
|
