|
Miklós (pol. Mikołaj) (* nieznana, † po 1215), węgierski szlachcic, wpływowy możnowładca, dwukrotnie służył jako palatyn podczas panowania króla Węgier Andrzeja II.
Pochodzenie
Jego pochodzenie jest niepewne: zgodnie z królewskim przywilejem wydanym w 1233 r. imiennik Miklósa, (syn Miklósa), który sprawował funkcję skarbnika królewskiego od 1231 do 1235 r. [1] W ten sposób wykluczono z absolutną pewnością, że palatyn Mikołaj był identyczny z Mikołajem Szákiem (?), Mikołajem Csákiem lub Mikołajem, bratem Mojsa I, którzy wszyscy byli w tym czasie baronami Andrzeja II [2].
Kariera
We współczesnych zapisach Miklós został po raz pierwszy wspomniany jako ban Slawonii w 1200 roku, gdy Andrzej, brat króla Emeryka, posiadał królewski tytuł księcia Slawonii, więc można założyć, że Miklós był lojalnym zwolennikiem Andrzeja, który kilka razy zbuntował się przeciwko rządom swego brata.[3] Według László Markó i dawnych prac archontologicznych Miklós służył także jako ispán komitatu Zala w latach 1199–1200[4], jednak historyk Attila Zsoldos odróżnia palatyna Miklósa od Mikołaja I z Siedmiogrodu, który był również banem Slawonii w 1199 roku i był, zdaniem Zsoldosa, ispánem kilku komitatów jako lojalny człowiek Emeryka.[5] Palatyn Miklós został wymieniony jako ispán na dworze księcia Andrzeja od 1200 do 1202.[4]
Miklós był pierwszym palatynem Andrzeja II, króla Węgier od 1205 r.[6] Poza tym pełnił również funkcję ispána komitatu Újvár w 1205 r.[7], następnie ispána komitatu Nyitra między 1205 a 1207[8], a na koniec ispána komitatu Szolnok w 1207 r.[9] W latach 1208–1210 pełnił funkcję sędziego królewskiego[10], i jednocześnie pełnił funkcje ispána komitatu Pozsony (1208 i 1211-1212)[11] i Keve (1208-1209 i 1209-1210).[12] W latach 1212–1213 był ispánem komitatu Sopron[13].
Po raz drugi został mianowany palatynem w 1213 r., zastępując Bána Bar-Kalána, który brał udział w zabójstwie królowej Gertrudy[14]. Wcześniejsze prace archontologiczne napisane przez historyków Móra Wertnera i Gyula Paulera dowodziły, że okres od 1213 do 1214 był pierwszym okresem sprawowania funkcji palatyna przez Mikołaja Száka[15]. Miklós był także ispánem komitatu Csanád w 1213 r.[16] oraz ispánem komitatu Bodrog w latach 1214–1215.[17]
Przypisy
- ↑ Zsoldos 2011, str. 334.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 333.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 42.
- ↑ 4,0 4,1 Markó 2006, str. 240.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 332.
- ↑ Szőcs 2014, str. 249.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 216.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 174.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 209.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 28.
- ↑ Zsoldos 2011, p. 183.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 161.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 197.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 17.
- ↑ Szőcs 2014, str. 55.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 146.
- ↑ Zsoldos 2011, str. 142.
Źródła
- Markó, László (2006). A magyar állam főméltóságai Szent Istvántól napjainkig – Életrajzi Lexikon [Wyżsi urzędnicy państwa węgierskiego od Świętego Stefana do współczesnościs – Encyklopedia biograficzna] (II wydanie); Helikon Kiadó Kft., Budapest. ISBN 963-547-085-1.
- (Po węgiersku) Szőcs, Tibor (2014). A nádori intézmény korai története, 1000–1342 [Wczesna historia instytucji palatynatu: 1000–1342]. Subsidia ad historiam medii aevi Hungariae inquirendam Vol. 5., Budapest. ISBN 978-963-508-697-9.
- Zsoldos, Attila (2011). Magyarország világi archontológiája, 1000–1301 [Świecka archontologia Węgier, 1000–1301]. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3.
|
|
