Nógrád: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 29: | Linia 29: | ||
[[Plik:Nograd_county_map.jpg|thumb|left|Mapa terenu komitatu Nógrád]] | [[Plik:Nograd_county_map.jpg|thumb|left|Mapa terenu komitatu Nógrád]] | ||
| − | [[Plik:Novohrad.jpg|thumb| | + | [[Plik:Novohrad.jpg|thumb|Dawny komitat Nógrád nałożony na mapę współczesnej Słowacji]] |
'''Nógrád vármegye''' (pol. ''Novohrad'', słow. ''Neograd''. niem. ''Neuburg'', łac. lub ''Comitatus Nogradiensis'') był jednostką administracyjną w północnej części [[Królestwo|Królestwa Węgier]], należąc do historycznych [[Felvidék|Górnych Węgier]]. Jego terytorium jest obecnie podzielone między Węgry i Słowację. | '''Nógrád vármegye''' (pol. ''Novohrad'', słow. ''Neograd''. niem. ''Neuburg'', łac. lub ''Comitatus Nogradiensis'') był jednostką administracyjną w północnej części [[Królestwo|Królestwa Węgier]], należąc do historycznych [[Felvidék|Górnych Węgier]]. Jego terytorium jest obecnie podzielone między Węgry i Słowację. | ||
Wersja z 08:05, 9 kwi 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł pochodzi z Wikipedii w języku polskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku polskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Plik:Nograd county map.jpg Mapa terenu komitatu Nógrád Plik:Novohrad.jpg Dawny komitat Nógrád nałożony na mapę współczesnej Słowacji Nógrád vármegye (pol. Novohrad, słow. Neograd. niem. Neuburg, łac. lub Comitatus Nogradiensis) był jednostką administracyjną w północnej części Królestwa Węgier, należąc do historycznych Górnych Węgier. Jego terytorium jest obecnie podzielone między Węgry i Słowację. Spis treściGeografiaObszar komitatu to głównie góry, wąskie doliny wzdłuż rzek Ipoly i Dunaju oraz dorzecze rzeki Nógrád. Jego góry są u przedgórzu północnych grup karpackich. Ważnymi rzekami są: Dunaj, Ipoly i Zagyva. Graniczył od północy z komitatami: Zólyom, od wschodu z Gömör-Kishont i Heves, od południa z Pest-Pilis-Solt-Kiskun, a od zachodu z Hont. HistoriaKomitat był jednym z najstarszych na Węgrzech. W XI w. odłączono od niego nowo utworzony komitat Hont. Podczas najazdów tureckich komitat stopniowo dostawał się pod władzę Imperium Osmańskiego, które pomiędzy 1544 a 1686 r. panowało na różnych jego częściach, jednak komitat całkowicie nie zanikł. Część pod okupacją turecką wchodziła w skład ejaletów Budin i Eğri. Siedzibą władz komitatu był zamek w Nógrádzie, od którego komitat wziął swą nazwę, a pomiędzy połową XIV a połową XVI w. miasto Balassagyarmat. Między XVI a XVIII w. komitat nie posiadał stałej siedziby z uwagi na ciągłe zagrożenie tureckie. Od 1790 siedzibą znów było miasto Balassagyarmat[1]. W okresie przed I wojną światową komitat dzielił się na siedem powiatów i jedno miasto. Po traktacie w Trianon komitat został podzielony pomiędzy Czechosłowację i Węgry. Pozostała przy Węgrzech część została w 1923 r. połączona z pozostałą częścią komitatu Hont w nowy komitat Nógrád és Hont[2]. W wyniku pierwszego arbitrażu wiedeńskiego w 1938 r. północna część komitatu powróciła do Węgier i komitat został odtworzony. Po drugiej wojnie światowej przywrócono granicę z 1938 r. Obecnie teren komitatu jest podzielony pomiędzy kraj bańskobystrzycki na Słowacji, pozostała przy Węgrzech część po reformie administracyjnej z 1950 r. tworzy komitat Nógrád ze stolicą w Salgótarján.
Bibliografia
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Przypisy
- ↑ Juraj Žudel: Stolice na Slovensku. Bratislava: Obzor, 1984, str. 91-98.
- ↑ § 11 pkt 3 1923. évi XXXV. törvénycikk a közszolgálatban álló tisztviselők és egyéb alkalmazottak létszámának csökkentéséről és egyes kapcsolatos intézkedésekről
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 12 ff.
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 22 ff. (Spis ludności z 1910)