Csanád: Różnice pomiędzy wersjami
| Linia 39: | Linia 39: | ||
Większość obszaru dawnego [[Csanád]] to równina, na wschodzie znajdują się wzgórza. Najważniejszymi rzekami są [https://pl.wikipedia.org/wiki/Marusza Maros] (Marusza) na południu i [https://en.wikipedia.org/wiki/Sz%C3%A1raz-%C3%A9r Száraz-ér] na północy (odnoga [[Holt-Maros]] − Martwej Maruszy). [[Csanád]] był jednym z najbardziej żyznych obszarów rolniczych Królestwa Węgier. | Większość obszaru dawnego [[Csanád]] to równina, na wschodzie znajdują się wzgórza. Najważniejszymi rzekami są [https://pl.wikipedia.org/wiki/Marusza Maros] (Marusza) na południu i [https://en.wikipedia.org/wiki/Sz%C3%A1raz-%C3%A9r Száraz-ér] na północy (odnoga [[Holt-Maros]] − Martwej Maruszy). [[Csanád]] był jednym z najbardziej żyznych obszarów rolniczych Królestwa Węgier. | ||
| + | |||
| + | == Historia == | ||
| + | |||
| + | Hrabstwo Csanád otrzymało swoją nazwę od przywódcy Csanáda, zdobywcy Ajtony. Jego obszar w momencie jego powstania był znacznie większy niż obecnie, obejmując hrabstwa Timiş, Toronto, Arad, Caraş, Keve i późniejszy Csanád. Poza okresem okupacji tureckiej bez przerwy pozostawał pod panowaniem węgierskim, w 1918 r. Całe hrabstwo znalazło się pod okupacją rumuńską i chociaż Rumuni zajęli cały powiat, tylko Nagylak i jego okolice dotarły do Rumunii na mocy traktatu z 1918 r. Trianon. | ||
| + | |||
| + | Csanád vármegye nevét [[Csanád (nemzetségős)|Csanád vezér]]ről, [[Ajtony vezér|Ajtony]] legyőzőjéről kapta. Területe a megalapítás korában a mainál sokkal nagyobb volt, magába foglalta [[Temes vármegye|Temes]], [[Torontál vármegye|Torontál]], [[Arad vármegye|Arad]], [[Krassó-Szörény vármegye|Krassó]], [[Keve vármegye|Keve]] és a későbbi Csanád vármegyéket. A [[török hódoltság]] időszakától eltekintve megszakítás nélkül magyar fennhatóság alatt állt, [[1918]]-ban a vármegye egésze román megszállás alá került, és bár a románok az egész vármegyére igényt formáltak, csak [[Nagylak (Magyarország)|Nagylak]] és környéke került a [[trianoni békeszerződés]] következtében [[Románia|Romániához]]. | ||
| + | |||
| + | Niepodłączona część połączyła się z pozostałymi częściami hrabstwa Toronto i hrabstwa Arad na Węgrzech w 1923 roku, a tym samym Csanád, Arad i Torontál k.e.e. powiat, którego nazwa została uproszczona do Csanád w 1945 roku, a następnie w czasie osadnictwa powiatowego w 1950 roku jego terytorium zostało podzielone między okręgi Békés i Csongrád. Na podstawie uchwały parlamentu podjętej w 2017 r. Bez uzasadnienia okręg Csongrád przyjął 4 czerwca 2020 r. Nazwę powiat Csongrád-Csanád [1]. | ||
| + | |||
| + | Az el nem csatolt rész 1923-ban egyesült [[Torontál vármegye]] és [[Arad vármegye]] Magyarországon maradt részeivel, így jött létre [[Csanád, Arad és Torontál k.e.e. vármegye]], melynek neve 1945-ben Csanádra egyszerűsödött, majd az [[1950-es megyerendezés]]kor területét felosztották [[Békés megye]] és [[Csongrád-Csanád megye|Csongrád megye]] között. Egy 2017-ben indoklás nélkül hozott országgyűlési határozat alapján 2020. június 4-én Csongrád megye felvette a [[Csongrád-Csanád megye]] nevet.<ref>http://njt.hu/cgi_bin/njt_doc.cgi?docid=204583.344683</ref> | ||
| + | |||
| + | Obszar przyłączony do Rumunii jest teraz częścią hrabstwa Arad. | ||
| + | |||
| + | A Romániához csatolt terület ma [[Arad megye]] részét képezi. | ||
| | | | ||
Wersja z 06:29, 13 kwi 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku węgierskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku węgierskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
| Strona | Autorzy | Nota |
| [3] | [4] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku niemieckim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku niemieckim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Plik:Csanád county map.jpg Mapa komitatu Csanád z 1910 r. Csanád vármegye (niem. Komitat Tschanad, łac. Comitatus Chanadiensis lub Chenadiensis, słow. Čanadská župa) był jednostką administracyjną w centralnej, nizinnej części Królestwa Węgier. Terytorium powiatu należy obecnie w większości do Węgier oraz w mniejszym stopniu do Rumunii. GeografiaGraniczyło z komitatami: od północy z Békés i Arad, od wschodu z Arad, od południa z Torontál, a od zachodu z Csongrád i Békés. Większość obszaru dawnego Csanád to równina, na wschodzie znajdują się wzgórza. Najważniejszymi rzekami są Maros (Marusza) na południu i Száraz-ér na północy (odnoga Holt-Maros − Martwej Maruszy). Csanád był jednym z najbardziej żyznych obszarów rolniczych Królestwa Węgier. HistoriaHrabstwo Csanád otrzymało swoją nazwę od przywódcy Csanáda, zdobywcy Ajtony. Jego obszar w momencie jego powstania był znacznie większy niż obecnie, obejmując hrabstwa Timiş, Toronto, Arad, Caraş, Keve i późniejszy Csanád. Poza okresem okupacji tureckiej bez przerwy pozostawał pod panowaniem węgierskim, w 1918 r. Całe hrabstwo znalazło się pod okupacją rumuńską i chociaż Rumuni zajęli cały powiat, tylko Nagylak i jego okolice dotarły do Rumunii na mocy traktatu z 1918 r. Trianon. Csanád vármegye nevét Csanád vezérről, Ajtony legyőzőjéről kapta. Területe a megalapítás korában a mainál sokkal nagyobb volt, magába foglalta Temes, Torontál, Arad, Krassó, Keve és a későbbi Csanád vármegyéket. A török hódoltság időszakától eltekintve megszakítás nélkül magyar fennhatóság alatt állt, 1918-ban a vármegye egésze román megszállás alá került, és bár a románok az egész vármegyére igényt formáltak, csak Nagylak és környéke került a trianoni békeszerződés következtében Romániához. Niepodłączona część połączyła się z pozostałymi częściami hrabstwa Toronto i hrabstwa Arad na Węgrzech w 1923 roku, a tym samym Csanád, Arad i Torontál k.e.e. powiat, którego nazwa została uproszczona do Csanád w 1945 roku, a następnie w czasie osadnictwa powiatowego w 1950 roku jego terytorium zostało podzielone między okręgi Békés i Csongrád. Na podstawie uchwały parlamentu podjętej w 2017 r. Bez uzasadnienia okręg Csongrád przyjął 4 czerwca 2020 r. Nazwę powiat Csongrád-Csanád [1]. Az el nem csatolt rész 1923-ban egyesült Torontál vármegye és Arad vármegye Magyarországon maradt részeivel, így jött létre Csanád, Arad és Torontál k.e.e. vármegye, melynek neve 1945-ben Csanádra egyszerűsödött, majd az 1950-es megyerendezéskor területét felosztották Békés megye és Csongrád megye között. Egy 2017-ben indoklás nélkül hozott országgyűlési határozat alapján 2020. június 4-én Csongrád megye felvette a Csongrád-Csanád megye nevet.[1] Obszar przyłączony do Rumunii jest teraz częścią hrabstwa Arad. A Romániához csatolt terület ma Arad megye részét képezi. |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Przypisy
- ↑ http://njt.hu/cgi_bin/njt_doc.cgi?docid=204583.344683
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 12 ff.
- ↑ A magyar szent korona országainak 1910. évi népszámlálása. Budapest 1912, S. 22 ff. (Spis ludności z 1910)