Kőszegi II. Miklós: Różnice pomiędzy wersjami
(→Tło) |
|||
| Linia 39: | Linia 39: | ||
Miklós został wspomniany po raz pierwszy przez współczesne akta w marcu 1314 roku, kiedy on i wnuk Iwana, [[Kőszegi András|Andrzej]], zwrócili zajęty wcześniej [[Sobor]] ich ''[[familiaris|familiares]]'', członkom klanu [[Osl]], w tym '''Lawrence'owi'''<ref name="Zsoldos" />. Jesienią 1315 r. [[Karol I]] rozpoczął swoją na dużą skalę pierwszą kampanię przeciwko kuzynom Miklósa, Janowi i [[Herceg I. Péter|Piotrowi]] (synom Henryka II) i ich terytorium. Karol osobiście poprowadził swoje wojska do komitatu [[Tolna]]. Jednak Jan szukał pomocy u swoich krewnych, [[Kőszegi András|Andrzeja]], który zarządzał zachodnim Zadunajem i Miklós II; reprezentujących pozostałe dwie gałęzie rodu Kőszegi.<ref name="Zsoldos" /> Zjednoczonemu rycerstwu Kőszegich udało się wyprzeć królewską armię z regionu<ref name="Engel">Engel, Pál (1988). ''Az ország újraegyesítése. I. Károly küzdelmei az oligarchák ellen (1310–1323)'' [''Zjednoczenie Królestwa. Walki Karola I przeciwko oligarchom (1310–1323)'']. Századok. Magyar Történelmi Társulat. '''122''' (1–2): str. 112–113, 121, 126, 130.</ref>. W lutym 1316 r. Miklós wystosował '''list''' darowizny do swojej ''familiaris'' Stefana Vönöckiego za jego lojalność i rolę w zwycięskiej kampanii przeciwko wojskom królewskim<ref name="Zsoldos" /><ref name="Kristó">Kristó, Gyula (2003). ''I. Károly király harcai a tartományurak ellen (1310–1323)'' [''Walki Karola I przeciwko oligarchom (1310–1323)'']. Századok. Magyar Történelmi Társulat. '''137''' (2): str. 325, 334.</ref> | Miklós został wspomniany po raz pierwszy przez współczesne akta w marcu 1314 roku, kiedy on i wnuk Iwana, [[Kőszegi András|Andrzej]], zwrócili zajęty wcześniej [[Sobor]] ich ''[[familiaris|familiares]]'', członkom klanu [[Osl]], w tym '''Lawrence'owi'''<ref name="Zsoldos" />. Jesienią 1315 r. [[Karol I]] rozpoczął swoją na dużą skalę pierwszą kampanię przeciwko kuzynom Miklósa, Janowi i [[Herceg I. Péter|Piotrowi]] (synom Henryka II) i ich terytorium. Karol osobiście poprowadził swoje wojska do komitatu [[Tolna]]. Jednak Jan szukał pomocy u swoich krewnych, [[Kőszegi András|Andrzeja]], który zarządzał zachodnim Zadunajem i Miklós II; reprezentujących pozostałe dwie gałęzie rodu Kőszegi.<ref name="Zsoldos" /> Zjednoczonemu rycerstwu Kőszegich udało się wyprzeć królewską armię z regionu<ref name="Engel">Engel, Pál (1988). ''Az ország újraegyesítése. I. Károly küzdelmei az oligarchák ellen (1310–1323)'' [''Zjednoczenie Królestwa. Walki Karola I przeciwko oligarchom (1310–1323)'']. Századok. Magyar Történelmi Társulat. '''122''' (1–2): str. 112–113, 121, 126, 130.</ref>. W lutym 1316 r. Miklós wystosował '''list''' darowizny do swojej ''familiaris'' Stefana Vönöckiego za jego lojalność i rolę w zwycięskiej kampanii przeciwko wojskom królewskim<ref name="Zsoldos" /><ref name="Kristó">Kristó, Gyula (2003). ''I. Károly király harcai a tartományurak ellen (1310–1323)'' [''Walki Karola I przeciwko oligarchom (1310–1323)'']. Századok. Magyar Történelmi Társulat. '''137''' (2): str. 325, 334.</ref> | ||
| − | |||
| − | |||
W nadchodzących miesiącach w karierze Miklós nastąpił zwrot polityczny. gdy [[Stefan Uroš II Milutin]] zaatakował [[Syrmia|Syrmię]], Karol I rozpoczął kontr-kampanię po drugiej stronie rzeki Sawy i zimą 1317 roku przejął fortecę [[Macsó]] (dzisiejsza [[Mačva]], Serbia). Miklós przysięgał wierność królowi i według [[Engel Pawła Engela]] także wziął udział w kampanii. Korzystając z nieobecności króla, Andrzej Kőszegi zaatakował królewskie miasta Sopron i Győr, a jednocześnie bezskutecznie oblegał na Lékę i Rohonca, zamki Miklós II.<ref name="Engel" /> Podczas ataku żołnierze Andrzeja zabili kilku sług Mikołaja i splądrowali ich ziemie.<ref name="Kristó" /> W odwecie Karol rozpoczął wyprawę karną na terytorium Andrzeja latem 1317 r., a austriacki książę [[Friedrich der Schöne|Fryderyk Sprawiedliwy]] zaatakował również z pogranicza. Dominacja Andrzeja upadła w ciągu kilku miesięcy. Warunki zawieszenia broni przez Karola '''determinowały''' rozwiązanie rozszerzonej prowincji Kőszegich w zachodniej cześci Zadunaja<ref name="Engel" />. [[Karol I]] poparł Miklósa, wdrażając strategię „dziel i rządź”, aby wyeliminować wspólne działania Kőszegich; król mianował go [[ispán]]em komitatów [[Vas]] i [[Zala]], w miejsce Andrzeja. Poza tym Miklós został [[Koniuszy|koniuszym królewskim]] pod koniec 1317 r. lub na początku 1318 r.<ref name="Engel1996" /> | W nadchodzących miesiącach w karierze Miklós nastąpił zwrot polityczny. gdy [[Stefan Uroš II Milutin]] zaatakował [[Syrmia|Syrmię]], Karol I rozpoczął kontr-kampanię po drugiej stronie rzeki Sawy i zimą 1317 roku przejął fortecę [[Macsó]] (dzisiejsza [[Mačva]], Serbia). Miklós przysięgał wierność królowi i według [[Engel Pawła Engela]] także wziął udział w kampanii. Korzystając z nieobecności króla, Andrzej Kőszegi zaatakował królewskie miasta Sopron i Győr, a jednocześnie bezskutecznie oblegał na Lékę i Rohonca, zamki Miklós II.<ref name="Engel" /> Podczas ataku żołnierze Andrzeja zabili kilku sług Mikołaja i splądrowali ich ziemie.<ref name="Kristó" /> W odwecie Karol rozpoczął wyprawę karną na terytorium Andrzeja latem 1317 r., a austriacki książę [[Friedrich der Schöne|Fryderyk Sprawiedliwy]] zaatakował również z pogranicza. Dominacja Andrzeja upadła w ciągu kilku miesięcy. Warunki zawieszenia broni przez Karola '''determinowały''' rozwiązanie rozszerzonej prowincji Kőszegich w zachodniej cześci Zadunaja<ref name="Engel" />. [[Karol I]] poparł Miklósa, wdrażając strategię „dziel i rządź”, aby wyeliminować wspólne działania Kőszegich; król mianował go [[ispán]]em komitatów [[Vas]] i [[Zala]], w miejsce Andrzeja. Poza tym Miklós został [[Koniuszy|koniuszym królewskim]] pod koniec 1317 r. lub na początku 1318 r.<ref name="Engel1996" /> | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
Po swoim ostatecznym zwycięstwie nad większością oligarchów, w tym rodem Kőszegich, Karol I zwrócił się przeciwko Miklósowi i uznał go za zdrajcę. Na początku 1321 r. dowódcy karola, [[Köcski II. Sándor|Aleksander Köcski]] i [[Csornai Lorinc|Wawrzyniec Csornai]] (dawni ''familiaris'' Miklósa) ponownie poprowadzili kampanię królewską na Zadunaju. Najpierw zdobyli [[Pölöske]], a następnie zajęli [[Kanizsa]] i [[Rohonc]] wraz z kilkoma wioskami. Miklós mógł utrzymać tylko Lékę<ref name="Engel" />, podczas gdy [[ispanat]] komitatu Vas przeszedł w ręce jego byłego zbuntowanego krewnego, Andrzeja Kőszegiego.<ref name="Engel" /> | Po swoim ostatecznym zwycięstwie nad większością oligarchów, w tym rodem Kőszegich, Karol I zwrócił się przeciwko Miklósowi i uznał go za zdrajcę. Na początku 1321 r. dowódcy karola, [[Köcski II. Sándor|Aleksander Köcski]] i [[Csornai Lorinc|Wawrzyniec Csornai]] (dawni ''familiaris'' Miklósa) ponownie poprowadzili kampanię królewską na Zadunaju. Najpierw zdobyli [[Pölöske]], a następnie zajęli [[Kanizsa]] i [[Rohonc]] wraz z kilkoma wioskami. Miklós mógł utrzymać tylko Lékę<ref name="Engel" />, podczas gdy [[ispanat]] komitatu Vas przeszedł w ręce jego byłego zbuntowanego krewnego, Andrzeja Kőszegiego.<ref name="Engel" /> | ||
| − | |||
| − | |||
== Późniejsze życie == | == Późniejsze życie == | ||
Wersja z 15:17, 22 cze 2020
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Kőszegi II. Miklós, także Kőszegi „Kakas” Miklós (pol. Mikołaj Kogut) (* nieznana, † 1332÷3), węgierski szlachcic, koniuszy królewski od 1318 do 1321 roku, za panowania króla Węgier Karola Roberta. Nicholas (II) Kőszegi, also known as Nicholas the Rooster (; died 1332 or 1333), was a Hungarian lord in the early 14th century, who served as Master of the horse from 1318 until 1321. Spis treściTłoMiklós urodził się w starszej gałęzi wpływowego rodu Kőszegi, jako syn Mikołaja I. Według genealoga Pawła Engela miał młodszego brata, Jana, przodka rodziny Béri. Dokładna data urodzenia Miklósa nie jest znana. Urodził się zdecydowanie przed 1299 r., gdyż w tym roku zmarł jego ojciec. Miklós II często pojawiał się we współczesnych dokumentach pod pseudonimem „Kogut”[1] Po śmierci ojca Miklós odziedziczył kilka domen i wiosek w zachodniej cześci Zadunaja, zwłaszcza w komitatach Vas i Zala. Po 1299 r. bBył właścicielem zamków w Nagykanizsa, Szentvid, Léka (obecnie Lockenhaus, Austria), Rohonc (obecnie Rechnitz w Austrii) i Pölöske. Ten ostatni fort funkcjonował jako jego stałe miejsce zamieszkania[2]. Chociaż uważano go za wybitnego władcę regionu, jego bogactwo i wpływy pozostawały daleko w tyle za jego stryjami, Iwanem i Henrykiem II, którzy na przełomie XIII i XIV wieku założyli prowincje oligarchiczne niezależnie od monarchy, co poważnie ograniczyło Miklósowi możliwości ekspansji. Prawdopodobnie spowodowało to poważne kontrasty między gałęziami Kőszegich. W 1309 i 1312 roku, kiedy w trakcie rezolucji politycznej istniała współpraca między członkami rodziny, Miklós, który osiągnął już dorosłość, został pominięty w dokumentach[3]. KarieraPlik:Léka légifotó1.jpg Zamek Lockenhaus Léka (obecnie Lockenhaus), własność Miklós Kőszegiego i jego synów do 1340 Miklós został wspomniany po raz pierwszy przez współczesne akta w marcu 1314 roku, kiedy on i wnuk Iwana, Andrzej, zwrócili zajęty wcześniej Sobor ich familiares, członkom klanu Osl, w tym Lawrence'owi[3]. Jesienią 1315 r. Karol I rozpoczął swoją na dużą skalę pierwszą kampanię przeciwko kuzynom Miklósa, Janowi i Piotrowi (synom Henryka II) i ich terytorium. Karol osobiście poprowadził swoje wojska do komitatu Tolna. Jednak Jan szukał pomocy u swoich krewnych, Andrzeja, który zarządzał zachodnim Zadunajem i Miklós II; reprezentujących pozostałe dwie gałęzie rodu Kőszegi.[3] Zjednoczonemu rycerstwu Kőszegich udało się wyprzeć królewską armię z regionu[4]. W lutym 1316 r. Miklós wystosował list darowizny do swojej familiaris Stefana Vönöckiego za jego lojalność i rolę w zwycięskiej kampanii przeciwko wojskom królewskim[3][5] W nadchodzących miesiącach w karierze Miklós nastąpił zwrot polityczny. gdy Stefan Uroš II Milutin zaatakował Syrmię, Karol I rozpoczął kontr-kampanię po drugiej stronie rzeki Sawy i zimą 1317 roku przejął fortecę Macsó (dzisiejsza Mačva, Serbia). Miklós przysięgał wierność królowi i według Engel Pawła Engela także wziął udział w kampanii. Korzystając z nieobecności króla, Andrzej Kőszegi zaatakował królewskie miasta Sopron i Győr, a jednocześnie bezskutecznie oblegał na Lékę i Rohonca, zamki Miklós II.[4] Podczas ataku żołnierze Andrzeja zabili kilku sług Mikołaja i splądrowali ich ziemie.[5] W odwecie Karol rozpoczął wyprawę karną na terytorium Andrzeja latem 1317 r., a austriacki książę Fryderyk Sprawiedliwy zaatakował również z pogranicza. Dominacja Andrzeja upadła w ciągu kilku miesięcy. Warunki zawieszenia broni przez Karola determinowały rozwiązanie rozszerzonej prowincji Kőszegich w zachodniej cześci Zadunaja[4]. Karol I poparł Miklósa, wdrażając strategię „dziel i rządź”, aby wyeliminować wspólne działania Kőszegich; król mianował go ispánem komitatów Vas i Zala, w miejsce Andrzeja. Poza tym Miklós został koniuszym królewskim pod koniec 1317 r. lub na początku 1318 r.[2] Po swoim ostatecznym zwycięstwie nad większością oligarchów, w tym rodem Kőszegich, Karol I zwrócił się przeciwko Miklósowi i uznał go za zdrajcę. Na początku 1321 r. dowódcy karola, Aleksander Köcski i Wawrzyniec Csornai (dawni familiaris Miklósa) ponownie poprowadzili kampanię królewską na Zadunaju. Najpierw zdobyli Pölöske, a następnie zajęli Kanizsa i Rohonc wraz z kilkoma wioskami. Miklós mógł utrzymać tylko Lékę[4], podczas gdy ispanat komitatu Vas przeszedł w ręce jego byłego zbuntowanego krewnego, Andrzeja Kőszegiego.[4] Późniejsze życieMiklós przeżył upadek polityczny. Udało mu się odzyskać zamek Rohonc od pierwotnych właścicieli, rodu Ják w wyniku wymiany gruntów w 1329 r.[3] Miklós poślubił Elżbietę, córkę austriackiego szlachcica Konrada von Pottendorfa. Małżeństwo miało trzech synów, Jana, Władysława i Henryka, którzy nosili nazwisko Rohonci w nadchodzących dziesięcioleciach od nowej stałej siedzibie ojca. Miał także córkę, Katarzynę. Miklós złożył swoją ostatnią wolę w październiku 1332 r. Przekazał ziemię Kėdar (dzisiejszy Rábaket, gmina Szentgotthárd) klasztorowi w Borsmonostor (Klostermarienberg, dziś część Mannersdorf an der Rabnitz, Austria). Zmarł przed sierpniem 1333 r.[4] Jego synowie zostali zmuszeni do wymiany fortu Léka na Kemend w 1340 r.[2] Rodzina Rohonci rozkwitała do 1403 r., gdy straciła znaczną część swojego majątku, w tym Rohonc i Kemend, podczas powstania narodowego przeciwko królowi Zygmuntowi[2]. Rodzina wymarła ok. połowy XV wieku.[4] Nicholas survived his political downfall. He successfully recovered the castle of Rohonc from the original owners, the Ják kindred during an act of land exchange in 1329.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} Nicholas married Elizabeth, a daughter of an Austrian noble, Konrad von Pottendorf. The marriage produced three sons, John, Ladislaus and Henry who took the Rohonci surname in the upcoming decades after their father' new permanent seat. He also had a daughter, Catherine. Nicholas made his last will in October 1332. He donated the land of Kedhely (present-day Rábakethely, a borough of Szentgotthárd) to the monastery in Borsmonostor (Klostermarienberg, today part of Mannersdorf an der Rabnitz, Austria). He died sometime before August 1333.[1] His sons were forced to exchange the fort of Léka to Kemend in 1340.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} The Rohonci family flourished until 1403, when they lost much of their fortune, including Rohonc and Kemend, during the national uprising against King Sigismund.{{#invoke:Footnotes|sfn|template=sfn}} The kinship continued to exist until the middle of the 15th century.[1] Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- 1prz
- Strony importowane z angielskiej Wikipedii
- Strony z odwołaniami do nieistniejących plików
- Kőszegi
- Ród
- Rohonci
- Rodzina
- Koniuszy królewscy
- Urzędnicy Królestwa Węgier
- Węgierscy dygnitarze historyczni
- Węgierscy szlachcice
- Węgierscy urzędnicy królewscy
- Nieznana data urodzenia
- Urodzeni w XIII wieku
- Zmarli w XIV wieku
- Nieznana data śmierci
